Ngày ba mươi mốt tháng Bảy

Chương 33: Ngày ba mươi mốt tháng Bảy

– Hai mươi mốt ngày. Không có ổ mới. – Anh Sang gấp tờ báo cáo lại, đặt lên bàn. – Coi như khoanh được.

Bảy giờ sáng Thứ Sáu, ba mươi mốt tháng Bảy, phòng họp ủy ban xã Hòa Gió. Chị phó chủ tịch vỗ tay hai cái, rồi ngượng, thôi. Hai anh trạm bên cạnh cười. Diếp ngồi ở cuối bàn, cái bìa kẹp hồ sơ trên đùi, trong đó là danh sách bốn trăm mười hai hộ cô đã đi cùng người của trạm suốt ba tuần. Mỗi hộ một dòng, mỗi dòng một chữ ký của chủ nhà.

Anh Sang nói tiếp. Đàn trên gò Ông Đèo còn theo dõi thêm theo quy định, con nào lành hẳn thì trạm kiểm tra, xác nhận. Chưa được đưa đi đâu. Vùng bao vây kết thúc giám sát. Hồ sơ gửi lên tỉnh.

Rồi anh quay qua cô.

– Cô Diếp. – Anh nói. – Ông Tư có nói với xã từ đầu năm ngoái chuyện một suất thú y viên hợp đồng. Xã vẫn giữ. Cô có bằng tạm thời thì xã ký từ tháng Chín. Lương không cao.

– Dạ em biết anh. Sáu triệu.

– Năm triệu tám. – Anh Sang nói. – Cộng phụ cấp đi lại. Xe thì cô tự lo.

Chị phó chủ tịch nhìn cô, nhìn cái ống nghe trên cổ cô.

– Em suy nghĩ đi. – Chị nói. – Mà nói thiệt, ba tuần nay dân trong thôn ai cũng hỏi chị con nhỏ nhà ông Ẩn có ở lại không.

– Dạ. – Diếp nói. – Em trả lời chị chiều nay.

Mười một giờ, cô đi bộ lên đỉnh đồi cát. Gió đã đổi. Không còn gió nam khô rát của đầu tháng. Trời có mây, cái thứ mây xám mỏng báo những cơn mưa ngắn sắp về. Cô ngồi dưới bóng ba ông Táo, cái chỗ cô ngồi với Lãm chiều Thứ Sáu tuần trước, mở ba lô.

Mấy tờ giấy vẫn ở trong túi trong. Cô lấy ra hết, trải lên cát, lấy mấy hòn đá nhỏ đè lên cho khỏi bay.

Tờ thư mời tháng Mười Hai, gấp tư gần tám tháng, nếp gấp đã sờn rách một góc. Tờ giấy xác nhận tháng Năm, cái khung trống. Tờ in chương trình thạc sĩ tiếng Anh. Và mẩu giấy lịch bloc, chữ ông Tư nghiêng, to, ấn mạnh tới mức hằn qua mặt trước.

Cô nhìn bốn tờ giấy một lúc. Rồi cô gấp tờ thạc sĩ lại, bỏ vào ba lô. Cô gấp tờ thư mời với tờ xác nhận lại, kẹp chung, bỏ vào ba lô. Mẩu giấy lịch, cô cầm trong tay.

Cô gọi ông Kha lúc mười hai giờ trưa.

Ông bắt máy ở hồi chuông đầu tiên, như người ngồi chờ sẵn. Không có tiếng máy lạnh. Có tiếng gió, như ông đang đứng ở ngoài trời, trên cái sân thượng nào đó của bệnh viện.

– Chú nghe.

– Dạ con chào chú. Con gọi để trả lời chú.

– Ừ.

Cô nhìn xuống chân đồi. Cái chuồng trống sau nhà, cái mái lá. Cái then gỗ có chữ D nhìn từ trên này nhỏ như một hạt gạo.

– Con không ký chú. – Cô nói. – Con xin lỗi chú. Con cảm ơn chú. Con không ký.

Đầu dây im. Gió thổi qua máy của ông, qua máy của cô, hai cái gió khác nhau.

– Chú biết. – Ông nói. – Chú biết từ cái đêm mổ con cừu. – Ông ngừng. – Còn câu chú hỏi hôm Chủ nhật?

Diếp nhìn bìa kẹp hồ sơ trên đùi.

– Chú hỏi con về vì ông hay vì con. – Cô nói. – Con không trả lời bằng lời được. Con nói chú nghe con làm gì ba tuần nay. Con đi bốn trăm mười hai hộ với anh Sang. Hộ nào con cũng hỏi người ta con bò ăn gì trước, đi tiêu ra sao, rồi mới hỏi nó bệnh từ hồi nào. Không ai bắt con hỏi vậy. Con hỏi vì con muốn biết. Có một bà cụ ở thôn Đá Trắng nuôi ba con dê, bả nói tên ba con dê cho con nghe, rồi bả khóc, vì năm năm nay không ai hỏi tên con dê nhà bả.

Cô ngừng.

– Con về vì con, chú. – Cô nói. – Mà con không về để thành ông. Ông một mình. Con không một mình. Có anh Sang ở trạm. Có anh Tín ở thôn bên. Có trạm y tế xã giờ có xe cấp cứu, con hỏi rồi. Có chú. Con gọi chú được.

Đầu dây im rất lâu. Lâu tới mức cô tưởng mất sóng.

– Chú?

– Ừ. – Ông Kha nói. Giọng ông khàn đi. – Em gọi được.

– Dạ.

– Chú về mỗi tháng. – Ông nói. – Một lần. Chở ổng đi tái khám ở Nha Trang. Ở lại hai ngày. Chú nói với vợ chú rồi. Vợ chú nói đáng lẽ phải về từ hai mươi năm trước.

Diếp cười. Cô không biết vì sao cô cười, nhưng cô cười, và ông Kha ở đầu dây bên kia cũng thở ra một tiếng gì đó giống tiếng cười.

– Chỗ của em ở Hoa Sứ. – Ông nói. – Chú sẽ gọi Tiên.

– Dạ. Tiên giỏi hơn con.

– Không. – Ông nói. – Tiên khác em. Tiên làm đúng tới tận cùng. Em làm cho kịp mà đúng. Chỗ chú cần người làm đúng tới tận cùng. Chỗ em cần người làm cho kịp mà đúng. – Ông ngừng. – Chú nói vậy, em đừng nói lại với Tiên. Tiên không cần ai so.

– Dạ.

– Còn một chuyện. – Ông nói. – Hồi tháng Chín, em nói với chú "dạ không". Em không tính về quê.

– Dạ. Con xin lỗi chú. Con nói dối chú.

– Em không nói dối. – Ông Kha nói. – Chú coi mặt em lúc đó. Em nói thật. Hồi đó em không tính về thiệt. – Ông ngừng. – Người ta đổi ý không phải là nói dối. Chú mất hai mươi bảy năm mới biết cái đó.

Ông cúp máy trước khi cô kịp nói gì.

Ba giờ chiều, Chanh gọi. Video. Cái màn hình hiện lên mặt Chanh, cái kẹp con cua đỏ kẹp lệch, sau lưng là kệ tạp hóa đầy mì gói, nước mắm, bột ngọt, và một cái nạng nhôm dựng ở góc.

– Má tao đi nạng được rồi! – Chanh la. – Hồi sáng má tao tự đi ra bến đò, bước xuống đúng cái bậc rêu đó, tao muốn xỉu!

– Cô Sáu đâu?

– Ra sau nhà la thằng Tửng rồi. Nó sửa cái mái hiên, đóng đinh lệch.

Chanh kể một hơi. Tửng xin công ty chuyển xuống miền Tây thiệt, giờ đi tư vấn mấy trại heo quanh Cần Thơ, tối nào cũng chạy xe về bến đò ăn cơm, bà Sáu nấu, bà Sáu la, bà Sáu xới cơm thêm. Còn Chanh. Chanh tính mở một cái phòng tắm tỉa chó mèo nhỏ ở phường Ninh Kiều, trên Cần Thơ, cái mặt bằng ba mét ngang của một người quen bà Sáu cho thuê rẻ. Học kỳ Một, nó đăng ký học lại môn Dược lý, tuần nào cũng lên thành phố hai buổi, xe khách bốn tiếng.

– Lấy bằng. – Chanh nói. – Lần này lấy thiệt. Không nói dối ai.

– Tiền mở tiệm mày lấy đâu?

Chanh im một giây. Cái tai nó đỏ lên trong màn hình.

– Thằng Tửng góp mười triệu. – Nó nói. – Lần này tao nhận.

Diếp cười to tới mức con gà ngoài sân giật mình. Chanh chửi cô, rồi cũng cười, rồi quay cái màn hình ra sau nhà cho cô thấy thằng Tửng đứng trên cái thang tre, tay cầm cây búa, bà Sáu đứng dưới chống nạng chỉ lên mái.

– Còn mày? – Chanh hỏi, quay màn hình lại. – Mày ký chưa?

– Tao không ký.

Chanh nhìn cô qua cái màn hình nhỏ. Rồi nó gật đầu, một cái, như cái gật đầu ở cuối hội trường hôm bảo vệ.

– Ừ. – Nó nói. – Làm cho thiệt.

Năm giờ chiều, Diếp gọi cho chị phó chủ tịch xã. Rồi cô đi bộ lên nhà ông Tư.

Ông ngồi ở cái bàn gỗ mít trong gian trước, cái tay trái còn bó bột, cái tay phải để trên bàn. Cái tủ thuốc kính nứt sau lưng ông. Trên bàn có một cái thùng nhôm cũ, cái thùng thuốc ông buộc sau yên xe Cub suốt ba mươi năm, mép móp, nắp có một sợi dây chì quấn quanh cái khóa gỉ.

– Ngồi đi.

Cô ngồi xuống cái ghế đối diện ông, cái ghế mà ông Kha đã ngồi uống trà buổi sáng sau đêm ông về.

– Mày nói với xã rồi hả.

– Dạ. Chị phó chủ tịch nói ông nói trước với chỉ từ năm ngoái.

– Ừ. – Ông nói. Ông đẩy cái thùng nhôm qua bàn. – Của mày.

Cô nhìn cái thùng. Cô biết cái thùng này. Cô đã ngồi sau yên xe Cub, hai đầu gối kẹp lấy nó, từ năm chín tuổi.

– Ông...

– Trong đó đủ hết. Kìm, kéo, kẹp, ống tiêm cũ, cái nhiệt kế thủy tinh, dây buộc chân bê. Tao lau rồi. – Ông nói. – Đồ mới thì mày mua. Đồ cũ thì mày xài. Con vật nó không biết đồ cũ hay đồ mới.

Cô cầm lấy cái thùng. Nó nặng hơn cô tưởng.

– Còn một chuyện. – Ông nói.

Ông nhìn cái quai ba lô của cô, cái chuông đồng móp buộc ở đó.

– Cái chuông đó. – Ông nói. – Mày tháo xuống được rồi.

– Dạ?

– Thằng Lãm viết trong bài của nó, mày đeo cái chuông đó đi học, để người đi sau nghe tiếng. Mày kể tao nghe hồi tháng Tư. – Ông nói. – Giờ mày ở đây rồi. Mày không đi trước ai nữa. Mày tháo xuống, đeo lại cho con đầu đàn.

Diếp nhìn cái chuông. Cái chỗ móp quay lên, như một con mắt nhắm.

– Con đeo cho con Bạc hả ông?

– Con Bạc già rồi. Con Bạc đeo cái lon tao làm, nó quen rồi. – Ông nói. – Mày lựa con khác. Lựa con nào tụi nó chịu đi theo.

Rồi ông im một lúc. Cái tay phải trên mặt bàn gỗ mít run, đều, nhỏ. Ông nhìn nó. Rồi ông nói, giọng nhỏ hơn, cái giọng ông dùng trên sân thượng dãy trọ, cái giọng cong đi ở cuối câu.

– Mà mày nên biết cái chuông đó ở đâu ra.

– Dạ. Ba con nói ba con đeo cho con Bạc năm nó ba tuổi.

– Ba mày đeo. – Ông nói. – Mà trước ba mày, nó nằm trong cái ngăn kéo này mười năm. Năm ba mày cất cái chuồng, tao đem qua cho ba mày.

Ông gõ ngón tay run run lên mặt bàn gỗ mít, ngay trên cái ngăn kéo thứ hai.

– Trước nữa, – ông nói, – nó đeo trên cổ con bò cái đầu đàn của nhà tao. Con Vàng. Một thằng nhỏ mười tuổi nuôi con bò đó từ hồi nó mới đẻ, tự mua cái chuông ở chợ Phan Rang bằng tiền nó nhặt vỏ ốc bán. Nó đeo cho con bò. Cái chuông hồi đó chưa móp. Kêu leng keng. Con Vàng chết cái năm thằng nhỏ đó bỏ đi. Tao tháo cái chuông, cất vô đây.

Diếp ngồi im. Hai bàn tay cô đặt trên mép bàn gỗ mít, không nhúc nhích.

Ông Tư nhìn cái chuông trên quai ba lô.

– Cái chuông mày đeo đi khắp Sài Gòn, – ông nói, – là của thằng Hai.

— Hết chương 33 —