Năm một chín chín chín

Chương 19: Năm một chín chín chín

Cái máy lạnh vẫn nhỏ giọt xuống máng tôn. Tách. Tách. Diếp đếm được bảy tiếng thì ông Kha mới bước.

Ông đi dọc hành lang, không nhanh, không chậm, cái nhịp của người đi lên cầu thang mà như đang đếm bậc. Cái cặp táp nằm lại dưới nền gạch ở đầu cầu thang, cạnh chân anh Hậu, như ông quên nó, hay ông không cần nó nữa. Tới cách ông Tư hai bước thì ông dừng. Mắt ông không nhìn mặt ông Tư. Mắt ông nhìn xuống cánh tay phải đang thõng bên hông, cái bàn tay đang run thành nhịp đều đều trong ống tay áo màu cháo lòng.

Diếp biết cái nhìn đó. Cô đã thấy nó trên bàn mổ, lúc ông nhìn cái xương đùi gãy của con Bơ trên phim. Đó là cái nhìn của người đang khám.

– Tôi không biết ba lên. – Ông Kha nói.

Giọng ông đều như giọng đọc y lệnh, chỉ có chữ "tôi" là cứng, như một cái nắp đậy hơi chật.

– Tao lên khám bệnh. – Ông Tư nói. – Tiện thì ghé.

– Ba vô đây.

Ông Kha mở cánh cửa gỗ không có bảng tên. Ông đứng sang một bên, tay giữ cửa. Ông Tư nhìn cái tay giữ cửa đó một lúc, rồi đi vào, những bước ngắn kéo lê một chút. Lúc đi ngang qua người con trai, vai ông Tư chỉ cách vai ông Kha một gang tay, và không ai chạm vào ai.

Cánh cửa đóng lại. Lần này nó đóng kín.

Anh Hậu ở đầu cầu thang ra hiệu cho cô bằng một cái hất cằm, rồi ngồi xuống bậc trên cùng. Cô ngồi xuống bậc dưới.

– Em biết từ hồi nào? – Anh hỏi, nhỏ.

– Hồi ổng đặt tay lên cánh cửa anh.

Anh Hậu gật đầu. Anh đi xuống, rồi đi lên lại với hai ly trà đá, đưa cô một ly.

– Anh không thấy gì hết. – Anh nói. – Chuyện nhà người ta, anh không có miệng.

Trong phòng không có tiếng la. Diếp đã sợ tiếng la, cả hai phía, nhưng không có. Chỉ có một lần, chừng hai mươi phút sau khi cửa đóng, cô nghe giọng ông Kha cao lên một chút, không ra chữ, chỉ ra cái nhịp của một câu hỏi. Rồi im. Rồi tiếng cái ghế bị kéo trên nền gạch. Rồi im nữa, lâu, lâu tới mức ly trà đá trong tay cô tan hết đá, chỉ còn nước ngọt lợ, ấm.

Gần một tiếng sau, cánh cửa mở.

Ông Tư bước ra trước. Mặt ông không khác gì lúc đi vào, chỉ có hai con mắt là đỏ hơn. Ông đi tới đầu cầu thang, nhìn Diếp đang đứng bật dậy.

– Về.

Ông Kha đứng ở ngưỡng cửa phòng. Ông không đi ra. Một tay ông vịn khung cửa.

– Diếp. – Ông gọi. – Em đưa ổng về giùm chú.

– Dạ.

– Đi xe buýt thì ngồi hàng ghế đầu. Đừng để ổng đứng. – Ông ngừng một chút. – Ổng đứng lâu không vững.

Ông Tư đã đi xuống hai bậc. Ông dừng lại, không quay lên.

– Tao đứng vững hơn mày tưởng.

Ông Kha không trả lời. Ông vẫn đứng đó, tay vịn khung cửa, như người vừa khiêng một cái gì nặng mà không ai thấy ông khiêng.

Xe buýt chiều vắng. Ông Tư ngồi hàng ghế đầu, sát cửa sổ. Lúc xe chạy qua cầu, môi ông lại mấp máy.

– Bốn cái. – Ông nói, không quay qua.

– Dạ, bốn cái.

– Hồi tao đưa nó lên học, có một cái. Năm chín hai.

Rồi ông im tới lúc xuống xe.

Tối đó Chanh đi làm tiệm cá tới mười giờ. Diếp nấu cháo trắng với khô cá dứa bà Năm cho, ông Tư ăn được nửa chén. Ăn xong, ông cầm cái nón cối, hỏi cái sân thượng đi lối nào.

Sân thượng đêm tháng Tư có gió. Dàn bông giấy của bà Năm rụng đỏ dưới chân cái bồn nước. Ông Tư ngồi xuống cái ghế nhựa, đặt cái nón lên đùi. Dưới hẻm, xe hủ tiếu gõ đi ngang, cái tiếng gõ lóc cóc vọng lên rồi xa dần.

– Mày biết rồi phải không. – Ông nói.

– Dạ.

– Biết từ hồi nào?

– Từ cái ảnh trên kệ sách phòng chú. Ảnh cái chuồng bò với cái xe Cub của ông. Con thấy cách đây hai tuần. Con tự nói với mình là xe Cub ai mà chẳng có.

Ông Tư gật đầu. Ông nhìn ra cái khoảng trời màu cam của thành phố.

– Cái ảnh đó nó chụp bữa nó đi. – Ông nói. – Sáng sớm. Tao đứng trong nhà, tao thấy nó đứng ngoài sân giơ cái máy ảnh lên. Tao tưởng nó chụp cái nhà. Nó không chụp cái nhà. Nó chụp cái chuồng bò với cái xe.

– Năm chín hai nó đậu đại học. – Ông nói tiếp. – Tao bán con bò cái tơ, đưa nó lên đây, mua cho nó cái ống nghe tốt nhất tiệm có. Về tới Phan Rang, tao nhờ ông thợ bạc ngoài chợ khắc mấy chữ. Ổng hỏi khắc chữ gì. Tao nói khắc "cho con". Ổng hỏi thêm gì nữa không. Tao nói thêm cái năm.

Cho con, một chín chín hai. Diếp nghe mấy chữ đó trong đầu mình, lần đầu tiên bằng đúng nghĩa của nó. Cô đã đoán sai suốt bảy tháng. Không phải ai tặng ông. Là ông tặng.

– Năm chín bảy nó ra trường, nó về. Ở thành phố người ta giữ, nó không chịu. Nó nói xã mình có một ông thú y, mà ông đó sắp già. Hai năm đó tao đi đâu cũng có nó, đeo cái ống nghe đó đi khắp xã. Người ta kêu nó là thầy Hai.

– Rồi năm chín chín...

– Tháng Mười. – Ông nói. – Gió bấc mới về.

Đêm đó có người ở thôn Đá Trắng chạy xe đạp qua kêu. Thôn Đá Trắng cách Bàu Sạn chín cây số, phía núi. Con bò cái nhà đó đẻ ngược, ra được nửa người, kẹt ở hông. Ông chạy chiếc Cub qua, mang theo cái thùng thuốc với cây đèn pin. Kha ở nhà. Kha mới đi chích heo về, mệt, ông nói để ba đi, con nghỉ.

Chín giờ tối, bà Tư đang ngồi lặt rau thì ngã xuống.

– Thằng Mến chạy qua kêu tao. – Ông Tư nói. – Hồi đó nó mười bảy tuổi. Nó đạp xe chín cây số. Nó nói: bà Tư mệt, anh Hai đưa bà đi trạm rồi. Nó nói vậy. Mệt. Tao nghe chữ mệt.

Ông dừng.

– Con bò ra được nửa người. Tao mà bỏ đi là con bò chết, con bê chết. Tao nghĩ thằng Hai nó là thú y, nó biết đưa má nó đi. Tao nghĩ trạm y tế có người trực. Tao ở lại. Bốn mươi phút. Con bê ra. Con bò đứng dậy được. Tao mới chạy về.

– Tao chạy ẩu. Tới cái dốc gần trạm, đường cát, tối thui, tao tông vô cái cột điện. Cái cánh dè móp. Cái đèn xe bể. Tao bỏ xe ở đó, tao chạy bộ.

Vết móp hình lưỡi liềm. Diếp đã nhìn thấy nó hàng trăm lần, từ năm chín tuổi. Ông chỉ nói "hồi đó".

– Cả cái xóm chân đồi hồi đó có một chiếc xe máy, là xe của tao. – Ông Tư nói. – Hàng xóm có ai có xe đâu. Thằng Hai nó cõng má nó. Nó cõng chạy bộ ba cây số đường cát, ban đêm, gió bấc. Má nó mất trên lưng nó, trước khi tới trạm. Mà nó không biết. Người ta kể với tao, tới cổng trạm nó còn nói với má nó: tới rồi má, tới rồi.

Ông Tư ngồi im. Cái tay phải trên đùi ông run. Ông không nắm nó lại.

– Bốn mươi chín ngày. – Ông Tư nói. – Cúng xong bữa bốn mươi chín, sáng hôm sau nó dậy sớm. Nó đặt cái ống nghe lên cái bàn gỗ mít, chỗ tao ngồi pha thuốc. Nó nói với tao đúng một câu. Nó nói: ba lo bò người ta hơn lo nhà mình. Rồi nó ra sân chụp cái ảnh, rồi nó đi ra đường đón xe.

– Ông không cản chú?

– Cản cái gì. – Ông nói. – Nó nói đúng.

– Ông... ông không biết là nặng vậy. Người ta nói là mệt.

– Tao biết. – Ông quay qua nhìn cô, lần đầu tiên từ lúc ngồi xuống. – Mày nghe đây. Tao biết chữ mệt nghĩa là gì. Bà già tao không bao giờ mệt. Ba mươi năm bả không bao giờ mệt. Thằng Mến mà đạp xe chín cây số ban đêm qua kêu tao là không phải chuyện mệt. Tao biết. Tao vẫn ở lại với con bò.

– Thằng Hai nó là thú y. – Ông nói, chậm hơn. – Nó biết con bò ra nửa người mà bỏ đi thì sao. Nó biết hết. Cái nó không tha cho tao không phải là con bò. Cái nó không tha là tao đã chọn. Mà tao chọn không cần nghĩ. Hai mươi bảy năm rồi, tao vẫn không biết nếu bữa đó làm lại thì tao có chọn khác không. Cái đó mới là cái nó không tha.

– Cái ống nghe tao cất trong ngăn kéo hai mươi mấy năm. Năm ngoái tay tao run tới mức đeo ống nghe vô tao chỉ nghe tiếng tay tao. Tao nghĩ: nó nằm trong ngăn kéo là nó chết. Nó không lấy thì đưa đứa nào cần.

– Rồi ông dặn con đừng đem nó đi khoe.

Ông Tư im một lúc.

– Ừ.

– Ông sợ chú thấy?

– Tao sợ nó thấy mà không nói gì. – Ông nói. – Nó mà thấy rồi nói, thì là chuyện của tao với nó. Nó thấy mà không nói, thì nó đem cái chuyện đó ra mà nhìn mày. Mày không đáng bị nhìn kiểu đó.

Diếp nghĩ tới cái xe hơi màu xám đậu dưới bãi, đèn trong xe bật sáng tới một giờ sáng. Rồi cô nghĩ tới ba câu hỏi ở phòng làm việc tầng ba. Em có tính về quê không. Ông thú y ở quê em khỏe không. Ổng còn chích được không.

– Ông biết chú làm ở Hoa Sứ hả ông?

Ông Tư đội cái nón cối lên đầu, dù đang ngồi trên sân thượng lúc chín giờ đêm.

– Tao biết nó ở thành phố. Làm lớn. – Ông nói. – Người ta về quê, người ta kể. Còn mày làm chỗ nào là chuyện của mày.

Ông đứng dậy, chậm, một tay chống lên thành ghế. Diếp đứng dậy đỡ. Ông không gạt tay cô ra.

– Trong phòng, nó hỏi tao lên đây chi. Tao nói tao lên khám bệnh. Nó hỏi bệnh gì. Tao không nói. – Ông nhìn cô. – Mày cũng đừng nói.

– Ông...

– Nó kêu tao bằng ba mà xưng tôi. – Ông nói, và đó là lần đầu tiên Diếp nghe giọng ông cong đi ở cuối câu, như sợi dây chì bị bẻ. – Hai mươi bảy năm. Nó học được chữ tôi.

Ông đi xuống cầu thang sắt, từng bậc, tay vịn lan can. Diếp đi sau, một tay đưa ra, không chạm, sẵn sàng.

Mười một giờ đêm, Chanh đã về, đã ngủ. Ông Tư nằm trên chiếu sát cửa, quay mặt vào tường. Diếp nằm nhìn tấm bản đồ trên vách. Chiếc xe Cub nhỏ xíu trên con đường đất đỏ phía tây, cánh dè sơn xanh. Lãm vẽ nó không có vết móp. Lãm đâu có biết.

Điện thoại rung. Một số máy cô đã lưu từ ngày đầu đi làm mà chưa bao giờ gọi. Cô rón rén bước qua chân ông Tư, ra hành lang.

– Dạ, con nghe chú.

– Ổng ăn được không? – Giọng ông Kha, khàn hơn ban ngày. Có tiếng gió, như ông đang đứng ngoài trời.

– Dạ được nửa chén cháo. Giờ ổng ngủ rồi.

– Diếp. – Ông nói. – Em nghe thôi, không cần trả lời. Hồi tháng Mười, cái đêm mổ con chó của ông vé số, chú thấy cái ống nghe trên cổ em. Chú biết nó. Chú đeo nó bảy năm. Từ bữa đó chú biết em là người của ổng.

– Dạ.

– Chú không nói, vì chú không biết nói cái gì. – Ông ngừng. – Mà em nghe chú nói chuyện này cho rõ. Chú không nhận em vì ổng. Hồi tháng Chín chú gọi em lên phòng, chú chưa thấy cái ống nghe. Chú thấy cái tay em quấn khăn cho con mèo. Chú nhận vì cái tay em.

– Mà từ bữa thấy cái ống nghe, chú có thêm một lý do để giữ em lại. – Ông Kha nói. Giọng ông vẫn đều, chỉ có hơi thở ở giữa các chữ là dài ra. – Chú không muốn em về đó để thành ổng. Một mình. Một cây đèn pin. Nửa đêm có người đạp xe tới kêu, mà mình phải chọn. Chú không muốn ai phải chọn như vậy nữa.

Diếp nghĩ tới một thằng con trai hai mươi sáu tuổi cõng má nó chạy ba cây số trên đường cát, ban đêm, gió bấc.

– Dạ. Con nghe rồi chú.

Cô tưởng ông sẽ cúp máy. Ông không cúp.

– Tay ổng. – Ông nói. – Chú thấy rồi. Run lúc nghỉ, bên phải nhiều hơn bên trái. Đi bước ngắn. Cánh tay không đánh. Chú không phải bác sĩ người, nhưng chú không mù. – Ông dừng lại, lâu. Rồi ông hỏi, và lần này cái chữ cuối câu không còn đều nữa. – Ổng bệnh gì?

Diếp nhìn cái khe hở cỡ ngón tay của cánh cửa phòng số chín. Trong đó, trên cái chiếu, một ông già bảy mươi sáu tuổi đang ngủ, cái tay phải run trong giấc ngủ.

– Ông dặn con không được nói.

— Hết chương 19 —