Đêm dài nhất năm đã qua

Chương 36: Đêm dài nhất năm đã qua

– Ở đây người ta không cho gừng. – Hoàng hậu Liêu nói, rót nước trắng ra hai cái chén đất. – Nước lã thôi. Con uống tạm.

Tĩnh viện là một khoảng sân nhỏ ở góc tây bắc hậu cung, ba gian nhà thấp, mái rêu, một cây hồng già trụi lá. Chiều mười lăm, Phùng Lộc dẫn Vơi tới, rồi đứng lại ở cổng với Lý Khang. Trong gian giữa không có bếp than, không có chậu cúc, không có tấm nệm gấm nào. Chỉ có một cái giường tre, một cái kỷ gỗ mộc, một ấm nước lã. Người đàn bà ngồi bên kỷ vẫn mặc áo màu tro nhạt, hai bàn tay vẫn để trần, móng cắt ngắn. Bà vẫn rót nước cho người dưới bằng chính tay mình.

Vơi không ngồi. Lần này Hoàng hậu không mời.

– Con biết từ lúc nào? – Bà hỏi.

– Bẩm, người đeo con ve thì nô tì biết từ đêm mùng bảy tháng Mười. – Vơi nói. – Nương nương thì nô tì biết từ tối mười ba. Lúc Tín chìa cái khóa bạc ra.

– Không phải từ chén trà gừng?

– Bẩm, chén trà gừng thì nô tì chỉ thấy lạnh.

Hoàng hậu cười, một tiếng rất khẽ. Bà nâng chén nước lã lên, nhìn vào lòng chén như nhìn mấy sợi gừng nằm dưới đáy, rồi đặt xuống mà không uống.

– Ta không chối với con. – Bà nói. – Chối với Hoàng thượng thì còn có ích. Chối với con thì để làm gì. – Bà nhìn ra cây hồng ngoài sân. – Con có biết một hoàng hậu không có con làm vua thì sống thế nào không? Ta biết. Hoàng hậu trước của Tiên đế, ta hầu bà ấy năm ta mười lăm tuổi. Tiên đế băng, con của phi khác lên ngôi. Bà ấy sống thêm hai năm, trong một cái viện còn nhỏ hơn cái viện này. Rồi một sáng mùa đông người ta bảo bà ấy ốm. – Bà quay lại nhìn Vơi. – Hoàng thượng ốm từ mùa xuân. Tay trái không cầm được đũa. Thái tử mười sáu tuổi, thông minh, tốt bụng, gọi ta là mẫu hậu. Nhưng mẹ đẻ của nó đã chết khi ta ngồi vào chỗ của bà ấy. Con nghĩ khi nó lên ngôi, có ai thì thầm vào tai nó điều gì về cái chết ấy không? Rồi Kỳ nhi của ta sẽ sống thế nào?

Vơi không trả lời.

– Cha con. – Hoàng hậu nói, chậm hơn. – Ta không bảo Bội Hoàn giết ông ấy. Ta chỉ bảo nó: đừng để ai biết.

Gió bấc thổi qua sân, một chiếc lá hồng khô cuối cùng rơi xuống mặt đất, không một tiếng động.

– Bẩm nương nương còn hỏi gì nô tì nữa không ạ?

Hoàng hậu nhìn nàng rất lâu.

– Đêm qua. – Bà nói. – Đêm qua dài bao nhiêu khắc?

Vơi không cần nghĩ. Nàng đã đếm suốt từ lúc ngồi cạnh Thái tử, đếm bằng trăng khi cái thẻ không còn đáng tin. Rồi nàng đếm lại bằng những vạch khắc trên cái thẻ Đông chí mà hai năm nay nàng đã cầm trên tay hai lần, giờ đã cháy thành than trong cái giá ở tầng đất.

– Bẩm, từ chuông chiều tới trống khai môn thật, năm mươi chín khắc. – Nàng nói. – Sai không quá nửa khắc.

Hoàng hậu Liêu nhắm mắt lại.

– Ta tưởng nó dài hơn. – Bà nói.

Bà không nói gì nữa. Vơi dập đầu, lui ra. Ra tới cổng, Phùng Lộc nhìn nàng, không hỏi gì.

Sáng mười sáu, Quản Bội Hoàn xin gặp nàng.

Cung chính ty giam chị ta ở dãy buồng thấp sau cùng, tường đất, mái ngói, cửa gỗ dày có then sắt bên ngoài. Người ta mở cửa cho Vơi vào gian giữa. Rộng chừng hai chiếc chiếu. Một ổ rơm. Một ô cửa sổ nhỏ trên cao có song gỗ. Hai tháng trước, chính nàng đã ngồi ở đây, ăn nắm xôi đỗ xanh của Bông, đếm giờ bằng tiếng thanh la của cái lầu mà người ta bảo nàng đã phá.

Quản Bội Hoàn ngồi trên ổ rơm, lưng thẳng, hai tay đặt trên đầu gối. Không còn cây trâm bạc trơn. Không còn con ve ngọc. Tóc chị ta xõa xuống vai.

– Ngồi đi. – Chị ta nói. Rồi chị ta nhớ ra trong buồng chỉ có một cái ghế con, và người ngồi lên nó lần trước là chị ta. Khóe môi chị ta nhích lên. – Ngồi đi, Vơi.

Vơi ngồi lên cái ghế con.

– Ta khai hết với Cung chính ty rồi. – Quản Bội Hoàn nói. – Khai cả cái ta làm, cả cái ta không làm. Nhưng có một chuyện ta không khai với họ. Ta muốn kể với ngươi.

Chị ta kể bằng cái giọng đều đều như đọc sổ.

Mùa thu năm Hòa Diên thứ mười tám, ông thợ người ngược lắp xong cái ống thau rửa trong lòng cột Cấn. Mùa đông năm sau, khi thử lần cuối, ông áp ống nghe vào bình Thụ và nghe ra cái mà ông đã làm. Ông tìm đến chị ta ở Nội vụ phủ, cầm theo cái ống nghe, nói: bẩm cô, cái ống này không phải để rửa bình. Nó làm cho cả kinh thành dậy sai giờ. Tôi phải báo Khâm thiên giám.

– Ta bảo ông ấy chờ. – Chị ta nói. – Chờ lầu sửa xong, ta sẽ đi cùng ông ấy. Đêm mười chín tháng Chạp, ta mời ông ấy lên gian trống uống chén rượu mừng việc xong. Rượu hâm. Trong rượu có thuốc ngủ. Ông ấy uống ba chén, ngủ gục bên lan can. Người của ta đưa ông ấy ra giàn giáo mặt tây.

Vơi ngồi im. Hai bàn tay nàng nắm chặt vào nhau trên đầu gối, nắm đến mức móng tay bấm vào da.

– Bà Diêm lên gian trống lúc ấy. – Quản Bội Hoàn nói tiếp. – Bà thấy ta. Bà không nói gì với ai, vì ta biết bà có một thằng cháu. Ba năm sau, bên Lan Chi cũng tìm ra thằng cháu ấy. – Chị ta nhìn lên ô cửa sổ nhỏ. – Ta không muốn bà ấy chết. Bà ấy định kể.

Một lúc lâu, trong buồng không có tiếng gì ngoài tiếng gió lùa qua song gỗ.

– Cha tôi có biết không? – Vơi hỏi.

Đó là lần đầu tiên nàng không xưng nô tì với người đàn bà này. Quản Bội Hoàn nghe ra. Chị ta quay lại nhìn nàng.

– Không. – Chị ta nói. – Ông ấy ngủ.

Vơi gật đầu.

– Thế thì tốt.

Nàng đứng dậy. Ra tới cửa, nàng nghe chị ta nói sau lưng, giọng không đều nữa, lần đầu tiên.

– Nương nương không bảo ta giết ông ấy. Nương nương chỉ bảo: đừng để ai biết. – Chị ta ngừng lại. – Ở cung này, hai câu ấy là một.

Chiều mười sáu, Phùng Lộc trả lại cho nàng cái khóa bạc hình con cá. Canh năm sáng mười bảy, nàng mang nó ra Cửa Củi.

Đổng Viễn đứng ở chòi gác, cái mũ trụ treo trên cái móc trước cửa. Hoàng thượng đã truyền: từ nay Cửa Củi về lại tay anh ta. Anh ta không nói gì khi thấy nàng, chỉ gật đầu một cái.

Diêm Tùng đứng chờ ngoài vạch đá, dưới gốc cây gạo trụi lá, áo thư lại vải xanh. Trên tay anh ta bế một đứa bé đầy năm, má đỏ hồng vì rét, quấn trong cái chăn bông chàm. Thấy cái khóa bạc trong tay Vơi, anh ta không nói được gì. Anh ta chỉ chìa đứa bé ra. Vơi luồn sợi dây bạc qua cổ thằng cu, con cá bạc nằm trên ngực nó, lấp lánh dưới ánh đuốc. Thằng bé túm lấy con cá, cho lên miệng ngậm.

– Cô tôi… – Diêm Tùng nói, rồi dừng lại.

– Bà gọi tên anh. – Vơi nói. – Một đêm tháng Chín. Bà khóc trong buồng, gọi: Tùng ơi.

Diêm Tùng ôm chặt đứa bé vào ngực, cúi đầu rất thấp, rồi quay đi.

Giờ Thìn sáng mười bảy, Phạm Thị Bông ra khỏi cấm thành.

Muộn một ngày. Ngày mười sáu chị phải ở lại khai với Cung chính ty, khai chuyện tiếng ròng rọc, chuyện cuộn chiếu tập trống, chuyện đêm Đông chí ở lầu. Sáng nay chị mặc bộ áo vải nâu của nhà gửi vào, tay ôm một cái bọc nhỏ, đứng ở vạch đá Cửa Củi, trình tờ giấy thả có dấu son đỏ cho lính gác. Đổng Viễn cầm tờ giấy, nhìn qua, gật đầu.

Ngoài cổng, Lực đứng cạnh một chiếc xe bò. Trên xe có một cái lồng tre, trong lồng có một con lợn con đen trùi trũi, kêu eng éc.

– Con thứ tư. – Lực nói to, cười hở cả hai cái răng khểnh. – Tôi mua thêm con thứ tư!

Bông quay lại nhìn Vơi. Mắt chị đỏ, nhưng không khóc.

Vơi rút trong ngực áo ra cái gói nhỏ bọc vải đỏ, đặt vào tay chị. Cây trâm đuôi phượng.

– Chị về Vạn Ninh thì trả cho mẹ Hạnh giúp em. – Nàng nói.

Bông nắm chặt cái gói. Chị nhìn nàng rất lâu, cái nhìn đanh đá như mọi khi, rồi nói, giọng nghèn nghẹt:

– Vơi.

Chỉ thế. Không phải con ngược. Hai năm, lần đầu tiên.

Rồi chị bước qua vạch đá. Lực đỡ chị lên xe bò. Chiếc xe lăn bánh chậm chạp trên con đường lát đá về phía tây kinh thành, con lợn đen kêu eng éc, Bông ngồi trên xe ngoái lại, ngoái mãi, cho tới khi xe khuất sau hàng cây gạo.

Trưa hôm ấy, về tới lầu, nàng thấy người của Cung chính ty dẫn Tiểu Lư ra cổng sân. Thằng bé đã khai hết, khai cả bốn cái đinh sắt ở mép tấm ván lỗ kéo, khai cả ba cái chìa thử không vào ổ khóa con nghê. Nó đi giữa hai thái giám, hai tay trói trước bụng, cái mặt tròn hốc hác hẳn đi sau ba ngày. Đi ngang qua nàng, nó ngẩng lên.

– Chị ơi. – Nó nói, rất nhỏ. – Ông Trác bảo không chết ai cả.

Vơi nhìn nó. Mười lăm tuổi.

– Ừ. – Nàng nói. – Đêm ấy không chết ai.

Thằng bé cúi đầu, đi tiếp. Nàng đứng nhìn theo cho tới khi nó khuất sau góc hành lang dãy Tây.

Cái van thì nàng đã đóng từ chiều mười lăm, trước khi Phùng Lộc dẫn nàng sang Tĩnh viện, trước mặt quan Giám chính Khâm thiên giám và Tào Lãm. Tiếng nước trong lòng cây cột nhỏ dần, rồi tắt hẳn. Từ hôm ấy, trưa nào quan Giám chính cũng tự về đối nhật quỹ, chỉnh cái thẻ Đại tuyết cho khớp bóng nắng. Thẻ Đông chí đã cháy trong giá, nên thẻ Đại tuyết đứng thay. Cái lầu lại chạy đúng như bốn mươi năm nay vẫn chạy.

Mấy ngày sau đó, tin tức trong cung chảy như nước qua khe đá, không ai biết từ đâu. Thái úy Hách Tung bị bắt ở phủ, Kinh vệ giao về Bộ Binh. Quý phi Hách bị giáng, dời ra Tây viện. Hoàng hậu Liêu ở lại Tĩnh viện, chờ Hoàng thượng định tội. Lễ tế Nam Giao làm muộn ba ngày, lần đầu tiên trong sử nước Đại Tuyên. Còn Bát hoàng tử Tuân Kỳ sáu tuổi, người ta bảo, đêm nào cũng khóc đòi mẹ. Rồi Thái tử xin Hoàng thượng cho đón em về Đông cung, tự mình dỗ em ngủ, đưa cho em cái đồng hồ cát của sứ thần phương nam để em lật đi lật lại cho đến khi díp mắt.

Ngày hai mươi, tiểu thái giám của Phùng Lộc lại đến lầu Chính Thời. Nó đứng giữa sân, đọc to, rõ từng chữ.

– Hoàng thượng truyền: sáng mồng một tháng Chạp, Bế Thị Vơi, lầu Chính Thời, lên Điện Thừa Vận.

— Hết chương 36 —