Nước thì vào được

Chương 25: Nước thì vào được

Viên Hiệu úy mới ở Cửa Củi không soát đồ người chết, cũng không soát đồ người sống.

Canh năm sáng mùng một tháng Một, Vơi đứng ở chỗ chờ xe nước như mọi sáng, nhìn hắn đi dọc hàng xe. Hắn chừng ba mươi lăm, người đậm, mặt vuông, bộ giáp da còn mới, bóng loáng dưới ánh đuốc. Hắn đi chậm, gật đầu với từng người đánh xe như gật đầu với người quen, thỉnh thoảng thò tay gõ vào một thành thùng, rồi phẩy tay cho qua. Lính gác thấy hắn làm thế thì cũng làm thế. Hàng xe vào nhanh gấp đôi mọi ngày.

Không ai thọc giáo vào đống củi. Không ai lật chiếu phủ trên xe than.

Vơi nhận hai thùng nước suối, xỏ đòn gánh, đi ngang qua chòi gác. Cái móc trước cửa chòi, chỗ Đổng Viễn vẫn treo cái mũ trụ mỗi sáng, giờ treo một cái mũ khác, có tua đỏ. Viên Hiệu úy mới đứng ở cửa chòi, không nhìn nàng. Hắn đang nói chuyện với một thái giám của Ngự thiện phòng, cười nói vui vẻ, giọng nhỏ nhẹ như giọng người buôn bán.

Nàng gánh nước về lầu, hai vai nặng hơn mọi ngày.

Mười ba ngày nữa là đêm Đông chí.

Trưa mùng hai, có một người nàng không ngờ đến lầu.

Ông ta đến không báo trước, không có đoàn người theo sau, chỉ có hai tiểu thái giám đi cách mười bước. Một người đàn ông già, nhỏ thó, lưng hơi khom, mặc áo bào màu chàm thẫm không thêu, đội mũ sa đen, đi chậm như người đi dạo. Mặt ông ta nhăn nheo, không có râu, hai mắt híp lại như lúc nào cũng nheo nhìn nắng. Nhưng khi ông ta bước vào cổng sân, Tào Lãm đang ngồi ở án thư bật dậy như bị ai giật dây, làm đổ cả nghiên mực.

– Bẩm… bẩm Phùng tổng quản.

Phùng Lộc. Tổng quản thái giám hầu Hoàng thượng. Người duy nhất trong cấm thành ra vào Cung Cảnh Hy không cần báo.

Ông ta gật đầu với Tào Lãm, nói gì đó, giọng nhỏ đến mức Vơi đứng ở giếng Lậu cách chừng mười bước không nghe được chữ nào. Tào Lãm cúi rạp người, chạy vào lầu. Một lúc sau anh ta chạy ra, ôm theo cuốn sổ khắc bìa vải xanh, mở ra, chỉ vào một trang, nói một hồi. Phùng Lộc đứng nghe, mắt không nhìn sổ mà nhìn lên cái lầu, từ gian bể nửa chìm dưới đất lên tới cái trống lớn trên tầng trên cùng.

Sau này Tào Lãm kể lại với nàng: Tổng quản đến hỏi giờ khắc ngày mười hai, ngày Hoàng thượng vào Trai cung, xem giờ nào là giờ tốt. Việc ấy Phó giám Trác lẽ ra phải tâu từ tháng trước. Nhưng Tổng quản không chờ được. Tổng quản còn hỏi thêm: từ sau hôm mười sáu tháng Chín, lầu có lệch lần nào nữa không. Tào Lãm bảo không, sổ khắc ghi đều đặn cả. Tổng quản gật đầu, không nói gì nữa.

Phùng Lộc quay ra cổng. Hai tiểu thái giám theo sau.

Vơi đặt cái gàu xuống thành giếng.

Nàng đã nghĩ đến chuyện này suốt từ hôm Đổng Viễn đưa nàng xem tờ lệnh điều. Ai trong cái cấm thành này có thể nghe nàng? Quản Bội Hoàn thì không. Hoàng hậu thì không. Quý phi Hách là mẹ của người sẽ được lợi nếu cổng mở sớm. Đổng Viễn chỉ là một Hiệu úy, giờ còn bị đẩy sang tận Bắc An. Chỉ còn một người. Một người đứng ở giữa, không phe nào, ngày nào cũng đứng cạnh Hoàng thượng.

Người ấy vừa đi qua trước mặt nàng.

Nàng không nghĩ thêm nữa. Nàng chạy theo, chạy ra khỏi cổng sân, chạy tới đầu hành lang Thừa Vận, rồi quỳ sụp xuống nền gạch, ngay trước mặt hai tiểu thái giám.

– Bẩm Tổng quản. Nô tì xin được thưa một điều.

Hai tiểu thái giám giật mình, một đứa đưa tay định kéo nàng ra. Phùng Lộc giơ tay lên một chút. Đứa kia dừng lại.

Ông ta nhìn nàng. Đôi mắt híp nhìn nàng từ đầu tới chân, chậm, như người ta xem một cái bình gốm cũ xem nó có vết nứt ở đâu.

– Ngươi là đứa xem trăng. – Ông ta nói. Giọng nhỏ, khàn, như tiếng lá khô cọ vào nhau.

– Dạ.

– Đứng lên. Đi với ta một đoạn.

Vơi đứng lên. Phùng Lộc đi chậm dọc hành lang, hai tay chắp sau lưng. Hai tiểu thái giám lùi lại xa hơn, xa tới hai chục bước. Gió bấc thổi qua hành lang, lùa những chiếc lá ngô đồng khô lăn trên nền gạch đỏ.

– Nói đi. – Ông ta nói. – Nói ngắn.

Nàng nói ngắn. Nàng nói về cái ống ngầm trong cột lầu, đổ thêm nước cho thẻ chạy nhanh. Về đêm Trùng cửu và đêm rằm tháng Chín, trống canh ba đánh khi trăng chưa đứng đỉnh. Về ngõ Bếp, về câu nói nàng nghe sau cái chum tương: rạng sáng rằm tháng Một, trống khai môn sớm một canh, xe đồ tế vào Cửa Củi. Về viên Hiệu úy ở Cửa Củi đã bị điều đi, và viên Hiệu úy mới không soát xe nào.

Nàng không nói tên Hoàng hậu. Nàng chỉ nói:

– Bẩm, có người khác cũng biết chuyện này. Biết mà để mặc. Nô tì nghĩ người ấy để mặc để làm một việc khác.

Phùng Lộc đi thêm một quãng nữa, không nói gì. Rồi ông ta dừng lại, nhìn ra cái sân lát gạch của Điện Thừa Vận bên kia lan can, nơi những người lính Cấm quân đứng gác như những cái cọc.

– Ngươi có chứng gì?

– Bẩm, nô tì có trăng.

– Trăng. – Ông ta nhắc lại. Không cười. – Ta hầu Hoàng thượng bốn mươi năm. Ta nghe người ta tâu đủ thứ. Tâu có rồng hiện ở hồ Ngọc Dịch, tâu có sao chổi mọc phía tây báo điềm, tâu có kẻ trù ếm trong cung Lan Chi. Lần nào cũng có chứng. Lần nào chứng cũng là thứ không ai cầm được trên tay.

Vơi cúi đầu.

– Trăng không vào được Cung Cảnh Hy. – Phùng Lộc nói. – Lời con bé xách nước cũng không vào được. Ta đem lời ngươi vào tâu, Hoàng thượng hỏi: chứng đâu, ta nói: con bé ấy nhìn trăng. Hoàng thượng sẽ cười. Rồi sáng hôm sau, có người sẽ biết ta đã tâu gì, và con bé xách nước sẽ ngã xuống một cái giếng nào đó.

Gió bấc thổi mạnh hơn. Vạt áo bào màu chàm của ông ta bay phần phật.

– Bẩm, nô tì hiểu. – Nàng nói.

– Ngươi chưa hiểu. – Ông ta quay sang nhìn nàng. Lần này đôi mắt híp mở to hơn một chút. – Ta không bảo ta không tin. Ta bảo lời không vào được. – Ông ta ngừng một lúc. – Nước thì vào được.

Rồi ông ta quay đi, đi tiếp dọc hành lang, chậm như người đi dạo, hai tay chắp sau lưng. Hai tiểu thái giám chạy lên theo. Ông ta không ngoái lại.

Vơi đứng một mình giữa hành lang, nhìn theo cho tới khi cái áo bào màu chàm khuất sau góc Điện Thừa Vận.

Nước thì vào được.

Cả buổi chiều hôm ấy, nàng nghĩ về câu nói đó như nghĩ về một câu đố của cha.

Nước vào được Cung Cảnh Hy. Sáng nào xe nước suối Ngọc Tuyền cũng vào Cửa Củi, một nửa chở về Ngự thiện phòng, một nửa chở thẳng tới Cung Cảnh Hy cho Hoàng thượng rửa mặt, pha trà. Nước vào được nơi lời không vào được. Nhưng nàng không thể viết một lá thư lên mặt nước.

Nàng đứng ở gian bình, nhìn bộ bốn cái bình đồng xếp bậc. Nước từ Nhật bình rỉ sang Nguyệt bình, từ Nguyệt bình xuống Tinh bình, từ Tinh bình nhỏ từng giọt vào bình Thụ. Cái thẻ Đại tuyết nhích lên, thật thà, từng vạch một.

Rồi nàng hiểu.

Phùng Lộc không cần nàng nói. Ông ta cần nhìn. Cần thấy tận mắt cái thẻ chạy trước mặt trời. Không phải trăng. Không phải một đứa con gái người ngược kể chuyện trăng ngồi trên nóc điện. Mà là mặt trời, cái nhật quỹ đá giữa sân, cái bóng kim đồng mà cả Khâm thiên giám tin như tin trời. Ban ngày. Trước mắt ông ta. Nước chảy, thẻ chạy, bóng nắng đứng yên. Thứ ấy thì ông ta mang vào Cung Cảnh Hy được, vì ông ta đã thấy.

Nàng có chìa khóa con nghê trong cổ áo. Nàng biết vặn ba vòng là hết cỡ. Nàng biết nhánh rút ở đâu.

Nhưng nàng cần một buổi trưa không có Văn Sĩ Trác. Cần một người của Khâm thiên giám đứng ở nhật quỹ đọc bóng nắng, vì lời một đứa xách nước đọc bóng nắng cũng chẳng hơn lời nó đọc trăng. Và cần Phùng Lộc đến lầu thêm một lần nữa.

Ba thứ ấy, nàng chưa có thứ nào.

Chập tối, nàng mang ấm nước nóng ra án thư cho Tào Lãm. Anh ta đang ngồi chép lại trang sổ bị mực đổ lúc trưa, vừa chép vừa than.

– Thầy Tào. – Nàng hỏi, như hỏi chuyện vặt. – Trưa nào ông Trác cũng về kiểm nhật quỹ ạ?

– Trưa nào trời nắng. – Tào Lãm thổi cho khô chữ. – Trừ hôm mười bốn. Hôm ấy giữa giờ Tỵ ông ấy phải ra Nam Giao, xem người ta dựng đàn tế, dựng cái nhật quỹ đồng mang theo xa giá. Ở lại đấy tới chiều mới về coi lầu. Trưa hôm ấy tôi kiểm thay. – Anh ta ngẩng lên, chớp chớp đôi mắt cận. – Sao cô hỏi?

– Nô tì hỏi để biết trưa ấy có phải đứng nghiêm không.

Tào Lãm bật cười, rồi lại cúi xuống trang sổ.

Hai thứ, nàng nghĩ. Một buổi trưa không có Văn Sĩ Trác, và một người của Khâm thiên giám đứng ở nhật quỹ. Trưa mười bốn, ngày cuối cùng. Còn Phùng Lộc.

Đêm ấy, nàng tập trống ở gian tây, chín tiếng, thở, chín tiếng, thở. Lão Quách ngồi trên đôn gật gù. Tay lão đã bớt run, nhưng vẫn không cầm được dùi lâu. Bông ngồi canh ngưỡng cửa. Lần này chị đóng kín cánh cửa sau lưng, chèn một cái ghế vào. Tín nằm ở góc gian tây, quay mặt vào vách, như đã ngủ. Vơi không biết nó ngủ thật hay không. Nó không đi đâu cả.

Canh năm sáng mùng ba, ở Cửa Củi, khi xe rau vào, Lực đặt gánh cải xuống cạnh chỗ nàng đứng, giả vờ buộc lại sợi dây quang gánh.

– Cô Vơi. – Hắn nói, giọng quê nhỏ hẳn đi, không còn cái cười hở hai răng khểnh. – Hôm qua tôi đi rau sang phía Bắc An. Anh Viễn ra tận cổng tìm tôi. Anh ấy bảo: Bắc An mở theo trống, như Cửa Củi. Cô cần gì thì nhắn qua tôi, tôi đi rau hai cổng.

– Anh ấy còn nói gì nữa không?

Lực liếc về phía chòi gác. Viên Hiệu úy mới đang đứng ở cửa chòi, tay cầm chén trà nóng, cười nói với một người đánh xe củi trầm, giọng vẫn nhỏ nhẹ như giọng người buôn.

– Anh ấy bảo tôi nhìn kỹ cái ông Hiệu úy mới. – Lực nói. – Tôi nhìn rồi. Tôi nhớ ra rồi, cô ạ. Năm kia tôi gánh rau vào Phượng Nghi, ông ấy đứng gác ở cổng sau Phượng Nghi. Mặc giáp của Phượng Nghi vệ. Cũng cười nói nhỏ nhẹ thế.

— Hết chương 25 —