Toà Thân Phận

Chương 31: Toà Thân Phận

Cái cổ áo sơ mi trắng chật hơn hồi đám cưới con Cầm. Ông Liệu ngồi trong phòng xử suốt buổi sáng, thỉnh thoảng lại đưa ngón tay vào giữa cổ áo với cổ mình, kéo ra một chút cho dễ thở.

Phòng xử nhỏ, tường quét vôi màu kem, hai cái quạt trần, một cái lệch cánh, cứ mỗi vòng lại kêu "phựt" một tiếng nhỏ. Cái quạt đó cần cân lại cánh. Ông nghĩ vậy, rồi ông bắt mình thôi nghĩ.

Bà thẩm phán ngồi ở bàn trên, tóc bạc cắt ngắn, kính trễ xuống mũi. Thằng cha thanh tra Khúc ngồi ở bàn bên phải, xấp hồ sơ dày cộp trước mặt. Bên trái là bà Hằng, áo lụa màu tro, ngồi thẳng lưng, hai tay đặt trên đùi. Thằng luật sư trẻ mặc com-lê xám ngồi cạnh bà. Rồi tới thằng Đạm, ngồi ở mép băng ghế, cách bà Hằng một khoảng, cái áo khoác gió xanh đậm không mặc nữa, chỉ có cái áo thun cũ.

Ông Liệu ngồi hàng ghế giữa, với thằng Nguyên, con Tiên, bà luật sư Hoà, con nhỏ Lành ở đảo. Con Rong không được vào. Con nhỏ ngồi ngoài hành lang với cô giáo của nó.

Mấy đứa con gái ông không có ở đây. Hai đứa nằm trong hai cái hộp lạnh trên đảo Lá Sen, cạnh nhau. Đứa thứ ba nằm ở bệnh viện thành phố, sáng nay ông đút cho nó ăn chén cháo trắng với tép rang rồi mới đi. Nó ăn hết. Nó ngồi nhìn ông thay áo trắng, rồi nó đưa tay sửa cái cổ áo cho ông, kéo cho ngay, y như mẹ nó.

Thằng cha thanh tra đứng dậy, nói lâu. Ông Liệu nghe những chữ ông hiểu được.

Sáng thứ Hai, người của Toà mở gian kho của Bến Chờ ở cảng cá. Cái bồn nằm trong đó, có dây điện nối vô, máy làm lạnh chạy ù ù. Người trong bồn là bản số Một. Cổ tay trái có hình xăm. Người ký biên bản nhận hàng ở Bàu Sen là một thằng nhỏ làm ca đêm. Nó đã khai: có người của văn phòng Bến Chờ gọi, nhờ ký nhận một cái thùng rỗng, nói giấy tờ cần cho đủ, cho nó năm trăm ngàn. Nó ký.

Cuộc gọi lúc hai mươi ba giờ lẻ bốn phút đêm hai mươi tháng Sáu. Thằng thanh tra có bảng kê của nhà mạng. Số máy gọi đi là số máy cố định ở khu C, cơ sở Bến Chờ, đảo Lá Sen.

Ông Liệu nhắm mắt lại. Con kia đứng giữa hai dãy hộp lạnh, cầm cái máy của người ta, gọi cho chồng cũ. Không gọi cho tao. Tao là ba nó, mà nó không gọi cho tao.

Rồi ông hiểu vì sao. Nó gọi cho người sẽ quyết có đánh thức thêm một đứa nữa hay không. Nó không gọi cho người sẽ khóc.

Bảng phân ca tạp vụ. Ca đầu tiên của Tư Lặng: sáu giờ sáng hai mốt tháng Sáu. Con nhỏ Lành đứng lên nói nó chụp được, nó đưa cái điện thoại lên. Giọng con nhỏ run mà nó không ngồi xuống.

Rồi tới con Tiên.

Con Tiên đứng lên, cầm theo một cái máy tính nhỏ với hai cái loa. Nó xin cho mở tiếng. Bà thẩm phán gật. Con Tiên mở cái câu "Tôi là Tống Thanh Cầm, tôi đồng ý xoá hết kho ký ức của mình". Giọng con kia vang lên trong phòng xử, ông Liệu nghe mà rợn da gà. Rồi con Tiên mở từng mảnh, mười mảnh, chương này phút này, chương kia phút kia, mảnh nào mảnh nấy y hệt, chồng lên nhau trên cái màn hình như hai sợi chỉ.

– Trước chữ "Tôi", có một tiếng "tách". – Con Tiên nói. – Thưa bà thẩm phán, bà nghe kỹ.

Nó mở lại. Tách. Ông Liệu nghe được, nhỏ xíu.

– Đây là tiếng cái ghế trong buồng thu của tôi ở phòng thu Hạt Cát. – Con Tiên nói. – Cái ghế gỗ có đệm. Tôi dọa thay nó mười một năm mà chưa thay. Sáng nay tôi ngồi lên nó, thu lại tiếng nó.

Nó mở một tiếng tách khác. Rồi nó đặt hai cái tiếng đó chồng lên nhau trên màn hình. Hai cái gợn nhỏ như hai con kiến, giống hệt.

– Một người ngồi trong văn phòng trên đảo Lá Sen ngày mười chín tháng Sáu, đọc câu xác nhận trước mặt giám đốc, thì không có cái ghế của tôi ở dưới đít. – Con Tiên nói. Rồi nó đỏ mặt, sửa. – Dạ, ở dưới người.

Hàng ghế sau có người bật cười. Bà thẩm phán cúi xuống ghi.

– Ai chỉ cho cô nghe tiếng đó? – Bà hỏi.

– Cầm. – Con Tiên nói. – Bản số Hai. Nó nghe ra trong một lần. Tôi làm cái phòng thu đó mười bốn năm, tôi nghe không ra.

Rồi tới thằng Nguyên, với tờ hải đồ, phao số chín, cái chấm sáng không tên trên radar. Nó nói bằng số. Mấy người ở bàn trên gật gật.

Rồi tới ông.

Ông đứng dậy, kéo cổ áo ra lần nữa. Bà thẩm phán hỏi ông về cái bình xăng. Ông nói: hai mươi bốn lít, trả về đầy tới cổ. Bà hỏi ông về cái sợi ni lông xanh dương. Ông nói: dây kéo, kẹt ở kẽ cọc mũi, cọ lâu mới kẹt. Bà hỏi ông về cuộn dây micro. Ông nói: con tôi cuộn xuôi một vòng ngược một vòng, cả ba đứa đều vậy, tôi dạy. Cái cuộn trong thùng là cuộn quanh khuỷu tay.

Thằng luật sư trẻ đứng lên, lịch sự hỏi sao ông chắc con gái ông không bao giờ cuộn kiểu khác.

Ông Liệu nhìn nó. Rồi ông thò tay vào túi quần, lôi ra một cuộn dây dù, cái cuộn dây ông vẫn bỏ túi mấy chục năm nay để buộc đồ. Ông thả nó ra, dài chừng ba sải, rồi ông cuộn lại trước mặt mọi người. Xuôi một vòng, đầu dây nằm trên. Ngược một vòng, lật tay, đầu dây nằm dưới. Mười vòng. Ông thả cuộn dây xuống mặt bàn. Nó nằm đó, phẳng, ngoan, tròn đều.

– Tôi dạy nó lúc nó mười tuổi. – Ông nói. – Nó cuộn vậy cả đời. Cậu đưa cho nó một sợi dây, nó cuộn vậy. Cậu đưa cho đứa số Một, đứa số Hai, cũng vậy. Người cuộn dây trong cái thùng không phải con tôi.

Ông ngồi xuống. Thằng luật sư trẻ không hỏi nữa.

Tới thằng Đạm.

Bà thẩm phán gọi tên nó. Thằng Đạm đứng dậy. Thằng luật sư trẻ đưa cho nó một tờ giấy in, cái kiểu tờ giấy nó đọc hôm thứ Ba tuần trước. Thằng Đạm cầm tờ giấy. Rồi nó nhìn sang hàng ghế giữa.

Nó nhìn ông Liệu. Nhìn cái áo sơ mi trắng.

Ông Liệu thấy mặt nó thay đổi. Cái áo này, ông nghĩ. Thằng Đạm có đi đám cưới con Cầm. Nó ngồi bàn thợ máy, uống say, ôm ông khóc, nói anh Liệu gả con gái rồi anh buồn hả. Nó nhớ cái áo này.

Thằng Đạm đặt tờ giấy xuống bàn. Úp mặt chữ xuống.

– Tôi khai lại. – Nó nói.

Thằng luật sư trẻ đặt tay lên cánh tay nó. Nó gạt ra. Không mạnh. Như người ta gạt một cái lá rơi trên vai.

Rồi nó nói. Không có giấy. Giọng khàn đặc, chậm, không ngừng ở chỗ hết dòng nào hết, vì không có dòng nào. Nó nói đúng những gì nó đã nói dưới chân đê, cạnh trạm bơm số Ba. Năm sáu mươi sáu, cuộc gọi của thằng nhỏ ở Cồn Rẽ, cái chữ "đã kiểm". Đêm hai mươi, bản số Một tự leo vào cái hộp. Bốn giờ sáng hai mốt, cái xuồng, cái bình xăng nó đổ đầy lại theo thói quen. Trưa hai mốt, tắt máy nhận dạng, kéo ra Gành Én, lật.

Rồi nó nói thêm những thứ ông Liệu chưa nghe.

Đêm hai mươi hai rạng sáng hai mươi ba tháng Sáu, nó chở bà Hằng từ cầu tàu hậu cần lên văn phòng khu A, xách theo cái ổ cứng chép từ phòng thu Hạt Cát. Bà Hằng ngồi trong văn phòng từ mười một giờ đêm tới gần ba giờ sáng. Nó ngồi ngoài hành lang chờ chở bà về khu nhân viên. Nó nghe qua cánh cửa giọng con kia, cứ một chữ một chữ, lặp đi lặp lại, cả trăm lần. "Tôi là." "Tôi là." "Kho." "Kho." Ba giờ, bà Hằng mở cửa ra, mặt trắng bệch, nói: xong rồi. Nó không hiểu bà làm cái gì. Tới tháng Chín, nghe người ta nói con kia tự xoá kho, nó mới hiểu.

Cái máy trợ thính bằng nhựa, bà Hằng đưa nó đi mua ở chợ trời đất liền, đưa cho con nhỏ đeo. Cái khẩu trang, bà dặn đeo suốt. Hôm hai mươi lăm tháng Mười bà biểu chuyển con nhỏ qua bếp, nói bệnh phổi. Cái tờ giấy nó đọc trước Toà, thằng luật sư trẻ viết, bà Hằng sửa, nó đọc. Bà Hằng trả hết nợ chạy thận của vợ nó, tám năm, bằng một tờ giấy xoá nợ, đưa tận tay cái sáng nó bỏ nhà đi.

– Tôi nói láo trước Toà một lần rồi. – Thằng Đạm nói. – Tôi không nói láo được lần thứ hai. Tôi học không được.

Nó ngồi xuống.

Phòng xử im phăng phắc. Chỉ có tiếng quạt trần. Phựt. Phựt.

Bà Hằng đứng dậy khi bà thẩm phán gọi.

Bà không chối. Ông Liệu đã chờ bà chối, mà bà không chối. Bà đứng thẳng lưng, hai tay đan vào nhau trước bụng, nói bằng cái giọng trầm và ấm, đều đều, như đọc tin lúc khuya. Bà nói về sáu trăm người làm. Ba trăm bốn mươi cái hộp lạnh của khách. Những gia đình đã có lại người thân sau tai nạn. Một ngôi làng trên núi năm năm mươi, một đống đất đỏ, ba ngày đứng gọi tên.

– Tôi không làm hại ai. – Bà nói. – Chị số Một ngủ, không đau, không già. Chị gốc ăn được, ngủ được, không ai làm khổ. Chị số Hai được sống, con bé có mẹ. Ba người, không ai chết. Tôi giữ cho không ai chết.

Bà thẩm phán nhìn bà rất lâu qua cặp kính.

– Bà giữ cho không ai chết. – Bà thẩm phán nói. – Bằng cách làm cho Toà tuyên chết một người đang sống.

Bà Hằng không trả lời.

Ông Liệu nhìn người đàn bà đó. Ông không ghét được bà. Ông đã thử, từ hôm thằng Đạm nói dưới chân đê, mà ông không ghét được. Năm sáu mươi sáu ông cũng đã nói "con tao chết rồi", đã không nhận đứa số Một nửa năm trời. Ông cũng đã tưởng mình đang giữ cho cái gì đó khỏi vỡ. Thằng Đạm không ác. Bà này cũng không ác.

Mà con tao nằm trong cái hộp lạnh bốn tháng. Đứa kia đội cái máy điếc giả bốn tháng, lau sàn cái nhà mà em nó nằm dưới hầm.

Gần trưa, thằng cha thanh tra xin cho nghe một thứ cuối cùng.

Nó đặt cái đồng hồ màu hồng lên bàn. Cái đồng hồ con Rong nhét trong ruột gối ba năm rưỡi. Nó nối cái đồng hồ với cái loa của con Tiên.

Tiếng máy tàu. Tiếng mưa. Tiếng cái loa rè rè: "Tàu khách Sao Biển Ba xin thông báo..."

Rồi giọng con gái ông. Con gái lớn của ông. Hồi nó chưa chìm. Giọng tròn, ấm, cười: "Rong ơi. Mẹ đây."

Rồi nó hát.

Ông Liệu không nghe hết. Ông không nghe được. Ông cúi gằm mặt xuống, hai bàn tay to bè nắm chặt hai đầu gối quần kaki, cái cổ áo sơ mi trắng siết vào cổ ông như sợi dây kéo căng. Bên cạnh ông, thằng Nguyên đưa tay ra, đặt lên lưng ông. Ông để yên.

Khi hết bài, bà thẩm phán gỡ kính ra, đặt xuống bàn. Bà ngồi im một lúc. Rồi bà đeo kính lại, cầm bút lên.

Bà đọc. Ông Liệu nghe những chữ ông hiểu được.

Huỷ quyết định tuyên bố đã chết của Tống Thanh Cầm, bản gốc. Huỷ quyết định tuyên bố đã chết của bản số Một. Tạm giữ bà Mạc Thuý Hằng. Ông Cù Văn Đạm bị truy cứu, được tại ngoại vì đã khai báo. Đình chỉ giấy phép cơ sở Nhà Tiếp Nối Bến Chờ, Toà cử ban quản lý tạm, giữ nguyên nhân viên để chăm ba trăm bốn mươi thân chờ của khách, không bồn nào bị bỏ. Cử ông Tống Văn Liệu làm người giám hộ tạm thời cho bà Tống Thanh Cầm, bản gốc.

Rồi bà đọc chậm hơn.

Toà cần nghe bản số Một và bản số Hai trước khi quyết định về thân phận của họ. Người đang ngủ thì không khai được. Toà cho đánh thức cả hai, dưới sự giám sát của Toà, trong thời gian chờ phiên xét thân phận, hạn ba mươi ngày.

Ông Liệu không nghe thêm chữ nào nữa.

Ra tới hành lang, con Rong chạy tới, ôm ngang bụng ông. Ông đặt bàn tay lên đầu con nhỏ. Nó ngẩng lên hỏi. Ông nói: thứ Sáu. Nó hỏi thứ Sáu là sao. Ông nói: thứ Sáu người ta đánh thức. Cả hai. Con nhỏ đứng im, rồi nó úp mặt vào cái áo trắng của ông, khóc, ướt một mảng.

Thằng Đạm đi ra sau cùng, một mình. Nó dừng lại ở đầu cầu thang, y như hôm thứ Ba tuần trước. Lần này nó quay lại.

– Anh Liệu. – Nó nói.

Ông Liệu nhìn nó. Thằng thợ máy phụ hai mươi tuổi, lặn mò cái cờ lê cả buổi chiều, môi tím tái mới chịu lên.

– Tết này mày ghé. – Ông nói. – Xách chai rượu.

Thằng Đạm đứng đó, hai tay buông thõng. Rồi nó gật đầu, đi xuống cầu thang.

Ông Liệu kéo cổ áo ra lần cuối, rồi mở luôn cái nút trên cùng.

— Hết chương 31 —