Ba năm sáu tháng không có mình

Chương 2: Ba năm sáu tháng không có mình

– Con cá rô đồng.

– Con... cá... rô đồng.

– Được rồi. Giờ chị nói liền một hơi nghe. Con cá rô đồng nằm trong rổ.

– Con cá rô đồng... nằm... – Cầm hụt hơi, ho sặc. Cô úp mặt xuống hai bàn tay, vai rung lên.

Cô giáo tập giọng của khu B là một bà cụ người nhỏ thó, tóc bạc trắng cắt ngắn, ngồi đối diện cô bên cái bàn gỗ có đặt một chiếc gương tròn. Bà không vội. Bà rót cho Cầm một ly nước ấm, đẩy qua.

– Cô biết chị làm nghề gì rồi. – Bà nói. – Người làm nghề bằng giọng thì khổ nhất. Người khác mất ba tuần, chị mất sáu tuần. Vì chị biết rõ cái giọng mình phải ra sao, nên cái giọng này ra sai chỗ nào chị nghe ra hết.

Đúng vậy. Mười một năm đọc sách nói, Cầm biết giọng mình như người thợ mộc biết thớ gỗ. Cô biết hơi mình dài tới đâu, chữ nào mình hay nuốt, câu nào phải lấy hơi từ bụng. Cô có thể đọc liền hai trang không nghỉ mà không ai nghe ra một tiếng thở. Bây giờ cái cổ họng này nói bảy chữ đã hụt. Nó mỏng, cao hơn giọng cô một chút, đuôi chữ cứ run như dây đàn lên chưa chặt.

Nghe nó, cô thấy như đang nghe một đứa em gái nhái giọng mình. Một đứa em mà cô không có.

– Mai mình tập tiếp. – Bà cụ vỗ tay cô. – Đừng đọc sách. Chị mà cầm sách lên đọc là chị sẽ ghét cái giọng này. Nói chuyện với người ta thôi, nói chuyện chợ búa thôi.

Lành đẩy xe lăn đưa cô về khu A. Cô đã đứng được, đi được mười mấy bước có vịn, nhưng hành lang khu B dài gần trăm mét nên Lành không cho đi bộ.

Dọc đường, Cầm hỏi. Cô hỏi bằng những câu ngắn nhất có thể, và Lành trả lời bằng những câu dài nhất có thể, như để bù.

Thành phố Bến Lưới có thêm một đường tàu điện chạy dọc đê Vành Khuyên, mở năm sáu mươi tám. Giá xăng lên, một lít hai mươi tám nghìn. Cái chợ cá đã dời vào nhà lồng mới, người ta vẫn họp từ ba giờ sáng. Năm sáu mươi bảy có một trận bão lớn, sập mấy chục nhà ở xóm Chài Cũ. Nhà ba cô không sao. Con mèo mướp của ba cô chết rồi, ba nuôi con mèo khác cũng mướp.

– Sao em biết con mèo? – Cầm hỏi.

– Dạ hôm kia ông kể. – Lành cười. – Ông ngồi với chị mà chị ngủ, ông không biết nói gì, ông kể chuyện con mèo với em.

Cầm cười theo, rồi không cười nữa. Ba cô kể chuyện con mèo với một cô gái lạ, vì con gái ông nằm đó mà ông không biết nói gì với nó.

Họ rẽ vào khu A. Hành lang ở đây hẹp hơn, sàn lát gạch men màu xám nhạt, sạch tới mức soi được bóng đèn. Ở khúc quanh gần phòng A-3 có một người đang lau nhà.

Đó là một người đàn bà mặc bộ đồ tạp vụ màu xanh rêu, đội cái mũ vải che kín tóc, đeo khẩu trang y tế. Bà ta cúi lưng đẩy cây lau theo hình số tám, đều đặn, chậm rãi. Bên tai phải có gắn một cái máy trợ thính màu da người. Lành đẩy xe sát vào tường để tránh vũng nước.

– Chị Tư, cho em qua nghe chị. – Lành nói to, rõ từng chữ.

Người đàn bà không ngẩng lên. Bà ta kéo cây lau sang một bên, nhường đường.

Cầm buột miệng nói, theo phép lịch sự của người được nhường đường:

– Cảm ơn chị.

Cây lau rơi xuống sàn đánh cạch một tiếng.

Cầm quay đầu lại. Người đàn bà vẫn đứng đó, hai bàn tay còn giữ nguyên tư thế cầm cán lau, chỉ có cây lau là nằm dưới chân. Đôi mắt phía trên khẩu trang nhìn thẳng vào Cầm. Mắt đen, sâu, khoé mắt có nhiều nếp nhăn. Bên mắt phải có một vệt sẹo trắng chạy từ thái dương xuống, mất hút sau mép khẩu trang.

Họ nhìn nhau chừng hai giây. Rồi người đàn bà cúi xuống, nhặt cây lau, quay lưng đi về phía cuối hành lang, bước nhanh hơn lúc nãy.

– Chị Tư Lặng đó chị. – Lành nói khẽ khi đẩy xe vào phòng. – Tội lắm. Người vô danh, không có giấy tờ gì hết, điếc với không nói được. Bà giám đốc thương, cho ở lại đảo làm tạp vụ. Chị ấy hiền khô, chỉ hơi nhát người lạ.

– Chị ấy nghe được không?

– Dạ chắc nghe được tiếng lớn thôi chị, có đeo máy mà.

Cầm không nói nữa. Cô nhìn ra cửa nơi người đàn bà vừa đi khuất. Nếu chị Tư chỉ nghe được tiếng lớn, thì tiếng "cảm ơn chị" khàn khàn của cô vừa nãy không đủ lớn để làm rơi cây lau của ai.

Buổi chiều, bà giám đốc tới.

Bà Mạc Thuý Hằng, theo tấm bảng tên đính trên áo, là người đàn bà trạc năm mươi lăm, tóc búi thấp, đeo cặp kính gọng mảnh màu bạc, mặc áo sơ mi lụa màu tro và quần tây đen. Bà mang theo một hộp bánh in nhân sen và một bình trà nóng, tự tay rót trà ra hai cái chén sứ.

– Tôi không làm phiền chị lâu đâu. – Bà nói, giọng trầm và ấm, kiểu giọng người ta hay dùng để đọc tin vào lúc khuya. – Theo luật, trong ba ngày đầu người phụ trách cơ sở phải gặp từng người mới đánh thức, giải thích quyền của họ. Chị cứ uống trà đi. Trà này người nhà tôi trên núi gửi xuống.

Cầm nâng chén trà bằng hai tay, vì một tay thì run.

Bà Hằng giải thích, chậm rãi, rõ ràng. Cầm đã nghe những điều này năm sáu mươi mốt, nhưng hồi đó nó là tờ giấy kèm theo hợp đồng, đọc lướt qua cho có. Bây giờ mỗi chữ đều rơi vào người cô như những hòn sỏi.

Luật Thân phận Tiếp nối năm năm mươi mốt. Dân gọi là Luật Một Người. Điều Năm: mỗi thân phận chỉ một người mang tại một thời điểm. Điều Chín: bản sau chỉ được đánh thức khi bản trước có giấy chứng tử, hoặc Toà tuyên bố đã chết, mất tích trên biển thì đủ chín mươi ngày.

– Còn Điều Mười Hai thì chị khỏi lo. – Bà Hằng cười nhẹ. – Nhưng luật bắt tôi phải đọc, nên tôi đọc. Nếu phát hiện bản trước còn sống, bản sau phải đưa về ngủ chờ trong vòng bảy mươi hai giờ, rồi Toà xử. Mười tám năm nay, cả Liên bang Thuỷ Lam chỉ xảy ra bốn trường hợp, đều là người mất tích trong thiên tai, mấy năm sau tự tìm về. Ở cơ sở này thì chưa có lần nào.

Bà đặt chén trà xuống.

– Có một chuyện tôi phải nói với chị, và tôi mong chị bình tĩnh.

Cầm chờ.

– Theo nguyên tắc, chị được in từ bản ghi đầy đủ gần nhất. Bản số Một của chị đeo vòng ngủ đều đặn suốt ba năm, nên lẽ ra chị phải nhớ tới tận tháng Sáu năm nay. Nhưng ngày mười chín tháng Sáu, hai hôm trước khi mất tích, bản số Một đã tới đây và yêu cầu xoá toàn bộ kho ký ức của mình. Xác nhận bằng giọng nói, đúng thủ tục. Toàn bộ ba năm ấy đã bị xoá sạch. Nên chúng tôi chỉ còn bản ghi năm sáu mươi sáu của bản gốc để in cho chị.

Cầm đặt chén trà xuống. Tay cô run tới mức trà sóng ra ngoài.

– Tại sao?

– Tôi không biết. – Bà Hằng nhìn cô, ánh nhìn có vẻ thật lòng thương. – Hôm đó chính tôi gặp chị ấy. Chị ấy rất bình tĩnh. Chị ấy chỉ nói, chị ấy không muốn người sau phải mang những gì chị ấy mang. Chúng tôi có khuyên. Nhưng kho là của chủ kho, luật không cho ai giữ lại. Hai ngày sau thì xảy ra chuyện trên biển.

Bà ngừng lại, rồi nói thêm, nhỏ hơn:

– Gia đình chị nghĩ có thể chị ấy đã... có ý định từ trước. Tôi nói điều này vì sớm muộn chị cũng nghe người ta xì xào. Tôi không tin vậy. Nhưng tôi nghĩ chị nên nghe từ tôi trước.

Ngoài cửa sổ, nắng chiều đã ngả sang màu cam. Một con chim biển bay ngang, cánh chao chao.

Cầm ngồi im rất lâu. Một người đàn bà mang mặt cô đã sống ba năm, rồi tự tay xoá sạch ba năm ấy, rồi ra biển, rồi không về. Và người ta nghĩ cô ta tự tử.

Nhưng nếu muốn chết, sao còn phải xoá kho? Người muốn chết thì cứ để kho đó cho người sau. Người ta chỉ xoá khi không muốn người sau biết một điều gì đó.

– Tôi muốn xem hồ sơ kho. – Cô nói, chậm, từng chữ một để khỏi hụt. – Bản sao. Tất cả.

Bà Hằng gật ngay, không chần chừ.

– Đó là quyền của chị. Chị ký đơn, trong mười bốn ngày chúng tôi gửi tới địa chỉ chị chọn. Gồm lịch đồng bộ, lịch sử truy cập, và bản ghi âm câu xác nhận xoá kho. Nội dung ký ức thì không còn gì để gửi.

Bà lấy từ túi xách ra một tấm bảng điện tử mỏng, mở sẵn mẫu đơn, đưa cho Cầm cây bút. Cầm cầm bút. Nét chữ đầu tiên của cái thân này ngoằn ngoèo như chữ con nít lớp Một. Chữ "Cầm" trong chữ ký của cô mất cái móc ở chữ C, cái móc cô đã ký hàng ngàn lần. Cô nhìn nó, thấy lạ như chữ ký của ai khác.

Cô ghi địa chỉ nhận là phòng thu Hạt Cát, đường Dốc Me. Cô không biết vì sao mình không ghi địa chỉ nhà ba. Có lẽ vì cô muốn nghe bản ghi âm đó qua một cái loa tử tế.

Bà Hằng cất bảng, đứng dậy, chỉnh lại cổ áo.

– Chị nghỉ ngơi đi. Ở đây ai cũng mong chị khoẻ. – Bà ngừng ở cửa, quay lại, nói thêm. – Chị Cầm à, đôi khi người ta đánh thức xong là muốn biết hết mọi chuyện của người trước. Chuyện đó dễ hiểu. Nhưng ba năm ấy là của chị ấy, không phải của chị. Đời chị là từ hôm nay. Tôi làm nghề này gần hai mươi năm rồi, người sống khoẻ nhất là người nhìn về phía trước.

Bà đi ra. Mùi trà còn lại trong phòng một lúc lâu.

Tối hôm đó Cầm không ngủ được. Cô tập nói một mình trong bóng tối, khe khẽ, để không ai nghe thấy. Con cá rô đồng nằm trong rổ. Con cá rô đồng nằm trong rổ. Tới lần thứ mười một, cô nói được liền một hơi.

Cô nghĩ tới bản số Một. Cô không biết gọi người đó là gì. Chị? Em? Mình? Người đó sống ba năm thì lớn hơn cô ba năm. Nhưng người đó cũng chỉ là cô, mở mắt ra từ cùng một đêm trăng rằm trên đảo Mũi Rồng, nhớ cùng một tô bánh canh nhiều hành.

Người đó đã thức dậy ở chính căn phòng này chăng? Cũng nhìn bàn tay trơn láng mà sững sờ chăng? Cũng phải tập nói con cá rô đồng chăng?

Cô sờ chiếc thuyền giấy để dưới gối. Nó đã cứng lại theo hình lòng tay cô.

Chín giờ tối, Lành vào đo nhịp tim lần cuối.

– Dạ con số đẹp lắm chị. – Cô gái nói, gõ gõ vào bảng. – À chị ơi, em báo chị một tin. Anh Nguyên gọi lên, chiều mai anh lên thăm chị.

Cầm ngồi bật dậy, nhanh tới mức đầu cô choáng.

– Con bé... – Cô nói. – Rong có lên không?

Lành nhìn xuống tấm bảng trong tay, như thể câu trả lời có thể nằm sẵn trong đó.

– Dạ... anh Nguyên nói anh lên một mình, chị. Bé Rong không chịu đi.

— Hết chương 2 —