Phiếu cân của ông Chín Lưới

Chương 8: Phiếu cân của ông Chín Lưới

– Bốn mươi mốt ký bảy, – ông Chín Lưới nói, không cần nghĩ. – Cô hỏi thúng cá nục sáng thứ Bảy hả? Trên ghe tui cân bốn mươi mốt ký bảy. Lên vựa ông Năm còn bốn chục chẵn.

Bốn giờ sáng thứ Năm. Sa chưa ngủ phút nào. Cô ngồi ở sạp từ ba giờ, chờ cho tới khi cái dáng còng còng quen thuộc của ông Chín Lưới hiện ra ở đầu chợ, vai vác cái giỏ cần xé, chân đi đất. Ông Chín sáu mươi sáu tuổi, chủ một chiếc ghe lưới nhỏ, ba anh em bạn già cùng đi. Da ông nhăn như tấm lưới phơi khô, hai bàn tay to bè, ngón nào cũng biến dạng vì nước mặn và dây lưới. Tháng trước cô vừa thay lò xo cho cái cân đồng hồ trăm ký ông để trên ghe.

– Bác chắc không bác? Cân trên ghe sóng nó lắc.

– Tui cân lúc ghe đã cột vô bờ, nước đứng. – Ông Chín ngồi xuống ghế nhựa, móc túi lấy gói thuốc rê. – Cân ba lần, lấy số giữa. Tui cân vậy hai chục năm rồi cô. Đâu phải mình tui. Ghe nào ở bến này cũng có cái cân trên ghe.

– Vậy sao bác vẫn bán cho vựa ông Năm?

Ông Chín vấn điếu thuốc, liếm mép giấy, không trả lời ngay. Mấy bà bán cá đi ngang, chào ông. Ông gật đầu chào lại, rồi châm thuốc, rít một hơi dài.

– Cô hỏi câu đó là cô còn trẻ. – Ông thở khói ra mũi. – Tui nợ ổng. Ghe nào ở đây không nợ ổng? Ổng ứng tiền dầu, tiền đá, tiền lương bạn ghe trước mỗi chuyến. Mình đi về, cá phải bán cho ổng, trừ nợ. Không bán cho ổng thì chuyến sau ổng không ứng. Không ứng thì ghe nằm bờ. Ghe nằm bờ thì con mình nhịn đói. – Ông nhún vai. – Bốn phần trăm, cô à. Mười ký mất bốn lạng. Cũng như mình đóng thuế cho ổng. Người ta quen rồi.

– Có ai thưa không bác?

– Thưa ai? – Ông Chín cười, hở mấy cái răng đen. – Cân của ổng có thợ kiểm hằng tháng. Có tem, có dấu. Mình muốn đem ra cân đối chứng của chợ cân lại, thì cái cân đối chứng hồi đó nằm chết mấy năm, không ai sửa. Ông Phẩm ban quản lý chợ nói chờ kinh phí. – Ông nhìn cô, cái nhìn không trách móc, chỉ mệt. – Tới chừng ông Hảo chịu sửa cho nó chạy lại thì mấy bữa sau ổng mất. Rồi cô về, cô giữ cho nó chạy, mình cũng tính đem cá ra cân. Mà cân ra thiếu thì sao? Ổng nói cá ráo nước. Mình cãi thì chuyến sau ổng không ứng. Thôi.

Sa ngồi im. Ông Chín hút hết điếu thuốc, búng tàn, đứng dậy.

– Cô hỏi chuyện này làm chi? Ổng chết rồi mà.

– Con muốn biết, bác.

Ông Chín nhìn cô một lúc, rồi gật đầu, đội cái giỏ cần xé lên vai.

– Muốn biết thì biết. Nhưng biết rồi thì đừng nói ra đường, cô. Người ta đang thương cô vì cô là con ông Hảo.

Ông đi rồi, câu đó còn ở lại, lơ lửng trên mặt sạp như khói thuốc rê.

Sáu giờ, Sa gọi cho Hiển.

Chín giờ, anh ta tới vựa Năm Bền cùng một cán bộ kỹ thuật mặc áo xanh, mang theo một vali nhôm. Bà Năm ra mở cửa, đứng nhìn ba người làm việc, không hỏi một câu nào. Sa đặt lại thùng muối bốn mươi ký lên mặt cân, ngồi vào ghế, ấn đầu gối vào cái nút. Màn hình chớp, rồi hiện 38.3. Cán bộ kỹ thuật quay phim từng bước, chụp ảnh cái nút, sợi dây, chỗ sợi dây chui xuống dưới tấm tôn.

Hiển đứng khoanh tay nhìn con số đỏ một lúc lâu.

– Ai ngồi cái ghế này?

– Ông Năm, – bà Năm trả lời từ chỗ cửa nhỏ. Giọng bà khô và đều. – Ba chục năm nay. Có bữa ổng đi vắng thì thằng Toại ngồi.

– Bà có biết về cái nút này không?

Bà Năm nhìn Hiển, rồi nhìn xuống gầm bàn, nơi cán bộ kỹ thuật đang soi đèn.

– Tui giữ tiền. Tui không đụng tới cân.

Đó không phải câu trả lời cho câu hỏi. Hiển không hỏi lại. Anh ta ghi gì đó vào sổ, rồi quay sang Sa.

– Chuyện cân gian này là một vụ khác, bên quản lý thị trường với bên kinh tế sẽ làm. Nhưng nó dính tới vụ ông Bền ở chỗ: nó cho thấy có bao nhiêu người có lý do. – Anh ta ngừng một chút. – Tôi cần chị mở phần bên dưới cái cân này ra, chỉ cho chúng tôi biết sợi dây đi tới đâu, nối vào cái gì. Có làm được không?

– Được. Phải kích mặt cân lên. Tối nay tôi làm.

– Tối nay chúng tôi tới chứng kiến. – Hiển gấp sổ lại. – Còn một chuyện nữa. Trước tối nay, chị đừng nói với ai.

Mười giờ, ông Phẩm tới sạp.

Trịnh Công Phẩm năm mươi hai tuổi, trưởng ban quản lý chợ cá Cửa Nậy, người tròn trịa, mặt bóng nhẫy, lúc nào cũng mặc áo sơ mi xanh nhạt có túi áo ngực cài ba cây bút. Ông ít khi ra chợ lúc chợ đông. Ông hay ngồi trong cái văn phòng có máy lạnh ở đầu dãy sạp, nơi treo tấm bảng tin chợ dán đầy thông báo, giấy khen, và mấy tấm ảnh chụp các dịp lễ.

Hôm nay ông đứng trước sạp của Sa, cười, tay vịn lên mái tôn.

– Cô Sa. Nghe nói sáng nay công an xuống vựa ông Năm, có cô ở đó.

– Dạ.

– Chuyện gì vậy cô?

– Công an dặn con chưa được nói, chú.

Nụ cười trên mặt ông Phẩm đứng lại, như một cái kim cân bị kẹt.

– Ờ. Công an dặn thì thôi. – Ông gõ gõ ngón tay lên mái tôn. – Mà tui nói cô nghe, cô là người trong chợ, cô hiểu. Chợ mình sống nhờ mối lái ngoài tỉnh. Xe lạnh trên Đà Nẵng, trong Nha Trang xuống ăn hàng. Cái tiếng của chợ là cái nồi cơm của cả bến. Có chuyện gì không hay, mình xử trong nhà. Làm rùm beng ra, mối lái nghe chợ Cửa Nậy có chuyện cân kéo, người ta đi chợ khác, thì ai chết? – Ông nhìn quanh, hạ giọng. – Cả bến chết, chứ đâu phải mình ông Năm.

– Con có làm rùm beng gì đâu chú.

– Thì tui nói trước vậy thôi. – Ông Phẩm vỗ nhẹ lên mái tôn hai cái. – Hợp đồng bảo trì cân đối chứng của cô với ban quản lý tháng Sáu này hết hạn. Tui còn đang tính ký tiếp cho cô hai năm.

Ông đi rồi. Sa nhìn theo cái lưng áo xanh nhạt khuất sau dãy sạp. Ông Phẩm chưa hỏi chuyện cân gian. Ông chỉ nói "cân kéo". Và ông chưa hỏi cô ở vựa ông Năm làm gì.

Ông đã biết.

Mười một giờ, ông Luận tới. Ông kéo ghế ngồi, đặt cái đồng hồ quả quýt lên bàn sạp như mọi ngày, nhưng sáng nay ông không nói nó chạy chậm. Ông nhìn mặt Sa.

– O không ngủ.

– Dạ.

– Có chuyện chi thì o đừng kể với tui. Tui ngó mặt o là biết o đang giữ cái chi đó mà người ta dặn o giữ.

Sa rót trà cho ông. Tay cô không run nữa. Cô chỉ thấy mệt, cái mệt nằm sau hai con mắt, đè xuống như có ai đặt quả cân lên.

– Bác. – Cô hỏi, nhìn vào ly trà. – Nếu bác đi tìm một chuyện, mà càng tìm thì càng thấy nó dính tới người nhà mình. Bác có tìm tiếp không?

Ông Luận im lặng một lúc lâu. Ngoài chợ, tiếng rao "cá nục đây, cá nục tươi rói đây" vọng lại, cao vút, kéo dài. Ông xoay xoay cái đồng hồ trên mặt bàn.

– Năm tám mươi chín, – ông nói chậm, – tui khám một ông chết ngoài bờ sông Hương. Người ta nói ông chết đuối. Tui coi, tui thấy không phải. Tui biết người nhà ông. Tui biết luôn cái người có thể đã làm. Là người quen của tui. – Ông ngừng, ngón tay cái miết lên nắp đồng hồ. – Tui ghi đúng cái tui thấy. Tui không ghi cái tui đoán. Cái tui đoán, tui để cho người khác đi tìm. Rứa thôi.

– Rồi sao bác?

– Rồi người ta tìm ra. Không phải người quen tui. Là người khác. – Ông Luận ngước lên nhìn cô. – Tui mất ba tháng ngủ không yên vì nghĩ oan cho người ta trong bụng. Ba tháng đó tui không nói với ai. Đó là cái tui tiếc. Không phải tiếc vì đã tìm.

Ông đứng dậy, đội mũ. Lúc đi ra, ông để quên cái đồng hồ quả quýt trên bàn. Sa gọi với theo. Ông khoát tay, không quay lại.

– O giữ giùm tui một bữa. Mai tui lấy.

Tám giờ tối, vựa Năm Bền đóng cửa cuốn, chỉ mở cửa nhỏ.

Hiển tới cùng cán bộ kỹ thuật hồi sáng và Trung úy Tín. Bà Năm ngồi ở bàn thu tiền, nhưng ngồi cái ghế nhựa kéo ra bên cạnh, không ngồi cái ghế gỗ của ông Năm. Toại không tới. Bà nói bà không gọi được nó.

Sa đặt cái kích thủy lực dưới mép mặt cân, bơm từng nhịp. Mặt thép một mét hai vuông nặng chừng hai trăm ký, nhấc lên từng phân một, kêu cót két. Khi khe hở đủ rộng, cô kê hai khúc gỗ chèn vào, rồi nằm ngửa trên nền xi măng, luồn đầu và vai vào dưới mặt cân, đèn pin kẹp miệng.

Dưới mặt cân là cái hố nông, láng xi măng, đọng nước, mùi ẩm mốc và mùi cá ngai ngái. Bốn cái cảm biến tải trọng nằm ở bốn góc, bốn sợi cáp nối về một cái hộp nhựa nhỏ gắn ở thành hố, từ cái hộp đó một sợi cáp chung chạy ra cột đầu cân. Cô biết từng con ốc ở đây. Tháng Mười năm ngoái chính tay cô thay bốn cái chân đế cảm biến bị rỉ.

Nhưng cái hộp nối thì cô chưa từng mở. Nó được niêm bằng một miếng keo đỏ trên con ốc. Từ hồi cô về làm, cô nghĩ đó là dấu niêm của đơn vị kiểm định, và cái cân chưa bao giờ báo lỗi ở phần đó, nên chẳng có lý do gì để mở.

Sợi dây đen từ cái nút dưới gầm bàn chui qua tấm tôn, men theo thành hố, và đi thẳng vào cái hộp nối đó, qua một cái lỗ khoan nhỏ ở đáy hộp, bít kín bằng keo.

– Chị thấy gì? – Giọng Hiển vọng xuống.

– Sợi dây đi vô hộp nối. Tôi mở hộp ra. Anh cho người quay.

Đèn của cán bộ kỹ thuật rọi xuống từ khe hở. Sa cạy miếng keo đỏ, tháo bốn con ốc. Nắp hộp bật ra.

Bên trong, ngoài mấy cầu đấu dây quen thuộc của bốn cảm biến, có thêm một vật lạ: một miếng mạch nhỏ bằng nửa bao diêm, bọc kín trong lớp nhựa trong. Nó nằm khít dưới đáy hộp như thể nó vốn thuộc về đó. Mấy sợi dây từ miếng mạch nối vào các cầu đấu, gọn gàng, ngay ngắn, cắt vừa đủ dài, không thừa một phân.

Và ở mỗi mối nối, sợi dây được quấn quanh bằng chỉ đỏ. Ba vòng. Rồi thắt một cái nút dẹt.

Sa nằm im dưới mặt thép lạnh, đèn pin kẹp giữa hai hàm răng, nước đọng dưới hố thấm qua lưng áo.

Chỉ có một người trên đời quấn mối nối kiểu đó.

— Hết chương 8 —