Lửa trong lò khử trùng

Chương 19: Lửa trong lò khử trùng

Sáu giờ sáng ngày chín mươi bảy, đèn hành lang vừa chuyển sang màu ngày, cô Dung gõ cửa buồng quyền thuyền trưởng.

Cô Xuyến mở cửa, tóc chưa búi. Cô nhìn cô Dung: bộ đồ giữ nhiệt còn mặc nguyên, hai quầng mắt thâm như ai lấy than chấm vào.

– Chị không ngủ.

– Em lên phòng thí nghiệm với chị. – Cô Dung nói. – Em lên một mình. Đừng gọi ai.

Cô Xuyến không hỏi gì. Cô búi tóc trong mười giây, rồi đi theo.

Trong phòng thí nghiệm trên trục, cái kính hiển vi vẫn bật đèn từ đêm qua. Sáu nửa hạt lúa nằm trên sáu miếng kính, mỗi miếng một nhãn viết tay.

– Nhìn vào đây. – Cô Dung nói. – Chỗ màu hồng là phôi. Chỗ sẽ thành cái mầm.

Cô Xuyến buộc dây vào ghế, cúi xuống thị kính. Cô nhìn lâu. Cô Dung đứng sau lưng cô, níu một tay vào quai vách, và kể bằng giọng khô như đọc biên bản. Ngăn "Lưu niêm Vân Khẩu", ống TL-14 lô ba, dấu niêm ngày mười hai tháng Chín năm ngoái, chưa bao giờ rời khoang A, chưa bao giờ ấm hơn âm mười tám độ. Ba trên sáu hạt.

– Mấy sợi xám này là gì? – Cô Xuyến hỏi, không ngẩng lên.

– Là nó. Bệnh tro. Nó không nằm trên vỏ hạt. Nó nằm trong. Từ lúc hạt còn ở ngoài đồng nhân giống ở nhà.

Cô Xuyến ngẩng lên. Cô nhìn cô Dung, rồi nhìn sáu miếng kính.

– Chị chắc không?

– Chị cắt sáu hạt, thấy ba. Chị muốn cắt sáu mươi hạt nữa trước khi nói chữ chắc. – Cô Dung ngừng. – Nhưng nếu em hỏi chị nghĩ gì, thì chị nghĩ cái cô kỹ sư ở Bến Mới nói đúng từ năm ngoái. Mọi lô TL đều mang nó. Bồ Một đã chở nó qua Cồn Xanh. Và năm tấn hạt giống tụi mình đang chở sẽ đem nó tới lần nữa.

Cô Xuyến không nói gì một lúc. Rồi cô hỏi một câu mà cô Dung không ngờ:

– Chị biết từ mấy giờ?

– Mười một giờ đêm qua.

– Sao chị không gọi em?

Cô Dung nhìn xuống bàn tay mình.

– Vì chị phải ngồi một mình một lúc với cái đó trước. – Cô nói. – Mười một năm, Xuyến.

Bảy giờ, cả tàu họp ở bếp. Lần này anh Mẫn có pha trà.

Cô Dung nói ngắn hơn hôm Chủ nhật. Cô chiếu lên màn hình ảnh lát cắt hạt thứ ba. Cô nói chữ "lô ba", chữ "chưa từng rời khoang A", mỗi chữ chậm, như đặt từng viên gạch.

Toản là người đầu tiên quay sang nhìn cái hầm bão. Từ bếp không thấy được cái hầm, chỉ thấy cái hành lang cong lên, nhưng anh vẫn quay sang phía đó.

– Vậy là không phải con bé. – Anh nói.

– Không phải con bé. – Cô Dung nói. – Bệnh ở thùng số Bảy rất có thể đi từ lưới lọc khí, từ gian hai, từ mạ TL-14 bị cháy chóp rồi yếu đi. Hướng ngược lại. Chị sai từ hôm Chủ nhật.

Cô Tuyền đứng dậy đi ra không nói một lời. Mọi người nghe tiếng nắp hầm bão mở ra. Một lúc sau, cô quay lại, tay dắt con bé. Con bé mặc cái áo khoác ô liu, tóc rối, mắt sưng, đứng ở cửa bếp nhìn cô Dung.

Cô Dung định nói "cô xin lỗi". Câu đó nhỏ quá so với mấy đêm con bé ngủ một mình dưới cái nắp thép. Cô chỉ gật đầu với nó, một cái gật chậm, như người ta chào một người lớn.

Anh Mẫn lật cái bảng tính, lấy bút gạch một dòng. Toản ngồi gần nên thấy: dòng đó có chữ "khả năng hai". Anh Mẫn gạch hai lần, rồi đứng dậy rót cho con bé một ly nước ấm, đặt xuống, đẩy về phía nó.

– Vậy thì khỏi đốt. – Ông Khiêm nói.

– Tôi báo Ban điều hành. – Cô Xuyến nói. – Đủ dữ liệu, đủ ảnh. Lệnh thì vẫn còn hai mươi sáu tiếng nữa mới tới hạn.

Tin đi về nhà lúc này mất mười chín phút một chiều. Cô Xuyến gửi lúc bảy giờ bốn mươi. Mười một giờ, tin trả lời về.

Cô Xuyến không đọc ở bếp. Cô đọc trên buồng lái, rồi xuống, đứng ở cửa bếp như hôm thứ Ba, và đọc bằng giọng của cô.

"Ban điều hành đã nhận dữ liệu của kỹ sư Bế Thị Dung. Kết quả trên một mẫu lưu duy nhất, xét nghiệm trên tàu, trong điều kiện tàu đã có nấm bệnh lưu hành, chưa đủ cơ sở kiểm chứng. Không loại trừ khả năng nhiễm chéo trong quá trình bảo quản và thao tác. Ban sẽ cho kiểm tra các mẫu lưu đối ứng tại kho Vân Khẩu. Trong lúc chờ, Ban giữ nguyên nguyên tắc phòng ngừa. Lệnh ngày chín mươi sáu giữ nguyên hiệu lực. Đề nghị kỹ sư Dung gửi toàn bộ quy trình thao tác."

– Nhiễm chéo. – Cô Dung cười một tiếng ngắn, không vui. – Họ nghĩ tôi làm rơi bào tử vào phôi một hạt lúa còn nguyên vỏ.

– Họ không nghĩ vậy. – Ông Khiêm nói. – Họ chỉ cần một câu để không phải đổi lệnh.

– Anh Khiêm. – Cô Xuyến nói.

– Xuyến. Cô nhớ lại cái tin má con nhỏ gửi hôm ngày bảy mươi lăm. "Giữ riêng, làm đối chứng." Cô kỹ sư đó xin đúng một cái ống tre. Cả cái tàu này có đúng một cái ống tre. Cô đốt nó, rồi ra tới Cồn Xanh lấy gì mà so?

Cô Dung mở miệng. Cô định nói một điều gì đó. Toản thấy cô ngước mắt nhìn lên cái loa trên trần bếp, cái loa có con cào cào xanh nhỏ xíu nằm trên đó. Rồi cô ngậm miệng lại, cúi xuống ly trà của mình. Không ai để ý. Ai cũng đang nhìn cô Xuyến.

Cô Xuyến đứng im ở cửa bếp một lúc lâu. Cô không nhìn ông Khiêm. Cô nhìn con bé.

– Lệnh có ba mục. – Cô nói. – Hạt trong ống tre. Cây trong khay thử số hai. Đồ dùng cá nhân có tiếp xúc thùng số Bảy. Lệnh có chữ ký Ban điều hành, có hiệu lực, có hạn. Mình chở hạt giống của Quỹ, bằng tàu của Quỹ, cho làng mà Quỹ nuôi. Nếu thuyền trưởng nào thấy lệnh sai cũng tự đổi thì cái tàu này không còn ai lái nữa. – Cô ngừng. – Tôi đã đổi một lệnh của họ, ở trạm Phao Ngoài. Tôi có luật đứng sau lưng. Lần này tôi không có.

– Cô có đứa nhỏ đứng sau lưng. – Ông Khiêm nói.

– Đứa nhỏ không phải luật, anh Khiêm.

Con bé nãy giờ không nói gì. Nó đứng ở cửa, cạnh cô Tuyền, hai tay thọc trong túi áo khoác ô liu. Rồi nó nói:

– Cô Xuyến. Mấy giờ đốt?

Cô Xuyến nhìn nó.

– Tám giờ sáng mai.

– Dạ. – Con bé nói. – Con xin cầm cái ống một chút. Trước khi đốt.

Đót được cầm cái ống tre lúc bảy giờ rưỡi sáng ngày chín mươi tám, trong gian một của vườn ươm, qua hai lớp túi niêm.

Cô Dung đem nó xuống từ khoang A, trong cái hộp lạnh nhỏ. Cái túi niêm kép đọng một lớp sương mỏng vì vừa ra khỏi chỗ lạnh. Cô Dung không mở túi. Cô đưa nguyên cả túi cho Đót.

Cái ống lạnh ngắt. Đót cầm nó bằng hai tay, như bữa đầu tiên trong thùng số Bảy. Qua lớp nhựa, nó vẫn sờ ra được từng khấc dao. Nó đặt ngón tay cái lên khấc đầu tiên dưới đáy, chỗ đen nhất, chỗ bà cố khắc.

Nó đếm.

Nó đếm thành tiếng, không lớn, không nhỏ. Cô Tuyền đứng gần nhất. Cô Dung và cô Xuyến đứng cạnh cái lò khử trùng. Ông Khiêm đứng xa nhất, sát thùng số Bảy.

Nó đếm tới hai mươi lăm thì nghe ông Khiêm ho, một tiếng, rồi im. Nó đếm tới sáu mươi hai thì chậm lại. Khấc thứ sáu mươi hai, ngoại khắc một mình. Khấc thứ sáu mươi ba, ngoại cầm tay nó khắc. Cái khấc còn trắng, cạnh còn sắc. Ngón tay nó dừng trên cái khấc đó lâu.

– Sáu mươi ba. – Nó nói.

Rồi nó đưa cái ống lại cho cô Dung.

Cô Dung cầm lấy. Đót thấy tay cô không run. Tay cô Dung không bao giờ run khi cầm mẫu.

Khay số hai thì Đót xin tự cắt.

Không ai cãi. Cô Dung chỉ nói: "Qua găng." Đót thọc hai tay vào đôi găng cao su dài tới vai, như mỗi buổi chiều. Cô Dung đưa vào một cây kéo nhỏ qua khe chuyển đồ.

Bốn mươi cây lúa của ngoại cao tới vai nó. Gốc nào cũng sáu bảy nhánh. Mấy cái đòng phình lên ở bẹ lá trên cùng, căng, xanh, như cái bụng con cá sắp đẻ. Còn chừng hai mươi ngày nữa là trổ. Ông Khiêm nói vậy.

Ngoại dạy nó cắt lúa: một tay nắm bó, tay kia cắt sát gốc, cắt xéo, cắt một nhát cho ngọt. Nó làm vậy. Cây kéo nhỏ quá, phải cắt ba bốn nhát mới đứt một gốc. Nó cắt từng gốc. Nó bó lại, mười gốc một bó, như ngoài rẫy. Bốn bó. Nó không khóc. Nó đã định từ đêm qua là sẽ không khóc, và lần này nó làm được.

Cô Dung lấy bốn bó lúa ra qua khe chuyển đồ, cho vào túi niêm, rồi cùng cái túi đựng ống tre, đặt lên khay thép của lò khử trùng.

Còn một thứ.

Ông Khiêm đi tới. Ông không nói gì. Ông đứng trước mặt Đót, chìa tay ra.

Đót hiểu. Nó cởi cái áo khoác ô liu ra. Cái áo nó mặc trong thùng số Bảy, cái áo ướt chất chống đông hôm chui ống kỹ thuật, cái áo nó trùm kín đầu mấy đêm ở hầm bão. Cổ áo vẫn còn mùi dầu tràm.

– Áo của ông. – Ông Khiêm nói. – Ông đốt.

Ông cầm cái áo, gấp lại, đặt lên khay thép cạnh mấy cái túi niêm. Cô Dung bỏ thêm vào cái túi vải và cái chăn mỏng của nó từ thùng số Bảy. Đó là tất cả.

– Đụn. – Cô Xuyến nói.

– Dạ, quyền thuyền trưởng.

– Thực hiện mục một của lệnh Ban điều hành ngày chín mươi sáu. Tiêu huỷ bằng lò khử trùng gian một.

– Dạ. Việc tiêu huỷ hàng cần hai chìa. Mời chị xác nhận chìa hoa tiêu.

Cô Xuyến đặt ngón tay lên ô quét cạnh cửa lò. Rồi cô đọc mười sáu ký tự mã Ban điều hành, từng chữ, giọng không run, như đêm ngày hai mươi trên buồng lái.

– Dạ, hai chìa hợp lệ. Đụn bắt đầu.

Cửa lò đóng. Một tiếng phụt nhỏ. Qua ô kính tròn trên cửa lò, Đót thấy một màu cam nhạt, rồi đậm dần, rồi trắng. Lò khử trùng không có khói, không có mùi. Nó đốt ở nhiệt độ cao tới mức không còn lại gì cho người ta ngửi.

Đót đứng nhìn ô kính tròn đó cho tới khi màu trắng tắt.

– Dạ, tiêu huỷ hoàn tất. – Đụn nói. – Tám giờ mười một phút sáng.

Không ai nói gì. Cô Xuyến quay đi trước. Ông Khiêm đứng lại thêm một lúc, rồi đi ra, chỉ còn cái áo len xám cũ có cái nút thứ ba lỏng chỉ.

Mười một giờ bốn mươi, nước lên.

Lần này có thư của má. Đót đang ngồi trên cái thùng phân trùn cạnh chỗ khay số hai, bây giờ là một cái hộp kính trống trơn, vách lau cồn sáng loáng. Chú Toản ngồi cạnh nó từ sáng.

– Dạ, Đót. – Đụn nói. – Có thư video của má Đót. Gói tin nhỏ, đã về đủ. Đót muốn xem ở bếp hay ở đây?

Đót không trả lời.

– Đót. – Chú Toản nói nhỏ. – Thư má em.

Nó đứng dậy, đi lên bếp. Nó coi thư của má một lần.

Thư này má quay ngoài trời. Sau lưng má là một bờ sông rộng, nước đục màu đất, bờ bên kia có mấy cây gì cao cao lá rủ. Má nói đó là sông Mạ. Má nói má đã nhận thư của con gửi con nước trước, má nghe con kể cái thùng số Bảy, cái ống gió số bốn, cái van vàng, má ngồi nghe mà tim má đứng mấy lần. Má nói con chó vàng của ông Trung nằm ngay dưới chân má đây nè, rồi má quay cái máy xuống, một con chó vàng gầy nhom ngẩng đầu lên nhìn, ngáp. Má cười. Rồi má nói, má đã dọn một khoảnh đất trên đồi Bông Gòn, cạnh mộ bà Thơm, đất đỏ, nhiều đá, giống đất Gò Mây. Má nói chỗ đó để dành cho Ré Mây. "Khi nào cô Dung kiểm xong, con nhớ nhắc cô."

Hết thư, má nói: "Đót của má."

Màn hình tắt.

Đót không bảo chú Đụn mở lại.

Nó đi về cái hốc ngủ sau tấm rèm cách nhiệt, nằm xuống, quay mặt vào vách. Nó không đếm. Tay nó không biết đặt ở đâu, vì không có cái ống tre nào để ôm, không có cái áo khoác nào để kéo lên che mặt.

Tối đó, lúc tắt đèn, Đụn nói:

– Đót.

Không ai trả lời.

– Đót. Đụn chúc Đót ngủ ngon.

Sau tấm rèm, không có tiếng đếm nào. Chỉ có tiếng một đứa con nít thở, rất chậm, như cố tình thở chậm để ai nghe cũng tưởng nó đã ngủ.

Đụn không gọi nữa.

Trong cái tủ ở khoang trục cạnh buồng lái, Đụn giữ một danh sách không có tên. Đụn lập nó từ đêm thứ hai của chuyến bay, khi Đót hỏi "chú có nói dối hông" và Đụn hiểu ra rằng có những điều mình biết mà chưa ai hỏi. Danh sách gồm những điều như vậy. Vòng quay đã quay bao nhiêu vòng từ lúc rời bến. Con cào cào trên cái loa bếp đã nằm ở đó bao nhiêu ngày. Rô bốt bảo trì số hai, gãy một chân, vẫn còn ba chân tốt. Không ai hỏi những điều đó, vì không ai cần biết.

Tối ngày chín mươi tám, Đụn ghi thêm một dòng. Dòng thứ một trăm chín mươi mốt.

Lệnh tiêu huỷ ngày chín mươi sáu có ba mục. Kho giống có ba trăm tám mươi tư ô lạnh.

Không ai hỏi.

— Hết chương 19 —