Giọng nói trong thùng số Bảy

Chương 1: Giọng nói trong thùng số Bảy

– Chú ơi, ở đây có gì ăn được không?

Cái giọng ấy lọt ra từ khe thông hơi của thùng cây giống số Bảy, nhỏ và khàn, như giọng một đứa vừa khóc xong. Khúc Duy Toản đang cầm cây đèn pin soi độ ẩm trên nắp thùng. Cây đèn tuột khỏi tay anh, rơi chậm rì xuống sàn, chậm hơn ở nhà một chút, vì vòng quay của tàu Bồ Hai chỉ cho người ta hơn nửa sức nặng quen thuộc. Nó lăn một vòng, chiếu một vệt sáng dài lên dãy thùng cây.

Ba giờ mười phút sáng, ngày thứ hai của chuyến bay. Vườn ươm để đèn đêm, một thứ ánh sáng xanh lam lờ mờ để cây được ngủ. Mùi đất ẩm, mùi lá non, mùi phân trùn quế mà cô Dung bắt chở theo hai trăm ký. Qua ô kính tròn cuối gian, các vì sao trôi ngang một vòng hết hai mươi giây, rồi trôi lại từ đầu.

Toản không nhặt đèn. Anh đứng im, nghe tim mình đập vào tai.

Thùng số Bảy là thùng cây ăn trái. Chính tay anh xếp nó lên tàu ở bến Cầu Sương chiều hôm kia: mười hai cây mít con, tám cây bưởi, sáu cây xoài, rễ bó trong bầu đất, cành buộc dây mềm để khỏi gãy lúc phóng. Bên dưới giá cây là một khoảng trống cao chừng bốn gang tay, chỗ để nước tưới chảy xuống khay hứng. Không ai nhét được gì vào đó. Không ai nói được từ trong đó.

– Chú ơi. – Cái giọng lại nói. – Con nghe chú thở mà.

Toản quỳ xuống. Hai tay anh run khi gỡ bốn cái chốt ở tấm hông thùng. Tấm nhựa bật ra. Một luồng hơi ấm, mùi người, mùi bánh khô và mùi một thứ dầu hăng hăng như lá cây vò nát phả vào mặt anh.

Trong khoảng trống dưới giá cây, một đứa con gái nằm co như con tôm, đầu gối lên một cái túi vải. Nó mặc cái áo khoác vải dù màu ô liu rộng thùng thình, tay áo xắn ba lớp mà vẫn che quá ngón tay. Tóc nó cắt ngắn ngang tai, bết lại. Mặt lem một vệt đất từ má xuống cằm. Nó ôm trước ngực một cái ống tre dài chừng một gang rưỡi, nút đầu bằng thứ gì vàng vàng như sáp.

Nó nhìn Toản. Toản nhìn nó.

– Em… – Toản nói, rồi không biết nói tiếp cái gì.

– Con tên Đót. – Con bé nói. – Thạch Ngọc Đót. Con mười tuổi. Chú có gì ăn hông?

Toản lục túi áo bảo hộ. Anh có một thanh lương khô vị đậu xanh, thứ người trực đêm được phát để khỏi ngủ gật. Anh bóc vỏ, đưa. Con bé không giành. Nó bò ra khỏi thùng trước, chậm chạp, một tay vẫn ôm cái ống tre, rồi mới ngồi bệt xuống sàn, cầm thanh lương khô bằng cả hai tay mà ăn. Nó ăn từ từ, nhai kỹ, như người đã quen chia một miếng thành nhiều lần.

Toản nhặt cây đèn lên, soi vào khoảng trống. Ba chai nước rỗng. Một cái túi nilon gói vỏ bánh, gấp lại vuông vức. Một cái chăn mỏng. Không có gì khác.

– Em ở trong này bao lâu rồi?

Con bé đếm trên ngón tay.

– Ba đêm. Một đêm dưới đất, hai đêm trên này. Lúc nó rung dữ lắm, con tưởng con chết. Rồi tự nhiên nhẹ hều. – Nó nhìn quanh. – Giờ con đi đứng hơi kỳ.

– Ừ. Vì tàu quay. Ở đây cái gì cũng nhẹ đi gần một nửa.

– Vậy con cũng nhẹ đi hả chú?

– Ừ.

– Hèn chi.

Nó nói "hèn chi" như thể vậy là đã giải thích xong mọi chuyện, rồi cắn tiếp miếng lương khô.

Toản ngồi xuống đối diện con bé. Đầu anh quay nhanh hơn vòng quay của tàu. Anh hai mươi bảy tuổi, đây là chuyến bay vũ trụ đầu tiên của anh. Ba năm học kỹ thuật tàu, nhà anh vay tiền ngân hàng hội nông dân, mẹ anh đem giấy đất ba công vườn cam đi thế chấp. Hợp đồng chuyến này đủ trả hết nợ, còn dư cất cho em gái học. Và trên phiếu kiểm hàng cuối cùng của thùng số Bảy, chỗ ký tên người xếp hàng, là chữ ký của anh.

Ai đó sẽ hỏi: thùng của cậu, cậu xếp, cậu ký, sao trong đó có một đứa con nít?

– Em vô đây bằng cách nào? – Anh hỏi.

– Con chui vô.

– Ai mở thùng cho em?

Con bé ngừng nhai. Nó cúi xuống nhìn cái ống tre. Trên thân ống có những khấc dao nhỏ, nông, chạy thành hàng dọc như bậc thang của kiến.

– Con hứa rồi. – Nó nói. – Con hổng nói được.

– Hứa với ai?

Nó lắc đầu. Lắc rất chậm, rất chắc.

Toản thấy gáy mình lạnh. Một đứa con nít mười tuổi không tự mở được niêm thùng hàng của tàu vũ trụ. Một đứa con nít không tự đi từ mặt đất lên bến quỹ đạo. Có người đã làm việc đó. Và người đó, rất có thể, đang ngủ cách đây vài chục mét, trong một trong năm buồng ngủ còn lại của vòng quay.

– Em đi đâu? – Anh hỏi, vì không dám hỏi câu khác.

– Con đi tìm má con. Má con ở Cồn Xanh.

– Cồn Xanh cách đây hơn hai trăm ngày đường, em biết không?

– Con biết. – Nó gật. – Con đem theo sáu cái bánh. Mà con ăn hết rồi.

Toản bật cười, một tiếng cười khô khốc mà anh không định cười. Con bé nhìn anh, không cười theo.

– Chú ơi, thuyền trưởng có phải ông Khiêm hông?

– Sao em biết?

– Con coi trên tin. – Nó nói nhanh quá, rồi cúi xuống ăn nốt mẩu lương khô cuối cùng.

Toản đứng dậy, đi tới đi lui giữa hai dãy thùng. Việc phải làm rất đơn giản: bấm nút gọi trên cổ tay, báo thuyền trưởng. Ngón tay anh không chịu bấm.

Anh nghĩ tới chiều hôm kia ở bến Cầu Sương. Thùng số Bảy lên bằng chuyến xuồng hàng chót, sáng sớm ngày ba mươi, sau khi các thùng khác đã yên vị. Anh nhớ mình đã thấy cái niêm chì nguyên vẹn, đèn xanh trên con chip niêm sáng đều. Anh không mở ra kiểm lại, vì niêm còn nguyên thì quy trình không bắt mở. Anh nhớ lúc hai người khiêng, anh đã nghĩ: thùng cây ăn trái này nặng hơn mình tưởng. Rồi con số trên cân khớp từng ký với bản kê, bốn trăm bốn mươi mốt ký, nên anh thôi nghĩ. Anh đã ký.

– Chú ơi. – Con bé gọi. – Con đi tiểu được hông?

Anh dẫn nó tới góc rửa tay của vườn ươm, nơi có một buồng vệ sinh nhỏ cho người làm vườn. Nó bước đi như người say, mỗi bước nhún lên cao hơn nó muốn. Tới bồn rửa, nó mở vòi, nhìn dòng nước chảy xuống chậm, cong cong, rồi đưa ngón tay hứng.

– Nước cũng nhẹ. – Nó thì thầm.

Lúc con bé ở trong buồng vệ sinh, Toản đứng ngoài, nhìn đồng hồ cổ tay. Ba giờ hai mươi sáu. Anh nghĩ: mình có thể đợi tới sáng. Sáng sáu giờ đèn lên, mọi người dậy, ăn sáng, rồi mình nói. Ai đó sẽ hỏi sao không gọi liền, mình sẽ nói là con bé sợ quá, mình phải dỗ. Mà đúng là con bé sợ thật. Mình phải dỗ thật.

Anh biết mình đang tự dối mình. Anh vẫn đứng đó.

Con bé đi ra, rửa tay, chùi tay vào vạt áo khoác. Nó đi lại chỗ thùng số Bảy, ngồi xuống bên cạnh, lưng tựa vào thành thùng, ôm cái ống tre trên đùi. Rồi nó làm một việc lạ: nó đặt ngón tay cái lên khấc dao đầu tiên gần đáy ống, và đếm. Môi nó mấp máy, không ra tiếng.

– Em đếm gì vậy? – Toản hỏi.

– Khấc. – Nó nói, không ngẩng lên. – Mỗi năm ngoại con gặt lúa xong là khắc một khấc. Ngoại con khắc, hồi trước bà cố khắc. Đêm nào con cũng đếm rồi mới ngủ.

– Bao nhiêu khấc?

– Sáu mươi ba. – Nó nói, rồi đếm tiếp từ chỗ dừng.

Toản nhìn cái ống tre. Tre đã ngả màu mật ong sậm, nhẵn bóng ở chỗ tay cầm. Những khấc dưới đáy đen đi vì tay người, những khấc trên cùng còn trắng. Cái nút đầu ống bọc sáp ong, có dấu ngón tay ai in vào lúc sáp còn mềm.

– Trong đó có gì?

– Lúa giống. Lúa Ré Mây. – Con bé ôm chặt ống tre hơn một chút. – Của ngoại con.

Toản đã ngồi nghe cô Dung giảng sáu tiếng đồng hồ về kiểm dịch trước chuyến bay. Một bào tử nấm lạ lọt vào kho giống là hỏng cả sáu tấn hàng. Tới Cồn Xanh là hỏng cả một hành tinh, đúng như cái bệnh tro đang làm ở đó. Cô Dung mà thấy cái ống tre này, cô sẽ ngất trước, rồi tỉnh dậy đốt nó.

Ba giờ bốn mươi. Ba giờ bốn mươi lăm.

Con bé đếm xong, gác đầu lên thành thùng, mắt díp lại. Toản cởi áo khoác bảo hộ của mình đắp lên chân nó, rồi ngồi xuống cạnh, khuỷu tay chống lên đầu gối, hai tay ôm đầu.

Anh nghĩ tới ông Khiêm. Thuyền trưởng ngồi trên buồng lái từ lúc tàu rời bến sáu giờ sáng hôm qua tới gần hai giờ sáng nay, vì cái bơm làm mát của lò cứ trở chứng. Ông không ăn, chỉ uống trà, và ho. Ông sáu mươi mốt tuổi, đây là chuyến bay cuối của ông. Đánh thức ông dậy lúc này, Toản thấy như đem một hòn đá đặt lên ngực một ông già vừa thở được.

Anh nghĩ tới nhiều thứ để khỏi phải nghĩ tới điều mình sợ nhất: nếu người mở thùng là một người trên tàu này, thì người đó cũng biết thùng số Bảy là của anh.

Ba giờ năm mươi hai, Toản lẩm bẩm, gần như không biết mình đang nói thành tiếng:

– Đụn ơi, kho lương còn dư bao nhiêu phần ăn…

– Dạ, anh Toản.

Giọng của Đụn vang lên từ các loa nhỏ dọc trần vườn ươm, một giọng đàn ông trung niên, chậm, tròn chữ. Con bé giật mình mở mắt. Toản cũng giật mình, vì anh quên mất: ban đêm trong buồng ngủ và vườn ươm, Đụn chỉ nghe khi có người gọi tên nó. Luật riêng tư. Ai cũng được dặn kỹ trước chuyến bay. Anh vừa gọi.

– Dạ, kho lương của tổ lái có hai nghìn hai trăm bốn mươi tám phần ăn ngày, chưa tính lương khô chở cho làng Bến Mới. – Đụn nói. – Đụn xin hỏi: anh Toản đang nói chuyện với ai? Cảm biến khí ở gian hai đo được hai nguồn thở.

Toản nhắm mắt.

– Với một đứa nhỏ.

– Dạ. – Đụn ngừng một giây, đúng một giây. – Từ lúc tàu rời bến, mức khí cacbonic ở gian hai cao hơn mô hình bốn phần trăm. Đụn đã ghi là do cây giống thở mạnh sau khi phóng. Bây giờ Đụn biết lý do khác. Đây là bất thường về người trên tàu. Theo luật, Đụn phải báo thuyền trưởng trong vòng mười lăm phút kể từ lúc phát hiện.

– Đụn, khoan đã. Cho anh…

– Dạ, còn mười bốn phút.

Con bé ngồi thẳng dậy. Nó ngước lên trần, nhìn quanh tìm cái miệng đang nói.

– Chú là ai vậy?

– Dạ, Đụn là hệ điều phối của tàu Bồ Hai. Đụn lo khí thở, nước, nhiệt, đường bay và hàng hoá.

– Chú ở đâu?

– Dạ, Đụn ở khắp tàu. Phần lớn Đụn nằm trong một cái tủ ở khoang trục, cạnh buồng lái.

Con bé nghĩ một chút.

– Chú có nói dối hông?

– Dạ không. Đụn không nói dối.

– Vậy nếu người ta hỏi chú ai đưa con lên đây, chú nói hả?

– Dạ, Đụn không biết ai đưa em lên đây. Nên Đụn sẽ trả lời là Đụn không biết.

Con bé thở ra một hơi dài, vai nó chùng xuống. Toản thấy rõ cái thở ra đó. Nó không sợ bị phát hiện. Nó sợ cho một người khác.

– Đụn. – Toản nói. – Anh xin mày. Cho anh tới sáng. Anh sẽ tự báo.

– Dạ, Đụn hiểu anh muốn tự báo. Nhưng luật mười lăm phút không có ngoại lệ, trừ khi việc báo làm nguy tới mạng người. Việc báo này không làm nguy tới mạng ai. – Giọng Đụn không đổi, không lạnh, không ấm. – Anh Toản có thể tự báo trong thời gian còn lại. Còn mười hai phút. Nếu anh báo, Đụn sẽ ghi là anh báo.

Toản đưa cổ tay lên. Ngón tay anh đặt trên nút gọi thuyền trưởng. Anh nhìn con bé. Con bé nhìn anh, rồi nhìn cái ống tre, rồi lại bắt đầu đếm khấc, từ đầu, như thể nếu đếm đủ sáu mươi ba lần thì mọi chuyện sẽ ổn.

– Một. – Lần này nó đếm thành tiếng, nhỏ xíu. – Hai. Ba.

Toản bấm nút.

Cái loa trên cổ tay kêu tút một tiếng, hai tiếng, ba tiếng. Rồi giọng ông Khiêm, khàn đặc, ngái ngủ:

– Khiêm nghe.

– Thuyền trưởng, em Toản đây. Em ở vườn ươm gian hai. Ở đây có… – anh nuốt nước bọt – có một đứa nhỏ. Nó trốn trong thùng số Bảy.

Đầu bên kia im. Im lâu tới mức Toản tưởng mất liên lạc. Rồi ông Khiêm nói, giọng không còn ngái ngủ chút nào:

– Tôi xuống. Đừng gọi ai khác. Đợi tôi.

Cuộc gọi tắt. Toản nhìn chằm chằm vào cổ tay. Ông không hỏi đứa nhỏ nào. Ông không hỏi nó bao nhiêu tuổi, có bị thương không, vì sao lại trong thùng. Ông chỉ nói: đừng gọi ai khác.

– Dạ, Đụn ghi: ba giờ năm mươi tư phút, anh Toản báo thuyền trưởng. – Đụn nói.

– Hai mươi mốt. Hai mươi hai. – Con bé đếm.

Bốn phút sau, cửa vườn ươm rít lên. Ông Khiêm đứng ở ngưỡng cửa, áo ngủ khoác vội cái áo len xám, chân đi dép, tóc bạc rối bù. Ánh đèn đêm xanh làm mặt ông trông già hơn cả sáu mươi mốt tuổi. Ông đứng đó, không bước vào.

Con bé ngừng đếm. Ngón tay cái của nó dừng lại ở khấc thứ ba mươi hai.

Ông thuyền trưởng nhìn con bé. Con bé nhìn ông. Không ai nói gì, lâu tới mức Toản tưởng Đụn đã tắt tiếng cả con tàu.

— Hết chương 1 —