Khoang C

Chương 17: Khoang C

Ngày tám mươi bảy, sáng Chủ nhật, hai đĩa thạch trong tủ ấm mọc lông trắng.

Cô Dung nhìn chúng qua cửa kính tủ ấm, và lần đầu tiên sau hai đêm không ngủ, cô thở ra được. Lông trắng, xốp, như bông gòn, mọc lan từ hạt lúa ra mép đĩa. Nấm mốc thường. Thứ nấm mốc mọc trên bất cứ hạt nào để ẩm vài tuần, thứ nấm mốc cô đã thấy cả nghìn lần ở các kho nhà quê, thứ mà phơi lại, sấy lại, sàng lại là xong.

Cô ghi vào bảng: "Đĩa 22-1, 25-2: nấm mốc hoại sinh thông thường. Do ẩm." Cô ghi rõ ràng, chữ đều, như mọi khi. Cô đóng bảng, đi xuống vòng quay, ăn sáng với cả tàu lần đầu tiên sau ba ngày.

Ngày tám mươi tám, cô lên lại. Cô không định lên. Cô tự nhủ chỉ lên để vứt mấy cái đĩa nấm mốc vào lò khử trùng.

Cô mở tủ ấm, lấy đĩa 22-1 ra. Lớp lông trắng đã dày hơn. Cô nghiêng đĩa dưới đèn để nhìn lần cuối trước khi vứt.

Ở giữa đĩa, ngay dưới lớp lông trắng, sát hạt lúa, có một vòng tròn nhỏ. Màu xám. Không phải xám của bụi. Xám của tro bếp nguội. Rộng bằng móng tay út. Bên trong nó có một vòng nhỏ hơn, xám đậm hơn.

Cô đặt cái đĩa xuống bàn. Rồi cô làm một việc mà hai mươi hai năm làm nghề cô dạy học trò không bao giờ được làm.

Cô tự nhủ đĩa bị nhiễm bẩn.

Cô tự nhủ, lúc cấy, cô đã mệt, đã không ngủ hai đêm, tay đã không đủ sạch, đầu kẹp đã chạm vào găng. Nấm mốc thường mọc chồng nhau thì có lúc cũng ra vòng tròn. Cô tự nhủ đĩa này không tính. Cô đem đĩa 22-1 và 25-2 bỏ vào lò khử trùng, bấm nút, nghe tiếng lửa phụt. Rồi cô làm lại từ đầu. Bốn ống mẫu cũ, tám hạt mới, tám đĩa thạch mới, tiệt trùng mọi thứ hai lần. Cô cấy chậm, từng động tác, như người mới học. Cô đặt tám đĩa mới vào tủ ấm.

Năm tới bảy ngày.

Cô đứng nhìn tủ ấm, và biết rõ mình vừa mua thêm năm tới bảy ngày không phải báo cáo.

Đót thấy cô Dung khác.

Cô Dung vẫn dạy giờ Cây và giống lúc hai giờ chiều. Nhưng cô nói ít, nhìn đồng hồ nhiều. Ngày tám mươi chín, Đót hỏi một câu về cách lúa trổ bông, câu mà cô Dung thường giảng mười lăm phút không dứt, cô Dung chỉ nói:

– Tự đọc đi. Đụn có tài liệu.

Rồi cô đứng dậy đi ra. Tới cửa gian một, cô dừng lại, quay lưng về phía Đót, đứng im một lúc lâu. Rồi cô quay lại.

– Cô xin lỗi. – Cô Dung nói. Giọng khô, cứng, như người chưa quen nói câu đó. – Cô mệt. Mai cô giảng.

Đót gật. Nó không biết cô Dung mệt vì cái gì. Nó chỉ biết, mấy ngày nay, cô Dung không ghé khay số hai buổi tối như mọi khi. Trước đây, đêm nào trước khi đi ngủ, cô cũng đứng nhìn bốn mươi cây lúa đỏ một lúc, nói "lúa rẫy mà lên trong đất ẩm, lạ thiệt", rồi mới đi. Mấy đêm nay không.

Bốn mươi cây lúa của ngoại đã cao tới vai Đót. Mỗi gốc đẻ sáu bảy nhánh. Lá rộng bản, xanh sẫm. Sáng nay Đót thấy ở giữa một bụi, chỗ bẹ lá trên cùng, có một cái gì phình lên, như cái bụng con cá sắp đẻ.

– Lúa có đòng rồi. – Ông Khiêm nói, khi nó chỉ cho ông. – Chừng một tháng nữa trổ.

Đót đếm. Một tháng nữa là tháng Mười. Tháng Mười ở Gò Mây là lúc lúa Ré Mây trổ đỏ đồi. Lúa của ngoại, ở trên tàu, xa nhà cả trăm ngày, vẫn nhớ tháng của nó.

Ngày chín mươi, thứ Tư, anh Mẫn ngồi trong khoang máy làm sổ nước.

Mỗi tuần anh làm một lần. Không phải vì Đụn không làm được, mà vì anh không tin con số nào anh không tự cộng. Sáu cái bồn, mỗi bồn một cột số: lượng nước lúc rời trạm Phao Ngoài, lượng đã đốt cho lò, lượng đã rút ra dùng, lượng tái chế trả lại. Cộng, trừ, so với số Đụn đọc.

Năm cái bồn khớp từng lít.

Bồn số ba lệch.

Không nhiều. Không phẩy bốn phần trăm. Anh cộng lại. Vẫn lệch. Anh lật sổ các tuần trước. Tuần trước lệch không phẩy ba. Tuần trước nữa không phẩy hai. Lùi về tận ngày bốn mươi, lệch không phẩy không năm, nhỏ tới mức anh đã ghi là sai số đo.

Anh không ghi là sai số đo nữa.

– Đụn. Bồn số ba có va chạm gì không, từ lúc rời bến?

– Dạ có một lần. Ngày mười một, trong vùng bụi. Một hạt bụi chạm vỏ ngoài bồn số ba ở đoạn giữa. Áp suất bình thường.

Anh Mẫn nhớ dòng đó. Anh nhớ ngày hôm đó, cả tàu đang nhìn con bé ướt nhẹp quấn chăn trong bếp, Đụn đọc danh sách hư hại, dòng cuối cùng là bồn số ba. Không ai để ý. Anh cũng không.

Anh gọi Toản. Giữa vỏ ngoài của bồn số ba và lớp vỏ tàu có một cái khe kiểm tra hẹp, không có không khí, người không vào được. Toản gắn cái đèn và cái máy quay lên con rô bốt bảo trì số một, con còn đủ chân, thả nó vào khe. Hai người ngồi trong khoang máy, chụm đầu nhìn màn hình. Con rô bốt bò chậm dọc thân bồn, đèn quét từng tấc thép. Bốn mươi phút.

Ở đoạn giữa bồn, cách miệng khe hai mươi mốt mét, anh Mẫn bảo dừng. Trên màn hình, mặt thép có một vết nứt mảnh như sợi tóc, dài chừng một gang, chạy xiên từ một cái lõm nhỏ bằng hạt đậu. Dọc theo vết nứt, một lớp băng mỏng li ti bám vào, trắng mờ, như sương trên lá.

– Nó rỉ ra ngoài. – Anh Mẫn nói. – Nước rỉ qua vết nứt, gặp chân không thì đông lại, bít bớt. Rồi băng bốc hơi, rỉ tiếp. Rồi đông. Mỗi lần nứt rộng thêm một tí. Cái khe này có lỗ thông ra ngoài, hơi nước bay hết ra không gian.

– Mất bao nhiêu rồi anh?

Anh Mẫn tính. Không cần bảng.

– Sáu tấn hai. – Anh nói. – Mà nó đang rỉ nhanh lên.

Chiều đó, cô Xuyến ngồi trong buồng lái với anh Mẫn hai tiếng đồng hồ.

Đót không được vào. Nhưng nó ngồi ở chân thang nan hoa, và nó nghe chú Toản kể lại, bằng cái giọng của người cố nói nhẹ đi một chuyện nặng.

Nước trong bồn là thứ để hãm tàu khi tới Cửa Ngàn. Muốn vào cửa, tàu phải chạy chậm lại dưới bốn mươi cây số một giây. Muốn chạy chậm lại, phải đốt nước. Mất sáu tấn hai thì vẫn còn đủ. Còn đủ, nếu vết nứt không rộng thêm. Mà vết nứt đang rộng thêm. Phải ra ngoài vá. Phải vá ở mặt ngoài, vì mặt trong là nước, không hàn được.

– Ra ngoài nữa hả chú? – Đót hỏi.

– Ừ.

– Chú đi hả?

Chú Toản không trả lời. Chú xoa đầu nó, vụng về như lần đầu.

Cô Xuyến tính đường hãm mới suốt đêm ngày chín mươi. Đót thấy đèn buồng lái sáng tới sáng.

Ngày chín mươi ba, thứ Bảy, mười một giờ sáng, cô Dung mở tủ ấm.

Tám cái đĩa thạch. Cô xếp chúng thành hai hàng trên bàn thí nghiệm, dưới cái đèn trắng.

Đĩa 22-a. Vòng tròn xám. Hai vòng đồng tâm, ngoài nhạt trong đậm, rộng bằng đồng xu. Đĩa 22-b. Vòng tròn xám. Đĩa 23-a. Vòng tròn xám. Đĩa 23-b. Sạch. Đĩa 24-a, 24-b. Sạch. Đĩa 25-a. Vòng tròn xám. Đĩa 25-b. Vòng tròn xám, ba vòng.

Năm trên tám.

Cô mở bảng. Cô gọi ra bức ảnh mà làng Bến Mới đã gửi kèm báo cáo thứ ba, năm 2087, bức ảnh đầu tiên của bệnh tro dưới kính hiển vi và trên đĩa thạch. Cô đặt nó cạnh đĩa 25-b.

Cô không cần nhìn lâu.

Cô đã biết từ ngày tám mươi tám. Cô đã biết từ cái đốm nhỏ hơn đầu kim trên hạt thứ bảy. Có lẽ cô đã biết từ cái đêm ngồi một mình trong phòng thí nghiệm này đọc mười một bản báo cáo của một người đàn bà đã chép tay một chương luận văn của cô.

Nhưng cô là người làm khoa học. Biết thì chưa đủ. Phải xác nhận. Và xác nhận thì phải đi tới cùng.

Cô không báo ngay. Cô còn hai mươi bốn giờ. Cô dùng chúng.

Cô xuống vườn ươm, mang theo một hộp que gòn tiệt trùng và ba mươi ống nghiệm. Cô quét mẫu ở mọi chỗ. Khe thông gió. Lưới lọc khí. Mặt đất của từng thùng cây giống. Khay hứng nước dưới đáy từng thùng. Bẹ lá của mấy khay mạ TL-14 còn cháy chóp. Cô quét mẫu cả mặt ngoài lớp kính khay số hai, chỉ mặt ngoài, vì mặt trong là khu cách ly.

Con bé ngồi trên cái thùng phân trùn nhìn cô làm, không hỏi. Ông Khiêm đứng cạnh thùng số Bảy, cái bình tưới trong tay, nhìn cô, cũng không hỏi.

Cô đem ba mươi ống nghiệm lên. Với bệnh tro, cô không cần chờ năm ngày nữa. Cô đã có đĩa đối chứng dương tính, đã có ảnh, đã biết nó trông thế nào dưới kính hiển vi. Cô soi trực tiếp. Từng ống một. Ba tiếng. Bốn tiếng.

Lưới lọc khí gian hai: dương tính.

Khay mạ TL-14 tầng trên, gần vách kính: chưa rõ, mô lá cháy che mất hình.

Mặt ngoài kính khay số hai: âm tính.

Và một ống nữa. Cô soi nó ba lần. Cô đổi kính, soi lần thứ tư.

Mười một giờ đêm ngày chín mươi ba, cô Dung ngồi trong phòng thí nghiệm, buộc dây an toàn vào ghế, và gọi Đụn.

– Đụn. Tôi xác nhận một mối nguy sinh học trong hàng. Báo quyền thuyền trưởng.

– Dạ. Mời chị Dung nói nội dung, Đụn chuyển nguyên văn.

Cô nói. Giọng cô đều, rõ, không vấp chữ nào. Cô đã soạn nó trong đầu suốt bốn tiếng soi mẫu.

– Xác nhận nấm bệnh tro, cùng hình thái với mẫu từ Cồn Xanh, trên hạt TL-14 các lô hai mươi hai, hai mươi ba, hai mươi lăm thuộc khoang C. Khoang C đã cách ly từ ngày tám mươi lăm. Xác nhận bào tử bệnh tro trên lưới lọc khí vườn ươm gian hai. – Cô ngừng. Rồi cô nói nốt, vì quy trình là quy trình. – Và trong khay hứng nước dưới đáy thùng cây giống số Bảy.

– Dạ. Đụn đã chuyển. Quyền thuyền trưởng đang nghe, ở bếp, bằng loa chung.

Trong bộ đàm, cô Dung nghe được tiếng cô Xuyến thở ra, rất khẽ. Rồi im. Rồi một giọng khác vang lên, không phải giọng cô Xuyến, mà giọng ông Khiêm, khàn đặc, từ đâu đó trong cái bếp dưới vòng quay:

– Thùng số Bảy. Chỗ con bé nằm.

Cô Dung không trả lời. Đó không phải câu hỏi.

— Hết chương 17 —