Mệ đòi về cồn

Chương 17: Mệ đòi về cồn

– Ba điều. – Mạ nói. – Mi nghe cho rõ.

Mạ nói với cái máy. Không phải với Duyên. Lần đầu tiên từ hôm hai mươi tám tháng Chạp, mạ nói thẳng với nó, nhìn thẳng vào mặt nó. Ở hành lang bệnh viện, sáng ngày thứ năm mệ nằm viện, cái hôm bác sĩ ký giấy cho mệ về.

Hai ngày qua, mệ không chịu ăn. Không phải mệ giận dỗi. Mệ chỉ nằm đó, nhìn ra cửa sổ, ai đút cháo thì mệ ngậm, rồi để cháo chảy ra mép. Mạ năn nỉ. Mạ khóc. Anh Tùng tới, ngồi bên giường, nói mệ về Cố Lam ở với con, nhà con có máy lạnh, có cái giường nâng hạ, cách bệnh viện có mười phút. Mệ nghe, gật đầu, rồi lại nhìn ra cửa sổ.

Chiều ngày thứ tư, bác sĩ gọi mạ ra hành lang. Duyên đứng cạnh. Bác sĩ nói tim mệ đã ổn định, có thể về nhà uống thuốc theo đơn, tái khám mỗi tháng. Nhưng mệ ăn uống kém quá, bà cụ chán ăn thì hồi phục chậm. "Ở tuổi này, nhiều khi bà con mình hồi phục ở nhà nhanh hơn trong viện. Nhà mình ở đâu?" Mạ nói ở Cồn Nhạn, trên phá. Bác sĩ nói, rất nhẹ: "Bà cụ muốn về đâu thì chị cân nhắc. Chỉ cần có người theo dõi sát, đo huyết áp, cân nặng mỗi ngày, có dấu hiệu khó thở là đưa đi ngay."

Mạ đứng ở hành lang rất lâu sau khi bác sĩ đi.

Rồi mạ đi tới cuối hành lang, chỗ cái máy vẫn đứng sát cánh cửa kính, bên trái, chỗ có cái ổ khoá.

– Ba điều. – Mạ nói. – Mi nghe cho rõ.

– Dạ.

– Một. Mỗi sáng mi đo huyết áp, đo tim, cân mệ, gửi cho tau. Không phải gửi con Duyên. Gửi tau. Tau coi.

– Dạ.

– Hai. Mệ khó thở một chút, chân phù một chút, mi gọi tau trước, gọi cấp cứu sau. Không. Gọi cấp cứu trước. Rồi gọi tau.

– Dạ. Cấp cứu trước, bác sau.

– Ba. – Mạ ngừng lại. Mạ nhìn nó. – Năm giờ chiều mi ra bến thì ra. Tau không cấm. Mà trời mưa to, nước lên, gió giật, thì mi đứng trong nhà. Mi không bước một bước ra khỏi cái hiên. Mi hiểu không?

– Dạ. – Nó nói. – Con hiểu.

Mạ quay đi. Đi được mấy bước, mạ dừng lại, không quay đầu.

– Tau ở với mệ ba ngày một tuần. Tau đóng sạp ba ngày. Những ngày còn lại thì mi.

– Dạ.

Mạ đi. Duyên đứng ở giữa hành lang, nhìn lưng mạ. Cô muốn chạy theo ôm mạ. Cô không chạy. Mạ không thích người ta ôm mình ở chỗ đông người.

Mệ về cồn sáng hôm sau, mùng chín tháng Ba. Đò chở mệ qua phá lúc chín giờ sáng, mệ ngồi giữa đò trên cái ghế nhựa có lót gối, cái máy ngồi sau lưng mệ, mạ ngồi bên cạnh. Khi đò ghé vào bến, mệ ngẩng lên nhìn căn nhà ba gian trên cái gò, nhìn hàng phi lao, nhìn cái mái ngói rêu xanh. Mệ không nói gì. Tối đó mệ ăn hai chén cháo.

Tháng Ba qua. Tháng Tư tới.

Tháng Tư ở phá là tháng đẹp nhất trong năm. Mưa dứt hẳn. Nắng lên vàng ươm từ sáu giờ sáng, cái nắng còn non, chưa gắt. Gió nam thổi nhẹ từ phía đất liền, khô và ấm, mang theo mùi rơm từ mấy cánh đồng bên kia phá mới gặt. Nước phá trong vắt, đứng trên cầu ván nhìn xuống thấy được đáy cát vàng, thấy được mấy con cá bống nhỏ bơi lượn giữa mấy cọng rong. Mấy hàng nò sáo ngoài xa đầy cá: cá kình, cá dìa con, tôm rảo, cua. Người làng ra phá từ sớm, về lúc trưa, khoang ghe đầy ắp.

Duyên được chuyển lại tổ vận hành giữa tháng Tư. Chú Tiến gọi cô vào, nói gọn một câu: "Hết hai tháng rồi. Về chỗ cũ." Cô cảm ơn. Chú xua tay. Ở căng tin, anh Khương gật đầu chào cô. Cô gật lại.

Đoạn phim trên mạng vẫn còn đó, nhưng người ta đã chuyển qua chuyện khác. Một ca sĩ nào đó ly hôn. Một vụ lừa đảo bán đất ảo. Cái tên Mạc Thanh Duyên trôi xuống, xuống mãi, như chiếc lá rơi vào dòng nước.

Cuối tuần thứ ba của tháng Tư, cô về cồn, mệ nói:

– Mệ muốn ra nò.

Mạ đang ngồi nhặt rau ở hiên, ngẩng phắt lên.

– Mệ! Mệ mới ra viện có tháng rưỡi.

– Tháng rưỡi là lâu rồi. – Mệ nói. – Trời đẹp. Nước êm. Mệ không lội. Mệ ngồi đò.

Mạ nhìn Duyên. Duyên nhìn cái máy. Cái máy nhìn mệ.

– Huyết áp mệ sáng nay một trăm hai mươi tám trên bảy mươi tám. – Nó nói. – Nhịp tim bảy mươi hai. Cân nặng giảm nửa ký so với tuần trước. Nếu mệ ngồi đò, mặc áo phao, đội nón, đi một tiếng, về trước mười giờ trước khi nắng gắt, thì con nghĩ được.

Mạ im một lúc. Rồi mạ đứng dậy, đi vào nhà, lục tủ lấy ra cái áo phao màu cam cũ của ông, phủi bụi.

– Tau đi theo. – Mạ nói.

Chiếc đò nhỏ của ông vẫn còn, nằm úp sau chái bếp từ năm bốn sáu. Không phải đò máy, mà là đò chống, cái đò gỗ sơn xanh đã tróc gần hết, dài chừng năm mét. Ông bán chiếc ghe máy mua Út Máy, nhưng giữ lại cái đò chống này, vì Út Máy chống đò này đưa ông ra nò mỗi chiều. Cái máy và Duyên kéo nó ra, lật lại, xảm mấy chỗ hở bằng nhựa đường anh Tùng để trong chái, thả xuống nước thử. Không rỉ.

Cây sào chống dựng ở góc chái. Sào tre, dài bốn mét, đầu bịt sắt. Cái máy cầm lên. Nó cầm ở đúng chỗ tay ông cầm, chỗ thân tre đã mòn nhẵn thành hai vệt sáng.

Mệ ngồi giữa đò, trên cái ghế thấp lót gối, mặc áo phao cam, đội nón lá. Mạ ngồi mũi, cũng mặc áo phao. Duyên ngồi phía sau mệ. Cái máy đứng ở lái, cây sào trong tay.

Nó cắm sào xuống. Đẩy. Chiếc đò trườn ra khỏi bến.

Duyên đã đi đò chống nhiều lần hồi nhỏ. Cô biết người chống đò giỏi thì đò đi êm, không giật, không lắc. Cái máy chống như người đã chống cả đời. Cắm sào, tì vai, đẩy, rút sào lên, nước nhỏ thành giọt từ đầu sào, cắm sào xuống. Một nhịp đều đều, chậm, như nhịp thở. Chiếc đò lướt trên mặt nước trong như gương, để lại sau lưng một vệt sóng nhỏ hình chữ V.

– Út. – Mệ nói, không quay lại. – Đi về phía tê. Hàng nò thứ ba.

– Dạ.

Nó không hỏi hàng nào là hàng thứ ba. Nó quay mũi đò về phía đông bắc. Mạ ngồi ở mũi quay lại nhìn, nhìn cái máy, nhìn mệ, rồi nhìn ra phía trước. Mạ không nói gì.

Hàng nò thứ ba là một dãy cọc tre cắm thành hình chữ V lớn, miệng mở về phía dòng nước, cuối chữ V là cái đụt lưới. Nò này của nhà o Lài bây giờ. Năm bốn bảy mệ bán lại cho o, giá rẻ, vì không còn ai đi. Cái máy cho đò chạy chậm dọc theo hàng cọc. Mệ đưa tay ra vịn vào một cây cọc tre. Rồi một cây nữa. Rồi mệ dừng lại ở một cây cọc to hơn mấy cây kia, cây cọc cái bằng gỗ ở góc chữ V, đen bóng, chân cọc bám đầy hà.

Ở chỗ ngang tầm tay người ngồi trên đò, trên thân cọc, có một con chim khắc nét chấm. Hai cánh xoè ra. Đuôi chẻ đôi, lệch về bên phải. Nước phá với nắng đã làm nét khắc mờ đi, nhưng vẫn còn đó.

Mệ đặt bàn tay lên con nhạn.

– Ông cắm cọc cái chỗ ni từ năm tám mươi hai. – Mệ nói. – Hồi ông với mệ mới cưới. Ông nói cọc cái phải đóng sâu, nò mới không trôi. Chục năm cọc mục, ông thay một cây, cây mô ông cũng khắc con nhạn lên, để ông về biết nò nhà mình. Cây ni ông thay năm bốn mươi. Cây cuối.

Không ai nói gì. Nắng tháng Tư rọi xuống mặt nước, lấp lánh. Mấy con cá dìa con bơi lượn quanh chân cọc.

– Mỗi chiều ông ra đây với Út. – Mệ nói, không biết là nói với ai. – Ông ngồi trên đò, ông nói chuyện với nó. Nó không biết nói chi, nó chỉ dạ. Ông nói hoài. Có bữa mệ hỏi, ông nói chi với cái máy rứa. Ông nói: tau dặn nó. Mệ hỏi dặn chi. Ông không nói.

Mệ rút tay khỏi cây cọc. Mệ quay lại nhìn cái máy đứng ở lái.

– Mi nhớ ông dặn chi không, Út?

Cái máy đứng im, cây sào trong tay. Cái chấm sau gáy nó nhấp nháy.

– Dạ con không nhớ. – Nó nói.

– Ừ. – Mệ nói. – Mệ biết.

Mệ quay lại, nhìn ra phá.

Lúc về, mạ đổi chỗ với Duyên, ngồi phía sau mệ, ôm vai mệ. Duyên lên ngồi ở mũi đò. Cô ngồi nhìn về phía trước, phía bến, phía căn nhà ba gian trên cái gò. Sau lưng cô, tiếng sào cắm xuống nước, đều đều. Cô không nhìn xuống nước. Cô chưa bao giờ nhìn xuống nước. Nhưng cô thấy, ở rìa mắt, cái bóng của cái máy đổ dài xuống mặt phá, phía ngoài mạn đò, phía bên dưới. Nó đứng phía ngoài. Như nó đã hứa. Giữa đò, mạ ôm vai mệ, mắt nhìn qua lại giữa lưng cô và cái bóng ngoài mạn đò. Mạ không nói gì.

Cô ngồi đó và biết, rõ ràng như người ta biết trời đang nắng, là cô thương nó.

Không phải thương vì nó giống Út. Không phải thương vì nó chăm mệ. Không phải vì cái mô-đun nào. Cái mô-đun đã ở số không gần ba tháng rồi.

Cô chỉ thương.

Tối hôm đó, mạ ngủ sớm vì mệt. Mệ ngủ sớm vì mệt hơn. Duyên ra hiên. Cái máy đang ngồi ở bậc thềm, nhìn ra phá. Mặt phá đêm tháng Tư phẳng lặng, đen thẫm, có mấy đốm đèn của người đi lưới đêm.

Cô ngồi xuống cạnh nó.

– Hôm nay anh chống đò giỏi.

– Anh không học. – Nó nói. – Tay anh biết.

– Ừ.

Họ ngồi im. Gió nam thổi nhẹ, mang theo mùi rơm.

– Em. – Nó nói.

– Hử?

– Hợp đồng của anh hết ngày hai mươi ba tháng Sáu. – Nó nói. Nó không nhìn cô. Nó nhìn ra phá. – Sau ngày đó, nếu không gia hạn, hãng sẽ thu anh về, làm mới, cho người khác thuê. Anh sẽ không nhớ em. Không nhớ mệ. Có thể anh vẫn sẽ xếp dép quay mũi ra ngoài. Mà anh không biết vì sao.

Duyên không nói gì. Cô đã nghĩ tới ngày đó. Cô đã tính gia hạn. Sáu tháng nữa, một năm nữa. Mười chín triệu một tháng. Cô tính được.

– Anh không biết người ta có cho máy muốn không. – Nó nói. – Hôm giao thừa anh hỏi người ta có cho máy ước không. Em nói ai cấm. Anh nghĩ mãi, anh chưa ước được cái chi. Bây giờ anh nghĩ ra rồi.

Nó quay sang nhìn cô.

– Anh muốn được ở lại sau tháng Sáu.

— Hết chương 17 —