Tờ siêu âm trong túi áo cũ

Chương 8: Tờ siêu âm trong túi áo cũ

– Chị là người năm hai ngàn lẻ bảy tôi biểu đi mổ phải hông? – bà bác sĩ hỏi, tay vẫn đặt cái ống nghe trên ngực má.

Má ngồi trên cái ghế sắt, áo bà ba mở hai nút, mặt cúi gằm. Bác sĩ Lam Thị Hoài năm mươi tuổi, tóc cắt ngắn, đeo kính gọng đen, nói giọng Huế pha Nam. Bà rút ống nghe ra, nhìn má qua mép kính, rồi nhìn sang Dềnh đang đứng sát cửa phòng khám.

– Hồi đó chị đi một mình, – bà nói. – Tôi nhớ vì chị khóc ngay trong phòng này, rồi nói để về hỏi chồng. Rồi không thấy quay lại.

Má không nói gì. Dềnh nhìn má. Má đang vân vê cái nút áo, ngón tay run.

Hai ngày sau đám giỗ, Dềnh mới thuyết phục được má đi. Cậu nói con cần lên Tuy Hòa mua sách luyện thi, mà con chưa đi xe đò một mình bao giờ, má đi với con, tiện ghé thăm dì Út Trâm. Má biết cậu nói dối. Cậu biết má biết. Nhưng tối thứ Năm, má nằm trong mùng, nói vọng lên gác: "Thứ Bảy má nghỉ chợ một bữa. Mầy dậy sớm."

Sáng thứ Bảy, hai má con đứng đón xe đò ở ngã ba quốc lộ lúc năm giờ rưỡi. Xe chạy bốn mươi lăm cây số mất gần hai tiếng, dừng đón khách dọc đường, chở cả mấy bao cá khô, mấy lồng gà. Má ngồi sát cửa sổ, im lặng nhìn ra ruộng muối, ra mấy dải dương dọc bờ biển. Bệnh viện tỉnh đông nghẹt. Dềnh đứng xếp hàng lấy số, má ngồi trên băng ghế đá, thở.

Bây giờ bà bác sĩ đang viết gì đó vào cuốn sổ khám bìa xanh, chữ nghiêng, nhanh.

– Chị có giữ tờ siêu âm hồi đó hông?

Má ngập ngừng, rồi thò tay vào trong túi áo bà ba, cái túi áo phía trong ngực, nơi má hay để tiền. Má rút ra một tờ giấy gấp tư, mép đã sờn, mấy chỗ gấp gần rách. Dềnh nhận ra cái áo má đang mặc: áo bà ba tím than cũ, cái áo má mặc đi chợ mỗi ngày.

Hai năm. Tờ giấy ấy đã nằm sát ngực má hai năm.

Bà bác sĩ mở tờ giấy, đọc, rồi gật đầu, rồi lắc đầu.

– Hẹp hở van hai lá, – bà nói, giọng chậm, như nói cho cả Dềnh nghe. – Cái van trong tim chị hồi nhỏ bị viêm, nó dày lên, đóng mở không kín. Máu đi không trơn, tim phải làm việc nhiều hơn. Lâu ngày tim mệt. Hồi đó tôi nghe đã thấy nặng, bây giờ nghe còn nặng hơn. – Bà gõ gõ cây bút lên bàn. – Chị cần siêu âm lại. Rồi phải tính chuyện mổ, sửa hoặc thay cái van. Ở đây không mổ được, phải vô Sài Gòn hay ra Huế.

– Mổ thì... tốn bao nhiêu bác sĩ? – má hỏi, giọng rất nhỏ.

– Tùy. Tùy loại van, tùy bệnh viện. Mấy chục triệu cũng có, cả trăm cũng có. – Bà nhìn má. – Mà để lâu nữa thì tốn hơn. Tôi nói thiệt với chị. Chị bốn mươi mốt tuổi, còn trẻ. Bây giờ mổ thì khỏe lại được. Để tới lúc phù chân, nằm không được, thì khó.

Dềnh đứng ở cửa, nghe từng chữ. Phù chân. Nằm không được. Năm hai ngàn mười ba, má ngồi dựa tường để ngủ.

Bà bác sĩ kê một toa thuốc, dặn má uống đều, ăn nhạt, đừng làm nặng, đừng leo trèo. Bà viết thêm một tờ giấy giới thiệu, ghi tên một bệnh viện tim ở Sài Gòn, đưa cho Dềnh chứ không đưa cho má.

– Em là con chị hả? – bà hỏi.

– Dạ.

– Bao nhiêu tuổi?

– Dạ mười tám.

Bà nhìn cậu một hồi lâu, như muốn nói gì đó, rồi chỉ nói:

– Coi má em.

Ra khỏi phòng khám, má đi thẳng ra cổng bệnh viện, không ngoái lại. Dềnh đi theo, cầm toa thuốc với tờ giấy giới thiệu. Ra tới gốc phượng trước cổng, má dừng lại, quay lại nhìn cậu.

– Mầy biết từ bao giờ?

– Dạ... bữa giỗ ông.

– Không phải. – Má lắc đầu. – Mầy biết từ trước. Từ hồi má leo gác. Má thấy mặt mầy.

Dềnh không trả lời. Má nhìn cậu thêm một lúc, rồi thở dài.

– Má biết từ năm lẻ bảy, – má nói. – Hồi đó vụ tôm xanh mới chết, nhà nợ hai chục triệu. Má lên đây khám, bà bác sĩ nói mổ. Má về tính, tính hoài không ra. Ba mầy biết thì ba mầy đi vay, mà vay ai? Nên má thôi. Uống thuốc nam bà Tư Chè chỉ, cũng đỡ.

– Má...

– Mầy nghe má nói. – Má nắm cổ tay cậu, như đêm giỗ. – Năm nay mầy thi đại học. Mầy đi học. Nhà mình nuôi bốn lồng tôm, Tết bán, trả nợ. Sang năm ba mầy dư chút đỉnh, má tính chuyện đi mổ. Giờ mà nói ra, ba mầy bán bè, mầy không đi học được, tôm không có ai nuôi, nhà còn nợ thêm. Mầy hiểu hông?

– Con hiểu.

– Vậy thì hứa với má. Đừng nói ba. Để qua Tết.

Dềnh nhìn má. Cậu biết qua Tết sẽ không có gì để tính. Qua Tết, ba đã chết, nhà đã mất. Nhưng cậu cũng biết, nếu bây giờ cậu nói ra, ba sẽ làm đúng như má nói: bán bè, đi vay, gánh thêm. Cậu chưa biết cách nào khác.

– Con hứa, – cậu nói. – Nhưng má phải uống thuốc của bác sĩ. Không phải thuốc nam.

Má cười, lần đầu trong buổi sáng, véo tai cậu.

– Cái thằng. Mặc cả với má.

Hai má con ghé nhà dì Út Trâm ở gần chợ. Dì Trâm nhỏ hơn má bốn tuổi, bán tạp hóa, căn nhà ống hẹp chất đầy thùng mì gói, bao đường, can dầu ăn tới tận trần. Dì thấy má thì mừng, rồi nhìn kỹ mặt má, nhíu mày.

– Chị Hai lại mệt hả? Môi chị tái quá.

– Đi xe đò say xe thôi, – má nói.

Dì Trâm không tin, mà cũng không hỏi. Dì nấu nồi canh chua cá dìa, chiên thêm mấy con cá nục, dọn ra cái bàn nhựa giữa đống thùng hàng. Ăn xong, lúc má vô nhà sau rửa mặt, dì kéo Dềnh ra góc, dúi vô túi cậu tờ một trăm nghìn.

– Má mầy cứng đầu lắm, – dì nói nhỏ. – Năm ngoái dì nói chị Hai đi khám đi, tiền dì cho mượn, mà chỉ nói không có bệnh gì. Mầy lớn rồi, coi má mầy giùm dì. Có chuyện gì thì lên đây, nhà dì chật chớ không chật bụng.

Dềnh dạ. Kiếp trước, dì Trâm là người duy nhất trong họ ngoại còn gửi tiền cho má mấy năm cuối. Cậu đã quên mất điều đó, cũng như đã quên thầy Phước. Có nhiều người tốt mà mười sáu năm trôi qua cậu không nhớ tới, vì cậu chỉ nhớ những người làm mình đau.

Hai má con bắt xe đò về lúc ba giờ chiều. Dềnh mua cho má hai vỉ thuốc theo toa ở cái hiệu thuốc trước cổng chợ, bằng mấy tờ tiền công sửa máy cậu dành được. Má không hỏi tiền đâu ra.

Trên xe, má ngủ gục vào vai cậu. Xe chạy dọc bờ biển, nắng chiều xiên qua cửa kính. Dềnh ngồi thẳng lưng cho má dựa, nhìn ra ngoài, và cố nhớ lại một chuyện.

Kiếp trước, khoảng tháng Mười Hai năm nay, sau đám tang ba, má đã bán cái bè bốn lồng còn sót lại cho một người ở xã bên, lấy tiền trả bớt nợ. Cậu nhớ hôm đó cậu từ Sài Gòn về, đứng ở bến coi người ta tháo bè. Cậu nhớ người đàn ông mua bè đứng chỉ trỏ, giọng nói khàn, cái nón tai bèo...

Cậu nhớ cái nón. Cậu không nhớ mặt.

Cậu nhắm mắt lại, cố nhớ. Người đó cao hay thấp? Già hay trẻ? Tên gì? Mới hai tuần trước, lúc nằm trên gác lửng đêm đầu tiên, cậu đã điểm lại trong đầu tất cả những gì xảy ra sau đám tang ba, từng người một, từng ngày một. Lúc đó cậu nhớ người ấy rất rõ: một ông tên Bảy gì đó, mặt rỗ, có cái răng vàng. Cậu nhớ cả cái răng vàng.

Bây giờ thì không còn. Chỉ còn cái nón tai bèo, như một tấm hình bị mưa tạt, mờ ở chính giữa.

Cậu thử nhớ chuyện khác. Tờ giấy tám lồng ba ký với dì Sáu, cái tờ má đọc rồi khóc. Chữ ba nghiêng như cọc tre. Có mấy dòng? Ký ở đâu? Cậu cũng không nhớ nổi. Chỉ còn cái cảnh má khóc, mà cảnh đó cũng mỏng đi, như nhìn qua một lớp ni lông.

Rồi cậu thử nhớ đêm bão. Tiếng gió. Sáng hôm sau, người ta khiêng ba lên bến, phủ chiếc chiếu. Cây đèn còn sáng, mắc ở dây neo. Má ngồi bệt dưới đất. Cái đó vẫn còn. Rõ như in.

Rồi cậu thử nhớ đám tang má, sáng mùng Một Tết Giáp Ngọ. Hòm ván ép. Môi tím. Hai bàn tay sưng phù. Vẫn còn.

Dềnh mở mắt. Ngoài cửa kính, ruộng muối trắng lóa dưới nắng chiều.

Cậu hiểu ra. Những gì cậu đã làm cho khác đi thì phần nhớ về "sau đó" của nó đang tan ra. Tờ giấy tám lồng không được ký nữa, nên cái tương lai mọc ra từ tờ giấy ấy không còn là tương lai, nó chỉ còn là một giấc mơ cũ, và giấc mơ thì phai. Những chuyện cậu chưa đụng tới thì vẫn còn nguyên, còn sắc như dao.

Cậu nghĩ tới chuyện đó rất lâu. Mỗi lần sửa được một chuyện, cậu sẽ mất đi một phần cái mà cậu biết trước. Cậu càng làm nhiều, cậu càng mù. Tới một lúc nào đó, cậu sẽ chỉ còn là một thằng con trai mười tám tuổi ở Vũng Mây, như bao nhiêu thằng khác, không biết ngày mai ra sao.

Má cựa mình, dụi đầu vào vai cậu, lẩm bẩm gì đó trong mơ. Dềnh nghiêng vai cho má nằm cho êm. Thôi thì vậy, cậu nghĩ. Mù mà có má thì vẫn hơn.

Về tới nhà, trời đã chạng vạng. Ba còn ngoài bè. Nội ngồi ở hiên. Con Sò đang nấu cơm, khói bếp mù mịt. Má cởi cái nón lá, gỡ khăn rằn, rồi kéo Dềnh vô gian giữa, nói nhỏ:

– Đưa tờ giấy khám với cái toa cho má.

Cậu đưa. Má gấp gọn lại, đưa trả cho cậu.

– Cất vô cái hộp thiếc dưới bàn thờ, – má nói. – Chỗ để giấy tờ nhà đó. Ba mầy không bao giờ mở, toàn má cất. Để chung với cái sổ đỏ, cái hộ khẩu. Má không để trong túi áo nữa, mồ hôi nó mục.

Cái hộp bánh quy thiếc màu xanh, nắp in hình mấy bông hoa đã tróc sơn, nằm ở ngăn dưới cái tủ thờ. Dềnh quỳ xuống, kéo hộp ra, mở nắp. Mùi giấy cũ, mùi long não.

Trong hộp có cuốn sổ hộ khẩu bìa đỏ. Giấy khai sinh của cậu, của con Sò. Giấy chứng tử của ông nội, mực đã phai. Giấy khen học sinh tiên tiến của cậu từ lớp một tới lớp mười một, xếp thành một xấp, cột thun. Một cái giấy chứng nhận kết hôn của ba má, giấy vàng ố. Mấy tấm hình đen trắng.

Cậu lật từng tờ. Rồi lật lại lần nữa, từ dưới lên.

Không có sổ đỏ.

— Hết chương 8 —