Nồi nước lèo nguội

Chương 10: Nồi nước lèo nguội

– Má ơi, sổ đỏ là cái gì? Mất sổ đỏ là mất nhà hả má?

Con Sò hỏi câu đó lúc ba giờ sáng thứ Ba, trong bếp, giọng còn ngái ngủ. Dềnh nằm trên gác lửng nghe rõ từng chữ qua khe ván. Cậu đã thức từ hai giờ. Hai đêm nay cậu không ngủ được, cứ nằm nghe con Sò trở mình trong buồng, nghe nó thở dài như người lớn.

Cả ngày thứ Hai, con nhỏ không hỏi gì. Nó đi học, về ăn cơm, vẽ cá lên phao, không nói nhiều như mọi bữa. Dềnh mấy lần định kéo nó ra hỏi đêm đó nghe được những gì, rồi lại thôi. Hỏi thì nó biết là chuyện lớn. Không hỏi thì cậu cứ hy vọng là nó không hiểu.

Nó hiểu. Con nít mười hai tuổi ở Vũng Mây, nhà nào cũng có người nợ, đứa nào cũng nghe người lớn nói về sổ đỏ, về cầm nhà, về xiết nợ. Nó chỉ chọn đúng lúc ba giờ sáng, khi má đang đứng một mình bên bếp củi, để hỏi.

Dưới bếp im lặng một lúc lâu. Tiếng lửa tí tách. Tiếng nồi nước lèo sôi lục bục.

– Ai nói con chuyện sổ đỏ? – má hỏi. Giọng má bình thường, quá bình thường.

– Con nghe ba nói với anh Hai ngoài bến. Ba nói sổ đỏ nằm bên nhà bà Sáu. Ba nói rằm tháng Mười ba trả.

Lại im lặng. Rồi có tiếng cái muỗng nhôm đặt xuống thành nồi, nhẹ, không khua.

– Đi ngủ lại đi con, – má nói. – Mới ba giờ.

Dềnh nghe tiếng chân con Sò đi vô buồng. Rồi không nghe gì nữa. Không tiếng muỗng. Không tiếng xắt hẹ. Không tiếng xe đạp dắt ra sân lúc bốn giờ như mọi bữa.

Năm giờ sáng, cậu leo xuống thang. Má ngồi trên cái ghế đẩu nhỏ cạnh bếp, hai tay đặt trên đầu gối, nhìn vào đống than đã tàn. Nồi nước lèo vẫn nằm trên ba ông táo, nắp hé, không còn khói. Thúng bánh canh đậy lá chuối để ở góc, chưa đụng tới. Cái xe đạp thồ dựng ở sân, baga trống trơn.

Từ hồi biết nhớ, Dềnh chưa từng thấy má nghỉ chợ một buổi nào, trừ ba ngày Tết và hôm đi khám. Kể cả lúc má sốt, má vẫn đi.

– Má, – cậu nói.

Má không quay lại.

– Mầy biết từ bao giờ? – má hỏi.

– Dạ... Chủ Nhật.

– Bữa đó má biểu mầy cất giấy khám vô hộp thiếc. – Má gật đầu, chậm. – Mầy mở ra, không thấy, mầy không nói má.

– Con...

– Mầy đi hỏi nội. Rồi mầy đi hỏi ba. Rồi ba mầy dặn mầy đừng nói má. – Má quay lại nhìn cậu. Mắt má không đỏ, không ướt. Khô. – Phải hông?

Dềnh không trả lời được. Cậu đứng đó, trong cái bếp tối, nhìn má, và lần đầu tiên từ khi sống lại, cậu thấy mình không biết phải làm gì. Kiếp trước không có buổi sáng này. Kiếp trước, má biết chuyện sổ đỏ vào lúc nào? Sau đám tang ba, khi dì Sáu tới nhà, cầm theo tờ giấy tay? Hay khi ông Mười tới, nói chị Lài ơi, nợ anh Sấm tui mua lại rồi, chị đừng lo? Cậu không biết. Cậu không có mặt. Cậu đang ở Sài Gòn.

Sáu giờ, ba đi bè về.

Ba cột ghe, xách cái thùng mồi không lên bến, đi vô nhà bằng cửa sau như mọi bữa. Ba vừa bước qua ngưỡng cửa bếp thì dừng lại, nhìn cái nồi nước lèo nguội, nhìn cái thúng bánh canh, nhìn má ngồi trên ghế đẩu.

– Bà không đi chợ hả? – ba hỏi.

Má đứng dậy. Má đi lên nhà trên, tới trước bàn thờ, quỳ xuống, kéo cái hộp thiếc ra khỏi ngăn tủ, mở nắp, đặt lên bộ ván. Rồi má đứng thẳng lên, nhìn ba.

– Cái sổ đỏ đâu ông?

Ba đứng ở cửa giữa bếp và nhà trên. Cây đèn pin quấn keo đỏ còn cầm trong tay. Ba nhìn cái hộp thiếc, rồi nhìn Dềnh. Dềnh lắc đầu, rất nhẹ. Không phải con.

– Con Sò nó nghe ông nói ngoài bến, – má nói. – Ba giờ sáng nó hỏi tôi mất sổ đỏ có phải mất nhà hông. Con nhỏ mười hai tuổi, ông Sấm.

Ba im. Trong buồng, có tiếng con Sò khóc rấm rứt. Nội ngồi trên võng ngoài hiên, không vô.

– Năm ngoái, – ba nói. Giọng ba khàn. – Thằng Lành...

– Tôi không hỏi thằng Lành. – Má cắt ngang. – Tôi hỏi cái sổ đỏ. Cái sổ đỏ đứng tên ông với tôi. Đất của ông bà để lại. Nhà hai vợ chồng cất bằng mười năm tiền bán bánh canh của tôi. Ông đem đi cầm, bảy tháng nay, tôi không biết.

– Tôi giấu để bà khỏi lo.

– Để tôi khỏi lo. – Má lặp lại, và má cười, một cái cười làm Dềnh lạnh sống lưng. – Ông giấu để tôi khỏi lo. Rồi rằm tháng Mười ông không trả được, bà Sáu tới lấy nhà, lúc đó tôi lo cũng chưa muộn hả ông?

– Tôi trả được.

– Lấy cái gì trả? Bốn lồng tôm chưa tới ký? Ông chở cá mồi không công cho bả mấy tháng nay, tôi hỏi ông nói trừ nợ cá mồi nhà mình. Tôi tin. Tôi tin ông, ông Sấm.

Ba đặt cây đèn pin xuống bộ ván, cạnh cái hộp thiếc. Ba đứng thẳng lên, nhìn má.

– Bà muốn tôi làm sao? – ba nói, giọng to lên. – Để tụi nó chặt tay thằng Lành hả? Bà muốn vậy hả?

– Tôi muốn ông nói với tôi! – Má hét lên. Đó là lần đầu tiên trong đời Dềnh nghe má hét. – Hai chục năm, cái gì tôi cũng nói với ông. Có đồng nào tôi cũng đưa ông. Ông coi tôi là cái gì? Là người ở hả?

Má hét xong thì thở dốc, một tay chống lên mép ván. Dềnh bước tới, đỡ lấy cánh tay má. Má hất tay cậu ra.

Cậu đứng giữa hai người, và cậu biết một điều mà không ai trong phòng biết, trừ cậu: má cũng đang giấu ba. Tờ siêu âm hai năm trong túi áo. Cái toa thuốc trong hộp thiếc, nằm ngay chỗ lẽ ra là cái sổ đỏ. Hai người đang cãi nhau về chuyện giấu, mà cả hai đều giấu, cùng một lý do. Cậu có thể nói ra ngay bây giờ. Một câu thôi.

Cậu đã hứa với má.

Ba nhìn má thở. Cái nhìn của ba thay đổi. Cái giận rút đi, chỉ còn lại một cái gì đó bối rối, sợ hãi. Ba bước tới nửa bước.

– Lài...

Má lùi lại.

– Ông ra bè đi, – má nói, giọng thấp hẳn. – Ông ưa ra bè mà. Có chuyện gì ông cũng ra bè. Ông ra đi.

Ba đứng im. Một giây. Hai giây. Rồi ba quay lưng, cầm cây đèn lên, đi ra cửa sau. Tiếng chân ba trên tấm ván bến. Tiếng máy đuôi tôm giật một lần, không nổ. Giật lần nữa. Nổ. Rồi xa dần.

Dềnh nhìn theo, và nghĩ: ba lại bỏ đi. Đúng như cậu biết ba sẽ làm.

Má đứng bất động giữa nhà một lúc lâu. Rồi má đi vô buồng, nơi con Sò còn khóc. Dềnh nghe má nói gì đó với con nhỏ, nhỏ nhẹ, rồi tiếng con Sò nín dần. Rồi má bước ra, tay xách cái giỏ đệm, bên trong có mấy bộ đồ xếp vội, cái khăn rằn, cái lược.

– Má lên dì Út mấy bữa, – má nói, không nhìn ai cụ thể. – Má, má coi giùm con Sò.

Nội đã đứng ở cửa hiên từ lúc nào. Nội nhìn má, rồi gật đầu, không can.

– Đi đi con, – nội nói. – Đi cho nó nguội.

Dềnh nhìn cái giỏ đệm trong tay má. Tim má. Bốn mươi lăm cây số xe đò. Xe đông, nóng, lắc. Má đi một mình.

– Con đi với má, – cậu nói.

– Mầy đi học.

– Con nghỉ một bữa.

– Dềnh...

– Con đi với má. – Cậu đã cầm lấy cái giỏ đệm trong tay má. – Má không cho con đi thì con đạp xe đạp theo sau xe đò.

Má nhìn cậu. Và lần đầu tiên trong buổi sáng ấy, mắt má đỏ lên.

– Cái thằng, – má nói, và quay mặt đi.

Con Sò chạy ra ôm lấy chân má, khóc, nói má đừng đi, con không hỏi nữa, con xin lỗi má. Má cúi xuống ôm nó, vuốt tóc nó, nói má đi vài bữa thôi, con ở nhà nghe lời nội, không phải tại con. Rồi má gỡ tay nó ra, trao nó cho nội.

Trong lúc má dỗ con Sò, Dềnh quỳ xuống trước cái hộp thiếc còn mở trên bộ ván. Cậu lấy tờ giấy khám, tờ giấy giới thiệu của bà bác sĩ Hoài, gấp lại nhét vô túi quần. Hai vỉ thuốc má cất trong cái lon sữa bò trên kệ bếp, cậu cũng lấy, bỏ vô giỏ đệm, dưới mấy bộ đồ. Cậu làm nhanh, không để má thấy.

Ra tới cửa, cậu ghé tai nội.

– Nội, ba về thì nội nói ba con với má lên dì Út Trâm, gần chợ. Nội nói ba đừng lo.

Nội nắm tay cậu, bóp nhẹ.

– Ba mầy không về đâu. Nó ra bè là nó ngồi tới tối. – Nội ngừng một chút. – Mà nội sẽ nói.

Dềnh đi trước, xách cái giỏ. Má đi sau. Hai má con đi bộ ra ngã ba quốc lộ, qua mấy dãy nhà tôn, qua gốc dương có mấy người đàn bà đang lựa cá cơm. Người ta ngẩng lên nhìn, rồi nhìn nhau. Má thẳng lưng, mắt nhìn phía trước.

Xe đò tới lúc sáu giờ bốn mươi. Xe chật kín, mùi dầu, mùi cá khô, mùi mồ hôi người. Dềnh chen lên, giành được một chỗ ngồi ở hàng ghế giữa, kéo má vô ngồi phía trong cửa sổ. Cậu ngồi ngoài, cái giỏ đệm để trên đùi.

Xe chạy. Gió từ cửa sổ thổi vô, nóng. Má ngồi im, nhìn ra ngoài, hai tay nắm chặt cái quai giỏ trên đùi cậu.

Được chừng nửa đường, qua khỏi khúc quanh có cái miếu bà ven biển, má nói, không quay lại:

– Mầy biết hết, phải hông Dềnh?

– Dạ?

– Mầy biết chuyện tim má. Mầy biết chuyện sổ đỏ. Mầy biết hết mà mầy không nói ai. – Má ngừng một chút. – Giống ba mầy.

Dềnh không biết trả lời sao. Cậu nhìn xuống bàn tay má đang nắm quai giỏ. Ngón tay má trắng bệch.

– Má, – cậu nói, – má có mệt hông?

Má không trả lời.

Xe chồm qua một ổ gà. Cả xe nảy lên. Má ngả người qua, đầu tựa vào vai cậu.

– Má?

Đầu má nặng trên vai cậu. Nặng, mềm, không cựa. Bàn tay đang nắm quai giỏ buông ra, trượt xuống, rơi thõng giữa hai đầu gối.

— Hết chương 10 —