Ông thợ lò không đeo bảng tên

Chương 2: Ông thợ lò không đeo bảng tên

– Cô cầm giùm tôi cái đèn. Chỉa vô chỗ sợi dây đỏ, đừng chỉa vô mặt tôi.

Đan Thy chưa kịp nói gì thì cây đèn pin đã nằm trong tay cô. Người đàn ông nằm nghiêng dưới chân cái lò điện hai tầng, nửa người chui vào cái bụng lò đã tháo nắp, chỉ chừa ra cặp giò mặc quần kaki bạc màu và đôi dép tổ ong. Áo thun xám của anh dính bột từ vai xuống lưng, như vừa vác bao bột mì bể.

Bảy giờ kém hai mươi sáng thứ Hai. Thy tới sớm hơn giờ hẹn ba mươi phút, theo thói quen. Thằng Bửu còn đang ngồi ngoài cửa hàng ăn ổ bánh mì xíu mại. Cô định đi vòng ra sau coi cái lò cũ lúc chưa ai kịp dọn, và đi thẳng vô đây.

Lò bánh họ Dư nằm sau một căn nhà phố ba gian kiểu Hoa, mặt tiền nhìn ra đường, lưng tựa kênh Maspero. Phía trước là cửa hàng bán lẻ, tủ kính xếp hộp bánh pía đỏ chói, trên mỗi hộp in một con dấu bông sen. Đi qua một cái sân có giếng nước đã đậy nắp xi măng, qua một dãy kho thấp, là tới gian lò. Trần cao, quạt hút gió kêu ù ù. Mùi mỡ heo thắng, mùi đường thắng, mùi sầu riêng chín đặc quánh tới mức Thy thấy nó dính vô tóc. Bốn năm người thợ đội nón vải trắng đang ngồi quanh cái bàn đá dài, tay vo nhân, tay cán vỏ, không ai ngẩng lên.

– Thấp xuống chút. – Giọng trong bụng lò nói. – Rồi. Giữ y vậy.

Cô giữ y vậy. Ánh đèn rọi vô một mớ dây điện chằng chịt, một cái hộp nhựa đen cháy xém một góc. Bàn tay người đàn ông thò ra, cầm cái tua vít, vặn một con ốc nhỏ, rút ra một cục kim loại bằng ngón tay cái, thổi phù một cái, bụi than bay ra.

– Rơ le chết. – Anh nói, như nói về một con gà. – Ba giờ hai mươi nó tắt cái phụt, mẻ thứ hai sống một nửa. Cô đưa tôi cái hộp giấy trên bàn kia.

Thy đưa. Anh lấy trong hộp ra một cái rơ le mới, lắp vào, bắt ốc, chui ra. Mặt anh đỏ vì nóng, lông mày dính bột trắng như ông già, sống mũi có một vệt dầu đen. Cô đoán anh chừng ba mươi. Cánh tay trái anh có một vết sẹo bỏng cũ, da láng và nhăn như giấy kính, chạy từ cổ tay lên gần khuỷu.

– Cám ơn cô. – Anh nói, lau tay vô quần. – Cô là ai vậy?

– Tôi bên công ty kiểm toán. Anh chỉ giùm tôi phòng kế toán ở đâu?

– Lên lầu, quẹo trái, cửa thứ hai. Mà giờ này chưa ai lên đâu. Chị Hảo tám giờ mới tới.

– Vậy tôi đứng đây coi chút được không?

Anh nhìn cô một cái, từ đôi giày bệt tới cái cặp da đeo chéo.

– Coi gì?

– Coi lò chạy lúc chưa ai kịp dọn.

Anh bật cười, một tiếng ngắn, như không định cười mà lỡ.

– Được. Mà cô đội cái nón vô. Cô Út thấy cô đứng trong xưởng không đội nón là cô bị đuổi ra trước khi kịp kiểm cái gì.

Anh lấy trên cái móc tường một cái nón vải trắng, đưa cô, rồi xách thùng đồ nghề đi ra phía sân sau. Không ai trong đám thợ chào anh, cũng không ai ngạc nhiên. Thy đội nón, đứng nép vô góc tường, nhìn một bà thợ già cán vỏ bánh. Vỏ bánh pía làm hai lớp: lớp bột nước nhồi với mỡ, lớp bột dầu nhồi với mỡ nhiều hơn, bọc vô nhau rồi cán, gấp, cán, gấp, cho tới khi mỏng như tờ giấy pơ luya mà không rách. Bà thợ cán một lần, gấp một lần, không nhìn tay. Thy đếm thầm: mỗi cái vỏ mất mười một giây.

Tám giờ, cuộc họp mở đầu diễn ra trong phòng khách trên lầu. Căn phòng lót gạch bông, bộ bàn ghế gỗ cẩm lai bóng loáng, trên tường treo một tấm ảnh lớn chụp ông già mặc áo dài đen đứng trước cái lò gạch. Thằng Bửu ngồi kế Thy, mở sẵn sổ tay, lén chùi vụn bánh mì dính khoé miệng.

Bên lò có ba người. Người đầu tiên bước vô bắt tay là một ông chừng sáu mươi, tóc chải ngược bóng mướt, áo sơ mi trắng ủi thẳng, cười to.

– Chú là Phát, phó tổng giám đốc phụ trách kinh doanh. Tụi con cứ kêu chú Ba. Xuống tới đây là người nhà rồi, cần gì cứ nói, đừng ngại nghen.

Ông vỗ vai Bửu hai cái, thằng nhỏ suýt làm rớt cây bút.

Người thứ hai là chị kế toán trưởng tên Hảo, bốn mươi mấy tuổi, đeo kính, ôm một chồng bìa còng. Người thứ ba bước vô cuối cùng, không bắt tay ai. Một người đàn bà gầy, tóc cắt ngắn ngang tai, mặc áo blouse trắng đã ngả vàng, hai bàn tay đỏ lựng như vừa nhúng nước nóng. Bà ngồi xuống cái ghế xa nhất, gác hai tay lên đùi.

– Đây là cô Út, giám đốc sản xuất. – Chú Ba Phát nói. – Em gái út của chú. Cái lò này cô Út cầm hết.

– Chào cô. – Thy nói.

Người đàn bà gật đầu một cái, không nhìn cô.

– Cô đứng trong xưởng hồi sáng. – Bà nói. – Ai cho cô vô?

– Dạ, một anh thợ sửa lò cho tôi vô. Tôi có đội nón.

– Lần sau rửa tay trước khi đội.

– Dạ.

Chú Ba cười hề hề, nói em gái chú khó vậy đó chứ thương người. Chị Hảo mở bìa còng. Thy trình bày phạm vi công việc. Soát xét báo cáo tài chính ba năm 2022, 2023, 2024. Rà soát công nợ, hàng tồn kho, tài sản cố định, các giao dịch với bên liên quan. Đối chiếu ngân hàng. Chứng kiến kiểm kê kho vào đêm thứ Ba tuần sau. Cô đưa danh sách tài liệu cần cung cấp, ba trang, đánh số từng dòng.

– Tổng giám đốc không dự hả chú? – Cô hỏi.

– Có, có. Nó tới liền. – Chú Ba liếc đồng hồ. – Thằng này sáng nào cũng ở dưới lò, kêu không lên.

Cửa mở. Người đàn ông bước vô đã thay áo sơ mi xanh nhạt, tóc chải lại, mặt rửa sạch. Chỉ có lông mày bên trái còn sót một vệt bột trắng.

Thy nghe thằng Bửu kế bên hít vô một tiếng nhỏ. Nó nhìn người đàn ông, rồi quay qua nhìn mặt cô.

– Xin lỗi, tôi tới trễ. – Anh nói, kéo ghế ngồi đối diện cô. – Tôi là Thiệu, Dư Gia Thiệu.

– Đoàn Đan Thy. – Cô nói, giữ giọng thật bằng. – Anh sửa lò giỏi.

– Cô cầm đèn giỏi.

Chú Ba nhìn hai người, không hiểu. Cô Út Dung ở góc phòng hơi nhướng mắt lên, rồi lại cụp xuống.

– Cái lò hư lúc ba giờ hai mươi. – Thy nói. – Chi phí sửa chữa lò năm ngoái bao nhiêu, anh có nhớ không?

– Không nhớ. Chị Hảo nhớ.

– Vậy tôi xin luôn sổ chi tiết tài khoản sửa chữa.

– Dòng thứ mười bốn trong danh sách của cô rồi. – Anh nói, lật tờ giấy cô vừa đưa. – Cô tính trước hết rồi mà.

Cuộc họp kéo dài bốn mươi phút. Thiệu nói ít. Anh trả lời câu nào đúng câu đó, chỗ nào không biết thì nói không biết, quay qua hỏi chị Hảo hay cô Út. Anh không khoe lò, không kể chuyện ông nội lập nghiệp năm năm mươi tám như chú Ba vừa kể, không nói câu nào kiểu "tụi anh minh bạch lắm". Thy ghi vào sổ: tổng giám đốc trả lời trực tiếp, không né. Rồi cô gạch chữ "không né", vì cô mới gặp người ta được bốn mươi phút.

Lúc tan họp, chị Hảo đưa vô một khay trà và hai hộp bánh pía thắt nơ đỏ, đặt trước mặt Thy và Bửu.

– Quà của lò, mấy em cầm về ăn.

– Dạ, tụi em cám ơn chị, mà tụi em không nhận được. – Thy nói.

– Có hộp bánh thôi mà em.

– Dạ, hộp bánh cũng không được. Tụi em là kiểm toán, khách hàng cho gì cũng không nhận. Nếu chị cho em mua thì em mua.

Phòng khách im một chút. Chú Ba cười to hơn lúc nãy.

– Trời ơi con nhỏ này. Kỹ dữ vậy. Có hộp bánh mà mua bán gì.

– Dạ, quy định của công ty tụi con. – Thy nói, mở ví. – Hộp này bao nhiêu chị?

Chị Hảo nhìn Thiệu. Thiệu nhìn hộp bánh, rồi nhìn cô.

– Bốn trăm hai chục nghìn một hộp, giá lẻ ngoài cửa hàng. – Anh nói. – Cô mua một hộp hay hai?

– Một. Bửu muốn ăn thì nó tự mua.

– Dạ em mua. – Bửu nói liền.

Thiệu cầm tiền của cô với của Bửu, xuống lầu, một lát sau đi lên với hai tờ hoá đơn bán lẻ có đóng dấu cửa hàng, đưa cho cô và Bửu. Thy kẹp tờ hoá đơn vô sổ. Lúc ngẩng lên, cô thấy cô Út Dung đang nhìn mình, lần đầu tiên nhìn thẳng.

– Cô trả đúng giá lẻ chưa? – Cô Út hỏi.

– Dạ, đúng giá lẻ.

– Vậy được.

Bà đứng dậy, đi ra. Chú Ba lắc đầu, nói với Thiệu bằng tiếng Tiều một câu gì đó, Thiệu đáp lại bằng tiếng Việt: "Chú để người ta làm việc."

Phòng làm việc của nhóm kiểm toán là một gian kho cũ trên lầu ba, có một cái quạt trần quay chậm, một cửa sổ nhìn xuống kênh Maspero và đúng một ổ cắm điện. Thy với Bửu kéo dây nối, xếp bìa còng thành hai chồng, làm tới trưa. Bửu ăn hết nửa hộp bánh pía, than nhân sầu riêng ngon mà ăn nhiều nóng cổ. Thy chỉ ăn một miếng. Bánh ngon thật. Vỏ xốp tới mức cắn vô là rơi thành lớp, nhân đậu xanh mịn, sầu riêng thơm mà không gắt, lòng đỏ trứng muối ở giữa bùi, mặn vừa. Cô nhận ra đúng cái vị má mua mỗi Trung thu, và tự nhiên thấy kỳ, như ăn một món trong nhà mình ở nhà người lạ.

Bốn giờ chiều, cô xuống lầu lấy thêm bìa còng. Ở chân cầu thang, một người đàn bà trạc gần sáu mươi, mặc đồ bộ lụa màu hoa cà, tóc uốn, đang đẩy một chiếc xe lăn ra khỏi gian phòng có cửa lùa bằng gỗ. Trên xe lăn là một bà cụ rất già, nhỏ thó, tóc bạc trắng búi gọn sau gáy, cổ đeo một sợi dây chuyền vàng nhỏ có mặt ngọc xanh. Bà cụ mặc áo bà ba lụa đen, hai bàn tay khô như vỏ cây đặt lên đầu gối, trên tay cầm một tách trà sứ trắng có nắp.

– Con nhỏ kiểm toán đó hả? – Bà cụ nói, giọng chậm, rõ từng chữ, pha cái âm Tiều nặng. – Lại đây coi.

Người đàn bà đồ lụa cười với Thy, kiểu cười xin lỗi.

– Nội của Thiệu. Còn cô là má nó. Em lại chào nội chút đi em.

Thy bước lại, khoanh tay.

– Dạ con chào bà.

Bà cụ nhìn cô rất lâu. Ánh mắt bà không mờ như mắt người già tám mươi mấy. Nó soi từ mặt cô xuống tay, xuống cái chùm chìa khoá cô móc ở quai cặp, rồi lên lại mặt.

– Tên gì?

– Dạ, Đoàn Đan Thy.

– Quê đâu?

– Dạ, Cần Thơ.

– Cần Thơ chỗ nào?

– Dạ, gần chợ Xuân Khánh.

– Má con tên gì?

Câu hỏi không có gì lạ. Người già miền Tây hỏi chuyện ai cũng hỏi tới cha mẹ. Thy trả lời như mọi lần.

– Dạ, má con tên Lài. Đoàn Thị Lài.

Cái nắp tách trà trong tay bà cụ kêu lách cách một tiếng, rất nhỏ. Thy nhìn xuống. Tách trà rung. Không nhiều, chỉ như mặt nước có ai thổi. Bà cụ đưa tay kia lên, đặt lên nắp, giữ lại.

– Lài. – Bà nói. – Dưới này cũng nhiều người tên Lài.

– Dạ.

– Má con khoẻ không?

– Dạ, má con khoẻ. Má con bán bánh tằm.

– Bánh tằm. – Bà cụ lặp lại, rồi quay mặt đi, nói với con dâu: – Đẩy tao ra sân. Nắng tắt rồi.

Người đàn bà đồ lụa đẩy xe ra. Thy đứng lại ở chân cầu thang, ôm chồng bìa còng. Không có gì để ghi vào giấy làm việc. Một bà già hỏi tên má cô, tay run. Người tám mươi mấy tuổi tay run là chuyện thường.

Cô ôm bìa còng đi lên. Tới chiếu nghỉ lầu hai, cô nghe tiếng nói vọng ra từ khe cửa lùa đã khép hờ của gian phòng phía dưới. Bà cụ đã quay vô từ lúc nào, bằng lối hành lang sau. Giọng bà, và một giọng đàn ông già, khàn.

– … con nhỏ đó. Tên y vậy.

– Dạ. – Giọng đàn ông. – Con đã nói với bà rồi. Sáng nay nó gọi con.

– Để nó làm. – Bà cụ nói. – Đừng làm gì hết. Cái gì cũng như cũ.

– Dạ.

– Như cũ, nghe chưa Sáu.

Cánh cửa lùa đóng lại, tiếng gỗ trượt trên rãnh khô khốc. Thy đứng trên chiếu nghỉ, chồng bìa còng nặng trĩu hai tay, không biết mình vừa nghe cái gì.

— Hết chương 2 —