Bánh Trung thu cắt đôi

Chương 34: Bánh Trung thu cắt đôi

Sợi chỉ trắng căng giữa hai ngón tay Xán, rồi anh ấn nó xuống mặt cái bánh nướng, chậm, đều, và cái bánh tách làm hai mà lòng đỏ trứng muối bên trong không vỡ.

Tiệp đứng nhìn sợi chỉ đó, và cả hẻm Cây Sung đêm Rằm tháng Tám biến mất quanh cô.

Nhưng chuyện đó xảy ra lúc chín giờ. Phải kể từ lúc sáu giờ.

Sáu giờ chiều Thứ Tư, mười lăm tháng Chín. Hẻm Cây Sung không còn là hẻm. Nó là một cái sân khấu dài tám chục mét, rộng ba mét, chưa trừ hai cái chậu bông giấy.

Từ trưa, chú Sáu Mỡ với anh Ròm đã giăng dây điện dọc hẻm, từ đầu hẻm tới cổng sân bà Mười, treo lồng đèn. Lồng đèn ông sao giấy kiếng đỏ, lồng đèn cá chép, lồng đèn con thỏ, lồng đèn kéo quân của ông Chín Kiểng tự dán, mỗi cái một kiểu, nhà nào có gì treo nấy. Thằng Lò Xo với thằng Mập dựng một cái sào tre giữa hẻm, ngay trước cây sung, treo bó xà lách với phong bao đỏ. Dì Hảo với má cô bày hai cái bàn dài dưới gốc sung, ghép lại, trải khăn đỏ. Mâm cỗ trông trăng: bánh nướng, bánh dẻo, bưởi, hồng, chuối, thanh long, một dĩa bánh bò trắng của dì Hảo, một nồi chè đậu xanh của má.

Hai cái bàn đó đặt đúng chỗ cái cống có lưới inox, chỗ ranh giới vô hình giữa nhà số 47 và xưởng số 52. Không ai nói gì về chuyện đó. Chỉ có Tiệp để ý, và cô thấy Xán cũng để ý, vì lúc bê bàn anh đứng lại nhìn cái nắp cống một giây.

Ở cửa cuốn xanh của xưởng số 52, trên cái giá sắt, cái đầu lân trắng ngà đứng quay mặt ra hẻm. Trên trán, cái gương nứt. Từ Chủ nhật tới giờ nó đứng đó, chỗ cái đầu lân trán thủng từng đứng hồi tháng Tư. Bé Su đi ngang lần nào cũng chào nó.

Bảy giờ, trăng Rằm lên khỏi mái tôn đầu hẻm, tròn vành vạnh, vàng như lòng đỏ trứng.

Ông nội ngồi trên cái ghế có tựa lưng đặt dưới gốc sung, trống con trên đùi. Ba ngồi xe lăn bên cạnh. Bà Mười ngồi trên ghế bố, dì Hảo ngồi ghế nhựa bên cạnh bà Mười, cách ông nội một cái bàn.

– Đánh đi ông Bảy. – Dì Hảo nói. – Tụi nhỏ chờ.

– Tao biết. – Ông nội nói. – Bà nói chi.

Ông đánh. Bài chúc Tết, bài vui, chậm, có chỗ ngắt cho con lân gật đầu.

Con lân cam bước ra từ cổng sân bà Mười.

Đầu lân do bé Su đội. Đuôi là thằng Cu Lì. Hai đứa bốc thăm được vô lượt đầu. Con lân cam đi chập choạng, đầu ngoẹo qua trái, đuôi ngoẹo qua phải, chớp mắt tròn bằng sợi dây cột dưới cằm. Thằng Tí Sún đánh chập chõa. Lò Xo làm Ông Địa, chú Sáu làm Ông Địa thứ hai, hai Ông Địa một mập một ốm, quạt mo đập qua đập lại.

Cả hẻm cười.

Mười hai đứa nhỏ thay phiên nhau đội con lân cam, mỗi lượt hai đứa, đi từ cổng sân bà Mười lên tới cây sung, chào từng nhà. Tới lượt thằng Tèo với con Hạnh, con lân cam đứng lên vai chú Sáu hái lộc, cái hàm chữ U bằng nhôm mở ra đóng vô nhẹ như cửa có bản lề, ngậm được bó xà lách. Ba ngồi trên xe lăn vỗ tay to nhất.

Tiệp đứng dựa cây sung, chân trái bó nẹp, chống nạng. Cô nhìn con lân cam. Ba lớp rưỡi giấy bồi. Mắt tròn. Cái mắt trái dặm lại hồi tháng Tư sau khi thằng Cu Lì làm rớt.

Xán đứng bên cạnh cô. Không cách một cái dĩa. Không cách gì.

Chín giờ, con lân cam đi hết hẻm. Tụi nhỏ xúm lại mâm cỗ.

Dì Hảo cầm cái bánh nướng lớn nhất lên, cái bánh dì tự làm, nhân thập cẩm, hai trứng muối.

– Thằng Xán. – Dì gọi. – Cắt bánh. Cắt kiểu ba con.

Xán đi tới. Anh móc trong túi áo ra một cuộn chỉ trắng nhỏ, cái cuộn chỉ anh hay dùng cột đánh dấu trên cọc. Anh rút ra một đoạn, quấn hai đầu vô hai ngón trỏ, căng thẳng.

– Ba tui dạy. – Anh nói, với tụi nhỏ đang xúm quanh. – Cắt bánh có trứng muối thì đừng dùng dao. Dao đè, trứng vỡ. Dùng chỉ. Chỉ không đè. Chỉ đi qua.

Anh ấn sợi chỉ xuống mặt cái bánh nướng. Chậm, đều.

Cái bánh tách làm hai. Lòng đỏ trứng muối bên trong đứt gọn, không vỡ, tròn như hai nửa mặt trăng.

Tiệp đứng nhìn sợi chỉ.

Và cái bóng dưới nước trồi lên.

Không phải một cái bóng. Cả một đêm.

Một đêm có đèn, có trăng mười ba, có tiếng người ồn ào, có mùi khói nướng mực, mùi kẹo bông. Một đứa con gái mười hai tuổi lạc khỏi tay má, đi lòng vòng sau dãy rạp. Nó đi tìm ba. Nó muốn khoe với ba là cô giáo đã đem tờ giấy báo nhập học lớp vẽ tới nhà, má cho nó cầm theo, nó kẹp trong túi áo. Nó đi ra bãi đất trống phía sau, chỗ mấy cái xe tải đậu.

Nó thấy ba. Ba đứng vịn vô bánh xe tải, cúi người xuống. Mặt ba trắng như tờ giấy. Có một người đàn ông đứng kế bên, cầm chai dầu gió, cạo lưng ba. Lưng ba đỏ bầm từng vệt dưới ánh đèn xe.

Ba thấy nó. Ba đứng thẳng lên, chùi miệng, cười, nói: "Con ra đằng trước với má đi. Ba trúng gió chút xíu."

Nó không đi. Nó đứng đó, mắt đỏ hoe. Nó sợ. Nó chưa bao giờ thấy ba trắng như vậy.

Người đàn ông cầm chai dầu gió đi tới. Ông ngồi xổm xuống trước mặt nó, ngang tầm mắt một đứa con nít mười hai tuổi. Ông mặc cái áo màu đỏ của đoàn Thuận Phong, mà nó biết ông không phải người trong đoàn, vì nó biết hết người trong đoàn. Hai bàn tay ông nồng mùi dầu gió.

Ông cười. Cười rộng tới mang tai.

Ông móc trong túi áo ra một cái bánh nướng nhỏ, gói giấy kiếng. Rồi ông móc ra một cuộn chỉ trắng, cái cuộn chỉ người ta dùng cột lông lân. Ông rút một đoạn, quấn hai đầu vô hai ngón tay, cắt cái bánh làm hai. Trứng muối không vỡ. Ông đưa cho nó một nửa.

"Ăn đi." Ông nói. "Ba con trúng gió chút xíu. Lát ba con lên cao, con đừng nhìn chân ba. Con nhìn cái gương trên trán con lân. Gương còn sáng là ba con còn đứng."

Rồi ông nói thêm, vẫn cười:

"Chú đứng ngay dưới ba con. Chú đỡ."

Rồi ông dắt nó ra đằng trước, đưa nó cho má. Má nắm tay nó. Nó đứng hàng đầu, cầm nửa cái bánh nướng chưa ăn, nhìn cái gương trên trán con lân vàng.

Nó nhìn cái gương suốt. Như người ta dặn. Gương còn sáng là ba còn đứng.

Rồi cái gương văng ra.

Mười sáu năm, cô chỉ nhớ cái gương văng ra. Xoay xoay trên không như đồng xu. Cô không nhớ tại sao cô nhìn nó. Cô không nhớ ai bảo cô nhìn. Cô chỉ biết là cái gương văng ra thì ba té, và mười sáu năm, cô sợ trăng tròn, sợ chỗ cao, sợ một cái gì đó mà cô không gọi được tên.

Bây giờ cô gọi được.

– Tiệp?

Xán đứng trước mặt cô, nửa cái bánh nướng trên tay, sợi chỉ còn quấn trên ngón trỏ. Cô không biết anh đứng đó bao lâu. Cô không biết mình khóc từ lúc nào.

– Ba anh. – Cô nói. – Đêm đó. Ba anh cho em nửa cái bánh nướng.

Anh đứng im.

– Ba anh cắt bằng chỉ. – Cô nói. Giọng cô run, đứt quãng, như tiếng trống của người mới tập. – Ba anh nói: nhìn cái gương trên trán lân. Gương còn sáng là ba con còn đứng. Ba anh nói: chú đứng ngay dưới ba con. Chú đỡ.

Xán nhìn cô. Rồi anh nhìn xuống nửa cái bánh nướng trong tay mình.

Cô thấy mặt anh đổi. Từ từ. Như cái hôm ông Thuận nhìn anh ở công viên Thủ Dầu Một, cái màn sương rút đi.

– Đêm đó, – anh nói, chậm, – má tui gói cho ba tui một cái bánh nướng. Ba tui nói để dành, múa xong hai cha con ăn. Rồi ba tui đi đâu một lát. Về, ba tui đưa tui nửa cái. Tui hỏi nửa kia đâu. Ba tui nói: "Cho một con nhỏ khóc nhè."

Anh ngừng.

– Tui giận ba tui. – Anh nói. – Mười lăm tuổi. Tui giận ba tui vì nửa cái bánh. Tui giận tới lúc ba tui lên cọc.

Anh nhìn nửa cái bánh nướng trong tay. Rồi anh nhìn cô.

– Nửa đó là của tui. – Anh nói.

Tiệp bật cười. Cười mà nước mắt chảy ròng ròng, cười tới mức phải chống mạnh cây nạng xuống nền hẻm cho khỏi ngã. Anh nhìn cô cười, và anh cũng cười, cười thành tiếng giữa hẻm Cây Sung, cái kiểu cười của thằng con nít mười lăm tuổi vừa được trả lại nửa cái bánh sau mười sáu năm.

Cả cái bàn cỗ quay lại nhìn hai người. Dì Hảo. Má. Ba. Ông nội. Bà Mười. Mười hai đứa con nít. Không ai hiểu hai người cười cái gì.

Xán đưa nửa cái bánh nướng cho cô.

– Trả. – Anh nói.

Cô cầm lấy. Rồi cô đứng đó, nạng một bên, bánh một bên, không biết làm gì với hai tay mình.

– Xán. – Cô nói.

– Ừ.

– Thứ cuối trong sổ.

Anh nhìn cô. Ánh lồng đèn ông sao đỏ treo trên cây sung rọi xuống mặt anh. Sau lưng anh, ở cửa cuốn xanh, cái đầu lân trắng ngà đứng trên giá sắt, cái gương nứt trên trán bắt ánh lồng đèn, hắt một vệt sáng đỏ lên vách nhà số 47.

– Tui thương em. – Anh nói.

Không vòng. Không số.

Cô đứng nhìn anh. Rồi cô nói, rõ từng chữ, như Chủ nhật đã hứa:

– Em cũng thương anh.

Cô không nhích tới. Lần này anh nhích tới. Anh cúi xuống, một tay đỡ cây nạng của cô cho khỏi trượt, như người ta giữ một cái chân đế.

Dưới gốc cây sung, giữa hẻm Cây Sung, dưới trăng Rằm tháng Tám và một trăm cái lồng đèn, trước mặt hai gia đình và mười hai đứa con nít.

Bà Mười Huê đưa cái quạt mo lên che mắt bé Su.

– Con nít không coi. – Bà nói. Rồi bà hạ quạt mo xuống một chút, ngó qua mép quạt, nói to cho cả hẻm nghe. – Thương thì nói là thương. Nói rồi đó. Bà nghe rồi đó.

Ông nội ngồi trên cái ghế có tựa lưng, trống con trên đùi. Ông không nói gì. Ông cầm dùi lên, gõ một tiếng.

Một tiếng hụt.

— Hết chương 34 —