Đoạn clip

Chương 28: Đoạn clip

Mấy cái ghế kê thành vòng tròn trong gian trước nhà số 47, và có một cái để trống: cái ghế đẩu cao của ông nội, vì ông nội không chịu ngồi.

Tám giờ tối Thứ Hai, mùng sáu tháng Chín. Hai cái bàn gỗ dính hồ đã khiêng vô sát vách. Mấy cái đầu lân trên gác phơi đã phủ vải. Ba ngồi trên xe lăn ở giữa, đối diện cửa. Má ngồi bên phải ba. Đạt ngồi ở bậc cầu thang. Tiệp ngồi trên cái ghế nhựa, chân trái gác lên một cái ghế đẩu khác, cổ chân bó nẹp mềm màu xanh. Sáng nay má chở cô đi bệnh viện. Bác sĩ chụp phim, nói bong gân độ hai, rách một phần dây chằng, không gãy. Nẹp ba tuần. Không múa sáu tuần. Bác sĩ hỏi sao để mười ngày mới đi khám. Cô không trả lời. Má trả lời: "Tại nó giống ba nó."

Ông nội đứng ở cửa buồng, chống tay vô khung cửa, như mọi lần.

Xán và dì Hảo ngồi trên hai cái ghế gần cửa. Xán mặc sơ mi trắng. Dì Hảo mặc áo bà ba màu tím, tóc chải gọn, hai tay đặt trên đùi nắm cái khăn mùi xoa. Lúc hai người bước vô, má đứng dậy. Má nhìn dì Hảo, dì Hảo nhìn má. Hai người đàn bà đứng đối diện nhau giữa gian trước nhà số 47, lần đầu tiên sau mười sáu năm. Rồi má nói: "Chị ngồi." Dì Hảo ngồi.

Không ai nói gì. Quạt trần kẽo kẹt.

Ba cầm cái điện thoại của Đạt trên đùi. Ba bấm cái gì đó, rồi xoay màn hình ra cho mọi người coi.

– Coi cái này trước. – Ba nói.

Đoạn clip ai đó trong khán đài quay hôm qua, đăng lên mạng, đã có mấy chục ngàn lượt xem. Ba kéo tới giây thứ bốn mươi, bấm chậm. Con lân đỏ trên ba tầng bàn. Hai chân đặt lên hai đùi thằng Đạt. Đẩy lên. Rồi cái chân trái trượt ra ngoài.

Ba dừng hình.

– Coi cái đầu lân. – Ba nói. – Nó nghiêng ra ngoài. Coi tay thằng Đạt. Ở hông. Phía trong. Nó chỉ đẩy được.

Ba bấm tiếp, từng chút. Một cái bóng áo vàng lao vô từ mép khung hình. Nhảy lên bàn tầng một. Một bàn tay vươn lên.

Ba dừng hình lần nữa. Bàn tay đó nắm cổ chân trái của con lân đỏ.

– Coi tay thằng kỹ sư. – Ba nói. Giọng ba nhỏ lại. – Không nắm hông. Nắm cổ chân. Kéo vô trong.

Ba bấm tiếp. Con lân đỏ đổi chiều, ngã về phía trong, ngồi phịch xuống mặt bàn.

Ba để cái điện thoại xuống đùi.

– Hôm qua ba coi cái này mười một lần. – Ba nói. – Lần thứ nhất ba coi con. Lần thứ hai ba coi cái chân con. Từ lần thứ ba trở đi, ba coi tay nó.

Ba ngẩng lên, nhìn Xán.

– Ba cậu làm y vậy. – Ba nói. – Đêm đó. Y vậy.

Xán ngồi im. Tiệp thấy hai bàn tay anh đặt trên đầu gối, ngón tay co lại.

– Con Tiệp. – Ba quay qua cô. – Hôm qua con nói với nó: anh y như ba anh. Thằng Lò Xo nghe, kể thằng Đạt, thằng Đạt kể ba nghe. Con nói đúng. Mà con nói theo cái nghĩa sai. Cái nghĩa sai đó là ba dạy con. Ba dạy con mười sáu năm.

Ba nhìn xuống hai bàn tay mình.

– Bây giờ ba kể. Kể hết. – Ba nói. – Ba hứa với cậu Xán rồi. Thi xong thì kể. Thuận Phong thi xong rồi.

Ông nội ở cửa buồng không nhúc nhích.

– Tháng Năm năm đó, – ba nói, – ba bắt đầu bị chóng mặt.

Má quay phắt qua nhìn ba.

– Sáng ngồi dậy, trời đất xoay. – Ba nói. – Xoay như người ta quay cái chong chóng. Ba nằm xuống lại, nhắm mắt, một lát thì hết. Có bữa ba leo lên gác lấy cái đầu lân, ngửa cổ lên, cái gác xoay, ba phải ôm cột cầu thang. Có bữa ba ói. Ba nói với má con là ba ăn trúng cái gì. Má con tin.

– Anh… – Má nói.

– Ba đi khám lén. – Ba nói, không dừng. Như người ta đã tập nói câu này nhiều năm, một mình. – Ba nói với má con là ba đi giao hàng. Bác sĩ nói tai trong của ba có vấn đề. Cái phần trong tai giữ thăng bằng cho người ta. Bác sĩ gọi là rối loạn tiền đình. Có lúc cơn chóng mặt nổi lên khi mình ngửa đầu, quay đầu nhanh. Bác sĩ cho thuốc, dặn tái khám. Bác sĩ dặn một câu: không được leo lên cao.

Tiệp ngồi im. Cô nghĩ tới cái gác phơi. "Đem xuống ba coi. Ba ngửa cổ mỏi." Mười sáu năm.

– Ba không nói với ai. – Ba nói. – Tại vì tháng Tám có hội chợ Trung thu trên Thủ Dầu Một. Có giải đầu lân đẹp, năm triệu. Ba đội con lân vàng. Ba làm con lân vàng đó từ năm hai ngàn lẻ chín, ba biết nó đẹp nhất hội chợ. Ba mà nói ba chóng mặt, ông nội con sẽ không cho ba lên cọc. Không lên cọc thì không có tiết mục, không có tiết mục thì không ai chấm đầu lân.

– Năm triệu để làm gì anh? – Má hỏi. Giọng má run.

Ba không nhìn má. Ba nhìn Tiệp.

– Năm đó con mười hai tuổi. – Ba nói. – Con vẽ con lân vàng của ba, dự thi vẽ thiếu nhi của phường, được giải nhất. Cô giáo con tới nhà, nói con có khiếu, nói nên cho con đi học lớp vẽ năng khiếu ở nhà văn hóa thiếu nhi thành phố. Học phí cả năm với tiền giấy, tiền màu, bốn triệu rưỡi. Con đứng sau lưng cô giáo, con không dám nói gì, mà mắt con sáng như cái đèn. Ba nói: ba cho con đi.

Tiệp không thở.

– Nhà mình hồi đó không có bốn triệu rưỡi. – Ba nói. – Ba hứa rồi. Ba tính tới hội chợ.

Cô nhớ. Cô nhớ bức tranh. Con lân vàng vẽ bằng màu sáp trên tờ giấy A3, mắt phượng, cái gương trên trán tô bằng bút nhũ bạc. Cô nhớ cô giáo tới nhà. Cô nhớ ba nói "ba cho con đi", cô nhớ mình chạy lên gác ôm gối cười một mình.

Cô nhớ sau đêm hội chợ, cô vẫn đi học lớp vẽ. Hai năm. Cô chưa bao giờ hỏi tiền ở đâu ra. Cô mười hai tuổi, ba nằm viện, nhà rối như tơ vò, và ông nội nói: "Đi học đi. Tiền có rồi." Cô đi.

– Đêm đó, – ba nói, – người đuôi của ba bị sốt. Ba gọi anh Thiện từ trưa. Anh Thiện chở cọc lên. Chiều xuống, ba bắt đầu xoay. Bảy giờ, ba ra sau rạp ói. Anh Thiện cạo gió cho ba. Anh Thiện nói: "Mày như vầy thì đừng lên." Ba nói: "Không được anh. Chuyện con nhỏ."

Ba ngừng.

– Anh Thiện hỏi chuyện gì. Ba kể. – Ba nói. – Anh Thiện đứng im một hồi. Rồi ảnh nói: "Vậy tao làm đuôi cho mày. Mày chao là tao đỡ mày xuống. Không cãi."

Dì Hảo đưa cái khăn mùi xoa lên miệng.

– Lên tới cây cao nhất, – ba nói, – theo bài, con lân phải ngửa đầu lên trời. Lúc đó trăng sau lưng. Ba ngửa đầu lên. Trời xoay.

Ba nhắm mắt lại.

– Ba nói nhỏ trong đầu lân: "Anh Thiện, em xoay." Anh Thiện nghe. Ba biết tay anh Thiện buông hông ba, chụp xuống cổ chân. Ảnh kéo ba vô. Ảnh muốn kéo ba ngồi xuống vai ảnh. Mà lúc đó ba không biết trên dưới trái phải nữa. Trời đất xoay vòng vòng. Ảnh kéo vô, người ba đổ ra. Ba ngã về phía ngược lại.

Không ai nói gì. Quạt trần kẽo kẹt. Ngoài hẻm, một chiếc xe máy chạy ngang.

– Anh Thiện không buông. – Ba nói. – Ảnh nắm cổ chân ba tới khi ảnh bị kéo theo. Ảnh chụp được thân cọc. Ba thì không.

Ba mở mắt.

– Ở bệnh viện, ba tỉnh lại ngày thứ hai. Ba kể hết với ông nội. Rồi anh Thiện vô. Ba nắm tay ảnh. Ba xin ảnh.

Giọng ba vỡ ra lần đầu tiên.

– Ba xin ảnh: anh nhận giùm em. Anh nói anh đỡ hụt. Đừng để con Tiệp biết ba nó té vì cái lớp vẽ của nó. Đừng để Bông biết em giấu bệnh mà lên cọc. Em không chịu nổi.

Má đưa hai tay lên bịt mặt.

– Anh Thiện nhận. – Ba nói. – Ảnh nhận liền, không hỏi lại câu nào.

Ở cửa buồng, ông nội lên tiếng. Giọng ông khàn, chậm, như mỗi chữ nặng một ký.

– Tao không chịu. – Ông nói. – Tao chửi thằng Lực. Tao nói không có đứa nào trong nhà này để người ta nhận tội thay. Thằng Thiện đứng ở hành lang, nó nói với tao: "Ông Bảy. Ông ghét tôi đi. Ông ghét tôi trước mặt người ta thì người ta mới tin." Tao nói tao không ghét được. Nó nói: "Ông tập. Ông dạy trống được thì ông tập ghét được."

Ông nội đưa tay lên chùi mắt, một lần, nhanh.

– Tao tập. – Ông nói. – Mười sáu năm.

Ông đi ra khỏi khung cửa, lần đầu tiên trong tối đó. Ông đi tới giữa gian trước, đứng trước mặt Tiệp.

– Lớp vẽ của mày. – Ông nói. – Hai năm. Tiền viện phí của ba mày, ba tháng. Tao nói với cả nhà là hội đoàn quyên góp. Hội đoàn quyên góp được hai triệu. Còn lại là tiền chiếc xe tải. Thằng Thiện bán chiếc xe tải chở cọc. Nó đưa tao. Tao nhận.

Dì Hảo bật khóc thành tiếng.

"Ba con bán chiếc xe tải. Má hỏi tiền đâu, ba con nói trả nợ. Nhà mình không nợ ai."

– Tao nhận tiền nó. – Ông nội nói. – Tao ghét nó trước mặt người ta. Tao cấm cả nhà nhắc tên nó. Nó chết, tao không đi đám. Tao chưa cảm ơn nó lần nào.

Ông đứng giữa gian trước, tám mươi tuổi, áo sơ mi trắng cài nút tới cổ, hai tay buông thõng.

– Rồi thằng con nó mua đầu lân của nhà mình. – Ông nói. – Tám con. Tao nghe con Tiệp kể trong bữa cơm, tao biết. Thằng Thiện dặn con nó. Nó giữ lời tới sau khi chết.

"Tám con. Nó giữ lời dữ vậy sao."

Tiệp ngồi trên cái ghế nhựa, cổ chân bó nẹp gác trên ghế đẩu, và cô không khóc. Cô ngạc nhiên vì mình không khóc. Cô ngồi đó, nghe từng chữ rơi xuống như những giọt mưa rơi trên mái tôn. Trong đầu cô chỉ có một hình ảnh: một tờ giấy A3, con lân vàng vẽ bằng màu sáp, cái gương trên trán tô bằng bút nhũ bạc.

Cái gương đó. Cô đã vẽ nó. Trước.

– Bông. – Ba nói.

Má bỏ hai tay khỏi mặt. Mặt má ướt nhòe.

– Em tạt nước vô mặt ảnh. – Má nói. – Ở hành lang bệnh viện.

– Anh biết. – Ba nói. – Ảnh kể anh nghe. Ảnh nói: "Chị Bông tạt đúng. Chị tạt người nhận lỗi thì chị tạt đúng người."

Má gục xuống, đầu tựa lên thành xe lăn của ba.

Dì Hảo đứng dậy. Dì đi qua gian trước, chậm, cái khăn mùi xoa trong tay, tới chỗ má. Dì ngồi xổm xuống cạnh ghế má, đặt tay lên lưng má. Má không né.

– Áo ổng ướt nguyên mảng ngực. – Dì Hảo nói, nhỏ, như nói với chính mình. – Trời không mưa. Ổng nói ổng đi rửa xe.

Rồi dì cười, cười mà nước mắt chảy ròng ròng.

– Vậy là ổng giữ lời. – Dì nói. – Cái lão già khô như ngói đó. Giữ lời tới cuối.

Tiệp quay qua nhìn Xán.

Anh ngồi trên cái ghế gần cửa, không nhúc nhích. Anh không khóc. Mặt anh giống mặt cái hôm đứng trước tám con lân, không có số liệu nào để trả lời. Hai bàn tay anh đặt trên đầu gối, run, và anh không giấu.

Hôm qua cô nói với anh: anh y như ba anh.

Anh y như ba anh. Thấy người ta chao, buông hông, chụp cổ chân, kéo vô. Rồi đứng im chịu người ta la. Không cãi.

Cô nhìn anh. Anh nhìn lại cô. Cô muốn nói một câu gì đó. Cô không biết câu nào. Mọi câu cô biết đều quá nhỏ cho cái gian trước nhà số 47 lúc đó.

Ba cô lăn xe ra giữa nhà, tới trước mặt Xán. Ba dừng lại. Ba ngồi đó, ngẩng mặt lên nhìn anh. Không phải ngửa cổ. Chỉ ngẩng lên, vừa đủ, như người ta nhìn một người đứng trước mặt mình.

– Cậu Xán. – Ba nói. – Mai cậu cho chú qua bên đó.

– Dạ?

– Bàn thờ ba cậu ở trên sân thượng. Chú không lên được. – Ba nói. – Mà chú phải lên. Chú nợ ảnh một nén nhang. Mười sáu năm rồi.

— Hết chương 28 —