Lời nói nửa chừng

Chương 20: Lời nói nửa chừng

Nồi nước lèo của má sôi lăn tăn từ ba giờ rưỡi sáng. Mùi xương heo, mùi củ cải trắng, mùi tôm khô nướng bay lên tận gác phơi, len vô giấc ngủ không yên của Tiệp như tiếng ai gọi.

Sáng Thứ Hai, cô xuống bếp lúc bốn giờ. Má ngồi trên cái ghế thấp trước bếp than, cầm cái vá vớt bọt. Ánh lửa đỏ hắt lên mặt má, lên hai cánh tay gầy có mấy vết bỏng cũ, vết nào cũng có tuổi.

– Con dậy chi sớm vậy? – Má hỏi, không ngẩng lên.

– Con phụ má.

– Có gì đâu mà phụ.

Tiệp ngồi xuống cái ghế thấp thứ hai, cầm con dao, lột vỏ mấy củ hành tím trong rổ. Hai má con ngồi như vậy một hồi, chỉ có tiếng nước sôi, tiếng vá chạm thành nồi, tiếng dao lột vỏ hành xoẹt xoẹt.

– Má. – Tiệp nói.

– Ờ.

– Tối Chủ nhật tuần trước nội nói "không phải nó buông". Má nghe mà.

Cái vá trong tay má khựng một nhịp.

– Má nghe.

– Má nghĩ sao?

Má vớt một lớp bọt, gõ cái vá lên thành cái tô bên cạnh. Bọt xám rơi xuống. Má vớt lớp nữa.

– Từ tối đó tới giờ, – má nói, – má cũng không ngủ được.

Tiệp để con dao xuống.

– Má kể con nghe chuyện bệnh viện đi má.

Má im rất lâu. Lâu tới mức cô tưởng má sẽ nói câu cũ, "nội con dặn rồi", như hôm hai mươi tám tháng Chạp. Nhưng má không nói câu đó. Má đặt cái vá xuống, chùi hai tay vô tạp dề, nhìn vô ngọn lửa.

– Ba con nằm ở bệnh viện trên Thủ Dầu Một mười ngày, rồi chuyển về Sài Gòn. – Má nói. – Ông đó tới. Ông Thiện. Ngày nào cũng tới. Ngày đầu má không biết ổng là ai. Má chỉ biết có một ông áo vàng đứng ở hành lang, đứng từ sáng tới tối, không vô, không ngồi. Tới ngày thứ ba, má hỏi y tá. Y tá nói ông đó là người làm đuôi.

Má ngừng.

– Má đi ra. – Má nói. – Má cầm cái ca nước trên tay, ca nước má đi lấy cho ba con. Má đi ra hành lang, má đứng trước mặt ổng. Ổng cúi đầu. Ổng nói: "Tại tôi đỡ hụt, chị Bông." Má tạt nguyên ca nước vô mặt ổng.

Tiệp không nói gì.

– Ổng không chùi. – Má nói. – Nước chảy xuống áo, xuống cằm. Ổng có cái sẹo nhỏ ở cằm. Nước chảy qua cái sẹo đó. Ổng đứng im. Ổng nói lại: "Tại tôi đỡ hụt." Rồi ổng cúi đầu chào má, đi về. Hôm sau ổng lại tới. Đứng chỗ cũ. Má không ra nữa.

– Bao lâu?

– Ba tháng. – Má nói. – Ba con nằm viện ba tháng, ổng tới ba tháng. Có ngày đứng một tiếng, có ngày đứng cả buổi. Ổng mang theo hộp cơm, hộp cháo, đưa cho nội con. Nội con nhận. Má không biết nội con nhận. Mãi sau này má mới biết.

Ngọn lửa than nổ lách tách. Má cầm que cời cời than, rồi đặt xuống.

– Mười lăm năm má tin ổng đỡ hụt. – Má nói. – Ba con chưa bao giờ nói khác. Nội con chưa bao giờ nói khác. Ổng tự nói với má, ổng nhận. Người ta nhận rồi thì mình tin. Má ghét ổng mười lăm năm. Má ghét luôn cái nhà đó. Ổng chết, má không đi đám. Bà Hảo đem bánh qua, má không ra.

Má quay qua nhìn cô. Mắt má đỏ, không phải vì khói.

– Rồi tối Chủ nhật, nội con đứng ở cửa buồng nói một câu. – Má nói. – Con hỏi má nghĩ sao. Má không biết nghĩ sao hết, Tiệp. Má chỉ nhớ cái mặt ổng, nước chảy qua cái sẹo ở cằm, mà ổng không chùi.

Hôm đó, sáu giờ, Tiệp phụ má đẩy xe hủ tiếu ra đầu hẻm.

Bảy giờ, Xán tới. Anh đi bộ từ xưởng ra, như mọi sáng, ngồi xuống cái ghế nhựa đỏ thấp lè tè cạnh xe. Anh không gọi món. Anh chưa bao giờ phải gọi. Má cô múc cho anh một tô thường, ba mươi ngàn, có củ cải muối, đặt xuống trước mặt anh rồi quay đi rửa tô. Từ sau cái tối có chuyện cái gương, sáng nào cũng vậy.

Sáng nay má không quay đi.

Má đứng cầm cái vá, nhìn xuống cái tô trước mặt anh. Rồi má nói:

– Cậu ăn đặc biệt hông?

Xán ngẩng lên. Đũa trên tay anh dừng giữa chừng.

– Dạ?

– Có thêm tôm, thêm gan. – Má nói. – Ba mươi lăm.

Anh nhìn má cô một lúc. Tiệp đứng sau xe, cầm cái khăn lau, thấy cổ họng anh lên xuống một cái.

– Dạ. – Anh nói. – Dạ con ăn.

Má múc thêm tôm, thêm gan vô tô của anh. Rồi má quay đi rửa tô. Không nói thêm câu nào. Anh ngồi ăn, chậm hơn mọi khi, cúi đầu sát xuống tô. Ăn xong anh để lại ba mươi lăm ngàn dưới cái tô, đứng dậy, cúi đầu chào lưng má, rồi đi về.

Tiệp đứng nhìn má. Má rửa tô, kỳ cọ một cái tô sạch lần thứ ba.

Mấy ngày sau đó, Tiệp thử hỏi ba mấy lần. Lần nào cũng không tới được câu thứ hai.

Thứ Ba, cô hỏi lúc ba đang khắc vành gương. Ba nói đang khắc tới cánh khó. Thứ Tư, cô hỏi lúc ba đang ăn cơm. Ba nói ăn cơm đừng nói chuyện buồn. Thứ Năm, cô không hỏi, chỉ đứng sau xe lăn của ba, đặt tay lên vai ba. Ba vỗ vỗ lên tay cô hai cái, rồi lăn xe vô buồng, đóng cửa.

Thứ Sáu, cô thôi hỏi. Cô ngồi coi ba làm vành gương, như hồi tám tuổi. Ba cắt đồng lá, uốn tròn, đánh bóng. Rồi ba cầm cây đục mũi nhọn, kê lên mặt trong của vành, sát mép kính.

Ba khắc bông sen. Cánh thứ nhất, thứ hai, thứ ba, thứ tư. Tới cánh thứ năm, ba dừng lại, đặt cây đục xuống, xoa xoa cổ tay phải một hồi. Rồi ba cầm đục lên, khắc tiếp.

Cánh thứ năm hơi lệch. Như mọi cái khác cô từng thấy.

– Ba. – Tiệp nói. – Sao lần nào cánh thứ năm cũng lệch vậy ba?

– Tại ba khắc nó sau cùng. Tới đó tay mỏi.

– Mỏi thì ba nghỉ một chút rồi khắc. Ba nghỉ hồi nãy mà.

Ba không trả lời liền. Ông thổi bụi đồng khỏi cái vành, đưa lên dưới ánh đèn, ngắm bông sen nhỏ bằng cái móng tay út.

– Có những việc, – ba nói, – đang làm thì phải làm cho xong. Nghỉ giữa chừng thì không dám làm tiếp. Biết là tay đang mỏi, vẫn làm. Rồi nó lệch.

Ông đặt cái vành xuống bàn, cạnh cái ngăn kéo có khóa.

Tiệp ngồi im. Cô biết đó là một câu trả lời. Cô chỉ không biết nó trả lời câu hỏi nào.

Sáng Thứ Bảy, mười bảy tháng Tư, Tiệp chở Đạt đi tái khám.

Phim chụp ở bệnh viện hôm trước không thấy gãy. Bác sĩ Nghĩa tháo băng, ấn ngón tay quanh mắt cá, bảo Đạt xoay cổ chân sang trái, sang phải, nhón lên, hạ xuống. Thằng Đạt làm theo, mặt nhăn như khỉ ăn ớt nhưng không kêu.

– Đỡ nhiều rồi. – Bác sĩ Nghĩa nói. – Bỏ nạng được. Đi bộ nhẹ. Tập mấy bài anh dặn. Đầu tháng Năm mới được lên cọc thấp. Cọc cao thì giữa tháng Năm, có người đỡ.

– Một mét tám được không anh? – Đạt hỏi.

– Một mét tám là cao hay thấp?

– Dạ… cao.

– Vậy là chưa. – Bác sĩ Nghĩa nói, đẩy gọng kính.

Đạt nhăn mặt thêm một nấc. Tiệp suýt cười.

Lúc Đạt ra ngoài mang giày, bác sĩ Nghĩa đi theo Tiệp ra quầy. Anh không cầm bìa hồ sơ như lần trước. Hai tay anh đút trong túi áo blouse.

– Chị Tiệp. – Anh nói. – Anh sắp đi Huế.

– Dạ?

– Bệnh viện bên đó có khóa học sáu tháng về phục hồi chức năng cho người cao tuổi. Anh được cử đi. Đầu tháng Năm anh đi. Phòng khám có bác sĩ khác trực, chú Lực với ông nội cứ tái khám bình thường.

– Dạ. Chúc mừng anh.

– Anh muốn mời chị một bữa trước khi đi. – Anh nói. Rồi anh nói thêm liền, như sợ cô hiểu lầm. – Không phải cà phê. Ăn tối. Thứ Bảy tuần sau. Cảm ơn chị bài nói chuyện. Hội nghề người ta khen lắm, người ta hỏi anh lấy tư liệu ở đâu.

Tiệp đứng ở quầy, tiền thối trong tay, lần thứ hai.

Cô nghĩ tới bảy ngày qua. Một ông nội ngồi trước trống mà không đánh. Một người ba khắc bông sen lệch rồi nói những câu không ai hiểu. Một người má tạt nước vô mặt người ta mười lăm năm trước, bây giờ múc thêm tôm thêm gan cho con trai người ta mà không nói vì sao. Một cái đầu lân trắng trán thủng đứng ở cửa xưởng bên kia hẻm, quay mặt về phía nhà cô, ngày nào cũng vậy. Và một người đàn ông trong cái xưởng đó, sáng nào cũng ngồi ở xe hủ tiếu, ăn xong rồi đi, không nói thêm câu nào.

Cả hẻm Cây Sung giữ một chuyện gì đó. Ai cũng cầm một mẩu. Không ai đưa ra.

Còn bác sĩ Nghĩa đứng đây, đỏ mặt, hai tay đút túi áo, nói đúng cái điều anh muốn nói. Không vòng. Không giữ.

– Dạ được. – Cô nói.

Cô nói xong mới nghĩ tới chuyện thằng Đạt đang ngồi mang giày ở ghế chờ, cách quầy chừng ba bước, tai vểnh lên như tai thỏ.

Tối hôm đó, chín giờ, Tiệp ra đóng cửa thì thấy Xán đứng dưới gốc sung.

Anh không đứng ở bậc cửa xưởng. Anh đứng dưới gốc sung, chỗ đèn đường, chỗ giữa hai nhà. Như người đứng chờ ở một trạm xe buýt không có bảng.

Cô đứng ở cửa. Anh đi tới. Dừng cách cô hai bước, đúng chỗ cái cống có lưới inox.

– Thứ Bảy tuần sau cô đi ăn với ông bác sĩ hả? – Anh hỏi.

Tiệp nhìn qua vai mình, nhìn lên gác, chỗ cái rèm của thằng Đạt. Cái rèm động đậy một cái.

– Ừ. – Cô nói.

– Ừ. – Anh nói.

Anh đứng im. Cô tưởng anh sẽ quay đi, kéo cửa cuốn mạnh như lần trước. Anh không quay đi.

– Tui có chuyện muốn nói. – Anh nói. – Không phải chuyện ông bác sĩ.

– Chuyện gì?

– Hôm Rằm tháng Hai, tui hỏi má tui. – Anh nói. – Má tui nói ba tui dặn: chuyện đêm đó chôn theo ba. Thằng Xán có hỏi, cũng đừng nói gì hơn cái nó đã thấy.

Tiệp đứng im.

– "Hơn cái nó đã thấy". – Anh nói chậm, như người ta đọc lại một con số để chắc mình không đọc sai. – Tức là có cái tui chưa thấy. Mười lăm năm tui tưởng cái tui thấy là hết. Không phải hết.

– Rồi sao?

– Tui đi tìm.

– Tìm ở đâu?

– Đêm đó tui đứng cạnh một người. – Anh nói. – Ổng đứng gần hơn tui. Ổng lớn hơn tui. Ổng thấy được nhiều hơn một thằng nhỏ mười lăm tuổi.

Tiệp nhớ ra. "Tui đứng gần chỗ trống, cạnh anh Hai Cò."

– Anh Hai Cò.

– Anh Hai về quê từ tuần trước. Giỗ má ảnh. Ở dưới miền Tây. – Anh nói. – Thứ Bảy tuần sau tui chạy xuống.

Thứ Bảy tuần sau. Cô nhìn anh. Anh nhìn lại cô. Trong một giây, cô không biết anh chọn ngày đó là vì anh Hai Cò, hay vì một người khác đi ăn tối vào đúng ngày đó.

– Có gì, – anh nói, – tui nói cô trước. Không nói ai khác trước.

Anh quay đi, đi qua ba mét hẻm, ngang qua cái đầu lân trắng trên giá sắt, vô xưởng. Cửa cuốn kéo xuống, không mạnh, không nhẹ.

Tiệp đứng ở cửa, tay còn đặt trên chốt.

Trên gác, cái rèm của thằng Đạt kéo ra một khe. Giọng nó thì thầm vọng xuống, đủ cho chị nó nghe:

– Chị Hai. Hai người nói chuyện mà không ai cãi ai. Em sợ quá.

— Hết chương 20 —