Vòng loại

Chương 23: Vòng loại

– Đoàn số mười bốn, Thuận Phong, chuẩn bị. Đoàn số mười lăm, Bạch Hạc Đường, vào khu chờ.

Giọng người dẫn chương trình dội qua mấy cái loa treo trên khung thép mái nhà thi đấu, vang tới mức Tiệp nghe như có ai gõ vào gáy mình bằng cái dùi trống.

Chủ nhật, hai mươi hai tháng Tám. Hai giờ chiều. Ngoài trời mưa từ trưa, mưa mùa này không lớn mà dai, rả rích trên mái tôn nhà thi đấu như ai rải gạo. Bên trong, hai mươi bốn đoàn lân sư rồng chen nhau trong khu hậu đài, mỗi đoàn một màu áo, một mùi dầu gió, một cái trống. Khán đài kín được hai phần ba. Ở góc khán đài bên trái, có một tấm băng rôn vải đỏ viết tay, nét chữ to, đè mạnh: "HẺM CÂY SUNG". Bà Mười Huê ngồi ngay dưới tấm băng rôn, quạt mo trên tay. Chú Sáu Mỡ đã đem theo bà Năm bán chè, ông Bảy Lò, cô Tám uốn tóc, và cả chị Mận của phường, chị đeo thẻ "khách mời" mà ngồi la to hơn ai hết.

Tiệp đứng sau tấm phông, ôm cái đầu lân đỏ, nhìn ra giữa sàn thi đấu.

Ở đó có hai tầng bàn.

Tầng dưới bốn cái bàn gỗ ghép lại thành một mặt vuông. Tầng trên một cái bàn, đặt chính giữa. Mỗi cái bàn cao bảy tấc rưỡi. Mặt bàn trên cùng cách sàn một mét rưỡi.

Một mét rưỡi. Cô đứng trên vai chú Sáu cũng cao chừng đó. Cô đã đứng trên vai chú Sáu cả ngàn lần.

Nhưng vai chú Sáu là vai người.

Thể lệ Hội thi phát ra hồi đầu tháng Sáu, mười hai trang, đóng ghim, chị Mận đem tới tận hẻm phát cho hai đoàn. Tiệp đọc tới trang thứ năm thì ngồi xuống bậc cửa. "Mỗi tiết mục bắt buộc có phần biểu diễn trên cao. Đối với lân cọc: trên hệ cọc mai hoa. Đối với lân đất: trên bàn chồng, tối thiểu hai tầng ở vòng loại, ba tầng ở bán kết và chung kết. Bàn do Ban tổ chức cung cấp."

Ông nội đọc trang đó, không nói gì. Ông đi ra sau nhà ngồi một mình tới tối.

Thằng Đạt đọc trang đó, mắt sáng lên, rồi thấy mặt chị nó, nó tắt cái sáng đó đi.

Ba cô đọc trang đó, rồi gấp lại, rồi đưa trả cho cô, rồi lăn xe vô buồng.

Còn Xán thì đọc trang đó đứng ở gốc sung, đọc xong ngẩng lên nhìn qua nhà cô, và cô biết anh đã nghĩ ra cùng một chuyện với cô. Cô sợ cái bàn. Không phải sợ cao. Cô đứng trên vai chú Sáu được, cô leo lên gác phơi được, cô đứng sát lan can sân thượng tám tầng ở Bến Vàm được. Cô sợ đứng một mình trên một thứ không biết đỡ. Ghế đẩu cao, thang, bàn. Cọc. Mấy thứ đó không biết người đứng trên nó đang run.

Hồi tháng Sáu, lần đầu leo lên hai tầng bàn tập ở sân bà Mười, cô lên được tới mặt bàn trên cùng, đứng dậy được, rồi không nhúc nhích được nữa. Hai chân cứng như cột nhà. Đạt ở dưới gọi, chú Sáu gọi, ông nội gõ trống gọi. Cô đứng đó ba phút. Cuối cùng cô ngồi xuống, bò xuống, như con nít bò xuống cầu thang.

Tối đó Xán qua. Không gõ cửa. Anh đứng ở gốc sung, gọi vọng vô:

– Điều hai trên khăn giấy. Chỗ đứng cao hơn ba mươi phân, tui kiểm.

– Bàn ở sân bà Mười anh kiểm rồi.

– Bàn đó tui kiểm. Bàn của cuộc thi thì chưa. – Anh nói. – Mà cô sợ không phải tại cái bàn yếu. Cô sợ tại cô không biết nó có yếu hay không.

Cô đứng ở cửa, không cãi được.

Tuần sau, anh hàn cho Thuận Phong một bộ khung bàn tập. Khung thép hộp, mặt gỗ dày ba phân, cao đúng bảy tấc rưỡi như bàn thi, chân có đế cao su. Anh dán lên mỗi cái chân một mẩu băng keo giấy, ghi bằng bút lông: "Chịu 300 kg. Đã thử." Rồi anh kêu chú Sáu Mỡ, tám mươi lăm ký, với thằng Mập, chín mươi ký, đứng lên cùng lúc, nhảy ba cái. Cái bàn không nhúc nhích. Cả hai đoàn vỗ tay. Chú Sáu leo xuống, nói chú giảm ký từ mai.

Tiệp leo lên. Hai tầng. Đứng dậy. Cứng.

Lần này Xán không đứng dưới gọi. Anh đứng phía trước, cách cái bàn ba bước, ngang tầm mắt cô. Anh đứng trên một cây cọc của Bạch Hạc, cây cao một mét rưỡi, đứng bằng một chân, hai tay khoanh trước ngực, như đứng trên vỉa hè.

– Nhìn tui. – Anh nói. – Đừng nhìn chân. Nhìn tui.

– Anh đứng một chân làm gì?

– Để cô thấy đứng trên cao không có gì ghê. – Anh nói. – Mà cũng để cô có cái để chê.

Cô nhìn anh. Nhìn cái mặt khô như ngói, đứng một chân trên cọc, khoanh tay. Cô thấy buồn cười. Hai chân cô bớt cứng một chút.

– Một. – Anh nói. – Hai. Ba. Lên.

Cô nhấc đầu lân lên. Đạt ở phía sau đỡ hông. Con lân đỏ đứng dậy trên mặt bàn tầng hai, ngửa đầu lên, chớp mắt.

Từ đó tới vòng loại, tối nào cũng vậy. Thuận Phong tập ngày lẻ, Bạch Hạc tập ngày chẵn, nhưng tối nào Tiệp lên bàn, Xán cũng đứng trên cái cọc một mét rưỡi trước mặt cô, kể cả ngày lẻ, kể cả khi mưa. Bà Mười nói ngày lẻ mà nó đứng trong sân là vi phạm. Rồi bà Mười đem cái ghế bố ra ngồi coi, đem theo hai ly nước sâm, không lấy tiền ly nào.

Có một tối tháng Năm, sau buổi tập, Tiệp và Xán ngồi ở bậc cửa xưởng, và cô kể anh nghe cô đã thử hỏi ba. Ngay trong bữa cơm. "Ba, năm đó ba cần năm triệu làm gì?" Ba buông đũa. Mặt ba trắng như giấy bản. Ba nói: "Ba xin con thêm ít bữa." Rồi ba lăn xe vô buồng, cơm còn nguyên.

– Tui không hỏi nữa. – Cô nói với anh. – Tui sợ ba tui xỉu.

Xán gật. Anh không nói gì. Anh không đi hỏi ông Lực. Cô biết anh có thể đi. Anh có thể đứng trước xe lăn của ba cô, nói những gì anh Hai Cò nói, hỏi thẳng. Anh không đi. Cô chưa bao giờ nói cảm ơn anh vì chuyện đó.

– Đoàn số mười bốn, Thuận Phong!

Tiệp giật mình. Trống nổi lên.

Ông nội ngồi trên cái ghế cao có tựa lưng, cái ghế Xán hàn hồi tháng Năm sau khi bác sĩ Nghĩa đi Huế còn gửi lời dặn "ông đừng ngồi ghế đẩu không tựa". Ông nội nhận cái ghế, chê nó xấu, chê cái tựa lưng cứng, rồi ngồi đó đánh trống ba tháng không đổi.

"Mưa rơi mái tôn." Ba tiếng nhanh, một tiếng hụt.

Con lân đỏ bước ra.

Tiết mục tám phút. Bảy phút đầu, Tiệp không nhớ gì nhiều. Cô nhớ chú Sáu Mỡ làm Ông Địa trượt chân giả trên sàn gỗ, khán giả cười rần. Cô nhớ con lân đỏ ngủ gục, giật mình thức dậy khi Tí Sún đập chập chõa sát tai. Cô nhớ tiếng hò từ góc khán đài có tấm băng rôn "HẺM CÂY SUNG", giọng bà Mười lanh lảnh như chim sáo.

Rồi tới phút thứ bảy. Con lân đỏ đứng trước hai tầng bàn.

Tiệp nhìn lên. Mặt bàn trên cùng sơn màu nâu đỏ, dưới đèn nhà thi đấu bóng lên như mặt nước. Cô nghe tiếng trống của ông nội chậm lại, dồn lên, chậm lại, như đợi.

Cô bước lên tầng một. Bàn chắc. Sáng nay trước giờ thi, Xán đã xin Ban tổ chức cho anh kiểm bàn của tất cả các đoàn lân đất, không phải chỉ của Thuận Phong. Trưởng ban kỹ thuật là một ông già tóc bạc, nghệ nhân lân lâu năm ở Chợ Lớn, nhìn anh từ đầu tới chân rồi gật đầu. Anh đi một vòng, gõ từng chân bàn bằng cây búa đồng anh mượn của ba cô. Anh phát hiện một cái bàn ở tầng dưới có cái chân bị lỏng mộng. Ban tổ chức thay cái bàn đó. Mười hai đoàn lân đất múa trên mấy cái bàn anh gõ. Không ai biết người kiểm là trưởng đoàn của một đoàn lân cọc.

Cô bước lên tầng hai. Đạt nhảy lên theo, đứng sau cô, hai tay đỡ hông.

Cô đứng dậy.

Một mét rưỡi. Dưới chân cô là mặt bàn gỗ, cứng, im, không biết đỡ. Hai đầu gối cô bắt đầu cứng lại. Cô cảm thấy cái lạnh bò lên từ lòng bàn chân, lên bắp chân, lên đầu gối, như nước lên trong bao gạo.

Cô không nhìn chân. Cô nhìn ra phía trước, qua cái lỗ nhỏ dưới cằm lân. Khu chờ của đoàn số mười lăm nằm sát mép sàn thi đấu, phía bên phải. Mười mấy cái áo vàng viền đen đứng thành hàng.

Và anh đứng ở đầu hàng, đầu lân trắng kẹp dưới nách, cái đầu lân trắng mới mà Bạch Hạc dùng tạm cho Hội thi, trên trán có một cái gương lành lặn, không nứt, không có bông sen. Anh không nhìn tiết mục. Anh nhìn cô. Anh giơ bàn tay phải lên ngang ngực, không cao, chỉ đủ cho người đang đứng trên bàn thấy.

Một ngón tay. Hai ngón. Ba.

Con lân đỏ ngửa đầu lên. Rũ lông. Chớp mắt. Há hàm ngậm bó xà lách treo trên cây sào trước mặt. Ông nội đánh một tiếng hụt ở nhịp kết. Khán đài vỗ tay.

Cô không nhớ mình xuống bằng cách nào.

Kết quả công bố lúc sáu giờ chiều. Mười hai đoàn vào bán kết. Bạch Hạc Đường đứng thứ hai. Thuận Phong đứng thứ chín.

Thứ chín. Tiệp đứng trước tấm bảng điểm dán ở hành lang, đọc lại ba lần. Thuận Phong mất điểm ở phần trên cao. Chậm, chưa tự nhiên. Cô biết. Cô đã đứng trên đó như đứng trên mặt băng.

Nhưng thứ chín là vào.

Ở góc khán đài, bà Mười Huê đứng dậy giơ quạt mo, la to tới mức người ta quay lại nhìn. Chị Mận ôm chú Sáu Mỡ. Tí Sún và bé Na nhảy lên nhảy xuống. Ông nội ngồi trên cái ghế có tựa lưng, nhìn tấm bảng điểm, gật đầu một cái, rồi nói với thằng Đạt: "Đem trống ra xe."

Điện thoại Tiệp rung. Ba gọi.

Ba không đi. Ba nói ba coi ở nhà. Anh Ròm quay trực tiếp cho ba coi trên điện thoại, má ngồi cạnh ba. Từ tháng Sáu tới giờ, buổi tập nào ba cũng không ra sân. Ba nói ba coi qua điện thoại được rồi.

– Ba.

– Con đứng không nhìn chân. – Giọng ba trong điện thoại, nhỏ, nghèn nghẹn. – Giỏi.

– Dạ.

– Ba coi lại ba lần rồi. – Ba nói. – Con đứng không nhìn chân.

Tiệp nghe giọng ba run. Cô không biết ba run vì mừng hay vì cái gì khác. Cô đứng ở hành lang nhà thi đấu, điện thoại áp tai, nghe tiếng mưa trên mái tôn, nghe ba thở, và cô nghĩ tới câu ba nói hồi tháng Năm. "Ba xin con thêm ít bữa."

Tối đó, lúc hai đoàn đang chất đồ lên xe, Ban tổ chức dán thêm một tờ thông báo ở cửa hậu đài. Thông báo ngắn. Mấy chục người chen nhau đọc.

"Bán kết: Chủ nhật 5/9. Phần biểu diễn trên cao của lân đất: ba tầng bàn. Mặt bàn trên cùng cách sàn tối thiểu 2,2 m."

Tiệp đứng đọc. Hai mét hai. Cái bàn thứ ba đặt chồng lên cái bàn thứ hai. Không còn là vai người. Không còn là vai chú Sáu. Hai mét hai, cao hơn cái cọc Đạt từng đứng hồi tháng Tư mà té.

Có người đứng sau lưng cô. Cô không cần quay lại.

– Hai mét hai. – Xán nói.

– Tui biết đọc. – Cô nói.

Cô nghe anh cười. Không phải tiếng thở ra bằng mũi. Một tiếng cười ngắn, thật, như cái cười ở đầu hẻm bảy tháng trước, chỉ là lần này không khó chịu chút nào.

Cô quay lại. Anh đứng đó, áo vàng viền đen, cái đầu lân trắng tạm dưới nách. Cô nhìn anh, nhìn cái gương lành lặn trên trán con lân trắng. Không nứt. Không có bông sen. Không phải của ai.

– Mười bốn ngày. – Cô nói.

– Mười bốn ngày.

– Ba tầng thì tui lên.

— Hết chương 23 —