Chung kết

Chương 33: Chung kết

Mưa tạnh lúc bốn giờ chiều. Tới sáu giờ, khi mặt trời xuống sau dãy nhà cao tầng bên kia sông, trăng mười hai đã lên ở phía đông, to, vàng, hơi méo một bên như cái bánh nướng bị ai cắn trộm.

Sân lễ hội ven sông là một khoảng sân lát đá rộng, có sân khấu lớn quay lưng ra sông, có khán đài tạm bằng khung sắt dựng hai bên. Ban tổ chức đã lau khô mặt đá sau cơn mưa trưa, trải thảm đỏ dọc lối đi, treo lồng đèn kéo quân dọc hàng rào. Tám đoàn vào chung kết. Tám bộ cọc dựng sẵn ở khu kỹ thuật sau sân khấu, thép sáng loáng dưới đèn.

Tiệp ngồi ở hàng ghế đầu khán đài bên trái, chân trái bó nẹp xanh gác lên một cái thùng nhựa Đạt kiếm ở đâu đó. Má ngồi bên phải cô. Ba ngồi xe lăn ở lối đi sát hàng đầu, cạnh khu nhạc công. Trưởng ban kỹ thuật, ông nghệ nhân tóc bạc ở Chợ Lớn, đã cho phép riêng: nghệ nhân làm vành gương của đầu lân dự thi được ngồi sát khu biểu diễn.

Phía sau cô, cả hẻm Cây Sung. Bà Mười Huê ngồi giữa, quạt mo trên tay, đội cái nón lá mới hôm giao thừa. Chú Sáu Mỡ, mặc áo đỏ Thuận Phong, đeo cái mặt nạ Ông Địa lên trán như đeo kính râm. Bà Năm bán chè, ông Bảy Lò với con chó vàng, cô Tám uốn tóc với thằng Tèo, ông Chín Kiểng với bé Su. Mười hai đứa con nít lớp sáng Chủ nhật, đứa nào cũng ôm một cái đầu lân nhôm nhỏ. Chị Mận của phường, đeo thẻ khách mời. Ông Tư Đờn, nhai trầu, ôm cái lon sữa bò.

Và ngồi ngay sau lưng Tiệp, áo sơ mi trắng sơ vin, tóc ngắn ngang vai, là Quan Bội Trân.

– Chị Tiệp! – Trân chồm lên, ôm vai cô từ phía sau. – Em bay chuyến trưa. Em không chịu nổi coi qua điện thoại.

– Trân…

– Hai người làm hòa rồi hả? – Trân nói nhỏ vô tai cô. – Đừng chối. Em thấy ảnh nhìn chị từ khu kỹ thuật nãy giờ, nhìn tới mức thằng nhỏ kế bên hỏi ảnh ba lần ảnh không nghe.

Tiệp không chối.

Điện thoại cô rung. Một tin nhắn. Bác sĩ Nghĩa, từ Huế. "Anh coi trực tiếp. Huế mưa. Chị nhớ kê chân cao."

Cô nhìn xuống cái cổ chân gác trên thùng nhựa. Cô cười.

Bạch Hạc bốc thăm số tám. Cuối cùng.

Bảy đoàn trước múa hay. Hay tới mức Tiệp quên cái cổ chân. Một đoàn ở Thủ Đức dựng cọc hai mét tám, đầu lân đứng trên vai đuôi trên cây cọc cao nhất, xoay một vòng tròn như cái chong chóng, khán đài đứng dậy vỗ tay. Một đoàn dưới miền Tây đem theo con rồng mười hai khúc múa vòng quanh hệ cọc. Một đoàn ở Chợ Lớn có ông Địa nhào lộn ba vòng trên không.

Mỗi lần có đoàn lên cây cọc hai mét tám, Tiệp thấy ba cô ở lối đi bên cạnh nhắm mắt lại. Không phải vì xoay. Ba cô không ngửa cổ. Ba nhắm mắt như người ta nhắm mắt khi nghe một bài hát cũ.

Bảy giờ rưỡi. Trăng đã lên cao hơn ngọn cây sao dọc bờ sông.

– Đoàn số tám, Bạch Hạc Đường!

Đèn sân khấu tắt.

Trong bóng tối, một tiếng trống.

Tùng tùng tùng… tùng.

Tiệp nghe tiếng đó, và cô thấy cả người mình nổi da gà. Tiếng trống cái của Thuận Phong, mặt da căng trắng như mặt trăng, ông nội cô ngồi trên cái ghế có tựa lưng, đánh cho một con lân không phải của Thuận Phong. Năm mươi chín năm, lần đầu tiên.

Ba tiếng nhanh, một tiếng hụt.

Đèn bật. Một luồng sáng trắng rọi xuống giữa sân khấu.

Con lân trắng ngà nằm phục dưới đất. Bờm tơ trắng phủ trên lưng. Hai con mắt phượng nhắm. Trên trán, cái gương nứt.

Trống dồn lên. Chiêng anh Hai Cò dội theo. Chập chõa thằng Tí Sún xé không khí, keng keng, keng keng, đúng nhịp, không lệch, mười một tuổi.

Con lân mở mắt.

Một con mắt ba vẽ. Một con mắt cô vẽ. Hai con mắt phượng mở ra cùng lúc, chớp một cái. Dưới đèn, cái gương nứt trên trán lóe lên một vệt bạc dọc đường nứt.

Khán đài ồ lên.

Mười phút đó, Tiệp không nhớ được hết. Sau này mỗi người trong hẻm kể một kiểu. Có người kể con lân trắng ngà rũ bờm, sợi tơ bay lên như khói dưới đèn. Có người kể Lò Xo làm Ông Địa té giả từ cây cọc thấp nhất, rồi lăn ba vòng tới dưới chân trống, rồi ngồi dậy quạt quạt mo cho ông Thuận. Có người kể ông Thuận đánh trống mà cười, có người khác cãi là ông không cười, ông nhăn mặt vì nắng, mà bảy giờ rưỡi tối thì không có nắng.

Tiệp chỉ nhớ những gì xảy ra trên cây cọc.

Con lân trắng ngà lên cọc thấp nhất, tám tấc. Rồi một mét hai. Rồi một mét sáu. Mỗi bước chuyển cọc, cô thấy cái đầu lân không cúi xuống. Đạt không nhìn chân. Phía sau, cái đuôi lân trắng nhịp theo từng bước, cái lưng Xán cong xuống, hai tay giữ hông Đạt, chắc như hai cái chân đế ba chân.

Một mét tám. Cây cọc Đạt té hồi tháng Tư.

Má nắm tay cô. Má nắm chặt.

Hai mét. Hai mét hai.

Cây cọc cao nhất của Bạch Hạc. Không phải hai mét tám như mấy đoàn trước. Hai mét hai. Thấp hơn sáu tấc.

Con lân trắng ngà đứng trên đó. Rồi theo bài, đầu lân bước lên vai đuôi.

Đạt đứng lên vai Xán, trên cây cọc hai mét hai. Hai tay Xán đổi chỗ: không còn giữ hông, mà vòng xuống, nắm chặt hai cổ chân Đạt. Không phải chụp. Nắm sẵn. Từ đầu.

Bó xà lách treo trên cây sào cao trước mặt. Phía sau bó xà lách, phía sau cây sào, phía trên dãy cây sao dọc bờ sông, là trăng mười hai.

Con lân trắng ngà ngửa đầu lên.

Tiệp nghe má thở hắt ra bên cạnh. Bàn tay má trong tay cô run lên. Rồi bàn tay đó buông tay cô ra, nhích lên. Tiệp biết bàn tay đó sắp làm gì. Mười sáu năm trước, cũng bàn tay đó, cũng hàng đầu, cũng trăng.

– Má. – Cô nói nhỏ. – Má đừng bịt mắt con.

Bàn tay má dừng lại giữa chừng. Rồi hạ xuống. Nắm lại tay cô.

Hai má con ngồi nhìn.

Trên cây cọc hai mét hai, cái đầu lân trắng ngà ngửa lên trời, và từ chỗ Tiệp ngồi, cô thấy nó in lên mặt trăng. Không phải lân vàng. Lân trắng. Trên trán nó, cái gương nứt bắt ánh trăng và ánh đèn sân khấu cùng một lúc, lóe lên. Không văng ra. Không xoay như đồng xu.

Nó đứng yên trên trán con lân, ba cái chấu giữ chặt.

Con lân trắng ngà há hàm, ngậm lấy bó xà lách.

Ông nội đánh một tiếng hụt ở nhịp kết. Một tiếng hụt không có trong bài, như mưa rơi chỗ mái tôn móp, thêm một giọt.

Khán đài đứng dậy.

Kết quả công bố lúc mười giờ đêm.

Giải nhất: đoàn ở Thủ Đức, cái đoàn dựng cọc hai mét tám, đầu lân xoay vòng tròn. Tiệp vỗ tay. Họ múa đẹp thật.

Giải nhì: Bạch Hạc Đường.

Cả hẻm Cây Sung đứng dậy la. Bà Mười Huê đập quạt mo lên thành ghế bộp bộp bộp. Chú Sáu kéo cái mặt nạ Ông Địa xuống đeo, rồi nhảy. Mười hai đứa con nít đội đầu lân nhôm lên, nhảy theo chú Sáu.

Rồi Ban tổ chức đọc tiếp.

– Giải đầu lân đẹp nhất: đầu lân trắng của đoàn Bạch Hạc Đường. Nghệ nhân thực hiện: Hứa Ngọc Tiệp, Tiêu Gia Xán. Vành gương: nghệ nhân Hứa Văn Lực.

Tiệp ngồi im. Cô không đứng dậy được, vì cái chân, và vì một cái gì khác.

Ba cô ngồi trên xe lăn ở lối đi. Ba nghe tên mình đọc lên loa, giữa một ngàn người, ở một cuộc thi lân, mười sáu năm sau cái hội chợ trên Thủ Dầu Một. Ba không nhúc nhích. Ba chỉ cúi đầu xuống một chút, như người ta cúi chào.

Ông trưởng ban kỹ thuật trao giải. Lúc trao cái bì thư cho Xán, Tiệp thấy ông nói gì đó với anh, lâu hơn với những người khác. Sau này anh kể cô nghe ông nói gì.

"Cậu dựng hai mét hai. Tôi trừ cậu điểm độ khó. Nhưng tôi ngồi bàn giám khảo ba mươi năm, đây là lần đầu tôi thấy người đuôi nắm cổ chân người đầu từ trước khi lên. Tôi cho cậu điểm an toàn tuyệt đối. Một mình tôi cho. Người khác không có cột đó."

Mười một giờ đêm. Khán đài vãn người. Đèn sân khấu tắt bớt.

Tiệp ngồi trên ghế, chờ Đạt đem xe tới. Má đã đẩy ba ra cổng. Ông nội đang cãi với Ban tổ chức chuyện cái ghế có tựa lưng, ông nói ghế của ông, không để lại cho ai.

Có người ngồi xuống cái ghế bên cạnh cô. Áo vàng viền đen ướt sũng mồ hôi. Tóc bết. Hai bàn tay còn đỏ hằn ở lòng, chỗ nắm hai cổ chân Đạt.

– Giải nhì. – Anh nói.

– Ừ.

– Tám chục triệu. Thêm mười triệu đầu lân. – Anh nói. – Đủ tiền thuê kho một năm. Còn dư.

– Anh nói số hả?

– Ừ. – Anh nói. – Tui không biết nói cái gì khác.

Cô quay qua nhìn anh. Trăng đã lên cao, nhỏ lại, trắng lại. Ánh trăng rọi lên mặt anh, mệt, mắt đỏ, và cười. Không phải cái cười khô. Không phải cái cười thở ra bằng mũi.

– Đạt có nói gì với anh trên đó không? – Cô hỏi.

Anh gật.

– Lúc ngửa đầu lên. – Anh nói. – Nó nói: "Anh Xán. Em không xoay."

Tiệp ngồi im.

– Rồi tui nói: "Ừ. Anh biết." – Xán nói. – Rồi nó ngậm lộc.

Cô cúi đầu. Cô thấy hai giọt nước mắt rơi xuống cái nẹp xanh trên cổ chân mình.

– Hôm rạng sáng Thứ Năm, – anh nói, giọng nhỏ lại, – em nói thi xong em nói.

– Ừ.

– Thi xong rồi.

Cô ngẩng lên. Cô nhìn anh. Cô nhìn qua vai anh, thấy ở cuối lối đi, bà Mười Huê đang đứng, quạt mo trên tay, nhìn về phía hai người, không giả bộ nhìn chỗ khác. Bên cạnh bà Mười là Trân. Bên cạnh Trân là chú Sáu Mỡ. Bên cạnh chú Sáu là mười hai đứa con nít đội đầu lân nhôm.

– Không phải ở đây. – Cô nói.

Anh quay lại nhìn theo mắt cô. Anh thấy cả hẻm Cây Sung đứng ở cuối lối đi, nhìn. Anh quay lại.

– Thứ Tư. – Anh nói. – Trung thu. Tụi nhỏ đòi múa lân cam trong hẻm.

– Thứ Tư. – Cô nói.

— Hết chương 33 —