Chữ ký ở trang cuối

Chương 9: Chữ ký ở trang cuối

– Có chuyện gì? – Thoại hỏi.

Hạc cất điện thoại vào túi. Cô đứng dậy, phủi cát ở quần. Trăng đã lên cao, nhỏ lại, chiếu xuống đỉnh đồi một thứ ánh sáng trắng và lạnh như nước giếng.

– Linh đọc xong phụ lục báo cáo của chị Trâm.

– Rồi sao?

– Mai tôi nói. – Cô nói. – Tôi phải coi tận mắt trước đã.

Anh nhìn cô một lúc. Anh không hỏi thêm. Anh đứng dậy, và hai người đi xuống đồi trong im lặng, mỗi người một bên con dốc cát, cách nhau xa hơn lúc đi lên.

Sáng thứ Tư, Hạc không lên chòi. Cô giao chòi số Một cho Linh, chòi số Hai cho một người công nhân nhà máy đã được hội đồng chấp thuận làm phụ quan sát. Rồi cô ngồi lì ở cái bàn gỗ cạnh cửa sổ trong căn phòng có cái máy bay lon bia, mở máy tính.

Hai mươi bốn tờ biểu mẫu. Cô in ra hết ở tiệm photo đầu xã, mỗi tờ một trang khổ lớn, bày kín mặt bàn rồi lan xuống cả giường. Mỗi tờ có tên tháng, có danh sách các đợt đi tìm xác, có ngày, có tên người đi, có số xác tìm được dưới từng tháp. Phần lớn các ô số xác đều ghi số không. Ở góc dưới bên phải của mỗi tờ, một ô chữ nhật nhỏ in sẵn dòng chữ: "Xác nhận số liệu hiện trường của đơn vị vận hành". Trong ô, một chữ ký. Nét chữ gọn, nghiêng, mà cô đã thấy một lần trên tờ đăng ký ra vào cho ông Chín. Bên dưới, tên in: Hứa Đình Thoại.

Cô đếm lại. Hai mươi bốn tờ. Hai mươi bốn chữ ký.

Rồi cô mở bảng tính, nhập kết quả cuối cùng của thí nghiệm thả xác. Ngày mười bốn, sáng thứ Ba hai mươi ba tháng Chín: ba mươi chín trên bốn mươi xác đã mất. Con cuối cùng còn lại vì gió thổi cát vùi nó xuống, chó không đánh hơi được. Thời gian trung bình một xác nằm lại trên cát trước khi bị tha đi: chưa tới hai ngày.

Cô làm phép tính mà cô đã làm trong đầu cả chục lần. Lần này cô làm trên giấy, chậm, từng bước, có cả hệ số tìm sót, để không ai bắt bẻ được. Nếu xác chim trung bình chỉ nằm lại được chưa tới hai ngày, thì người đi tìm mười bốn ngày một lần chỉ có cơ may gặp chừng một phần bảy số xác. Mà trong số xác còn nằm đó, người đi tìm lại bỏ sót mất một phần, vì cát, vì cỏ, vì mắt người. Chín xác trong hai năm, nhân ngược lại, ra một con số nằm đâu đó quanh tám mươi.

Tám mươi con chim. Thay vì chín.

Cô ngồi nhìn con số đó rất lâu. Bên ngoài, bà Rỡ đang nói chuyện với thằng Lép, giọng đều đều như ru. Ăn đi con, ăn đi mau lành mà bay. Cánh lành rồi thì bay đi đâu thì bay, đừng có bay ngang mấy cái quạt của thằng Thoại.

Hạc đặt bút xuống.

Hai năm đó tôi ở đây. Anh nói câu đó sáng thứ Sáu, giữa tám cái tháp đứng im, khi cô vừa đếm xong ba mươi mốt xác đã mất. Cô đã nghe câu đó như một lời than. Giờ cô nghe nó như một lời thú nhận. Anh ở đây, hai năm. Anh lớn lên ở đây. Anh biết con chó của ông Chín, biết rừng phi lao, biết bầy choắt bay giờ nào ngang tháp nào. Người biết từng con lạch trong đầm mà không xuống đầm. Người như vậy, ký hai mươi bốn lần vào ô "xác nhận số liệu hiện trường", mà không biết số liệu đó sai?

Cô không tin.

Mà cô không muốn không tin. Đó mới là điều làm cô đau đầu suốt buổi sáng.

Chiều thứ Năm, trời đổ mưa.

Cơn mưa đầu mùa ở Phan Rang không giống mưa ở Đồng Hới. Không có dấu hiệu gì trước, không có mây kéo dài cả buổi. Chỉ một khối mây đen từ phía núi trườn qua, gió đổi chiều, rồi nước trút xuống như ai lật ngược cái thau. Cát uống nước không kịp, nước chảy thành dòng trên mặt đồi, cuốn theo cả những bụi cỏ lông chông.

Hạc đi tới nhà vận hành với một cái túi ni lông bọc hai mươi bốn tờ giấy. Áo mưa không che kịp, ống quần ướt tới đầu gối. Anh Tý nhìn cô qua ô kính phòng điều khiển, gật đầu một cái, chỉ tay về phía văn phòng cuối hành lang.

Thoại đang ngồi trước máy tính. Thấy cô, anh đứng dậy. Anh nhìn cái túi ni lông trong tay cô, và cô thấy anh hiểu, trước khi cô nói một chữ nào.

Cô bày hai mươi bốn tờ giấy lên bàn anh. Từng tờ một. Không nói gì. Rồi cô đặt tờ bảng tính lên trên cùng, chỗ con số tám mươi khoanh tròn bằng bút đỏ.

Thoại cúi xuống nhìn. Anh nhìn tờ bảng tính trước, rất lâu. Rồi anh nhìn hai mươi bốn tờ biểu mẫu. Anh nhấc một tờ lên, tờ tháng Mười Hai năm hai nghìn hai mươi ba, nhìn vào cái ô ở góc dưới bên phải.

– Tôi ký. – Anh nói.

– Anh có đọc không?

Anh không trả lời ngay. Mưa đập trên mái tôn rào rào.

– Anh có đọc không? – Cô hỏi lại, giọng cao hơn.

– Tôi ký. – Anh nói lại, như thể đó là câu trả lời.

– Tôi không hỏi anh có ký không. Tôi thấy chữ ký rồi. Tôi hỏi anh có biết người ta đi tìm hai lần một tháng không. Anh có biết chó trong xóm tha xác về rừng phi lao không. Anh có biết, ngay từ đầu, rằng con số chín là không thể nào đúng không.

– Cô Hạc...

– Anh lớn lên ở đây. Anh nói với tôi vậy. Anh biết bầy choắt bay giờ nào, anh biết con Lu uống trà đường, anh biết ở chợ Phan Rang bốn giờ sáng có người bỏ mối chim cút chết. – Giọng cô run lên. Cô ghét nó run. – Anh biết hết. Mà anh ký hai mươi bốn lần.

Thoại đặt tờ giấy xuống bàn. Anh nhìn cô. Mặt anh vẫn không có biểu cảm gì nhiều, nhưng hai bàn tay anh đặt trên mép bàn, các ngón tay ấn xuống mặt gỗ tới trắng bệch.

– Cho tôi một ngày.

– Một ngày để làm gì?

– Để tôi nói với cô cho đúng. – Anh nói. – Giờ tôi nói gì cô cũng nghe như chối. Mà tôi không muốn chối. Cho tôi một ngày.

Hạc nhìn anh. Cô muốn hét lên. Cô muốn hỏi anh tại sao không nói luôn bây giờ, nếu có gì để nói. Cô muốn hỏi anh tại sao đêm rằm trên đồi cát anh nhìn cô như vậy, anh mở miệng như vậy, mà trong lúc đó trong ngăn kéo của anh có hai mươi bốn tờ giấy như vầy.

Cô không hỏi gì cả. Cô thò tay vào trong túi áo khoác, lấy ra cái hũ nhựa nhỏ. Hũ tiền trà. Sáng nay cô đã ghé lên chòi số Một lấy nó xuống. Nắp hũ ghi bằng bút dạ: "Tiền trà. Nợ: 0". Bên trong, mười một tờ năm nghìn và một tờ hai mươi nghìn, xếp ngay ngắn.

Cô đặt cái hũ lên trên hai mươi bốn tờ giấy.

– Từ mai tôi tự mang nước. – Cô nói. – Anh đừng để trà trên chòi nữa.

Rồi cô quay đi.

Ở cửa văn phòng, cô nghe anh gọi. Không phải "cô Hạc" như mọi khi. Anh chỉ nói một chữ, rất nhỏ:

– Hạc.

Cô dừng lại một giây. Rồi đi tiếp, ra hành lang, ra cửa, ra ngoài trời mưa. Cô quên mặc áo mưa. Cô đi bộ dưới mưa từ nhà vận hành ra tới cổng, ba trăm mét, ướt sũng từ đầu tới chân. Anh Tý nhìn theo cô qua ô kính phòng điều khiển, tay cầm cái bộ đàm, không nói gì.

Tối đó, bà Rỡ nấu cháo gà. Hạc ăn được nửa chén thì buông muỗng. Bà Rỡ nhìn cô, không hỏi, chỉ lấy cái khăn khô quấn lên tóc cô, như quấn tóc cho con gái.

– Ướt vậy là bệnh đó con.

– Dạ.

– Thằng Thoại gọi về, hỏi con về chưa. – Bà nói, giọng bình thường. – Cô nói về rồi. Nó im. Rồi nó cúp máy.

Hạc không nói gì. Bà Rỡ cũng không nói gì thêm. Bà dọn chén, tắt đèn bếp, rồi ra hiên ngồi với thằng Lép trong cái lồng tre, nói với nó những chuyện mà Hạc không nghe được.

Sáng thứ Sáu, Hạc lên chòi lúc sáu giờ. Cái bàn gỗ trong chòi trống trơn. Không có chai trà đá. Không có hũ nhựa. Chỉ có một vệt tròn nhạt màu trên mặt gỗ, nơi cái hũ đã đứng suốt sáu tuần.

Cô làm việc cả ngày. Cô gọi dừng tháp Bốn năm lần, tháp Ba hai lần. Giọng anh Tý trả lời đều đều như mọi ngày. Cô không nghe giọng nào khác trên bộ đàm.

Chiều, cô viết xong bản báo cáo đánh giá lại số liệu giai đoạn trước. Mười hai trang. Phương pháp thí nghiệm thả xác, kết quả từng ngày, ảnh, toạ độ, cách tính hệ số, con số tám mươi. Và một đoạn nhỏ ở cuối: "Đề nghị hội đồng xem xét lại tính đầy đủ của số liệu giám sát giai đoạn tháng 9/2023 – tháng 8/2025, trong đó có các biểu mẫu hiện trường được xác nhận bởi đơn vị vận hành." Cô đọc lại đoạn đó ba lần. Cô xoá chữ "được xác nhận bởi đơn vị vận hành", rồi gõ lại. Xoá. Gõ lại.

Cô để nguyên. Cô lưu tệp, đặt tên: "Danh gia lai so lieu GD1 - ban nop hoi dong". Cô sẽ gửi sáng thứ Hai. Còn kết quả thí nghiệm thả xác thì cô đã giữ lời hứa hôm ông Lộc xuống: bốn giờ chiều, cô gửi đủ cho văn phòng hội đồng, cho công ty, cho chị Trâm. Chỉ bảng số và ảnh, chưa có một dòng kết luận nào về hai năm trước.

Chín giờ tối, điện thoại reo. Một số máy bàn ở Sài Gòn.

– Cô Hạc phải không? Viên Khắc Lộc đây.

Hạc ngồi thẳng dậy.

– Dạ, chào ông.

– Xin lỗi gọi cô giờ này. – Giọng ông Lộc vẫn nhẹ nhàng, vẫn tròn trịa như hôm ở phòng họp. – Tôi đọc kết quả thí nghiệm chim cút cô gửi chiều nay rồi. Cô làm kỹ lắm.

– Dạ.

– Cô Hạc, chuyện gì xảy ra ở nhà máy của tôi thì tôi biết. Tôi biết cô bắt cô sinh viên ngồi đọc hết phụ lục báo cáo của chị Trâm. – Ông ngừng một chút. – Tôi không gọi để cản cô. Cô gửi gì cho hội đồng là quyền của cô. Tôi gọi để nói với cô một chuyện mà có lẽ cô chưa nghĩ tới.

– Chuyện gì ạ?

Đầu dây bên kia, cô nghe tiếng ông Lộc đặt ly xuống bàn, tiếng đá lạnh va vào thành ly.

– Hai mươi bốn tờ biểu mẫu trong phụ lục đó, cô thấy chữ ký trên đó rồi, phải không? – Ông nói. – Công ty tư vấn làm số liệu, nhưng người ký xác nhận là nhà máy. Hội đồng mà đọc báo cáo của cô, hội đồng sẽ hỏi ai đã xác nhận một con số sai suốt hai năm. Chị Trâm là người ngoài, làm hợp đồng, hết hợp đồng thì đi. Còn người đứng tên trên giấy thì ở lại.

Hạc nắm chặt điện thoại.

– Ông muốn nói gì?

– Tôi không muốn nói gì cả, cô Hạc. Tôi chỉ hỏi. – Giọng ông Lộc vẫn nhẹ như gió. – Cô nộp cái bảng đó thì người chịu trách nhiệm đầu tiên là cậu Thoại. Cô biết điều đó, phải không?

— Hết chương 9 —