Lạch Ông Lành

Chương 28: Lạch Ông Lành

– Con nhỏ chim. Nó ngồi ngoài mép đầm từ sáu giờ. Cô kêu nó không nghe. Cô không dám lại gần.

Bảy giờ bốn mươi tối thứ Bảy. Hạc đang ngồi trong phòng lưu trữ, gõ dở một tờ phiếu điều tra năm chín mươi bảy. Cô đứng dậy, cái ghế đổ ra sau, tiếng sắt va xuống nền gạch vang khắp dãy kệ.

Bà Rỡ kể không theo thứ tự. Bệnh viện. Ông Chín. Thằng Lợi quỳ. Đêm năm đó. Một đứa nhỏ mười tuổi lén theo. Ông Lành kéo nó lên khỏi lạch, đẩy nó đi theo cái đèn đỏ. Cái lạch người ta kêu là lạch Ông Lành mà thằng Thoại không biết. Tấm hình đêm giao thừa là thằng Lợi chụp. Bà kể tới đâu khóc tới đó, rồi lau nước mắt kể tiếp, như người cào muối giữa trưa nắng không được dừng tay.

– Nó cầm cái đèn đỏ của ông Chín. – Bà nói. – Nó ngồi trên cát, chỗ mép bùn phía tây, gần chỗ hồi đó con gỡ lưới. Nó tắt điện thoại. Con Linh ra kêu, nó nói em về đi. Cô ra kêu, nó nói má về đi. Nó không làm gì. Nó ngồi.

Hạc đứng giữa hai dãy kệ sắt. Cô nghĩ tới lời hứa với hội đồng, cái câu "tôi đồng ý" cô nói không ngừng một nhịp nào. Còn năm mươi chín ngày.

– Con vô được không, cô? – Giọng bà Rỡ nhỏ lại. – Cô biết con hứa với tỉnh. Cô không bắt con.

– Con vô. – Hạc nói. – Mai con viết cho tỉnh.

Từ Nha Trang tới Phước Diêm một trăm hai mươi lăm cây số. Cô đi bằng chiếc xe máy số cũ, áo khoác gió kéo khoá tới cằm, đèn pha vàng vọt quét trên mặt đường quốc lộ. Trăng mười ba treo trên mặt biển, gần tròn, sáng tới mức cô thấy được bóng mình chạy song song trên lề đường. Tới Phan Rang thì gió đổi, cái gió của xứ này, khô, mạnh, có mùi muối. Cô ngửi thấy nó trước khi thấy hàng đèn đỏ trên đồi cát.

Mười một giờ kém năm, cô dựng xe ở đầu bờ ruộng muối.

Bà Rỡ đứng đó, nón lá cầm tay, Linh đứng bên cạnh cầm một cây đèn pin. Con Lu ngồi dưới chân bà. Không ai nói gì. Linh chỉ tay về phía tây.

Dưới trăng, mặt đầm sáng như một tấm gương bạc lớn, nước đang ròng, bãi bùn lộ ra từng vệt đen bóng. Ở mép bùn phía tây, chỗ đất đắp gặp bãi, có một cái bóng người ngồi trên cát, hai tay ôm gối. Bên cạnh cái bóng, một chấm sáng đỏ nhỏ, đặt trên cát, chiếu xuống mặt bùn.

Hạc cầm lấy cây đèn pin của Linh. Đèn trắng. Cô không bật.

– Cô với em về đi. – Cô nói. – Con ở đây.

Cô đi trên con đường đất đắp, cái con đường đêm tháng Chín cô đã đi sau lưng ông Chín, Thoại đi sau cùng. Cát mát lạnh. Gió thổi tung tóc. Tới cách anh chừng mười bước, cô dừng lại.

Anh biết cô tới. Anh không quay lại.

– Em hứa với hội đồng. – Anh nói.

– Em biết. Mai em viết.

Cô đi tới, ngồi xuống cát bên cạnh anh, cách một khoảng vừa đủ để không chạm vai. Giống đêm Trung thu trên đồi cát. Chỉ khác lần này cô ngồi ở mép bùn, và trước mặt hai người không phải mười hai cái tháp, mà là mặt đầm bạc với những con lạch ngoằn ngoèo như rễ cây.

Anh kể. Không phải vì cô hỏi. Anh kể như người ta đọc lại một văn bản cho đúng, trước khi ký.

Ba anh không đi vì lưới. Ba anh đi vì nợ. Có một đứa nhỏ lén theo. Ba anh nằm sấp trên bùn, chìa tay xuống một cái lạch mềm như cháo. Rút chân ra, từ từ, đừng giãy. Đi theo cái đèn đỏ, đừng nhìn lại. Ông Chín đứng giữa nước, một tay ôm con, một tay giơ đèn đỏ rọi về phía cái lạch cả tiếng đồng hồ. Rồi hai mươi hai năm. Rồi tấm ảnh. Rồi cuộc điện thoại mùng mười.

– Em ghét thằng Lợi không? – Anh hỏi.

Hạc nghĩ. Cô không trả lời vội.

– Em không biết. – Cô nói. – Em đang giận. Mà em không biết giận ai. Giận anh Lợi thì em phải giận cả cái thằng nhỏ mười tuổi nằm trên bùn.

Anh gật đầu, chậm.

– Anh cũng vậy.

Rồi anh nói câu mà cô nghe như nghe tiếng chim kêu ngắn giữa đêm:

– Rút chân ra. Từ từ. Đừng giãy. Đêm bão anh nói câu đó với em. Anh tưởng anh tự nghĩ ra. Hoá ra là của ba anh.

Hạc không nói gì. Cô nhớ cái gò cát chảy như sữa đặc khỏi lon, sợi dây thừng giật ở thắt lưng, anh ngả hẳn người ra sau như người kéo co. Giọng anh trong gió. Cô đã rút chân ra. Từ từ. Không giãy.

Gần mười hai giờ, nước ròng tới mức thấp nhất. Trăng đã lên cao, nghiêng sang phía tây, rọi xuống bãi bùn sáng tới mức thấy được những lỗ cua li ti, những vệt chân chim in trên mặt bùn từ chiều. Xa xa, chỗ mấy cây đước thưa thớt, có một vệt nước đen sẫm cắt ngang bãi, rộng chừng ba bước chân, ngoằn ngoèo chảy về phía cửa biển. Nước trong đó không ròng hết. Nước trong đó đen hơn nước ở mọi chỗ khác.

– Đêm gỡ lưới, ông Chín dẫn em lội qua con lạch đó. – Thoại nói, không chỉ tay. – Anh đứng trên bờ nhìn em lội. Thằng Lợi nói đi thẳng xuống chừng chục bước là hết đáy. Chỗ đó.

Anh đứng dậy. Anh cầm cây đèn đỏ lên.

– Anh xuống. – Anh nói.

Hạc đứng dậy theo. Cô không ngăn. Cô biết, như biết bầy choắt sẽ bay lúc nước lên, rằng nếu cô ngăn anh đêm nay thì anh sẽ đứng ở mép đầm thêm hai mươi hai năm nữa.

– Em ở đây. – Cô nói.

Anh nhìn cô. Rồi anh xắn ống quần, đi tới mép bùn.

Bước đầu tiên, mũi giày anh cách mép bùn một gang tay. Anh đứng đó một lúc. Cô thấy vai anh căng lên, như người đứng ở bậc thang cuối trước khi leo lên nóc tháp. Rồi anh bước.

Bùn ngập tới mắt cá, rồi tới bắp chân. Bùn bờ tây chắc, như ông Chín vẫn nói. Anh bước bước thứ hai. Bước thứ ba. Cây đèn đỏ trong tay anh run run trên mặt bùn, như đêm tháng Chín cái chấm sáng trắng run trên bờ.

Hạc bật cây đèn pin trắng của Linh lên.

Cô không chiếu vào lưng anh. Cô chiếu xuống mặt bùn ngay trước chân anh, hai bước phía trước, vệt sáng trắng rộng, chói, đứng yên. Như đêm gỡ lưới, lúc lội về, cách bờ chừng hai chục bước, anh đã bật đèn trắng soi đường cho cô và ông Chín. Ông Chín đã tắt cây đèn đỏ của mình, đi trong ánh đèn của anh.

Anh đi trong ánh đèn của cô.

Anh đi chậm, rất chậm, chân trái rồi chân phải, rút lên rồi đặt xuống. Mỗi bước, cô dịch vệt sáng lên hai bước. Cái bóng anh dài ra trên bãi bùn bạc, càng lúc càng nhỏ. Cây đèn đỏ trong tay anh không còn run nữa. Anh giơ nó lên cao, như người ta giơ đèn rọi đường cho ai đó ở phía trước.

Anh dừng lại cách vệt nước đen chừng hai bước. Bùn ở đó đã mềm hơn, cô thấy anh lún sâu hơn, tới đầu gối. Anh không đi thêm. Anh đứng đó.

Rồi anh quỳ xuống.

Hạc không thấy rõ mặt anh. Cô chỉ thấy cái bóng người quỳ trên bùn dưới trăng mười ba, bên cạnh một con lạch đen, cây đèn đỏ đặt xuống mặt bùn chiếu một vệt hồng nhạt lên mặt nước. Anh đưa tay ra, chạm vào mặt nước. Giữ ở đó.

Cô không biết anh ở đó bao lâu. Cô không nhìn đồng hồ. Lần đầu tiên trong đời làm nghề, cô đứng trước một mặt đầm mà không đếm gì cả. Cô chỉ giữ vệt sáng trắng trên mặt bùn, không để nó run.

Một con chim kêu ngắn trong đêm, sắc, như ai thổi còi. Một con choắt non ở lại qua hè, bay vụt qua phía trên con lạch, rồi mất vào bóng tối.

Anh đứng dậy. Anh cầm cây đèn đỏ lên. Anh quay lại.

Anh lội về trong vệt sáng của cô, từng bước, chậm như lúc đi. Tới chỗ bùn cạn, cô bước xuống một bước, hai bước, bùn ngập tới bắp chân cô, lạnh. Cô chìa tay ra.

– Anh đưa tay em kéo lên.

Anh đưa tay. Bàn tay anh lạnh ngắt, ướt bùn, run. Cô kéo. Cô không đủ sức kéo một người đàn ông cao hơn cô một cái đầu ra khỏi bùn, và cô biết vậy. Nhưng cô ngả người ra sau làm đối trọng, như anh đã làm với cô ở mép bãi dưới chân tháp Một hồi tháng Chín, và anh tự bước lên.

Họ đứng trên mép cát, tay vẫn nắm tay. Anh thở dốc. Ống quần anh đen bùn tới đùi. Cây đèn đỏ trong tay kia của anh vẫn sáng.

– Nó không phẳng. – Anh nói. Giọng khàn đi.

– Cái gì không phẳng?

– Mặt đầm. – Anh nói. – Sáng hôm đó má dắt anh ra, anh thấy nó phẳng quá. Như chưa có chuyện gì. Hai mươi hai năm anh nhớ nó phẳng. – Anh nhìn ra bãi bùn bạc, con lạch đen ngoằn ngoèo. – Nó có lạch. Nó có chỗ ba anh nằm. Nó chưa bao giờ phẳng.

Hạc không nói gì. Cô siết tay anh một cái. Chỉ một cái. Rồi buông.

Họ không hôn nhau. Cô không định, anh cũng không. Họ chỉ đứng đó, hai người với hai ống quần lấm bùn, một cây đèn trắng, một cây đèn đỏ, giữa một bãi đầm bạc dưới trăng. Họ đứng cho tới khi nước bắt đầu lên trở lại, óc ách, đều đều, phủ dần lên những dấu chân anh để lại trên bùn.

Hai giờ sáng, Hạc ngồi ở cái bàn gỗ trong căn phòng có cái máy bay lon bia, viết thư cho hội đồng. Nửa trang. Tối hai mươi bảy tháng Sáu, tôi đã gặp ông Hứa Đình Thoại tại xã Phước Diêm, từ khoảng mười một giờ đêm tới gần hai giờ sáng. Lý do: việc gia đình khẩn cấp liên quan tới ông Lâm Văn Chín. Bà Đặng Thị Rỡ và sinh viên H'Linh Niê biết việc này. Không trao đổi về số liệu, về phiên họp. Tôi vi phạm đề nghị của hội đồng. Tôi khai. Cô đọc lại, bấm gửi.

Năm giờ sáng Chủ nhật, con Lu sủa ngoài cổng.

Hạc mở cửa. Lợi đứng đó. Trời còn xám, ánh đèn đường vàng vọt ở đầu ngõ hắt lên mặt anh, râu lởm chởm, mắt trũng sâu như không ngủ cả đêm. Tay anh cầm một xấp giấy học trò viết tay kín cả hai mặt, và một cái máy ảnh có ống kính dài, quấn trong túi ni lông.

– Chị Hạc. – Lợi nói. – Em viết rồi. Hết rồi. Em không nhờ ai viết.

Hạc nhìn xấp giấy. Chữ viết tay to, nghiêng, có chỗ gạch xoá, có chỗ nhoè như dính nước.

– Anh đưa em làm gì?

– Em không đưa chị. Em chỉ cho chị coi là em viết rồi. – Lợi nói. – Thứ Hai em đi chuyến xe năm giờ ra Nha Trang. Em nộp tận tay. Em sợ để tới thứ Hai em đổi ý. Nên em đi khoe với chị trước, khoe rồi thì không đổi được.

Phía sau lưng Lợi, ở đầu ngõ, bóng một người đàn ông đứng cạnh chiếc xe máy, chân ống quần còn khô bùn. Thoại. Anh không đi vào. Anh đứng đó, nhìn Lợi, như người đứng dưới chân tháp cầm bộ đàm, chờ người trên nóc báo xong việc.

— Hết chương 28 —