Trưởng lão xuống núi

Chương 24: Trưởng lão xuống núi

– Ta mà đốt cái chấn song này thì ngươi có đi không?

Kiều Vọng đứng bên ngoài cửa sổ gian giam, trong bóng tối, chỉ có hai con mắt và một quầng hơi nóng làm mấy song gỗ bốc mùi nhựa. Lúc ấy là canh hai đêm mồng tám.

– Không. – Cốc nói.

– Ta biết. – Vọng nói. – Ta hỏi cho có.

Hắn đứng im một lúc. Ngoài kia, dế kêu rả rích dưới chân tường đá.

– Thằng béo bếp lớn leo lên Đỉnh Gió rồi. – Hắn nói. – Cầm đèn. Leo từ chập tối. Ta đứng dưới chân bậc nhìn nó leo. Nó ngã hai lần. Nó dừng ở tảng đá thứ hai lâu lắm. Ta tưởng nó quay xuống. Nó không quay.

– Ngươi không đỡ nó lên?

– Nó không nhờ. – Kiều Vọng nói. – Mà nó không muốn ta biết nó đi đâu. Ta làm như không biết.

Rồi hắn đi.

Hai ngày giam trôi qua chậm như hai mùa.

Mỗi chiều, khi nắng xiên qua chấn song hướng tây, Cốc ngồi xếp bằng trên nền đá, quay mặt về phía cửa sổ, đặt hai lòng bàn tay lên mặt tường đá lạnh. Bà Yên chưa từng dạy cậu Kim. Cậu tự mò như hồi đầu xuân. Kim không rơi từ trên đầu như Mộc, không dâng lên như Thổ, không bùng ra từ ngực như Hỏa. Nó lùa vào, mảnh và sắc, như gió heo may qua khe cửa, đi vào phổi trước, rồi mới xuống. Nó lạnh. Nó gặp cái khí vàng của mười tám ngày Thổ vừa qua, và nó lớn lên từ đó, như quặng trong lòng đất. Thổ sinh Kim. Cậu không biết mình có còn giữ được nó tới sau giờ Ngọ ngày mười một không. Cậu vẫn tu. Bà dạy: khi không làm được gì khác thì làm cho tốt việc trước mặt.

Trưa mồng chín, Mận và con Mơ mang cơm tới. Người gác cho chúng đưa qua chấn song.

– Em không có chiếu nữa. – Con Mơ nói, mắt sưng húp. – Bác Hiền lấy rồi. Đêm qua em lại ngủ ở dãy Tư. Sáng em mệt.

– Đêm nay em sang ngủ với chị Mận. – Cốc nói. – Ở dãy Hai. Giường số ba. Chị Mận có chiếu.

Mận nhìn cậu qua song gỗ. Nó không nói gì. Nó gật đầu.

Đêm mồng mười, trưởng lão Mông tới.

Ông không vào. Ông đứng ngoài chấn song như Kiều Vọng, hai tay chắp sau lưng.

– Theo lệ, – ông nói, – trưởng lão nào cũng can được. Thằng Doãn không can. Bà Kha thì sợ. Sáng nay bà ấy đổ hết ba lò đan đang luyện, không ai hiểu vì sao. Thằng Hiền thì đã xin rồi, bị luật bác rồi. Các trưởng lão khác không biết ngươi là ai.

– Còn trưởng lão?

– Ta là người xử. – Ông nói. – Người xử không can được án của mình.

Ông đứng im một lúc lâu. Cốc nghe tiếng ông thở, dài, chậm.

– Ba ngày là để cho người ta tới. – Ông nói. – Lệ ấy có từ trước ta. Có lẽ người đặt lệ biết có những người cần ba ngày mới tới được.

Rồi ông đi.

Giờ Tỵ ngày mười một tháng Bảy, người ta dẫn Cốc tới sân Đại điện.

Sân đá trắng, rộng gấp ba sân Đài thí. Nội môn, ngoại môn, tạp dịch đứng kín bốn phía như hôm đọc thư tăng cống. Trên bậc thềm Đại điện, các trưởng lão ngồi một hàng ghế. Ghế chưởng môn trống. Ghế của trưởng lão Quan Tinh Đài trống. Trưởng lão Mông đứng giữa sân, trước một cái bàn đá thấp. Trên bàn đặt một cái hộp gỗ mun nhỏ, nắp mở. Trong hộp là một cái ấn bằng đá xanh, to bằng nắm tay, mặt ấn khắc một vòng xoáy.

Ấn phế, Cốc nghe ai đó nói khẽ. Đặt lên đan điền. Khí trong người như nước trong chum bị đập vỡ đáy. Không đau. Chỉ chảy hết ra.

Cậu đứng trước bàn đá. Cậu nhìn qua đám đông. Cậu thấy Bổng không có ở đâu cả. Cậu thấy Mận đứng ở hàng tạp dịch, tay nắm chặt tay con Mơ. Cậu thấy Giang Bình, kính gọng đồng tuột xuống sống mũi. Cậu thấy Kiều Vọng đứng sau hàng ghế trưởng lão, không đứng sau lưng thầy, mà đứng một mình ở góc thềm, hai tay nắm lại.

Ông Bá Hiền ngồi ở ghế thứ ba. Mặt ông buồn. Không phải buồn giả. Ông nhìn Cốc như người ta nhìn đứa cháu sắp phải đi xa.

Trưởng lão Doãn đứng dậy, đọc án. Giọng ông nhanh, rành rọt.

Từ Đại điện, tiếng trống giờ vọng xuống. Một tiếng. Hai tiếng. Giờ Ngọ.

Trưởng lão Mông đưa tay về phía cái hộp gỗ mun.

– Thằng Mông. Bỏ cái ấn xuống.

Giọng ấy vang lên từ phía tây của sân, chỗ con đường đá chín trăm bậc từ Đỉnh Gió đổ xuống. Không to. Khàn. Nhưng cả sân quay lại.

Bà Yên đứng ở bậc cuối cùng.

Bà đứng không vững. Một tay bà chống gậy. Tay kia bà vịn vào vai Bổng, thằng béo đứng bên cạnh bà, mặt đỏ gay, mồ hôi chảy thành dòng, áo rách một mảng ở vai, hai đầu gối quần bết bùn và rêu. Tóc bà chưa búi, xõa trắng trên vai. Áo xám của bà bám đầy bụi đá. Cái hông trái của bà nghiêng hẳn về một bên, như cành cây bị gió vặn.

Cả sân Đại điện im phăng phắc. Có những đệ tử nội môn mười năm trên núi chưa từng thấy mặt bà. Có những trưởng lão chưa từng thấy bà bước xuống khỏi Đỉnh Gió.

Bà đi qua sân. Chậm. Từng bước. Mỗi bước, Bổng đỡ một nửa sức nặng của bà, và cái gậy tre gõ lên mặt đá trắng một tiếng, đều như tiếng mõ. Người ta dạt ra cho bà đi. Không ai nói câu nào.

Bà dừng lại trước bàn đá. Bà nhìn cái ấn phế trong hộp. Bà nhìn trưởng lão Mông. Rồi bà nhìn Cốc.

– Mày gầy đi. – Bà nói.

Rồi bà quay về phía hàng ghế trưởng lão.

– Thằng này là đệ tử chân truyền của tao. – Bà nói. Giọng bà to hơn, khàn hơn, đi xa trên mặt sân. – Tao nhận nó tối Xuân phân năm nay. Theo lệ tông môn, đệ tử chân truyền của trưởng lão, muốn phế tu vi, phải có hội đồng toàn thể và ấn chưởng môn. Chưa có thì ai cũng không được đụng vào nó.

Trưởng lão Doãn đứng dậy.

– Sư cô. – Ông nói, cúi đầu, nhưng giọng không cúi. – Sư cô năm mươi tám năm không xuống núi. Năm mươi tám năm không dự hội đồng. Đệ tử chân truyền phải ghi tên ở Truyền Công đường. Đệ tử không thấy tên nào.

– Thì hôm nay tao dự. – Bà Yên nói. – Hôm nay tao ghi.

– Lệ...

– Lệ là ai làm, mày biết không? – Bà nói. Cốc nghe trong câu ấy cái giọng của buổi sáng đầu tiên trên Đỉnh Gió, lịch là ai làm, là tao. – Lệ ấy tao làm. Năm ba trăm hai mươi. Hồi mày còn chưa đẻ.

Trưởng lão Doãn đứng im. Rồi ông ngồi xuống.

Bà Yên chưa ngồi. Bà buông vai Bổng ra. Bổng lùi lại một bước, đứng cạnh Cốc. Cậu nghe nó thở hồng hộc như cái bễ.

Bà chống gậy, đứng một mình giữa sân, quay mặt về phía hàng ghế trưởng lão, về phía Đại điện, về phía ghế chưởng môn trống.

– Còn một việc nữa. – Bà nói. – Thằng Hiền nó nói đúng một nửa. Có cái trận dưới dãy nhà Lúa. Có ấn chưởng môn. Nó giữ trận theo lệnh. Nửa kia nó không nói, vì nó nể tao. – Bà ngừng lại. Cốc thấy bàn tay bà trên đầu gậy trắng bệch ra. – Cái trận ấy tao vẽ. Năm ba trăm năm mươi mốt. Bốn mươi đêm. Tao biết nó uống cái gì. Tao biết từ đêm đầu tiên.

Không ai thở.

Trưởng lão Mông quay người lại, chậm, như một cánh cửa nặng. Ông nhìn bà Yên. Mặt ông không đổi. Nhưng hai bàn tay ông, lần đầu tiên Cốc thấy, run lên. Không nhiều. Chỉ một chút, như lá lúa khi có gió heo may lùa qua.

– Sư cô biết. – Ông nói. Không phải hỏi.

– Biết.

– Năm ba trăm tám mươi hai sư cô biết.

– Biết. – Bà Yên nói. – Tao ở trên đỉnh ấy. Tao nhìn bóng cây cột đồng. Tao không xuống.

Trưởng lão Mông nhìn bà rất lâu. Rồi ông nhắm mắt lại. Ông đứng như thế, nhắm mắt, hai tay buông thõng, giữa sân Đại điện, trước mặt cả tông môn, cho tới khi tay ông thôi run.

Ông mở mắt, cầm cái nắp hộp gỗ mun, đậy lại.

Rồi hội đồng cãi nhau.

Cốc không nhớ hết. Cậu nhớ trưởng lão Kha đứng dậy, giọng the thé, bảo không thể để bọn trẻ con nằm lên đấy thêm một đêm nào nữa. Cậu nhớ trưởng lão Doãn đứng dậy sau bà, bảo tháo trận thì vụ mùa hụt, vụ mùa hụt thì tông môn mất, tông môn mất thì trẻ con nằm ở đâu. Cậu nhớ có một trưởng lão già khác, ông Tàng Kinh các mà cậu chưa từng nghe tên, hỏi vì sao không ai nói chuyện này sớm hơn sáu mươi năm. Cậu nhớ có người hỏi bà Yên có tháo được không.

– Tháo bây giờ thì nó bung. – Bà nói. – Bốn dãy nhà đang có người ngủ trưa. Bung ra thì đứa nào đang ngủ vỡ kinh mạch. Còn có ấn chưởng môn thì tao cũng không tháo được. – Bà quay sang hàng ghế. – Tao không đòi tháo hôm nay. Tao đòi một việc. Đứa nào chưa tới mười ba tuổi thì nằm chiếu. Từ đêm nay. Ai không cho, tao ngồi ở đây, giữa sân này, tới khi chưởng môn ra gặp tao.

Ông Bá Hiền đứng dậy.

Cả hội đồng im. Ông không nhìn ai. Ông nhìn bà Yên.

– Thưa sư cô. – Ông nói, giọng nhỏ, tròn, ấm như mọi khi. – Chiếu cho bọn nhỏ, Hiền chịu. Hiền sẽ tính thiếu thêm.

Bà Yên nhìn ông. Cốc không đọc được gì trên mặt bà.

Chiều hôm ấy, một ông già lưng gù, áo vải thô, từ hậu điện đi ra, tay cầm một mảnh giấy gấp đôi. Người ta bảo đó là lão Sấm, người hầu duy nhất được vào chỗ chưởng môn bế quan. Lão đưa mảnh giấy cho trưởng lão Mông. Trưởng lão Mông đọc, rồi đọc to.

– Để sau cống.

Ba chữ. Không có ấn đỏ. Chỉ là nét mực run.

Án hoãn tới sau ngày nộp cống. Trận để nguyên. Mười cái chiếu được mang trả về bốn dãy nhà, và người mang trả là Ông Bá Hiền, tự tay, lúc chập tối.

Chiều mười hai, bà Yên ngồi ở bậc đá đầu tiên của con đường lên Đỉnh Gió, nhìn ngược lên chín trăm bậc.

– Tao đi xuống mất hai ngày. – Bà nói, không nhìn ai. – Đi lên chắc phải ba.

Cốc quỳ xuống trước mặt bà, quay lưng lại.

Bà Yên ngồi im một lúc. Rồi cậu cảm thấy hai bàn tay khô như rễ cây đặt lên vai mình, rồi cái sức nặng nhẹ bẫng như một bó rơm khô. Cậu đứng dậy. Bổng đi bên cạnh, cầm cây gậy tre.

Cậu leo. Nắng chiều xiên từ phía tây, rọi lên mặt cậu. Khí Kim mảnh và sắc lùa vào phổi cậu theo từng hơi thở, lạnh, sạch. Bà Yên không nói gì. Cậu cũng không nói gì. Hai trăm bậc. Tảng đá nghỉ thứ nhất. Cậu không dừng.

Tới một bậc đá mòn lõm như lòng chảo, rêu phủ dày, bà Yên gõ nhẹ ngón tay lên vai cậu.

– Bậc này. – Bà nói. – Bước bên trái.

— Hết chương 24 —