Ổ cứng năm 2024

Chương 23: Ổ cứng năm 2024

Sáng thứ Năm, lá thư của Đạt Thành nằm giữa bàn chị Huệ, một tờ giấy trắng gấp ba, có logo chiếc xe khách chở cái gùi. Chị không đưa cho ai đọc. Chị đọc to, giọng trung tính như đọc một thông báo cắt điện.

– "Do công ty đang trong giai đoạn tái cơ cấu, Công ty cổ phần Vận tải và Thương mại Đạt Thành trân trọng thông báo tạm dừng tài trợ chương trình Sưởi ấm vùng cao năm 2026. Công ty chân thành cảm ơn sự đồng hành của quý báo trong năm năm qua và mong sớm được tiếp tục hợp tác." – Chị đặt tờ giấy xuống. – Ký ngày hai mươi mốt tháng Tư. Chiều thứ Ba.

Chiều thứ Ba. Cái chiều Lam ngồi trên chiếc bán tải màu xám, đi qua cua Tay Áo, trong túi niêm phong ở thùng xe là ba mươi ba cái vỉ.

Anh Thục ngồi ở ghế bên cạnh Lam, hai tay đan vào nhau. Anh không nói gì.

– Còn một việc nữa. – Chị Huệ tháo kính, gấp lại. – Tối qua chị nhận một cuộc điện thoại. Người gọi là giám đốc một công ty quảng cáo, khách hàng lớn của báo mình. Anh ấy nói chuyện rất lịch sự. Anh ấy bảo nghe nói phóng viên Lam vừa bị tai nạn trên đèo, lại có con nhỏ. Có lẽ nên để em ấy chuyển sang ban Văn hóa – Xã hội một thời gian, viết những bài nhẹ nhàng, đỡ phải đi xa. Anh ấy bảo anh ấy nói vì quý em.

Lam nhìn chị Huệ. Rồi nhìn anh Thục. Anh vẫn đan hai tay, nhưng các khớp ngón tay đã trắng ra.

– Anh ấy không nhắc gì đến Đạt Thành à chị? – Lam hỏi.

– Không một chữ.

– Thế thì giống ông Đạt rồi. – Anh Thục nói, lần đầu lên tiếng. – Nhắc nhóm mình bảy lần, nhắc cái cần nhắc hai lần. Lần này cái cần nhắc thì không nhắc lần nào.

Chị Huệ không cười.

– Anh Thục, anh nghĩ sao?

– Tôi nghĩ nếu tòa soạn phải chuyển ai đi đâu, – anh Thục nói, chậm, – thì chuyển tôi. Phóng viên của tôi theo vụ này từ tháng Ba. Tôi duyệt từng bước. Em ấy giữ bài khi tôi bảo giữ, giao vật chứng khi tôi bảo giao. Bây giờ em ấy bị ép xe trên đèo mà mình chuyển em ấy sang viết hội thi nấu ăn, thì cái người lái chiếc xe ấy làm đúng việc của nó rồi.

Chị Huệ nhìn anh rất lâu. Rồi chị gấp lá thư của Đạt Thành lại theo nếp cũ, cho vào cái cặp hồ sơ bìa xanh.

– Không ai chuyển đi đâu cả, – chị nói. – Chương trình Sưởi ấm vùng cao năm nay mình vẫn làm. Thiếu tiền thì làm nhỏ lại. Còn anh giám đốc quảng cáo, chị sẽ cảm ơn anh ấy đã quan tâm. – Chị đeo kính lên. – Lam. Em vẫn theo, vẫn giữ bài, vẫn làm đúng như đang làm. Ra đi.

Lam ra. Đến hành lang, cô đứng tựa vào bức tường một lúc. Cô định quay vào nói với chị Huệ một chuyện. Cái phong bì năm trăm nghìn trên chân núi Pù Lâu. Cô đã định, rồi lại thôi, như hôm hai mươi lăm tháng Ba. Chuyện từ năm kia, tiền xăng xe, ai đi theo đoàn mà chẳng được lo. Cô tự nói với mình câu ấy, và lần này nghe nó mỏng hơn.

Cô xuống tầng hai, phòng kỹ thuật của đài.

Phòng kỹ thuật là một căn phòng không có cửa sổ, lạnh buốt vì điều hòa, đầy dây cáp, bàn trộn âm và những cái tủ sắt xám. Cậu Tráng ngồi ở bàn cuối, người Tày, đeo kính dày, áo khoác ngoài áo phông in hình con mèo, đang hàn một cái gì đó bằng mỏ hàn nhỏ, khói nhựa thông bay lên thơm thơm. Cậu là người cả tòa soạn lẫn đài tìm đến khi máy tính hỏng, điện thoại vào nước, thẻ nhớ không đọc được.

Lam đặt cái ổ cứng gắn ngoài màu đen lên bàn cậu.

– Em cứu được không? Nó kêu lạch cạch.

Cậu Tráng cắm vào máy tính. Lạch cạch, lạch cạch. Cậu rút ra ngay.

– Đầu đọc hỏng rồi chị. Cắm tiếp là nó cào nát đĩa. – Cậu lật cái ổ cứng lên, nhìn tem dán. – Chị cần cái gì trong này?

– Ảnh tháng Mười một năm 2024. Một chuyến đi Pù Lâu.

– Cả ổ thì em không hứa. Một thư mục thì có thể. – Cậu đẩy kính lên. – Em mở ra, thay đầu đọc lấy từ một cái ổ cùng đời. Em có hai cái ổ hỏng cùng loại trong tủ. Mất cả buổi chiều. Ra được bao nhiêu thì ra.

– Em đợi.

– Chị không cần đợi. Năm giờ chị xuống.

Lam lên tầng ba, ngồi viết một bài về đợt tiêm chủng sởi ở các trường mầm non của phường. Cô viết được, cô thấy lạ là mình viết được. Cổ tay phải trong nẹp đã đỡ đau, cô gõ được bằng ba ngón tay phải, chậm, vụng.

Năm giờ, cô xuống. Cậu Tráng đang ngồi trước màn hình, cái ổ cứng nằm mở toang trên tấm thảm chống tĩnh điện, ruột lộ ra những đĩa kim loại sáng như gương. Trên màn hình là một cửa sổ có thanh chạy màu xanh lá đã đến tám mươi phần trăm.

– Ra được một ít rồi chị. – Cậu nói, không quay lại. – Năm 2023 mất gần hết. Năm 2024 còn mấy thư mục. Có một thư mục tên "PuLau_0911", bốn trăm mười hai tấm, em lấy được hai trăm mười bốn. Số còn lại hỏng, mở ra chỉ thấy xám.

– Hai trăm mười bốn tấm.

– Em chép vào cái này cho chị. – Cậu giơ lên một cái thẻ nhớ mới. – Cái ổ gốc em để nguyên, không đụng gì thêm. Chị cần thì em ký giấy là em làm gì với nó, giờ nào.

Lam nhìn cậu.

– Sao em biết chị cần giấy?

Cậu Tráng nhún vai.

– Từ tháng Ba chị đi đâu cũng mang theo túi ni lông có khóa kéo với cái bút bi. Cả tòa nhà biết.

Cậu viết giấy, ghi giờ nhận ổ cứng, giờ mở, giờ chép, ký tên. Lam ký bên dưới. Cô cho cái ổ cứng đã đóng nắp lại vào túi ni lông có khóa kéo, viết lên mặt túi bằng bút bi. Cậu Tráng nhìn theo, không cười.

Tối thứ Năm, sau khi Gạo gọi bố lúc chín giờ, sau khi thằng bé ngủ, Lam ngồi ở bàn ăn với cái máy tính.

Hai trăm mười bốn tấm ảnh. Cô mở từ tấm đầu.

Sáng chín tháng Mười một năm 2024. Bến xe Tân Lương còn tối, đèn đường vàng vọt. Đoàn xe xếp hàng: hai chiếc xe khách của Đạt Thành, một chiếc xe tải phủ bạt xanh, mấy chiếc xe con. Người mặc áo phông xanh nước biển in hình cái gùi đứng thành hàng, ông Đạt ở giữa, tay giơ lên vẫy. Ảnh của cô. Cô nhớ mình đã chụp tấm này đứng trên bậc thềm phòng bán vé, kiễng chân cho thấy cả đoàn.

Rồi đèo. Rồi sương. Cô lướt qua những tấm chụp sương mù trên đèo Pha Khóm, những tấm chụp đứa trẻ người Thái đứng vẫy ven đường. Rồi đến chân núi Pù Lâu, nơi xe không lên được. Đoàn người xuống xe, khuân đồ lên vai. Những bao gạo, những thùng mì, những túi áo ấm. Đá tai mèo xám sẫm nhô lên giữa những vạt cỏ héo, sương bám trên từng mỏm đá. Những tấm này đẹp, cô biết. Cô đã chọn ba tấm trong số này đăng báo.

Rồi bản Pù Lâu Trên. Sân trường tiểu học điểm bản, những đứa trẻ người Mông chân đất, má nứt nẻ đỏ au, xếp hàng nhận áo. Một bà cụ mặc váy xòe chàm, ôm bao gạo vào lòng như ôm đứa cháu. Ông Đạt ngồi xổm, buộc lại dây giày cho một thằng bé. Tấm này cô đã dùng làm ảnh chính, đặt dưới cái tít "Chuyến xe thiện nguyện lên đỉnh Pù Lâu". Cô nhớ cả cái chú thích cô viết: "Những bàn tay chở yêu thương vượt bốn cây số đá tai mèo."

Cô ngồi nhìn tấm ảnh ấy rất lâu. Ông Đạt ngồi xổm, áo vest xám dính bùn ở gấu, cái đồng hồ dây da trên cổ tay trái. Thằng bé người Mông nhìn ông bằng đôi mắt đen láy, không cười.

Cô lướt tiếp. Khám bệnh ở lớp học. Một bác sĩ trẻ đo huyết áp cho một ông già. Một bàn kê sát cửa sổ, trên bàn bày những túi thuốc nhỏ, mỗi túi ghi tên bằng bút dạ. Một thùng các tông mở nắp đặt dưới gầm bàn.

Cô phóng to tấm ấy. Trong thùng là những hộp thuốc nhỏ, xếp nghiêng. Ở góc thùng, một hộp lộ ra gần trọn một mặt: nền trắng, sọc xanh lá, chữ in đậm. Amlodipin. Năm miligam. Tên hãng ở góc dưới, bé quá, nhưng màu sọc ấy, cái kiểu chữ ấy, cô đã nhìn thấy trên bàn ông Lượng, trên bàn Tuân, trong tủ kính quầy thuốc Ngọc Hân. Trung Hà.

Thuốc huyết áp của Trung Hà, phát ở Pù Lâu, tháng Mười một năm 2024.

Cô ngồi im. Cái đó chưa nói được gì. Cô biết. Hãng to thì thuốc của họ có ở khắp nơi. Đoàn từ thiện mua thuốc của hãng to thì có gì lạ. Cái gì chưa kiểm thì chưa nói. Cô nghe câu ấy trong đầu bằng giọng ông Lượng, chậm, từng chữ đặt xuống.

Cô lướt tiếp, nhanh hơn.

Ba tấm cuối của thư mục cô chụp lúc đoàn chuẩn bị xuống núi, trời đã chiều, sương lại kéo lên. Cô nhớ mình đã đi chậm lại phía sau, chụp đoàn người khuân đồ trống trở về xe. Tấm thứ nhất nhòe. Tấm thứ hai: bãi đất ở chân núi, chỗ đoàn xe đỗ. Hai chiếc xe khách, chiếc xe tải phủ bạt xanh. Và ở rìa khung hình, khuất sau đuôi xe tải, một chiếc ô tô bán tải màu trắng đỗ sát vạt cỏ, cửa thùng sau mở.

Cô không nhớ chiếc bán tải ấy. Một năm rưỡi trước, nó chỉ là một chiếc xe trong đoàn xe.

Tấm thứ ba chụp gần hơn, vì lúc ấy cô đang đi ngang qua. Một người đàn ông to con, mặc áo khoác da màu nâu, đang đứng quay lưng ở thùng sau chiếc bán tải, hai tay bê một thùng các tông lên, đặt vào trong. Thùng các tông giống hệt cái thùng dưới gầm bàn khám bệnh. Người ấy không quay mặt lại. Chỉ thấy gáy, bờ vai rộng, chiếc mũ lưỡi trai đen.

Một năm rưỡi nay cô vẫn tưởng mọi thứ của đoàn đi trên chiếc xe tải phủ bạt xanh. Hóa ra có những thùng đi riêng, trên một chiếc xe không ai trong đoàn nhắc đến, không ai trong bài báo của cô có tên.

Lam phóng to tấm thứ ba, kéo xuống phía đuôi xe. Hồi ấy trời khô, đường núi không có bùn. Biển số chiếc bán tải sạch trơn, chữ đen trên nền trắng hiện rõ đến từng con số.

Cô không đọc cả biển. Mắt cô chỉ đi thẳng đến hai số cuối.

Năm. Bảy.

— Hết chương 23 —