Gói bột màu cam

Chương 13: Gói bột màu cam

Cây mận to đúng như bà bán lưỡi cuốc tả: một gốc mận già, thân sần sùi, hoa đã rụng hết, giờ đang ra những chùm quả non xanh bằng hạt đỗ. Dưới gốc mận là ngôi nhà xây cấp bốn lợp tôn, tường sơn xanh nhạt đã bong, sân láng xi măng phơi một nong măng thái. Cửa nhà mở. Từ trong nhà vọng ra tiếng ho của một đứa trẻ, tiếng ho ngắn, khàn, liên tục, như con gà con mắc thóc.

Lam đứng ở cổng gọi.

– Chị Xiêm ơi.

Người phụ nữ hiện ra ở cửa không giống người ở chợ phiên. Tóc rối, áo nhàu, mắt thâm quầng. Trên tay chị bế một đứa bé gái quấn trong cái chăn mỏng. Chị nhìn Lam, nheo mắt, rồi nhận ra.

– Cô mua thuốc huyết áp cho mẹ hôm nọ, – chị nói, giọng khản. – Cô là nhà báo.

– Vâng. Em là nhà báo. – Lam không chối. – Em nghe bà bán lưỡi cuốc bảo con chị ốm. Em không hỏi chuyện thuốc. Em xem con chị có cần giúp gì không.

Chị Xiêm đứng ở cửa, lưỡng lự. Đứa bé trong tay chị lại ho, cả người co lại. Chị vỗ vỗ lên lưng nó.

– Cô vào đi.

Trong nhà tối, cửa sổ đóng kín vì sợ gió. Một cái giường kê sát vách, chăn gối bừa bộn. Trên cái bàn nhựa cạnh giường là một cốc nước, một cái thìa, mấy cái vỏ gói thuốc bột màu cam đã xé, một vỉ thuốc hạ sốt đã bóc gần hết. Đứa lớn hơn, một thằng bé chừng tám tuổi, ngồi ở góc nhà, ôm đầu gối, nhìn mẹ.

Chị Xiêm đặt bé Ún xuống giường, mở chăn. Con bé gầy, má đỏ, môi khô nứt. Mắt nó lờ đờ, không khóc, chỉ thở. Lam nhìn nó thở.

Cô không phải bác sĩ. Nhưng hai năm trước, cô đã biên tập một loạt bài tuyên truyền của ngành y tế về bệnh viêm phổi ở trẻ em, đọc đi đọc lại để sửa chữ, đến mức thuộc lòng mấy câu in đậm. Trẻ dưới năm tuổi sốt, ho, kèm thở nhanh hoặc khó thở, rút lõm lồng ngực, thì phải đưa ngay đến cơ sở y tế.

Cô nhìn cái ngực bé xíu của bé Ún. Mỗi lần con bé hít vào, chỗ dưới xương sườn lại lõm xuống, sâu, như có ai lấy ngón tay ấn vào. Hơi thở nhanh, rất nhanh. Cô đếm thầm theo kim đồng hồ trên điện thoại. Mười lăm giây, mười bốn lần.

– Ún ốm mấy hôm rồi chị?

– Bốn hôm. – Chị Xiêm ngồi xuống mép giường, xoa chân con. – Hôm đầu sốt, em cho uống hạ sốt. Hôm sau ho, em cho uống kháng sinh. Gói bột cam ấy, trẻ con uống được, em vẫn bán, ai có con ho cũng mua. Ba hôm rồi mà không đỡ. Đêm qua nó thở như kéo bễ.

– Chị chưa đưa con đi trạm?

– Em định hôm nay đưa. – Chị Xiêm cúi mặt. – Em sợ, cô ạ. Mấy hôm trước chị Mai ở trạm với công an xã xuống, thu khay thuốc của em ngoài chợ, bảo em không có giấy phép. Em sợ đưa con xuống trạm, người ta lại hỏi.

Lam đứng dậy.

– Chị ơi, bây giờ không phải lúc sợ. Ún phải đi trạm ngay. Đi ngay bây giờ. Em chở.

Chị Xiêm ngẩng lên, nhìn Lam, rồi nhìn con. Có cái gì đó vỡ ra trên mặt chị. Chị vơ vội cái chăn, quấn con, gọi thằng anh dặn ở nhà trông nhà, không được đi đâu.

Lam chở hai mẹ con trên chiếc xe số màu đỏ đô, chị Xiêm ngồi sau ôm bé Ún vào giữa hai người, chăn quấn kín chỉ hở mặt. Con đường đất từ nhà chị xuống trung tâm xã dài hai cây số, đá lổn nhổn. Lam đi chậm, tránh từng ổ gà, nghe tiếng bé Ún ho sau lưng mình, nghe tiếng chị Xiêm thì thầm gì đó bằng tiếng Thái, đều đều, như hát ru.

Chị Mai đang ở trạm, vì ngày phiên chợ. Chị nhìn thấy Lam dìu chị Xiêm vào, nhìn thấy đứa bé trong chăn, không hỏi một câu nào. Chị bế bé Ún đặt lên giường khám, mở chăn, áp ống nghe. Chị kẹp một cái máy nhỏ vào ngón tay con bé, nhìn con số trên màn hình, mím môi.

– Phải chuyển viện, – chị Mai nói, giọng khác hẳn giọng rụt rè hôm trước. – Bé thở nhanh, rút lõm lồng ngực, độ bão hòa ô xy thấp. Phải xuống Mường Then ngay.

Chị gọi điện cho trung tâm y tế, đọc một tràng những chữ chuyên môn, nhịp thở, nhiệt độ, độ bão hòa, giọng đều và rõ. Rồi chị lấy từ trong tủ ra một cái bình ô xy nhỏ, lắp ống, đặt nhẹ cái ống thở vào mũi con bé. Chị bảo chị Xiêm bế con ngồi dậy, kê cao đầu. Chị lau người cho con bé bằng khăn ấm.

– Xe cấp cứu đang lên, – chị Mai nói, không nhìn ai. – Một tiếng rưỡi. Chị Xiêm đi cùng xe. Em đi cùng.

Chị Xiêm ngồi trên ghế, ôm con, không khóc. Chỉ có hai bàn tay chị run, run đến mức cái chăn quấn con cũng run theo.

Lam ra ngoài hiên trạm, gọi cho Tuân. Anh bắt máy ngay sau hồi chuông đầu.

– Em đang ở trạm y tế xã Nậm Ca, – cô nói. – Con gái chị Xiêm bị viêm phổi, phải chuyển xuống Mường Then. Chị Xiêm cho con uống gói kháng sinh bột của chính sạp mình bán, ba ngày rồi.

Đầu dây im một nhịp.

– Còn mấy gói?

– Em không biết. Trên bàn ở nhà chị ấy có mấy vỏ gói đã xé.

– Em đừng đụng vào. – Tuân nói. – Anh gọi công an xã lên nhà chị ấy, lập biên bản, thu giữ đúng quy định. Em ở lại với hai mẹ con được không?

– Được.

– Ừ. – Anh im một chút. – Lam.

– Dạ.

– Em làm đúng.

Anh cúp máy. Lam đứng ở hiên trạm, nhìn ra cái sân đất, nơi người ta vẫn tấp nập đi chợ phiên về, gùi ngô, gùi măng, dắt ngựa. Một bó hoa ban trắng ai đó để quên trên bậc thềm trạm, hoa đã héo rũ dưới nắng.

Xe cấp cứu đến lúc mười giờ rưỡi. Chị Mai và chị Xiêm bế bé Ún lên xe, bình ô xy nhỏ đặt cạnh. Lam đi theo sau bằng xe máy. Bốn mươi bảy cây số đèo Pha Khóm, chiếc xe cấp cứu màu trắng có sọc đỏ bật đèn, hú còi ở mỗi khúc cua. Lam bám theo, không để mất cái đèn xoay màu xanh đỏ.

Mười hai giờ, bé Ún được đưa vào khoa Nhi của Trung tâm Y tế khu vực Mường Then.

Bác sĩ khoa Nhi là một chị trẻ, người Kinh, nói giọng xứ Nghệ, khám rất nhanh, rất nhẹ tay. Chị cho chụp phim phổi, cho thở ô xy, cho đặt đường truyền. Chị hỏi chị Xiêm những câu ngắn: bé sốt mấy ngày, uống thuốc gì, uống bao nhiêu, ăn được không, có nôn không. Chị Xiêm trả lời từng câu, lí nhí. Khi chị Xiêm nói đến gói bột kháng sinh màu cam, bác sĩ nhìn lên.

– Chị còn gói nào không?

– Ở nhà ạ. Công an xã đang lên lấy.

Bác sĩ gật đầu, không nói gì thêm về chuyện ấy. Chị quay sang dặn điều dưỡng.

Một giờ chiều, có phim phổi. Viêm phổi. Bác sĩ khoa Nhi giải thích cho chị Xiêm bằng những câu ngắn, dễ hiểu: con bé bị viêm phổi, phải nằm viện, tiêm kháng sinh, thở ô xy, theo dõi. Chưa nói trước được mấy ngày. Nhưng đưa đến hôm nay là đúng.

Chị Xiêm nghe xong thì ngồi phịch xuống cái ghế nhựa ở hành lang, ôm mặt. Lúc ấy chị mới khóc.

Bác sĩ Sáng đến lúc hai giờ, vẫn áo blouse xắn tay, chạy từ khoa Nội sang. Chị nghe đồng nghiệp khoa Nhi tóm tắt, rồi đứng nhìn bé Ún qua tấm kính phòng cấp cứu. Con bé nằm trên giường, ống ô xy trong mũi, kim truyền dán băng trên mu bàn tay nhỏ xíu, đang ngủ.

– Thở đỡ rồi, – chị Sáng nói, nhỏ, như nói với chính mình.

– Chị ơi, – Lam hỏi, – gói thuốc ấy...

– Chị chưa biết gói thuốc ấy có thuốc hay không. – Chị Sáng nói ngay, không để cô hỏi hết. – Phải kiểm nghiệm mới biết. Em đừng viết là do gói thuốc ấy mà con bé bị viêm phổi. Viêm phổi là do vi khuẩn, do vi rút, trẻ con vùng cao mùa này bị nhiều. Cái chị nói được là: viêm phổi đến mức thở rút lõm như thế này thì dù có uống thuốc thật ở nhà cũng không đủ, phải vào viện. Còn nếu thuốc kia không có thuốc, thì con bé đã mất ba ngày.

Lam gật đầu.

– Ba ngày, – chị Sáng nhắc lại, giọng khàn đặc. – Ba ngày với một đứa trẻ ba tuổi là dài lắm, em ạ.

Bốn giờ chiều, Lam mang cho chị Xiêm một hộp cơm và chai nước. Chị Xiêm ngồi ở hành lang khoa Nhi, đã thôi khóc, mắt sưng húp, nhìn chằm chằm vào cánh cửa phòng cấp cứu. Chị cầm hộp cơm, không mở.

– Cô ăn chưa?

– Em ăn rồi. Chị ăn đi.

Chị Xiêm mở nắp hộp cơm, nhìn vào, rồi đậy lại.

– Ba năm, – chị nói. – Ba năm em bán thuốc ở chợ. Em không có giấy phép, em biết. Nhưng em nghĩ, thuốc thì ở đâu chả là thuốc, người ta có hóa đơn, có công ty. Bà con không có tiền xuống Mường Then, em bán rẻ, em nghĩ em giúp người ta.

Lam ngồi xuống cạnh chị, không nói gì.

– Thằng Dũng phụ xe anh Lả giao hàng. – Chị Xiêm nói tiếp, chậm. – Em đặt qua nhắn tin, thằng Dũng mang lên. Em chuyển tiền vào một cái tài khoản, người ta cho số. Không bao giờ em gặp người của công ty. Có một lần duy nhất, hồi tháng Mười năm ngoái, có một anh đến tận nhà em. Đi ô tô bán tải trắng. Người to, giọng khàn. Anh ấy bảo từ giờ em lấy hàng của anh ấy thì giá rẻ hơn nữa, thuốc huyết áp tám nghìn bán ra, em lấy năm nghìn. Em mừng.

– Anh ta có nói tên không?

– Không. – Chị Xiêm lắc đầu. – Anh ấy chỉ dặn em một câu. Bảo nếu có ai hỏi, nhất là nhà báo, thì bảo hàng mua ở dưới xuôi, mua của người lạ. Em hỏi sao lại phải nói thế. Anh ấy cười, bảo là để em khỏi bị phạt vì bán không giấy phép.

Chị dừng lại. Ở đầu hành lang, một đứa trẻ khác khóc ré lên, rồi im.

– Em nhớ anh ấy, – chị Xiêm nói, – vì cái hôm anh ấy đến nhà em là ngày hôm sau đoàn từ thiện lên khám bệnh ở sân trạm. Em thấy cái xe bán tải trắng ấy đỗ cạnh xe to của đoàn từ hôm trước. Anh ấy đi cùng đoàn từ thiện.

— Hết chương 13 —