Đèo Pha Khóm

Chương 17: Đèo Pha Khóm

Cuộc phỏng vấn với chị Tòng Thị Mai được tòa soạn duyệt từ thứ Hai, có công văn gửi Trung tâm Y tế khu vực Mường Then, có sự đồng ý của giám đốc trung tâm. Nội dung giới hạn: tình hình cung ứng thuốc huyết áp ở trạm y tế xã Nậm Ca từ tháng Mười một năm ngoái đến tháng Một năm nay, những khó khăn của trạm, kiến nghị. Không hỏi về vụ việc đang xác minh. Anh Thục gạch chân chữ "không" hai lần bằng bút chì đỏ.

Tối thứ Tư, ăn cơm, Lam nói với mẹ:

– Mai con lên Nậm Ca phỏng vấn chị Mai ở trạm y tế. Con đi từ bốn giờ sáng, chiều về. Tầm hai giờ chiều con xuống đèo, sáu giờ về đến nhà.

– Lại đi một mình à? – Bà Dịu hỏi.

– Phỏng vấn chính thức, có công văn, mẹ ạ. Không có gì đâu.

Thằng Gạo ngồi ở ghế cạnh bàn, đang dùng thìa xúc cơm trộn canh bí, mắt dán vào cái ti vi đang chiếu hoạt hình. Cái đồng hồ màu cam trên cổ tay nó nháy đèn xanh mỗi lần nó đưa thìa lên miệng.

Trước khi đi ngủ, Lam nhắn cho Tuân: "Mai em lên Nậm Ca phỏng vấn trạm trưởng, có công văn. Đi 4 giờ sáng, chiều về." Anh trả lời: "Ừ. Về thì nhắn anh."

Cô đi lúc bốn giờ sáng thứ Năm, đến Nậm Ca lúc tám rưỡi. Tháng Tư, đèo Pha Khóm đã khác tháng Ba. Mấy cơn mưa phùn làm sườn đồi xanh lại, những nương ngô mới tra đã nhú mầm, hoa ban rụng trắng mép đường. Ở mấy khúc cua, nước từ vách đá rỉ xuống, chảy thành rãnh nhỏ cắt ngang mặt đường, để lại những vệt bùn đỏ trơn như mỡ.

Chị Mai tiếp cô trong phòng làm việc của trạm, có thêm một chị cán bộ văn phòng ủy ban xã ngồi dự. Chị Mai nói rõ ràng, có số liệu, có sổ sách. Chị kể trạm hết thuốc từ ngày mười bốn tháng Mười một, có thuốc lại ngày năm tháng Một. Năm mươi hai ngày. Trạm quản lý một trăm mười hai bệnh nhân tăng huyết áp. Chị đã báo lên trung tâm ba lần bằng văn bản, gọi điện không đếm được. Chị kiến nghị trạm được dự trữ thuốc huyết áp cho ít nhất ba tháng, vì đường xa, vì mùa mưa đèo hay sạt.

– Năm mươi hai ngày, – chị Mai nhắc lại, ở cuối buổi, khi chị cán bộ ủy ban đã ra ngoài nghe điện thoại. Giọng chị nhỏ đi. – Em đếm từng ngày, chị ạ. Bây giờ em mới đếm.

Lam ăn trưa ở quán đầu chợ, bát phở chua và đĩa xôi. Một giờ rưỡi cô rời Nậm Ca. Trời đứng gió, nắng hanh, mây xám vón cục ở phía Pù Lâu như sắp mưa.

Đèo Pha Khóm chiều thứ Năm vắng. Cô gặp một chiếc xe tải chở gỗ đi ngược lên, mấy người Mông dắt ngựa thồ củi, một đứa bé chăn dê ngồi trên tảng đá ven đường. Cô đi chậm, bên phải là vách núi, bên trái là vực, những tán rừng tạp phía dưới xanh thẫm, xa xa là con suối trắng như sợi chỉ.

Đến khúc cua thứ mười bảy tính từ đỉnh đèo, khúc cua mà dân ở đây gọi là cua Tay Áo vì nó gập gần như vuông góc, cô nghe tiếng động cơ ô tô phía sau.

Cô liếc gương. Một chiếc bán tải màu trắng, đang xuống dốc khá nhanh, cách cô chừng năm chục mét. Biển số dính bùn.

Cô đi sát vào lề phải hơn, sát vách núi, để nhường đường. Chiếc bán tải đến gần. Ba chục mét. Hai chục. Nó không vượt.

Nó đi sát sau cô, gần đến mức cô nghe được tiếng động cơ gầm gừ ngay sau lưng, như tiếng một con chó lớn. Cô bóp còi, giơ tay ra hiệu cho nó vượt. Nó không vượt. Nó lấn sang trái một chút, rồi lấn trở lại, sát hơn, cái đầu xe màu trắng chiếm gần hết tấm gương chiếu hậu của cô.

Khúc cua Tay Áo đến.

Lam không nghĩ. Sau này cô mới biết là cô không nghĩ. Tay cô tự bóp phanh, chân cô tự đạp phanh, người cô tự ngả sang phải. Chiếc xe số màu đỏ đô lao vào cái rãnh thoát nước sâu chừng nửa mét chạy dọc chân vách núi, bánh trước đập vào thành rãnh xây đá hộc, cả xe lẫn người đổ nghiêng vào vách đất.

Chiếc bán tải trắng đi qua, sát đến mức cô cảm thấy luồng gió nóng từ thùng xe phả qua mặt. Nó không dừng. Nó ôm cua, tăng ga, đi tiếp xuống dốc. Tiếng động cơ xa dần, rồi mất.

Lam nằm trong rãnh. Xe máy đè lên chân trái. Mũ bảo hiểm vẫn trên đầu, kính mũ vỡ một góc. Cô nghe tiếng nước rỉ từ vách đá chảy róc rách sát bên tai, lạnh. Cô nghe tim mình đập. Cô nhìn lên bầu trời xám vón cục giữa hai vách đá.

Cô không biết mình nằm đó bao lâu. Có lẽ một phút. Có lẽ năm phút.

Rồi có tiếng vó ngựa, và một giọng đàn ông nói tiếng Mông, rồi tiếng Kinh lơ lớ.

– Chị ơi! Chị có sao không?

Một người đàn ông Mông chừng bốn mươi tuổi, mặc áo chàm, đội mũ nồi, dắt một con ngựa thồ củi, đang cúi xuống nhìn cô. Anh buộc ngựa vào một gốc cây, nhảy xuống rãnh, nhấc chiếc xe máy khỏi chân cô bằng hai tay như nhấc bó củi. Anh đỡ cô ngồi dậy.

– Chị gãy chân không? Chị cử động thử đi.

Cô cử động chân. Đau, nhưng cử động được. Cô thử cổ tay phải. Đau nhói, tê dại, cô kêu lên một tiếng.

– Tay đau, – cô nói. Giọng cô run.

– Tôi thấy rồi. Cái xe trắng ấy. – Người đàn ông Mông nói, nhìn xuống phía dốc, nơi chiếc bán tải đã khuất. – Tôi ở trên kia, tôi thấy nó đi theo chị. Nó ép chị. Tôi thấy.

– Anh có nhìn được biển số không?

Anh lắc đầu.

– Bùn. Xe trắng. Một người lái. Đội mũ đen.

Anh dìu cô lên khỏi rãnh, cho cô ngồi trên một tảng đá ven đường. Anh lấy trong túi vải ra một cái bi đông nhôm, rót nước ra nắp cho cô uống. Nước suối, lạnh, có vị lá cây. Anh tên Mùa A Chả, ở bản Pù Lâu Trên, đang thồ củi xuống bán cho mấy nhà ở bản dưới chân đèo.

Lam rút điện thoại bằng tay trái. Màn hình nứt một vệt nhưng vẫn sáng. Cô gọi cho Tuân.

– Em bị ép xe ở đèo Pha Khóm, – cô nói ngay khi anh bắt máy. – Cua Tay Áo. Bán tải trắng. Em không sao. Tay em đau.

Đầu dây im đúng một giây.

– Em có ai bên cạnh không?

– Có một anh người Mông. Anh ấy nhìn thấy.

– Em giữ anh ấy lại. Anh gọi công an xã Mường Then lên ngay. Anh lên ngay. – Giọng Tuân vẫn đều, nhưng nhanh hơn bình thường. – Em đừng tự đi xe. Em nghe không? Đừng tự đi.

– Em nghe.

Hai mươi phút sau, một chiếc xe tải nhỏ chở vật liệu xây dựng đi xuống, anh Chả đứng giữa đường vẫy. Anh tài xế và anh Chả khiêng chiếc xe máy của Lam lên thùng xe, đỡ cô lên ca bin. Anh Chả không đi cùng, anh còn ngựa, còn củi. Anh để lại số điện thoại của con trai anh, viết lên mu bàn tay Lam bằng cây bút bi cô đưa, vì tay cô run quá, không bấm nổi điện thoại để lưu.

– Công an hỏi thì tôi nói, – anh bảo, trước khi xe chạy. – Tôi thấy. Tôi nói.

Bốn giờ chiều, cô có mặt ở khoa Cấp cứu của Trung tâm Y tế khu vực Mường Then. Bác sĩ cấp cứu khám, cho chụp phim cổ tay. Không gãy. Bong gân. Trầy xước ở khuỷu tay, ở đầu gối, một vết bầm to bằng bàn tay ở đùi trái chỗ xe máy đè. Điều dưỡng rửa vết thương, băng lại, quấn nẹp cổ tay. Bác sĩ dặn cô ở lại theo dõi đến sáng, vì cô bị đập đầu, dù có mũ bảo hiểm.

Hai cán bộ công an xã Mường Then đến lúc năm giờ, lấy lời khai tại giường bệnh. Cô kể. Cô đọc số điện thoại trên mu bàn tay cho họ chép. Họ chụp ảnh vết thương, chụp ảnh chiếc xe máy méo tay lái, vỡ đèn, đang dựng ngoài sân khoa Cấp cứu.

Sáu giờ, ông Lượng đến. Ông xách một cái cặp lồng nhôm, bên trong là cháo gà nấu với gạo tám, rắc hành, rắc tiêu. Ông không hỏi cô có sao không. Ông mở cặp lồng, múc cháo ra bát, đặt lên cái bàn nhỏ cạnh giường, lấy thìa đặt vào tay trái cô.

– Ăn đi. Tay trái cũng ăn được.

Cô ăn. Cháo nóng, ngọt, hơi mặn. Cô ăn hết bát, ông múc thêm bát nữa.

– Ai báo chú?

– Sáng. – Ông nói. – Cả viện này biết rồi. Viện huyện mà, có gì giấu được.

Ông ngồi trên cái ghế nhựa cạnh giường, hai tay đặt lên đùi, nhìn cô ăn. Ông không nói gì về hộp mẫu, về chữ ký "H.", về Khải. Ông chỉ ngồi đó, như một người ngồi canh.

Chín giờ tối, Tuân đến. Áo khoác gió sẫm màu, giày lấm bùn đỏ như đêm rằm. Anh chào ông Lượng, rồi đứng ở cuối giường, nhìn cái nẹp trên cổ tay cô.

– Không gãy à?

– Không gãy.

– Ừ. – Anh thở ra, một hơi rất nhẹ, như người vừa đặt xuống một thứ nặng. – Anh vừa ở chỗ cua Tay Áo về. Có vết bánh xe của em trong rãnh. Có vết lốp ô tô trên lớp bùn đỏ ở mép đường, ép sát vào lề phải. Đã lấy mẫu, chụp ảnh. Anh vừa nói chuyện với anh Chả qua điện thoại. Mai anh ấy xuống làm việc.

– Anh có biết xe của ai không?

Tuân nhìn cô. Rồi nhìn ông Lượng. Ông Lượng đứng dậy, bảo đi lấy thêm nước sôi, cầm cái phích đi ra ngoài.

– Cái đó anh chưa nói được, – Tuân nói, khi cửa đã đóng.

– Anh biết.

– Anh chưa nói được. – Anh nhắc lại. Rồi anh kéo cái ghế nhựa ông Lượng vừa ngồi, ngồi xuống, lần đầu tiên ngồi ngang tầm mắt với cô. – Em nghe anh hỏi. Hôm nay em đi, những ai biết?

– Anh. Chị Mai ở trạm. Tòa soạn. Trung tâm y tế, vì có công văn. Mẹ em.

– Ai biết em xuống đèo lúc mấy giờ?

Lam định trả lời. Rồi cô dừng lại.

Chị Mai biết cô phỏng vấn buổi sáng. Tòa soạn biết cô đi Nậm Ca. Trung tâm y tế biết có buổi phỏng vấn. Không ai trong số họ biết cô sẽ rời Nậm Ca lúc một giờ rưỡi, xuống đến cua Tay Áo khoảng hai rưỡi. Chính cô cũng không biết chắc, cho đến bữa trưa.

Trừ một lần. Bữa cơm tối thứ Tư. Cô đã nói với mẹ: tầm hai giờ chiều con xuống đèo.

Mẹ cô. Và thằng Gạo, ngồi ở ghế cạnh bàn, mắt dán vào ti vi, cái đồng hồ màu cam trên cổ tay nháy đèn xanh.

Cô nhớ cái trang cài đặt trong ứng dụng hình ngôi sao màu cam. Vai trò: Quản trị viên. Quyền: Xem vị trí theo thời gian thực. Xem lịch sử di chuyển. Nghe âm thanh xung quanh.

– Lam? – Tuân hỏi.

Cô nhìn anh. Cô mở miệng. Rồi cô nghe thấy chính mình nói:

– Em phải về nhà đã, anh ạ. Em phải xem một thứ trước.

— Hết chương 17 —