Bậc thềm nhà hát

Chương 23: Bậc thềm nhà hát

Sáu giờ chiều thứ Bảy, hai mươi tám tháng Mười một, Thao vắt mũi cuối cùng của đường gấu tà trước, thắt nút, cắn chỉ, rồi ngồi im trên ghế, hai tay đặt trên đùi, không dám đứng dậy.

Cái áo mẫu treo trên ma nơ canh trước mặt cô. Lụa mỡ gà ông Bảy nhuộm. Cổ cao ba phân. Cái chiết nhỏ chéo bốn mươi lăm độ ở đầu vai. Thân áo không phải raglan, mà tay liền, cổ đứng, thân rộng như áo những năm ba mươi, đúng như cô đã nói với anh Duy qua điện thoại hồi cuối tháng Chín. Nhưng cái cổ là cổ của năm bảy hai. Và đường lược đỏ vẫn còn nguyên trên cổ áo, ở mặt trong, chạy từ nách lên, đến đỉnh vai thì đổi chiều ba mũi.

Cô không rút nó. Cô đã nghĩ suốt ba ngày, rồi quyết định không rút. Ở chỗ đó không ai thấy, trừ người mặc áo và người thay áo cho cô ta trong cánh gà. Đường lược ấy là của bà, của cụ Nết, của một đứa bé mười ba tuổi ngồi lược áo cưới cho bà Ổn. Cô để nó lại trong áo như người ta để một lá thư trong túi áo của người mình tiễn đi.

Chị Lan Chi đi xuống từ cầu thang, đứng sau lưng cô.

– Xong rồi à?

– Xong rồi chị.

Chị Lan Chi đi một vòng quanh ma nơ canh. Chị không sờ vào áo. Chị chỉ đi, chậm, cúi xuống nhìn gấu, ngẩng lên nhìn cổ, lùi ra xa nhìn dáng. Rồi chị đứng lại trước mặt Thao.

– Đi tắm đi. Đi ăn đi. Tối nay em không được ngồi đây nữa.

– Em định là nốt chỗ…

– Không là gì cả. Thứ Hai chị cho người mang lên phòng hội đồng. Em mà ngồi đây thêm một tiếng là em sẽ tháo ra một chỗ nào đấy rồi khâu lại, rồi lại tháo. Chị biết em. – Chị Lan Chi rút trong túi áo ra hai tấm vé. – Anh Duy gửi. Bảy rưỡi. Nhà hát bên phố Tràng Tiền. Đi.

Thao cầm hai tấm vé.

Cô về phòng trọ tắm, thay cái áo len cổ lọ màu xám duy nhất cô có mang lên Hà Nội, buộc lại tóc. Cô nhìn mình trong cái gương nhỏ treo sau cửa. Mắt cô thâm như người đánh phấn mắt nâu. Ba tuần cô ngủ trung bình bốn tiếng mỗi đêm.

Vở diễn bên nhà hát bạn là một vở kịch về một gia đình ở phố cổ, ba anh em tranh nhau một căn nhà. Thao ngồi hàng thứ năm cạnh anh Duy, nhìn những cái áo trên sân khấu nhiều hơn nhìn diễn viên. Áo của người em út may sai vai, cô thấy ngay từ cảnh đầu, cái vai áo đội lên mỗi khi anh diễn viên giơ tay chỉ ra cửa. Cô nghĩ đến bà Ổn giơ thẳng tay lên cao quá đầu.

Đến cảnh ba anh em ngồi quanh mâm cơm cãi nhau xem bán nhà hay không, cô thấy mình cầm chặt tay vịn ghế. Anh Duy liếc sang cô một lần, rồi nhìn lại sân khấu.

Hết vở, khán giả vỗ tay đứng dậy ra về. Anh Duy không đi lối cửa chính. Anh đưa cô ra lối cửa bên, nơi có một dãy bậc thềm đá rộng nhìn ra quảng trường, đèn vàng hắt lên những cột vữa trắng, người ta ngồi rải rác trên bậc thềm ăn kem, chụp ảnh.

Hai người ngồi xuống bậc thềm thứ ba từ dưới lên. Gió đầu đông thổi lạnh. Anh Duy đưa cô cốc trà gừng nóng anh mua ở xe đẩy đầu quảng trường.

– Em thấy cái vai áo người em út hả? – anh hỏi.

– Anh cũng thấy à?

– Anh không thấy. Anh thấy em thấy. – Anh cười. – Em nhăn mặt mỗi lần anh ấy giơ tay.

Thao cười, ôm cốc trà gừng.

– Áo mẫu của em xong rồi, đúng không? – anh hỏi.

– Dạ. Xong lúc sáu giờ.

– Chị Lan Chi nhắn anh. Chị bảo: em ấy may một cái áo mà chị muốn mặc đi lấy chồng lần nữa. – anh Duy nói. – Chị Lan Chi chưa từng khen ai như thế trong mười năm anh biết chị.

Thao không nói gì. Cô nhìn ra quảng trường. Một cặp vợ chồng già đi chậm qua dưới chân bậc thềm, ông cụ quàng khăn cho bà cụ, chỉnh lại nút khăn hai lần.

– Thao này. – anh Duy nói.

Cô quay lại.

Anh không nói tiếp ngay. Anh đặt cốc trà của mình xuống bậc đá. Rồi anh đưa tay ra, đặt lên bàn tay cô đang ôm cốc trà gừng. Bàn tay anh ấm, khô, các ngón dài, có vết mực bút dạ ở cạnh ngón út như mọi người làm việc với bảng trắng.

– Anh không biết kết quả thứ Hai thế nào. – anh nói. – Anh là một trong năm người chấm, anh sẽ chấm công bằng, em biết thế. Nhưng anh muốn nói câu này trước thứ Hai, để em không nghĩ anh nói vì cái áo. Anh quý em. Từ cái tối em kể chuyện lụa phơi dưới trăng qua điện thoại. Anh muốn sau vở này, mình còn gặp nhau, không phải ở xưởng.

Thao ngồi im.

Cô không rút tay ngay. Cô không biết vì sao. Có lẽ vì bàn tay ấy ấm và gió thì lạnh. Có lẽ vì ba tuần nay không ai cầm tay cô. Có lẽ vì cô đang nghĩ xem câu trả lời nào thì không làm một người tử tế phải xấu hổ trên một bậc thềm có hàng chục người ngồi.

Cô ngồi như thế mười giây. Mười lăm giây.

Ở góc quảng trường, chỗ phố Tràng Tiền rẽ vào, dưới một cây sấu trụi lá, có một người đàn ông đứng, tay xách một cái cặp lồng nhôm.

Thao không nhìn thấy người đó.

Cô rút tay ra. Nhẹ, chậm, như rút một cái ghim khỏi lụa để không làm sổ sợi.

– Anh Duy. – cô nói. – Em cảm ơn anh. Em nói thật. Nhưng em không…

Anh Duy gật đầu trước khi cô nói hết câu. Anh cầm lại cốc trà của mình.

– Có người rồi. – anh nói. Không phải hỏi.

– Em không biết có phải là "có" không. – Thao nói. – Nhưng em không muốn ngồi đây với anh mà nghĩ đến người khác.

Anh Duy cười. Cái cười của anh hơi méo một bên, nhưng vẫn là cười.

– Thế thì em nói đúng câu rồi. – anh nói. – Uống trà đi, nguội rồi.

Mười giờ kém mười lăm, Thao về đến cổng sau nhà hát Kịch Sông Hồng, định qua xưởng lấy cái túi vải cô bỏ quên. Ông bảo vệ già ngồi trong cái chòi kính gọi cô lại.

– Cô Thao. Có người gửi cô cái này.

Ông đưa ra một cái cặp lồng nhôm ba ngăn. Cái cặp lồng cô biết từ hồi bé. Quai sắt có quấn một vòng chỉ đỏ ở chỗ cầm để khỏi nóng tay, vòng chỉ do chính tay bà quấn. Cặp lồng của bà.

– Ai gửi hả chú?

– Một cậu thanh niên. Giọng trong Nam. Đến lúc tám giờ hơn, hỏi cô ở đâu, chú bảo cô đi xem kịch bên Tràng Tiền rồi. Cậu ấy đi. Chín giờ rưỡi cậu ấy quay lại, gửi cái này, bảo đưa cô. – Ông bảo vệ nhìn cô. – Chú bảo cậu ấy chờ, cô sắp về. Cậu ấy bảo thôi chú, cháu phải bắt xe về cho kịp.

– Anh ấy có nhắn gì không chú?

– Không. Đưa cái này rồi đi.

Thao cầm cái cặp lồng. Nó vẫn còn hơi ấm. Cô mở ngăn trên cùng: cơm. Ngăn giữa: thịt kho trứng, cái món bà biết cô thích từ năm cô năm tuổi. Ngăn dưới: canh cua mồng tơi, đã được đổ vào một cái túi ni lông buộc chặt cho khỏi đổ. Gài ở quai, gấp làm tư, một mẩu giấy rập màu nâu, chữ bà, nét to, run, viết bằng tay phải:

Ăn hết. Đừng để thừa.

Không có chữ nào của anh.

Thao đứng ở cổng sau nhà hát, cặp lồng trong tay, nhìn ra cái phố tối. Tám giờ hơn anh đến. Ông bảo vệ bảo cô sang Tràng Tiền. Anh đi. Chín giờ rưỡi anh quay lại.

Giữa tám giờ hơn và chín giờ rưỡi là một tiếng rưỡi. Từ đây sang Tràng Tiền đi bộ mười lăm phút.

Cô rút điện thoại ra, gọi cho anh. Chuông đổ. Đổ. Đổ. Không ai bắt máy.

Cô nhắn: Anh đến à? Sao anh không chờ em?

Không có trả lời.

Cô ngồi xuống bậc thềm sau nhà hát, mở cặp lồng, ăn. Cô ăn hết cơm, hết thịt kho, hết canh cua, uống cả nước canh từ cái túi ni lông. Bà dặn đừng để thừa. Cô ăn như người ta làm một việc được giao.

Chủ nhật anh không trả lời tin nhắn nào. Cô gọi về nhà, bà bảo thằng Thước về lúc nửa đêm, chuyến xe ghép cuối, sáng nay nó sang ngõ Kim với ông nó rồi. Bà hỏi cơm ăn hết chưa. Cô bảo hết rồi. Bà bảo canh cua tao nấu, thằng Thước bê lên, nó sợ đổ mà cầm suốt cả đường không dám đặt xuống. Cô không nói gì. Bà im một lúc rồi bảo: mày làm gì nó.

Cô bảo cháu không làm gì cả.

Bà bảo: thế thì nó thấy cái gì.

Thao không trả lời được. Cô cúp máy, ngồi trên giường trong căn phòng mười hai mét vuông, nhìn cái cặp lồng đã rửa sạch úp trên bàn gấp. Cô nghĩ đến tấm gương đặt chéo trong tiệm, cái gương bà đặt để người đứng ngoài nhìn thấy hết người đứng trong. Ở Hà Nội không có tấm gương nào như thế. Nhưng ở góc một quảng trường có đèn vàng, một người đứng dưới gốc cây thì nhìn thấy hết mấy bậc thềm đá, còn người ngồi trên bậc thềm thì chẳng nhìn thấy ai.

Cô nhắn thêm một tin: Em rút tay ra rồi. Anh đi sớm quá.

Tin ấy cũng không ai đọc.

Thứ Hai, ba mươi tháng Mười một, tám giờ sáng, người của chị Lan Chi mang cái áo mẫu lên phòng hội đồng, phủ một tấm vải trắng như phủ một bức tượng. Áo của anh Lân đã ở đó từ trước, cũng phủ vải trắng, đặt cạnh. Thao đứng ở hành lang nhìn hai cái ma nơ canh phủ vải trắng được đẩy vào, cửa phòng đóng lại.

Kết quả sẽ có trong tuần.

Cô đứng đó một lúc rồi xuống xưởng. Cô không biết làm gì. Ba tuần qua tay cô lúc nào cũng có kim. Bây giờ tay cô không có gì.

Mười giờ, điện thoại rung.

Thước. Không phải cuộc gọi. Một tin nhắn.

Anh đi Bảo Lộc vài hôm.

Cô gọi lại ngay. Máy tắt.

Cô gọi lần nữa. Một giọng đàn bà ghi âm sẵn nói thuê bao quý khách vừa gọi tạm thời không liên lạc được.

Thao đứng giữa ba dãy giá treo áo của bốn mươi vở diễn, tay cầm điện thoại. Cô nghĩ đến một người con trai hai mươi lăm tuổi đứng ở ga Nam Định lúc năm giờ bốn mươi sáng, lên một chuyến tàu một mình, rồi không bao giờ gọi lại.

— Hết chương 23 —