Đêm đầu tiên ở trạm

Chương 1: Đêm đầu tiên ở trạm

– Bác sĩ mới đâu? Bác sĩ mới ở đâu, ra coi giùm cái tay nó!

Tiếng đập cửa dội vào phòng công vụ sau trạm, cái phòng ba mét nhân bốn mét mà Tường Lam mới đặt lưng xuống được chừng một tiếng. Cô bật dậy, đầu vẫn còn chòng chành như đang ngồi trên tàu khách. Chiều nay, gần hai tiếng ngồi tàu khách ra đảo, cô nôn ba lần, lần cuối nôn ra toàn nước, cô nhân viên bán vé phải đưa cho một cái bịch ni lông thứ hai.

Cô xỏ dép, vớ cái áo blouse treo trên đinh, chạy vòng ra trước.

Dưới hiên trạm có sáu, bảy người đàn ông. Họ khiêng một tấm ván cửa, trên tấm ván là một thằng con trai cởi trần, mặt trắng bệch dưới nước da cháy nắng. Tay phải của nó quấn trong một cái áo thun đã ướt sũng một màu đen sẫm. Người đứng đầu tấm ván, cũng là người đang dùng cả hai bàn tay siết chặt cái áo đó, ngẩng lên nhìn cô.

– Cô là bác sĩ hả?

– Tôi là bác sĩ. Đưa vô trong, đặt lên bàn thủ thuật, phòng bên trái. Đừng buông tay ra.

Người đàn ông không buông. Anh ta đi giật lùi vào cửa, vẫn giữ nguyên hai tay, để mấy người kia đẩy tấm ván theo. Tường Lam bật hết đèn. Bóng huỳnh quang trong phòng thủ thuật chớp ba cái rồi mới sáng hẳn, kêu rè rè như có con ve sầu trong đó.

Cô rửa tay, mang găng, kéo cái đèn soi lại gần.

– Bị gì? Lúc mấy giờ?

– Tời neo cuốn. – Người đàn ông nói, câu ngắn như cắt. – Mười giờ bốn chục. Tàu bán cá trong bờ xong, tối nay mới về tới đảo, thả neo trong vũng, nó gỡ dây kẹt, tời chưa tắt.

– Anh giữ thêm chút nữa. Tôi nói buông thì buông.

Cô chuẩn bị gạc, băng, nước muối, kéo. Ngoài cửa, một giọng đàn bà vừa khóc vừa gọi "Cò ơi, Cò ơi con". Ai đó dỗ bà ra ngoài hiên.

– Buông.

Cái áo thun được gỡ ra từng lớp. Thằng Cò rên lên một tiếng dài rồi cắn răng lại. Ngón út và ngón áp út của bàn tay phải dập nát từ đốt giữa trở ra, phần đầu ngón áp út gần như rời hẳn, chỉ còn dính một mẩu da. Máu không phun thành tia nữa, chỉ rỉ đều. Ba ngón còn lại sưng tím nhưng còn cử động được khi cô bảo nó nhúc nhích.

– Còn mẩu nào rời ra không? – Cô hỏi mà không ngẩng lên.

Người đàn ông thò tay vào túi quần, lấy ra một cái ly nhựa đựng cà phê, trong ly là đá viên và một mẩu thịt nhỏ bằng đốt tay.

– Đầu ngón út. Tui lượm dưới sàn tàu.

Tường Lam nhìn cái ly nhựa một giây.

– Không bỏ thẳng vô đá. Đá làm chết mô. – Cô nhấc mẩu ngón ra, bọc vào miếng gạc thấm nước muối, cho vào một túi ni lông sạch, buộc kín. – Anh lấy cái thau nhỏ trên kệ kia, đổ nước với đá vô, rồi thả cái túi này vào. Túi nằm trong nước đá, ngón không chạm đá.

Anh làm đúng từng chữ, không hỏi lại. Cô băng ép bàn tay, kê cao lên một cái gối gấp đôi, đặt đường truyền ở tay trái. Thằng Cò hai mươi mấy tuổi, mạch nhanh, môi tái, nhưng còn tỉnh, còn biết chửi thề nho nhỏ mỗi lần cô siết băng.

– Em tên gì?

– Cò. Nguyễn Văn Cò.

– Em có chích ngừa uốn ván lần nào chưa?

– Hồi đi bộ đội… hông, hồi khám nghĩa vụ… em hông nhớ.

Cô quay sang tủ thuốc. Tủ khóa. Chìa khóa ở đâu cô không biết, chiều nay chưa ai kịp bàn giao. Đúng lúc đó, cửa sau mở, một người đàn ông tóc muối tiêu, quần đùi áo may ô, khoác vội cái áo blouse cũ, thở hổn hển bước vô. Theo sau là một cô gái trẻ tóc còn ướt, chắc vừa bị dựng dậy giữa giấc tắm.

– Chú là Cang, trạm trưởng. – Ông nói, mắt đã nhìn xuống bàn tay thằng Cò. – Con Ri chạy kêu chú. Bác sĩ cần gì?

– Chìa khóa tủ thuốc. Thuốc giảm đau, kháng sinh, huyết thanh với vắc xin uốn ván. Chú có máy đo bão hòa oxy không?

– Có. Ri, lấy đi con.

Cô gái tên Ri chạy đi như gió. Chú Cang mở tủ, đưa từng thứ cô hỏi, lẳng lặng ghi vô một cái sổ bìa xanh. Tường Lam tiêm cho thằng Cò, treo chai dịch lên cái móc. Rồi cô đứng thẳng lưng lên lần đầu tiên từ lúc bị đập cửa.

– Phải chuyển vào bờ. Càng sớm càng tốt. Bàn tay này cần bác sĩ phẫu thuật bàn tay, ở đây tôi chỉ giữ được tới đó thôi.

– Ca nô xã hư máy từ tháng Sáu. – Chú Cang nói. – Gọi bên Đồn thì phải đợi họ xin chỉ huy, nhanh lắm cũng bốn chục phút.

– Tàu tui đang nổ máy. – Người đàn ông nãy giờ giữ tay thằng Cò lên tiếng. – Tui chạy liền. Một tiếng bốn mươi tới cảng.

Lúc này cô mới nhìn kỹ anh ta. Cao, đen, tóc cắt sát, áo thun ba lỗ dính đầy máu và dầu nhớt. Lông mày trái có một vết sẹo nhỏ cắt ngang, làm khuôn mặt lúc nào cũng như đang nhíu lại. Hai bàn tay đặt hờ trên mép bàn thủ thuật, ngón nào cũng dày chai.

– Anh là chủ tàu?

– Thuyền trưởng. Tàu Thuận Buồm 09. Thằng Cò là lính tui.

– Biển đêm nay sao?

Anh không trả lời ngay. Anh nhìn ra cửa sổ, ra cái khoảng trời đen kịt sau rặng phi lao, như thể đọc được chữ trên đó.

– Gió đông bắc cấp ba, sóng mét rưỡi. Chạy được.

Chú Cang kéo cô ra góc phòng, hạ giọng:

– Bác sĩ mới ra, đêm đầu. Để con Ri đi theo cũng được.

– Ri là nữ hộ sinh phải không chú? – Cô hỏi. Ông gật. – Em ấy ở lại. Lỡ đêm nay có người đẻ thì sao. Em đi.

Ông nhìn cô một lúc, như người ta nhìn một con cá lạ mắc lưới, rồi quay đi lấy cái túi cấp cứu xách tay.

Tàu Thuận Buồm 09 to hơn cô tưởng. Dưới ánh đèn pin, nó là một khối gỗ sơn xanh dương, cabin trắng, hai bên mạn treo cả chục bóng đèn lớn tắt ngấm. Họ khiêng thằng Cò lên boong, đặt nó nằm trên mấy tấm bạt trải dưới mái che phía sau cabin. Mẹ nó, người đàn bà khóc ngoài hiên lúc nãy, đòi đi theo. Thuyền trưởng nói một câu gì đó với bà, giọng thấp, bà gật đầu, đứng lại trên cầu cảng, hai tay chắp trước ngực.

Máy tàu rú lên. Cả thân tàu rung như có ai lắc từ dưới đáy. Đảo lùi dần, mấy chấm đèn của xóm Bãi Nồm nhỏ lại thành một vệt vàng mảnh trên mặt nước đen.

Tường Lam ngồi bệt xuống cạnh thằng Cò, một tay giơ cao chai dịch, một tay đặt lên cổ tay trái của nó để đếm mạch. Được chừng mười phút, cái dạ dày mà cô tưởng đã nôn sạch lúc chiều bắt đầu quặn lên.

Cô nuốt xuống. Nó quặn lên lần nữa.

– Chị ơi, – thằng Cò thì thào, – chị xanh hơn em nữa đó.

– Em nằm yên.

Cô ráng thêm năm phút. Rồi cô biết là không ráng được nữa. Cô nhìn quanh tìm chỗ móc chai dịch, không thấy, bèn đứng dậy, chân dang rộng cho vững, tay vẫn giơ chai lên trời, nghiêng người ra mạn tàu mà nôn. Một đợt sóng xô ngang làm cô chúi tới. Có một bàn tay nắm lấy cổ áo blouse của cô từ phía sau, giữ lại.

– Đưa đây.

Thuyền trưởng đứng sau lưng cô. Anh cầm lấy chai dịch, giơ cao đúng tầm cô đang giơ, không cao hơn không thấp hơn.

– Ai lái? – Cô hỏi, giọng khàn.

– Thằng Vững. Nó lái giỏi hơn tui lúc biển êm.

Cô nôn thêm một lần nữa. Lúc ngẩng lên, có ai dúi vào tay cô một lát gừng sống. Một người đàn ông trung niên bụng phệ, cởi trần, cười hở cái răng sún.

– Ngậm vô bác sĩ. Gừng là hết. Hồi tui mới đi biển cũng ói dữ dị, ói ra mật xanh mật vàng. Nghề này ai cũng ói một lần, ói xong là thành người biển.

– Chú Mười Ốc, đầu bếp. – Thuyền trưởng nói ngắn.

Cô ngậm gừng. Cay xé lưỡi, nhưng cái dạ dày dịu xuống thật. Cô quay lại ngồi cạnh thằng Cò, đếm mạch lần nữa. Một trăm mười. Lúc ở trạm là một trăm hai. Cô mở băng, nhìn đầu ba ngón còn lại dưới ánh đèn pin. Hồng. Bấm vào móng thì màu trở lại trong chưa tới hai giây.

– Tốt. – Cô nói, không phải nói với ai.

Thuyền trưởng ngồi xuống bên kia thằng Cò, tay vẫn giơ chai dịch. Anh không hỏi "tốt là sao", cũng không nói gì thêm. Một lúc sau, cô mới để ý anh đã tự móc được một sợi dây thừng nhỏ lên thanh sắt mái che, làm thành cái móc tạm, và treo chai dịch lên đó lúc nào cô không hay.

– Mấy giờ rồi anh?

– Mười hai giờ hai mươi. Một tiếng nữa tới.

Gió đổi. Mùi dầu máy, mùi cá, mùi muối bám vào tóc, vào áo. Phía đông, sát mép nước, một mảnh trăng khuyết nhô lên, mỏng như móng tay, vàng đục. Cô nhìn nó, rồi nhìn xuống đồng hồ, tự nhẩm: hai mươi bốn tháng Bảy âm lịch, trăng hạ huyền, mọc sau nửa đêm. Mẹ cô hồi xưa hay chỉ lên trời mà nói như vậy, như người ta đọc giờ trên đồng hồ treo tường.

Thằng Cò mở mắt.

– Thuyền trưởng ơi.

– Gì?

– Em còn cầm lưỡi câu được hông?

Thuyền trưởng nhìn xuống bàn tay băng trắng của nó.

– Mầy còn ba ngón. Tao biết thằng câu giỏi nhất Quy Nhơn có bảy ngón.

– Ai dị?

– Ông nội tao.

Thằng Cò cười, cười rồi nhăn mặt vì đau, rồi lại cười.

– Chị bác sĩ ơi, em còn nắm tay bồ được hông?

– Nắm bằng tay trái. – Tường Lam nói. – Tay phải để ký giấy cưới.

Chú Mười Ốc ngồi đằng mũi cười khà khà. Thằng Cò cũng cười. Chỉ có thuyền trưởng là không cười, nhưng cô thấy cái vết sẹo trên lông mày anh giãn ra một chút.

Một giờ mười lăm, thằng Cò bắt đầu lạnh run. Cô đắp thêm cho nó cái áo mưa của chú Mười Ốc, cái khăn của ai đó, rồi cái áo khoác gió của chính cô. Môi nó vẫn còn hồng, mạch vẫn đều, nhưng nó sợ. Cô thấy trong mắt nó cái sợ của người lần đầu thấy máu mình chảy ra nhiều như vậy.

– Em kể chị nghe đi. – Cô nói. – Chuyến này đi câu được nhiều cá không?

– Bảy con. – Nó lắp bắp. – Con lớn nhứt sáu chục ký. Anh Hai Lộng câu đó. Ảnh kéo một mình bốn chục phút.

– Anh Hai Lộng là ai?

Thằng Cò hất cằm về phía thuyền trưởng. Anh vẫn ngồi đó, hai tay gác lên đầu gối, nhìn về phía đèn bờ đã hiện ra lấm tấm phía chân trời.

– Lộng. – Anh nói, như thể bị bắt phải khai tên. – Đoàn Văn Lộng.

– Lộng như gió lồng lộng hả anh?

Anh quay sang nhìn cô, lần đầu tiên nhìn cho đàng hoàng.

– Lộng như vùng lộng. – Anh nói. – Dân biển chia biển ra hai, gần bờ là vùng lộng, ngoài xa là vùng khơi. Ông nội tui đặt. Ông nói con trai nhà này rồi cũng đi khơi, đặt tên Lộng cho nó đi xa cỡ nào cũng nhớ đường về. – Anh ngừng một chút. – Cô là người thứ hai hỏi tui cái tên đó nghĩa là gì.

– Người thứ nhất là ai?

Anh không trả lời. Một con sóng lớn đập vào mạn, nước bắn lên tung tóe. Tường Lam theo phản xạ chồm người tới che lấy bàn tay băng của thằng Cò. Nước biển lạnh tạt ướt một bên vai cô. Lúc cô ngồi thẳng dậy, ống tay áo blouse bên trái đã tuột lên tới khuỷu.

Cô thấy Lộng nhìn cổ tay mình.

Trên cổ tay trái cô là một chiếc vòng. Không phải vòng vàng, vòng bạc gì, chỉ là mấy sợi cước câu màu xanh lá được tết lại với nhau thành một dải nhỏ cỡ chiếc đũa. Trên đó xâu ba hạt thủy tinh màu xanh ngọc, mặt hạt đục mờ như có hơi sương phủ lên. Cô đeo nó từ ngày mẹ mất. Ở bệnh viện, mấy cô điều dưỡng hay hỏi mua ở đâu. Cô hay trả lời là ở chợ.

Lộng vươn tay ra, không chạm vào cổ tay cô, chỉ chỉ vào cái nút thắt ở chỗ hai đầu sợi cước gặp nhau, cái nút nhỏ hình như hai mắt lưới chồng lên nhau.

– Nút này đàn bà Gành Đen mới thắt. – Anh nói. – Cả cái đảo này, cả cái tỉnh này, chỉ đàn bà xóm Gành Đen mới thắt được kiểu này. Ai thắt cho cô?

— Hết chương 1 —