Mưa đầu mùa

Chương 36: Mưa đầu mùa

– Mấy giờ rồi? – Ông Quế hỏi.

Vy ngó cái đồng hồ quả lắc trên tường phòng trực.

– Năm giờ năm mươi chín. – Cô nói. – Trừ bốn phút. Năm giờ năm mươi lăm.

– Ừ.

Sáng thứ Năm, mười lăm tháng Chín. Ông Hồ Sĩ Quế, nguyên trạm trưởng Mũi Cỏ Ngựa, đã nghỉ hưu được hai tuần, đứng ở cửa phòng trực, áo khoác vắt vai, chân đất. Ông vẫn leo con dốc đất đỏ mỗi sáng. Không ai bảo ông leo. Ông thuê một căn nhà nhỏ ở Bến Đá, cách nhà Khởi Gồng hai căn, cách hàng don của bà Don một con ngõ. Sáng nào ông cũng thức dậy lúc năm giờ, như mười bốn năm nay, rồi đi lên. Đi cổng chính.

Trạm trưởng Lương Khả Vy đứng giữa phòng trực, cái khăn lau kính vắt trên vai.

Hôm bàn giao, một tháng Chín, Toàn lên lập biên bản. Bốn mươi hai mục, rồi anh thêm một mục. Mục bốn mươi ba: đồng hồ quả lắc bằng gỗ, treo tường phòng trực, chạy nhanh bốn phút. Hiện trạng: tốt. Đề nghị: giữ nguyên. Vy ký. Ông Quế ký. Toàn ký làm chứng. Không ai hỏi vì sao.

– Bữa ni trời xám. – Ông Quế nói, nhìn ra cửa sổ.

– Dạ. – Vy nói. – Tép Hai báo mưa từ hôm qua.

– Nó báo trúng chưa?

– Chưa biết, bác ạ. Chưa mưa.

Ông Quế đi ra vườn khí tượng. Vy đi theo. Trời chưa sáng hẳn. Phía biển không có đường chân trời đỏ như những sáng tháng Ba, chỉ có một màu xám chì đùn lên từ mặt nước, dày, thấp, nặng. Gió đông bắc thổi lạnh, mùi muối, mùi đất, mùi cỏ may ướt sương. Lần đầu tiên từ tháng Năm, gió có mùi nước.

Vy đứng trước máy quang phổ mặt trời. Cái ống trắng không quay, vì không có mặt trời để quay theo. Cô lấy cái khăn, hà hơi vào mắt kính, lau. Lau theo vòng tròn, từ trong ra ngoài. Ông Quế đứng cạnh, không nói gì, chờ cô lau xong.

Rồi cô đi tới cái lều trắng, mở cửa chớp, cúi xuống đọc nhiệt kế bằng mắt.

– Hai mươi ba độ tám.

– Dạ khớp. – Tép Hai nói từ cái micro dưới mái lều. Giọng nó bây giờ đã hơi kéo dài ở cuối câu. Không nhiều. Ai nghe kỹ mới thấy.

Vy ghi vào cái sổ bìa xanh treo trên vách lều. Bút chì.

Bảy giờ, ông Cảnh sẽ gọi sóng ngắn từ Gành Yến báo con số mưa. Mười ba giờ, theo đồng hồ quả lắc là mười ba giờ bốn phút, Tép Hai sẽ gửi gói Kênh Sáu Giờ. Hôm qua trên Kênh có một trăm bốn mươi mốt gói. Bangka gửi. Sapla gửi. Hrafn, Kifaru, Cóndor, Mulga, Sương ở Đèo Gió, cái trạm đảo gần Hrafn, cái đài thiên văn trên núi sa mạc. Ông Teodoro với hội săn bóng gửi một gói chung, mỗi tháng một quả bóng, ở một nước khác nhau. Có gói không có chữ "chào". Có gói có. Vy không đếm. Thằng Ốc đếm.

Tuần trước có một người leo con dốc đất đỏ, xách một cái túi vải, đội một cái nón lá mới mua ở chợ Sa Bình còn cứng vành. Hiển ở lại hai ngày. Anh ngủ trên cái giường xếp trong phòng trực. Sáng nào anh cũng dậy lúc năm giờ rưỡi, ra vườn khí tượng đứng cạnh ông Quế, nhìn Vy lau kính. Ngày thứ hai, Vy đưa cái khăn cho anh. Anh lau. Lau theo vòng tròn, từ trong ra ngoài. Ông Quế đứng cạnh, không sửa.

Lúc về, Hiển đứng ở bậc thềm phòng trực, nhìn cái đồng hồ quả lắc.

– Thầy không sửa nó.

– Không. – Ông Quế nói. – Biết nó sai thì trừ ra.

Hiển không hỏi thêm. Anh đội cái nón lá lên, đi xuống dốc, đi bộ, vì xe vẫn bỏ người ta ở chân dốc. Bản đồ vẫn chưa ai sửa.

Ở trong nhà, ngọn đèn đỏ trên nóc cái tủ xám nháy ba giây một lần. Cái tủ đặt ở góc phòng trực, cạnh tấm bản đồ, dưới cái đồng hồ, không ai đem nó xuống hầm nữa. Trên nóc tủ có một cái ly nhựa cắm ba cây nhang đã tắt, một trái quýt khô, và một mẩu bìa cứng cỡ bàn tay, hai dòng chữ của hai thứ tiếng.

Năm giờ ba mươi sáng nay, Tép Hai đã đọc bản tin loa xã, bản tin số một trăm lẻ bảy. Nó đã hắng giọng trước khi đọc. Thằng Ốc dạy nó hồi tháng Bảy. "E hèm." Cái loa đầu chợ rè lên, rồi giọng nó vang khắp chợ Sa Bình: sáng nay trời nhiều mây, từ sáu giờ có mưa, mưa vừa, có lúc mưa to, gió đông bắc cấp ba. Ngoài biển sóng cao một mét rưỡi, ghe nhỏ không nên đi. Bà con phơi cá phơi mực thì đem vô.

– Rứa thôi. – Nó đã nói, cuối bản tin.

Chỉ rứa thôi. Thằng Ốc vẫn để dành câu kia.

Thằng Ốc giờ học lớp bảy. Tối nào nó cũng lên trạm học Toán với chị Vy, nhưng sáu giờ sáng thì nó ở chợ. Ba nó về phép từ thứ Hai, đang ngồi ăn bánh căn ở đầu chợ với Khởi. Con diều cá chuồn màu vàng treo trên vách nhà bà Don, đuôi đã rách một khúc.

Chợ Sa Bình sáu giờ sáng đã đông. Rau, cá, bánh căn, bánh xèo, tiếng rao, tiếng xe điện chở hàng, tiếng mấy bà cãi giá. Cô Thơm ngồi ở đầu chợ, xếp mấy con cá thu nhỏ lên mẹt. Bà Tám đứng trước tiệm tạp hóa, ngửa mặt nhìn trời. Ông Bảy Mắt Kính ngồi trên cái ghế đẩu trước tiệm, đẩy kính lên trán.

Bà Don ngồi ở góc của bà, góc bà ngồi năm mươi năm, trên cái ghế nhựa thấp, trước nồi nước don bốc khói. Bà đã căng sẵn một tấm bạt xanh trên đầu, cột vào hai cây cột, từ lúc năm giờ. Không ai bảo bà căng. Bà nghe cái thằng Tép Hai trên loa nói mưa, bà không tin, bà căng.

– Nội căng bạt hả? – Thằng Ốc hỏi, chạy tới, thở hồng hộc.

– Đầu gối tau nhức từ khuya. – Bà nói. – Không phải tại cái thằng Tép Hai.

– Dạ.

– Rửa tô cho nội.

Thằng Ốc ngồi xuống bên cái thau nước, rửa tô.

Thằng Bin đi ngang, cặp đeo sau lưng, ổ bánh mì cầm trên tay. Nó dừng lại ở mép tấm bạt, giơ cổ tay lên.

– Ê Ốc. Cái máy của mi báo mưa hả? Trên tay tau ông Thiên Đỉnh cũng báo mưa.

– Thì hai đứa cùng báo mưa. – Thằng Ốc nói, không ngẩng lên.

– Rứa ai trúng?

– Mưa thì hai đứa cùng trúng. Không mưa thì hai đứa cùng trật.

Thằng Bin đứng nghĩ một lúc, như nghĩ một bài toán khó. Rồi nó ngồi xổm xuống cạnh cái thau, cầm một cái tô lên rửa phụ, không ai bảo.

– Ba tau nói đêm tháng Tư đó ba tau đi tiểu trên dốc. – Nó nói nhỏ. – Ba tau nói ba tau không thấy chi hết.

– Ừ. – Thằng Ốc nói. – Ba mi không thấy chi hết.

Hai đứa nhìn nhau, rồi cùng cười khì, rồi cùng cúi xuống rửa tô. Bà Don ngồi trên cái ghế nhựa thấp, cái vá trong tay, liếc hai đứa một cái, không nói gì, múc thêm một chén don đặt cạnh thằng Bin.

Sáu giờ năm phút.

Giọt mưa đầu tiên rơi xuống tấm bạt xanh trên đầu bà Don. Một tiếng "bộp" nhỏ. Rồi một giọt nữa. Rồi mười giọt. Rồi cả bầu trời xám chì trên chợ Sa Bình mở ra, và mưa trút xuống, trắng xóa. Mưa ào ào trên mái tôn, trên những tấm bạt, trên những cái nón lá, trên mặt đất đỏ khô nứt suốt bốn tháng.

Cả chợ kêu lên. Mấy bà bán rau quơ vội mấy cái mẹt. Mấy đứa con nít chạy ra giữa đường, ngửa mặt, há miệng hứng nước. Ba thằng Ốc với Khởi đứng dưới mái hiên tiệm bánh căn, nhìn ra. Ông Bảy ngồi yên trên ghế đẩu, để mưa tạt vào kính, cười.

Mùi đất bốc lên. Mùi đất khô gặp mưa đầu mùa, cái mùi mà người Sa Bình chờ cả năm, cái mùi không ai tả được mà ai cũng biết.

Thằng Ốc bỏ cái tô xuống thau, chạy ra khỏi tấm bạt, đứng giữa đường đất đỏ đang chuyển màu sẫm dưới mưa. Nó ngửa mặt lên. Mưa rơi vào mắt, vào miệng, mát, hơi mặn vì gió biển. Nó quay về phía Mũi Cỏ Ngựa. Qua màn mưa trắng, cái mũi đá đen chỉ còn là một cái bóng xám, nhưng trên đỉnh nó, ngọn đèn đỏ trên tháp ăng-ten vẫn nháy, đều, như mọi sáng.

– Ốc! Vô! Ướt hết rồi kìa! – Bà Don hét.

Thằng nhỏ không vô. Nó đứng thêm một chút, đếm. Rồi nó chạy vô, ướt từ đầu tới chân, ngồi xuống cạnh thằng Bin, cầm cái tô lên rửa tiếp, nước mưa nhỏ từ tóc nó xuống thau.

Trên đỉnh Mũi Cỏ Ngựa, Vy đứng trong vườn khí tượng, mưa ướt đẫm vai áo. Cô nhìn cái ống đo mưa, nghe tiếng nước rơi vào lòng nó, lộp độp, rồi rào rào. Ông Quế đứng ở hiên, dưới mái, nhìn ra.

– Tép Hai. – Vy nói vào cái micro dưới mái lều. – Mưa lúc sáu giờ năm phút.

– Dạ. Tép Hai báo sáu giờ. – Tép Hai nói. – Trễ năm phút.

– Trúng hay trật?

Tép Hai im ba giây. Cái im để tính.

– Trúng. – Nó nói. – Năm phút thì trúng.

Vy đứng giữa mưa, bật cười. Ở hiên, ông Quế không cười. Nhưng ông bước ra khỏi mái hiên, đứng ra ngoài mưa, ngửa mặt lên, nhắm mắt, để nước mưa chảy xuống mặt, xuống cổ, xuống cái áo khoác vắt vai, như người ta đứng dưới mưa lần đầu.

Ở chợ, dưới tấm bạt xanh, bà Don múc don ra tô. Mấy người khách chạy mưa chui vô ngồi kín mấy cái ghế nhựa, cười, lau mặt, rũ tóc. Một anh lái xe giao hàng ướt như chuột lột ngồi xuống, giơ cổ tay lên. Cái vòng trên tay anh sáng một vệt xanh. Anh quay cổ tay về phía bà Don, bật cho cả hàng nghe.

– Bà Don, ông Thiên Đỉnh báo mưa nè.

– Mưa thì mưa rồi. – Bà Don nói, không ngẩng lên. – Báo chi nữa.

Cái vòng trên cổ tay anh đọc, bằng cái giọng trầm, chậm, rành mạch, không nam không nữ, mà người cả quả đất nghe quen.

– Dự báo thời tiết cho xã Sa Bình, tỉnh Trà Giang. Sáng nay mưa vừa đến mưa to, bắt đầu khoảng sáu giờ. Đây là đợt mưa đầu mùa thu. Gió đông bắc cấp ba. Ngoài biển sóng cao một tới hai mét, ghe nhỏ không nên ra khơi. Chiều mưa giảm dần, tối còn mưa nhỏ.

Giọng đó ngừng lại một chút. Một chút thôi, ngắn tới mức chỉ ai nghe kỹ mới thấy.

– Nhớ đem nón.

Bà Don ngẩng lên.

— Hết —