Con chó mực không lên ghe

Chương 23: Con chó mực không lên ghe

– Tui rọi đèn vô ca bin nó. – Người tài công nói. – Không có ai đứng lái hết, anh.

Huỳnh Văn Trọng, bốn mươi bảy tuổi, chạy sà lan hai mươi năm, chở lúa từ mấy tỉnh đầu nguồn xuống các nhà máy xay xát ven sông. Anh ngồi trong phòng làm việc của đội cảnh sát đường thủy sáng thứ Bảy, hai tay ôm ly trà, mắt đỏ kè vì cả đêm không ngủ. Bằng lái, sổ nhật ký hành trình, giấy kiểm định, anh đặt hết lên bàn trước khi ai kịp hỏi.

– Anh kể lại từ đầu giùm tôi. – Khải nói. – Chậm thôi.

Anh Trọng kể. Chín giờ tối, sà lan xuôi dòng, máy chạy đều, đèn hành trình bật đủ, đèn pha ca bin rọi phía trước. Nước ròng. Anh đứng lái, một thủy thủ ngồi ở mũi hút thuốc. Rồi thằng thủy thủ la lên. Anh thấy một cái bóng đen cắt ngang mũi từ phía bờ cù lao, cách chừng hai chục thước, không một ngọn đèn. Anh kéo còi, bẻ lái hết cỡ. Sà lan ba trăm tấn đâu có quẹo kịp. Mũi sà lan ủi lên mạn chiếc ghe, nghe một tiếng rắc.

– Trong mấy giây đó, – Khải hỏi, – anh rọi đèn trúng chiếc ghe không?

– Trúng. Đèn pha rọi ngay cái ca bin nó. – Anh Trọng đặt ly trà xuống. – Không có ai. Cái chỗ đứng lái trống trơn. Tui tưởng tui hoa mắt. Mà thằng nhỏ thủy thủ của tui nó cũng nói vậy. Không có ai.

– Có thể người lái đứng chỗ khác? Dưới mui, trước mũi?

– Có thể. – Anh Trọng nói, thật thà. – Tui thấy có mấy giây, anh. Tui nói những gì tui thấy thôi. Ghe chạy thẳng băng, không lạng lách gì. Chạy như có người cột lái.

Khải gật đầu. Anh không nói gì về một chiếc ghe xanh khác có hai con mắt đỏ, sáng sớm mùng sáu tháng Tám, nằm chúi mũi vô doi cát đầu cù lao Mây, máy còn nổ, cần lái buộc dây nilon xanh.

Sáng Chủ nhật, ở chợ phường, cả dãy bán bánh bàn chuyện chiếc ghe bị sà lan đụng ngoài sông Cổ Chiên.

Uyên ngồi phụ má ở cái sạp bánh lá dừa, gói bánh vô bịch cho khách. Bà bán chuối kế bên kể, bà bán xôi kể thêm, người nào kể cũng thêm một chút: chạy ghe không đèn, say xỉn, chết không thấy xác, sà lan lúa ba trăm tấn ủi một cái nát như cám.

– Thằng Tâm. – Má Lan nói, tay vẫn cột lạt. – Thằng Tâm chạy ghe Lò Đỏ. Trời đất. Bữa Trung thu nó còn bỏ bưởi ở vựa má Tám, con thấy không? Cái thằng cao cao có con chó đen đó.

Tay Uyên dừng lại trên cái bịch nilon.

Cô thấy lại cái bến sau vựa tối rằm. Một người đàn ông cao, ốm, đội nón tai bèo, đứng dưới ghe chuyền sọt bưởi, không lên bờ. Con chó mực trên mũi ghe. Bà Tám gọi từ giữa sân, không đi ra: "Tâm ơi, bỏ hàng xong về sớm nghen con." Và con bé Ngân, cầm đĩa bánh đi xuống bậc xi măng, đứng đó lâu hơn thời gian cần để đưa một cái đĩa bánh, cúi xuống vuốt đầu con chó.

Cô đưa bịch bánh cho khách. Rồi cô đứng dậy, nói với má là đi đằng này chút, ra đầu dãy sạp, chỗ không ai nghe, gọi cho Khải.

– Anh Khải. Người tên Tâm. Ổng có bỏ mối cho vựa Tám Kiều. Tối rằm em thấy ổng ở bến sau vựa. – Cô ngừng một chút. – Con bé Ngân đem bánh xuống cho ổng.

Đầu dây bên kia im khá lâu.

– Uyên ghi lại giùm anh. – Khải nói. – Ghi đúng những gì Uyên thấy, đừng thêm. Gửi anh.

Chiếc ghe của Phan Thanh Tâm được trục lên chiều Chủ nhật.

Nó chìm ở chỗ nước sâu chừng sáu thước, cách bờ cù lao Mây ba trăm thước. Cảnh sát đường thủy thuê một chiếc ghe cẩu nhỏ của người làm nghề trục vớt, thợ lặn xuống móc cáp. Gần năm giờ chiều, lúc nước ròng gần cạn, cái thân ghe gỗ gãy làm đôi được kéo lên bãi bồi phía cù lao, nước bùn chảy ra ồ ồ từ những khe ván vỡ.

Rinh leo lên trước. Khải đứng dưới bãi, nhìn.

Phần lái còn nguyên. Cái máy ghe ngâm nước, dính đầy rong. Cái cần lái bằng gỗ, chỗ người ta đứng cầm, bị buộc vô cây cọc mui bằng một sợi dây dù màu cam, quấn bốn vòng, thắt nút chết.

Rinh chụp ảnh. Anh không nói gì. Anh quay lại nhìn Khải. Khải đứng dưới bãi bùn, hai tay chống hông, nhìn sợi dây dù màu cam trên cần lái như nhìn một chữ ký quen.

– Người ta học ở đâu? – Khải nói, nửa như hỏi.

– Dạ, cả chợ Rạch Vồn biết chuyện ghe chú Ba Sển buộc lái, anh Hai. – Rinh nói. – Hồi tháng Tám ai cũng kể.

Họ khám kỹ phần còn lại. Hầm ghe trống, chỉ có mấy cái sọt nhựa rỗng, không một trái bưởi, không một trái cam. Một chiếc ghe hàng chạy đêm mà không chở hàng. Bình xăng gần cạn, theo người thợ trục vớt ước chừng còn đủ chạy thêm vài cây số. Trong cái tủ gỗ nhỏ dưới mui, chỗ người chạy ghe hay để giấy tờ, tiền bạc, đồ lặt vặt, chỉ còn một cái hộp thiếc rỉ sét trống trơn và mấy cái móc áo nhựa. Không có quần áo. Không có giấy tờ. Không có một tờ tiền nào.

Trên hai cây cọc mui hai bên, có hai cái móc sắt quấn dây thun. Bà góa chủ nhà, khi được hỏi qua điện thoại, nói không cần nghĩ: "Hai cái áo phao màu cam của nó đó. Nó treo đó hoài, chạy đâu cũng treo. Nó cẩn thận lắm."

Hai cái móc sắt trống trơn.

Tối Chủ nhật, đội ngồi lại ở phòng họp. Không ai ăn cơm. Diệp đặt lên bàn một bịch bánh tráng trộn, mở ra, rồi quên mất nó.

Khải viết lên tấm bảng, một cột, từng dòng.

Con chó mực theo ghe mấy năm, đi đâu cũng dắt, trưa thứ Sáu đem gửi hàng xóm, nói đi bỏ hàng xa.

Ghe chạy đêm không đèn, không chở hàng.

Điện thoại tắt lúc tám giờ ba mươi mốt, ở trạm phát sóng phía bờ cù lao, gần chỗ đụng, nửa tiếng trước khi đụng.

Cần lái buộc dây, không người đứng lái lúc đụng, theo lời tài công.

Hai áo phao mất.

Tủ đồ trống, không quần áo, không giấy tờ, không tiền.

Bình xăng gần cạn.

Anh đặt cây bút xuống.

– Một người định chết đuối, không ai dọn tủ đồ trước. – Anh nói. – Một người bị tai nạn, không ai gửi con chó từ trưa. Một người đi bỏ hàng xa, không ai đổ có chút xăng.

– Dạ, còn cái này nữa. – Rinh nói. – Nước ròng lúc chín giờ. Từ chỗ đụng, người mặc áo phao thả theo nước, chừng nửa tiếng là trôi tới khúc cù lao phía dưới, chỗ có mấy cái doi, mấy cái chòi vịt bỏ. Ổng chọn giờ.

– Ổng chọn giờ, chọn chỗ, chọn cả cái sà lan. – Khải nói. – Sà lan lúa chạy đêm khúc đó tuần mấy chuyến, giờ giấc đều. Ổng cột lái, cho ghe chạy ngang mũi sà lan, rồi nhảy xuống trước đó. Mai mốt có ai hỏi, người ta nói thằng Tâm chạy ghe không đèn, bị sà lan đụng chết.

– Mà sao phải vậy, sếp? – Diệp hỏi. – Ổng có bị ai bắt đâu. Mình mới mời làm việc thôi mà.

Khải nhìn cô.

– Vì ổng biết mình không mời thằng Tâm. – Anh nói. – Mình mời một người khác.

Không ai nói gì. Tên người đó không ai cần nói ra.

Thứ Hai, ở xóm ven sông Mang Thít, người chạy ghe làm đám cầu siêu cho thằng Tâm.

Không có xác, không có quan tài. Chỉ có một cái bàn thờ tạm dựng ở đầu cầu ván nhà bà góa. Trên đó là một tấm ảnh in ra từ giấy tờ chiếc ghe, mờ, đen trắng, một người đàn ông râu lởm chởm nhìn thẳng ống kính, mắt không biểu lộ gì. Một bát nhang, mấy đĩa trái cây người ta đem tới cúng. Một ông thầy ở chùa gần đó tới tụng kinh. Mấy chục người chạy ghe, chạy xuồng, buôn bán ven sông đứng chung quanh, chắp tay.

Rinh đứng ở cuối đám đông, mặc thường phục.

Người ta nói về thằng Tâm như nói về một người hiền. Chạy ghe mấy năm, không nợ ai, không nhậu với ai, không gây với ai. Có lần ghe người ta chết máy giữa sông, nó kéo vô bến không lấy tiền. Có lần đứa nhỏ trong xóm té sông, nó nhảy xuống vớt lên. Ít nói. Không vợ con. Không ai biết quê nó ở đâu, nghe đâu ở miệt An Giang. Hỏi tới thì nó cười, nói người không có gì để kể.

– Tội nghiệp. – Một bà bán xôi nói, chùi mắt. – Ăn ở hiền vậy mà chết không thấy xác.

Bà góa chủ nhà ngồi ở bậc cầu ván, khóc thút thít. Con chó mực nằm dưới chân bà, đầu gác lên chân trước, mắt nhìn ra sông. Mấy ngày nay nó không ăn. Bà để chén cơm trộn cá trước mõm nó, nó không đụng.

Rinh nhìn con chó. Anh nghĩ tới chuyện ba ngày trước, cũng ở cái sân này, nó nằm y vậy, nhìn ra sông y vậy, khi chiếc ghe còn chưa đụng ai.

Con chó biết từ trưa thứ Sáu. Người ta thì không.

Tối thứ Hai, Diệp ở lại trụ sở tới mười giờ. Lúc cô gõ cửa phòng Khải, cô cầm hai tờ giấy, và cái mặt cô có cái vẻ vừa muốn nói vừa sợ nói ra.

– Sếp. Hai chuyện.

– Nói đi.

– Chuyện thứ nhất. Bà Huê, vợ ông Tư. – Cô đặt tờ giấy thứ nhất xuống. – Bả đi Sài Gòn thăm con từ sáng thứ Bảy hai mươi sáu tới chiều thứ Bảy mùng ba. Có vé xe khách. Điện thoại bả nằm ở trên đó suốt một tuần, có hình chụp ở nhà con gái, có hàng xóm trên đó xác nhận. Mà trong tuần đó, số An Giang vẫn nằm ở trạm chợ Rạch Vồn. Vẫn gọi qua Campuchia, sáng thứ Hai, chiều thứ Tư. Không đi đâu hết.

Khải nhìn tờ giấy.

– Vậy không phải bả.

– Không phải bả. – Diệp nói. – Cái máy đó nằm ở chợ Rạch Vồn, mà người cầm nó không phải bà Huê.

Khải ngả người ra ghế. Anh nhớ cái lần đầu Diệp nói "người ở sát ông Tư nhứt là vợ ổng", và anh đã thấy cái đường đó đẹp quá, gọn quá. Lò của anh ruột bả. Chồng bả nói "vợ tui hả". Gọn quá. Năm 2018 anh cũng đã thấy một đường gọn như vậy.

– Chợ Rạch Vồn có bao nhiêu người đàn bà? – Anh hỏi, nửa đùa.

– Dạ, cả chợ toàn bả không hà sếp.

Anh không cười. Cô cũng không.

– Chuyện thứ hai? – Anh hỏi.

Diệp đặt tờ giấy thứ hai lên trên tờ thứ nhất. Cô không nói ngay. Cô vuốt nó cho phẳng, như vuốt một tờ giấy đã bị gấp nhiều lần.

– Em tra hộ tịch người đứng tên chiếc ghe. – Cô nói. – Sếp, Phan Thanh Tâm, sinh năm 1984, quê một xã ở An Giang. Có thiệt người này. Mà người này chết rồi. Chết đuối bên Campuchia năm 2016, đi làm thuê trên ghe cá, gia đình làm giấy báo tử năm 2017.

Khải không cầm tờ giấy lên. Anh nhìn nó nằm trên bàn.

– An Giang. – Anh nói.

– Dạ. – Diệp nói, nhỏ. – Cái số An Giang mà ông Đởm gọi đêm năm 2018, cũng đăng ký tên một người ở An Giang. Em chưa biết có dính gì không. Em chỉ thấy hai cái tên đều ở An Giang, mà người nào cũng không có mặt ở An Giang.

Ngoài cửa sổ, sông Cổ Chiên tối đen, chỉ có một chiếc ghe cát chạy đêm, đèn đỏ đèn xanh trôi chầm chậm về phía biển.

— Hết chương 23 —