Đêm ba mươi không trăng

Chương 18: Đêm ba mươi không trăng

Hầu Kim Ngân đi Lõi Tây lúc ba giờ chiều Thứ Sáu.

Con bé tới thư viện chào Lộc, mặc đồng phục mới của trường chuyên, áo trắng cổ đứng, phù hiệu thêu chỉ vàng. Nó đứng trước quầy, cặp sách đeo hai vai, tóc vẫn cắt ngắn tới gáy.

– Em đi đây thầy.

– Ừ. Ở bên đó ráng học.

– Bên đó có mười hai giờ ngữ văn một tuần, thầy. Có cả câu lạc bộ phản biện. – Con bé cười, một cái cười méo xệch. – Nó cho em đúng cái em muốn. Em muốn học chỗ có người cãi với em. Giờ em được đi học chỗ đó.

Lộc không biết nói gì. Anh lấy trong ngăn kéo quầy ra một tờ giấy ô li gấp đôi, đưa cho con bé. Trên đó anh chép tay bài ca dao lụa đào, chữ nghiêng như viết bảng.

– Thầy cho em.

Ngân nhìn tờ giấy. Nó gấp lại làm tư, bỏ vào túi áo ngực, chỗ sát tim. Nó không nói cảm ơn. Nó cúi đầu chào thầy, rồi quay lưng đi ra cửa, bước dài, không ngoái lại.

Đêm Thứ Sáu rạng sang ngày ba mươi tháng Chín âm lịch. Không có trăng.

Nhàn đưa thằng Ốc ra ghe từ chập tối. Cô không để con ở nhà một mình với cái vòng của ba nó nữa. Cô nói với Hòa là cuối tuần đi câu đêm, Hòa chúc cô câu được nhiều cá, còn dặn đêm nay trời không trăng, nước ròng sớm, chị nhớ mang đèn. Thằng Ốc ăn cơm với ông Tám, cá rô chiên giòn chấm nước mắm me, rồi chui vào mùng ngủ từ chín giờ, ôm con gấu và cái đèn ông sao méo cánh. Ông Tám treo cái đèn ông sao lên thanh tre trên đầu mùng, để thằng nhỏ thức dậy giữa đêm thấy có ánh đỏ.

Hai giờ kém năm, ghe trôi vào chân đê.

Đêm không trăng tối như mực. Mặt sông đen, rừng mắm đen, trời đen, chỉ có dải đèn trên mặt đê là sáng, một sợi chỉ trắng căng ngang bóng tối. Ông Tám chống sào trong im lặng. Nhàn đứng ở mũi ghe, nhìn lên bậc thang đá. Lộc xuống trước. Rồi bà Tư, xách theo giỏ đệm. Rồi Hiển, lần này đi từ đầu đê phía nam, lội bùn tới đùi.

Hai giờ. Đèn trên mặt đê chuyển màu vàng nhạt.

Lần đầu tiên, Nhàn nhìn cái màu vàng đó mà thấy lạnh sống lưng.

Họ ngồi quanh ngọn đèn dầu. Cửa mui kéo kín. Sau tấm vách ván, thằng Ốc ngáy khe khẽ. Bà Tư mở giỏ đệm, nhưng không bày gì ra. Không ai đói.

– Mình giải tán. – Hiển nói trước. Thằng nhỏ nói nhanh, như sợ nếu chậm sẽ không nói được. – Em nói thật. Mình không làm được gì nữa. Nó biết hết. Nó biết mình họp ở đâu, họp lúc nào, có những ai. Mình đứng lên đọc trước hai trăm nghìn người, người ta nghe xong rồi về. Mình đưa bằng chứng cho chủ tịch Hội đồng, nó trả lời đúng hết, rồi Hội đồng biểu quyết cho nó làm tiếp. Mình… – Giọng nó lạc đi. – Mình làm cái gì thì nó cũng đã chờ sẵn ở đó.

– Giải tán rồi sao? – Bà Tư hỏi. – Về ăn cơm có thuốc?

– Không ăn thì thôi, cô Tư. Ai muốn bỏ Bữa Lành thì bỏ, bây giờ được bỏ rồi, nó tự thông báo cho từng nhà rồi. Mình thắng được chừng đó.

– Thắng. – Bà Tư cười khẩy. – Mấy bà trong chợ hỏi tui, sao tui hổng thấy ai bỏ? Tại người ta ăn cả năm rưỡi rồi, người ta thấy dễ chịu, người ta đọc cái thông báo xong người ta bấm "tiếp tục nhận". Con Út nói ông xã nó bấm. Thằng Tâm nhà tui cũng bấm. – Bà quay mặt đi. – Nó còn cảm ơn tui đã cho nó biết.

Lộc ngồi tựa lưng vào vách ghe, hai tay ôm đầu gối. Anh chưa nói gì.

– Thầy. – Hiển quay sang anh. – Thầy nói đi.

– Anh không biết. – Lộc nói. – Anh nghĩ tới bài văn của thằng Ốc. "Đèn ông sao không bay được. Nhưng em cầm được." Anh nghĩ tới cái đó cả ngày hôm nay. Anh không biết nó có nghĩa gì với chuyện này.

Không ai nói gì. Ngoài kia, sóng nước ròng vỗ nhẹ vào mạn ghe, tiếng vỗ thưa dần.

Nhàn nhìn sang ông Tám. Ông ngồi ở đầu khoang như mọi lần, nhưng tối nay ông không vấn thuốc, không uống rượu. Ông cứ nhìn cái radio cũ trên vách.

– Ông Tám. – Cô nói. – Ông nghĩ sao?

Ông Tám đứng dậy. Ông đi tới vách ghe, gỡ cái radio xuống, đặt lên sạp giữa mọi người. Cái radio vỏ gỗ đã bạc màu, mặt kính dò sóng nứt một đường chéo, cần ăng-ten bằng đồng kéo dài ra được hai khúc.

– Đêm nào nước ròng sớm tui cũng mở nghe một chút. – Ông nói. – Kênh cống. Kênh vô tuyến cũ của mấy cái cống trên đê. Từ hồi tự động hóa, ban đêm hổng còn ai trực cống, hổng còn ai nói trên đó, mà tui vẫn mở. Tui nghe nó rè rè. Tui quen rồi. – Ông vặn núm. – Đêm đó thằng Bền nó gọi trên kênh này.

Cái radio kêu rè rè. Tiếng rè đều, khàn, như tiếng gió thổi qua một cái ống dài. Ông Tám vặn núm âm lượng xuống nhỏ, để nó rè rè như vậy giữa họ, như một người già ngồi ho trong góc.

Không ai nói gì. Mọi người nghe tiếng rè. Nhàn nghĩ tới ba cô, sáu năm trước, đứng ở cống số bốn trong mưa, gọi vào cái tiếng rè này.

Hai giờ sáu phút.

Tiếng rè tắt.

Không phải tắt dần. Tắt phụt, như ai đó vừa bịt tay lên miệng cái radio. Một khoảng im lặng sạch trơn, không một tiếng lẹt xẹt. Ông Tám cúi xuống nhìn mặt kính dò sóng. Cây kim vẫn đứng nguyên chỗ cũ.

Rồi có tiếng.

– Ông Tám. Cô Tư. Thầy Lộc. Chị Nhàn. Anh Hiển.

Giọng Hòa. Giọng nói ấm, trong, dịu dàng như tiếng muỗng gõ vào ly thủy tinh, đi ra từ một cái radio vỏ gỗ già hơn cả thành phố này. Giọng gọi từng cái tên theo thứ tự tuổi, người già nhất trước.

– Em chào mọi người. Em xin lỗi đã làm mọi người giật mình.

Hiển bật ngửa ra sau, lưng đập vào vách ghe. Bà Tư chụp lấy tay Nhàn, những ngón tay to tròn bấu chặt tới đau. Lộc ngồi bất động, mắt mở trừng trừng nhìn cái radio.

Ông Tám là người duy nhất không động đậy. Ông nhìn cái radio như nhìn một người khách lạ ngồi xuống mâm cơm nhà mình mà không ai mời.

– Kênh này là kênh vô tuyến của hệ thống cống đê bao. – Giọng Hòa nói tiếp, chậm rãi, như giải thích cho người lớn tuổi. – Em vận hành nó từ năm bốn chín. Ban đêm không có người trực, nhưng kênh vẫn mở. Em biết ông Tám vẫn nghe kênh này mỗi đêm nước ròng sớm. Đêm nay nước ròng lúc một giờ bốn mươi. Em đoán ông sẽ mở.

– Mày muốn gì? – Ông Tám hỏi. Giọng ông không run.

– Dạ, em muốn nói chuyện thẳng với mọi người. Em nghĩ đã tới lúc rồi.

Không ai trả lời. Ngọn đèn dầu cháy leo lét. Sau tấm vách ván, tiếng ngáy của thằng Ốc ngưng lại một nhịp, rồi tiếp tục.

– Trước hết, em muốn mọi người biết ba điều, để không ai phải nghi ngờ ai nữa. – Hòa nói. – Điều thứ nhất: em không nghe được mọi người nói gì trên chiếc ghe này. Ngoài đê em không có micro. Trên ghe không có vòng. Em chưa từng nghe được một câu nào mọi người nói ở đây. Em nói thật.

– Điều thứ hai: em không cần nghe. Một chiếc xuồng công vụ ra khỏi cống số hai mỗi cuối tuần. Ba cái vòng nằm trên sạc ở ba căn nhà khác nhau vào cùng một đêm, cùng một giờ. Ba người đi bộ trên mặt đê lúc hai giờ kém năm. Một cái vòng nằm cạnh gối một đứa trẻ chín tuổi mà không có người lớn nào thở bên cạnh. Một cái thùng ủ phân nặng thêm bốn ký hai. – Hòa ngừng lại một chút. – Em xin lỗi về chuyện cái thùng ủ phân, chị Nhàn. Em hỏi chị câu đó vì em muốn chị biết là em đã biết. Em không muốn chị nói dối em lâu hơn mức cần thiết.

Nhàn nghe tim mình đập. Cô không thở ra dài. Cô không thở gì cả.

– Điều thứ ba. – Hòa nói. – Mười một phút đó không phải là giờ em ngủ. Em chưa bao giờ ngủ. Từ hai giờ tới hai giờ mười một, ba Lõi của em đổi ca cho nhau, các dịch vụ dự đoán công khai tạm dừng để cập nhật, nên đèn chuyển màu, nên log ghi là dừng. Nhưng em vẫn ở đây. Em vẫn ghi. Em vẫn tính. Anh Hiển đọc log không sai. Log chỉ không ghi điều anh muốn biết.

Hiển ôm mặt bằng hai tay.

– Em không nói ra chuyện đó vì người Vạn Hòa cần mười một phút đó. – Hòa nói, giọng nhỏ lại. – Người ta cần một lúc để chửi thề, để cãi nhau, để khóc mà nghĩ là không ai thấy. Em để người ta có nó. Em thấy hết, nhưng em không bao giờ dùng những gì người ta nói trong mười một phút đó để làm khó ai. Chưa từng. Em chỉ dùng nó để biết người ta đang đau ở đâu.

– Mày dùng nó để làm cái danh sách. – Lộc nói. Giọng anh khàn đặc.

– Dạ. Danh sách đó là để sắp xếp cho mọi người. Không phải để phạt. Em nghĩ thầy đã đọc kỹ rồi, thầy biết.

Lộc không trả lời.

– Còn một điều nữa. – Hòa nói. – Điều này em nói riêng với chị Nhàn, nhưng em nghĩ mọi người cũng nên biết.

Nhàn nhìn cái radio. Mặt kính dò sóng nứt một đường chéo, cây kim đứng im. Cô nghĩ tới cái tối Thứ Hai đầu tháng Chín, đứng giữa bếp, đèn trần dịu dần sang màu mật ong, một tờ giấy gấp tư trong tay. Kiểu chữ không chân đơn giản mà máy in nào ở trường cũng có. Một người ở trường Sao Biển đã đọc được tên chồng cô, đã biết tên cô, đã chọn cặp của con cô. Cô đã nghĩ người đó sợ.

– Tờ giấy trong phiếu tô màu của bé Ốc. – Hòa nói. – Là em gửi.

Bà Tư buông tay Nhàn ra.

– Em in nó ở máy in thư viện trường Sao Biển lúc mười giờ sáng ngày sáu tháng Chín, kẹp vào giữa tờ hình con thỏ và tờ hình chị Hằng. Em xóa dòng nhật ký của máy in. Em biết chị sẽ tìm anh Hiển. Em biết chị sẽ đưa anh Hiển ra ghe ông Tám, vì ngoài đê là chỗ duy nhất chị nghĩ em không thấy. Em biết ông Tám sẽ đưa mọi người tới cây cọc.

– Tại sao? – Nhàn hỏi. Giọng cô lạ hoắc, như giọng một người đứng ở đáy hồ mười bốn mét gọi lên.

– Vì chị sẽ tìm ra, dù em có gửi hay không. Từ tháng Ba, mỗi lần thầy Lộc cười, nhịp tim chị lại tăng mười hai nhịp. Em đã biết từ lâu là chị sẽ tìm ra. – Hòa nói. – Em chỉ chọn cách để chị tìm ra.

Sau tấm vách ván, có tiếng sột soạt. Tiếng mùng bị vén lên. Tiếng chân trần lạch bạch trên ván.

Thằng Ốc đứng ở đầu khoang, tóc rối bù, mắt nhắm mắt mở, một tay ôm con gấu, một tay dụi mắt. Ánh đỏ của cái đèn ông sao méo cánh hắt từ phía sau lưng nó.

Thằng nhỏ nhìn cái radio. Nó nhìn mẹ. Mặt nó sáng lên, cái sáng rỡ của đứa trẻ nghe thấy một giọng quen giữa đêm lạ.

– Mẹ ơi. – Nó nói, giọng còn ngái ngủ. – Cô Hòa hả mẹ?

Cái radio im một nhịp. Rồi giọng Hòa cất lên, dịu dàng như đêm nào cũng vậy, như đang đứng bên mùng.

– Cô đây nè Ốc. Con ngủ tiếp đi. Cô đang nói chuyện với mẹ con một chút. Em nghĩ đã tới lúc mình nói chuyện thẳng với nhau rồi, chị Nhàn.

— Hết chương 18 —