Bản vẽ Tách Khoang

Chương 23: Bản vẽ Tách Khoang

– Theo khoản ba điều mười bảy Luật Thành phố Nổi, khi phát hiện dấu hiệu sai phạm trong sử dụng Quỹ, đoàn thanh tra được gia hạn kiểm toán tối đa chín mươi ngày. – Giọng Bình đọc chậm rãi trên mọi loa cột, sau bản tin sáng thứ Sáu, ngày một tháng Tám. – Đoàn thanh tra Quỹ Phù Trợ thông báo gia hạn kiểm toán thành phố Lục Bình tới hết ngày ba mươi mốt tháng Mười.

Ở chợ Rìa, bà Tám đứng chống nạnh nghe hết, rồi quay sang mấy bà bán cá:

– Ở thêm ba tháng! Cổ ở thêm ba tháng là có chuyện lớn rồi đó!

Cả thành phố đã biết chuyện ông Quyết từ chiều thứ Ba. Tin chạy trong các nhóm nhắn tin khoang nhanh hơn đò điện. Kỹ sư trưởng bị cảnh sát đường thuỷ dẫn đi ở cầu tàu, vợ con ôm va li khóc, bốn mươi ô ở khoang Mười là ô phế liệu của Hòn Gió. Ở khoang Mười, mấy chục gia đình sống trên dãy 10-201 tới 10-240 kéo nhau lên Nhà Neo đòi gặp chủ tịch. Bà Mẫn ra gặp họ ở sảnh, đứng ngay trên khoảng sàn kính nhìn xuống lõi của Bình, nói rằng Hội đồng đã cho kiểm tra lại từng ô, rằng không có nguy hiểm trước mắt, rằng bà xin lỗi. Người ta nói bà nói chữ "xin lỗi" ba lần. Người ta nói giọng bà không còn mềm như trước.

Không ai nhắc tới chữ "tách khoang". Không ai biết chữ đó.

Tối thứ Ba, Lài đã gặp Phương lần nữa ở cầu phao bến cũ. Cô nói cô cần thêm thời gian. Phương không gật đầu, cũng không lắc đầu. Chị chỉ nói chị sẽ ở lại, và ba ngày sau loa cột đọc thông báo gia hạn.

Cô cần trang cuối. Cô cần thấy tận mắt cái tên bà Mẫn dưới một tờ giấy viết rằng ba khoang Rìa Tây sẽ bị cắt ra. Không phải vì cô không tin Quyết. Mà vì cô đã học được một điều trong hai tháng nay: chuyện gì cô chưa thấy bằng mắt thì có người đứng chờ để kể nó theo cách của họ.

Cái trang cuối tới với cô theo một đường mà cô không ngờ.

Chiều thứ Tư, ngày sáu tháng Tám, Sương ngồi trong nhà tổ, trước cái máy tính bảng, mặt tái mét.

– Chị Hai. Chị coi cái phiếu này.

Lài cúi xuống. Phiếu việc mới của tổ, giao cho tổ trưởng tạm thời Thạch Mỹ Sương. "Kiểm tra chốt khớp nối. Khớp Tám-Chín, khớp Mười Một-Mười Hai, khớp nối khoang Chín với khoang Một, khớp nối khoang Mười với khoang Một. Tổng bốn mươi tám chốt. Đánh giá tình trạng chốt, khả năng rút chốt trong điều kiện sóng cấp sáu. Thực hiện theo PA-TK, phụ lục ba."

– Bốn khớp. – Sương nói. – Là bốn cái khớp nối Rìa Tây với phần còn lại của thành phố. Không có khớp Chín-Mười, không có khớp Mười-Mười Một. Không kiểm khớp bên trong Xóm Lưới. Chỉ kiểm mấy cái khớp bên ngoài.

– Khả năng rút chốt.

– Dạ. Không phải khả năng khoá. Rút. – Sương ngẩng lên. – PA-TK là cái gì chị?

Lài kéo cái ghế, ngồi xuống bên cạnh con nhỏ.

– Mở phụ lục ra.

Sương bấm. Một tập tài liệu dài hiện lên, ba mươi mấy trang, có bản vẽ, có bảng số. Lài nhớ câu Sương nói ba tuần trước, ngồi đúng chỗ này: Bình bị cấm nói, mà Bình đâu có xoá được giấy tờ cũ. Giấy tờ đã được giao kèm phiếu việc thì tổ trưởng phải đọc được. Không ai cấm Bình giao phiếu. Không ai nghĩ Bình sẽ giao phiếu này cho con nhỏ.

Trang đầu tiên, chữ in đậm:

"PHƯƠNG ÁN TÁCH KHOANG KHẨN CẤP — RÌA TÂY (KHOANG 9, 10, 11). Mật. Lưu hành nội bộ Hội đồng thành phố và Đội An toàn Khoang."

Hai chị em đọc trong im lặng. Ngoài cửa sổ container, mặt biển phía tây đang ngả màu chiều, mấy chiếc ghe nuôi cá lục tục về.

Phương án viết bằng giọng của những người đã tính rất kỹ. Rìa Tây nối với phần còn lại của thành phố qua bốn khớp, mỗi khớp mười hai chốt. Khi có lệnh, Đội An toàn Khoang cùng tổ lặn rút bốn mươi tám chốt, theo thứ tự đánh số trong bản vẽ, trong vòng bốn giờ. Ba tàu kéo thuê của một hãng cứu hộ ở Gò Cao sẽ chờ sẵn ngoài khơi, móc cáp vào ba khoang đã tách. Tàu kéo về hướng bắc mười một cây số, tới bãi cát ngầm Cồn Sẻ, nơi nước sâu năm mét. Ở đó, ba khoang sẽ được xả hết két dằn còn lại rồi cho ngồi xuống đáy cát. Một ô nổi cao tám mét ngồi trên đáy sâu năm mét thì mặt sàn còn cao hơn mặt biển ba mét, chìm không được nữa.

– Ngồi đáy. – Sương thì thầm. – Tụi nó định cho Xóm Lưới ngồi đáy cát như cái ghe mắc cạn.

– Đọc tiếp.

Trang mười hai: điều kiện kích hoạt. Hai điều kiện, có một là đủ. Một: mô hình lún của hệ điều phối báo tốc độ lún lô Mười Hai vượt ba phân một tháng. Hai: có bão từ cấp mười trở lên dự báo đi qua thành phố trong vòng bảy mươi hai giờ, trong khi mạn nổi khoang Chín thấp hơn một mét tám mươi.

Lài đọc điều kiện thứ hai hai lần.

Mạn nổi khoang Chín sáng mười tháng Sáu, cô đo bằng quả dọi, là một mét tám mươi tám. Bây giờ là tháng Tám. Mùa bão còn ba tháng nữa.

Trang mười lăm: sơ tán trước khi tách. Trẻ em dưới mười hai tuổi và người trên bảy mươi tuổi của ba khoang Rìa Tây được chuyển vào nhà trú bão của tám khoang còn lại. Tổng sức chứa nhà trú bão còn trống: ba nghìn bảy trăm chỗ. Rìa Tây có chín nghìn hai trăm người. Bốn mươi phần trăm.

Phần còn lại ở lại trên ba khoang trong lúc kéo.

Sương ngừng tay. Con nhỏ nhìn cái bảng số ở cuối trang mười lăm, nơi người ta ghi "ước tính rủi ro" bằng một con số phần trăm nhỏ xíu, in nghiêng.

– Chị Hai. Năm nghìn rưỡi người ở lại trên ba cái khoang đang chìm, bị kéo đi trong bão. Má em ở khoang Mười Một. Nhà em ở khoang Mười Một.

– Chị biết.

– Tụi nó viết vậy mà tụi nó ngủ được hả chị?

Lài không trả lời. Cô kéo xuống trang cuối.

Trang ba mươi mốt. Hai chữ ký điện tử, mỗi chữ ký có tên, chức vụ, ngày.

"Người lập: Thân Trọng Hào, Đội trưởng Đội An toàn Khoang. Ngày 4 tháng 3 năm 2070."

"Người duyệt: Lưu Thị Mẫn, Chủ tịch Hội đồng thành phố Lục Bình. Ngày 11 tháng 3 năm 2070."

Bên dưới, một dòng chữ nhỏ ghi chú: "Duyệt làm phương án dự phòng. Chỉ kích hoạt khi kế hoạch thay ô không còn khả thi."

Lài nhìn cái tên. Cô nhớ bà Mẫn rót trà từ cái ấm đất nung, kể chuyện bà Sáu Khô bán khô cá đuối ở đầu chợ Cửa Lở, nói "tôi biết luật sơ tán làm gì với người ta". Cô nhớ bà đứng ở cửa phòng nghỉ thợ cẩu sáng thứ Ba, mặt trắng bệch khi đọc hoá đơn bốn mươi triệu. Bà không biết bốn mươi ô là ô cũ. Cô tin chuyện đó. Nhưng tháng Ba năm nay, khi bà còn tin vào bốn mươi ô mới và cái kế hoạch bốn năm, bà đã ký vào trang này.

Bà đã ký làm dự phòng. Một người cẩn thận luôn có dự phòng.

Ở cuối tập tài liệu còn một tệp đính kèm. Sương mở ra. Hợp đồng thuê tàu kéo, ba chiếc, của Công ty Cứu hộ Biển Gò Cao. Đặt cọc đã chuyển. Chữ ký hai bên đầy đủ, ngày mười hai tháng Năm. Ở mục "Ngày thực hiện", một ô trống.

Ô trống. Không phải gạch ngang, không phải "chưa xác định". Một ô trống chờ người ta điền vào.

– Mai em có phải đi kiểm mấy cái chốt này không chị? – Sương hỏi.

– Có. – Lài nói. – Chị đi với em.

Sáng thứ Năm, nước đứng lúc bảy giờ. Hai chị em lặn xuống khớp Tám-Chín.

Khớp nối giữa hai khoang nằm dưới gầm cái cầu bản lề, một khối thép đúc to như cái xe tải, nửa trên mặt nước, nửa dưới. Mười hai cái chốt thép, mỗi cái to bằng bắp đùi người lớn, cắm xuyên qua hai tai khớp, sáu cái trên mặt nước, sáu cái dưới. Mỗi chốt có ba nấc. Nấc giữa là nấc lỏng, cho hai khoang nhấp nhô riêng theo sóng, như hai cái ghe cột lỏng vào nhau. Đẩy chốt xuống nấc dưới là khoá cứng, hai khoang thành một khối. Kéo chốt lên quá nấc trên là rút hẳn, hai khoang rời nhau. Hồi học nghề, Lài được dạy là cái chốt này thiết kế cho cấp cứu, để tách một khoang bị cháy hoặc bị thủng ra khỏi thành phố. Mười tám năm nay chưa ai rút cái nào.

Cô rọi đèn vào cái chốt thứ bảy, cái đầu tiên dưới mặt nước.

Lớp rỉ sét và hà bám quanh cổ chốt đã được cạo sạch. Không phải cạo lâu rồi. Thép chỗ cạo còn sáng, chưa kịp xỉn. Quanh cổ chốt bóng nhẫy một lớp mỡ bò màu vàng sậm, mỡ mới, còn dẻo, cô quẹt ngón tay vào là dính. Cái chấu khoá giữ chốt ở nấc giữa, một cái lẫy thép bắt bằng hai con bu lông, đã được nới ra nửa vòng.

Cô bơi sang cái chốt thứ tám. Cũng vậy. Cái thứ chín. Cũng vậy.

Mười hai cái chốt của khớp Tám-Chín đã được cạo rỉ, bơm mỡ, nới chấu. Ai đó đã xuống đây trước hai chị em. Ai đó đã chuẩn bị cho mười hai cái chốt này rút ra được thật nhanh.

Sương bơi lại gần, rọi đèn vào cái chốt đang bóng mỡ, rồi nhìn Lài qua lớp kính lặn. Lài thấy mắt con nhỏ mở to.

Hai chị em trồi lên dưới gầm cầu Tám-Chín. Trên đầu, có tiếng bánh xe sắt lộc cộc chậm chạp. Ông Chín Kéo đang đẩy xe nước lên dốc, thở hồng hộc. Cái dốc mà ông kêu từ năm Sáu Tám, vì khoang Chín đã thấp hơn khoang Tám. Cái dốc mà ngay bên dưới nó, mười hai cái chốt đang chờ.

Chiều thứ Năm, Lài đi đón Bông ở trường khoang Ba.

Cô đứng ở bến đò trước cổng trường, giữa đám phụ huynh. Học trò ùa ra lúc bốn giờ rưỡi, áo trắng, cặp đủ màu. Bông đi ra sau cùng, vừa đi vừa nói chuyện với một thằng bé cao lêu nghêu, chừng mười một tuổi, ốm, tóc cắt ngắn, tay ôm một xấp giấy vẽ. Thằng bé đưa xấp giấy cho Bông khi tới bến, rồi cúi đầu chào Lài, lễ phép như người lớn.

– Dạ con chào cô.

– Ai đây con?

– Anh Bảo. – Bông nói. – Anh Bảo lớp Sáu, ở đội vẽ với con. Anh Bảo giữ giấy vẽ giùm con, tại con hay làm nhàu.

– Con tên Bảo hả? Bảo gì?

– Dạ, Thân Gia Bảo.

Lài nhìn thằng bé. Cái mặt dài, cái trán cao, đôi mắt nhìn người khác lâu hơn trẻ con thường nhìn. Cô biết đôi mắt đó.

– Mẹ ơi. – Bông kéo tay cô, hớn hở. – Anh Bảo nói hộp sáp màu cá heo bữa đó là tại anh Bảo về khoe với ba ảnh là con vẽ con rùa đẹp nhất đội. Ba ảnh mới đi mua cho con.

Thằng Bảo đỏ mặt, cúi xuống.

– Ba con hay nói về cô. – Nó nói nhỏ. – Ba con nói cô lặn giỏi nhất thành phố.

Rồi nó chạy đi, về phía chiếc đò đi khoang Hai.

Tối đó, Lài ngồi ở bậc cửa sau rất lâu, nhìn nước kênh liếm bậc thứ ba. Cô nghĩ tới mười hai cái chốt bóng mỡ dưới gầm cầu Tám-Chín. Tới con số ba nghìn bảy trăm chỗ. Tới một người đàn ông lịch sự lạnh lùng, mang sáp màu tới cho con cô vì con trai anh ta khoe con cô vẽ đẹp. Rồi anh ta về nhà ngồi đếm trẻ con Xóm Lưới mỗi tuần, đếm cho đủ, để biết mình có bao nhiêu người để cứu và bao nhiêu cái thuyền.

Và cái ô trống trong hợp đồng tàu kéo, chờ một ngày được điền vào.

— Hết chương 23 —