Cồn Táng Thủy

Chương 14: Cồn Táng Thủy

Hôm rằm, cái gò san hô chỉ to bằng một cái nhà. Sáng mười bảy, giữa giờ Mão, nó trồi lên to bằng cả cái làng.

Lặn đứng ở đuôi ghe nhìn nó lên. Nước ròng ra rất nhanh, nhanh tới mức nghe được tiếng nó chảy, ào ào như thác, đổ ra khỏi những khe tường đổ, những ô cửa sổ vỡ, những bậc thềm phủ rong. Gió bấc quất vào mặt lạnh buốt. Trời mới hửng, phía đông một vệt hồng nhạt. Dưới vệt hồng ấy, Cồn Táng Thủy hiện ra như một con rùa khổng lồ ngóc lưng khỏi biển.

Không phải một gò. Một vòng tường san hô tròn, cao bằng ba người, vây quanh một vùng rộng như cả xóm Bãi Ngang. Bên trong vòng tường là những bậc thềm thấp dần như lòng chảo, mỗi bậc là một dãy nhà đổ, mái sập, cột gãy. Ở đáy lòng chảo là một tòa điện mái tròn, nửa còn nguyên, nửa vỡ toang như vỏ trứng bị gõ. Tất cả phủ một lớp hà trắng, rong xanh, sò điệp bám chi chít, sáng lóa dưới ánh bình minh. Nước còn đọng trong những con lạch chạy ngoằn ngoèo giữa các bậc thềm, chảy về phía điện, chảy ra những lỗ hổng dưới chân tường.

Ở phía đông vòng tường, hai cột san hô đỏ sẫm, to bằng hai người ôm, đứng như hai cánh cổng.

Hai mươi mấy chiếc ghe còn ở lại sau đêm rằm ồ lên cùng một lúc. Người ta nhổ neo, chèo, quăng dây. Có người không đợi ghe cập, nhảy luôn xuống nước, lội ào ào về phía cổng.

– Giữ cổng! – Phí Hữu Sủng hét trên mũi ghe tông. – Người của Ty Thuế, giữ cổng! Kiểm thẻ trước khi vào!

Không ai giữ được. Ghe tông neo xa hơn ghe tán tu, vì đêm qua nó neo ở giữa, chờ cái lối vào trồi lên đúng chỗ ghi trong sổ. Cái lối vào trồi lên ở phía đông. Khi người của Ty Thuế lội tới hai cột san hô đỏ, nửa số tán tu đã chạy qua cổng, mất hút vào những dãy nhà đổ.

Lặn thấy chiếc ghe chài nhỏ cập vào vòng tường từ phía bắc, chỗ có một lỗ hổng ngang thắt lưng. Một bóng người tết tóc bím leo qua lỗ hổng ấy trước khi người của Ty Thuế kịp nhìn thấy.

– Đoàn tông, theo ta, – Tạ Minh Quyền nói. Giọng không to, không vội. – Phu gánh đi sau, giữ khoảng cách mười bước. Không ai tách đoàn.

Họ vào cồn qua hai cột san hô đỏ. Mười tám người áo lam đi trước, sáu phu gánh đi sau. Lặn đi cuối cùng, vai gánh hai cái thùng gỗ không, để đựng thứ đoàn tông nhặt được.

Hai canh giờ. Cậu bấm đốt tay. Ròng kiệt giữa giờ Mão, nước đứng chừng một khắc rưỡi, rồi lên. Lên tới chừng nào thì cổng chìm, cậu không biết chắc. Ông Vững nói hai mươi năm trước, cổng chìm trước điện chừng hai khắc. Ai còn ở trong điện lúc cổng chìm thì chỉ còn đường lặn ra.

Họ đi xuống những bậc thềm. Dưới chân là san hô chết, giòn, sắc, mỗi bước dẫm xuống là một tiếng rắc. Những con cua nhỏ chạy tán loạn vào khe đá. Mùi tanh nồng của rong mục và thứ gì đó cũ hơn, như mùi đáy rương lâu năm không mở. Hai bên là những ngôi nhà không còn mái, vách khắc những hình thù đã mòn gần hết dưới lớp hà: sóng, cá, những người mặc áo dài tay đứng thành vòng tròn, tay nắm tay.

Đoàn tông dừng ở một cái sân lát đá trước điện mái tròn. Ở đây có ba hành lang dẫn vào trong điện, mỗi hành lang là một vòm đá thấp, tối om, nước đọng tới mắt cá.

– Phu ở lại sân, – Quyền nói. – Canh đồ. Mười hai người theo ta vào hành lang giữa. Sáu người của nội môn, chia hai, vào hai hành lang bên. Một khắc sau gặp lại ở đây.

– Tạ sư huynh, – Sủng nói, – hay để người của Ty Thuế đi trước?

– Không cần.

Đoàn tông tách ra, mất vào ba cái vòm tối. Bền đi trong mười hai người theo Quyền. Lúc đi ngang qua Lặn, nó liếc cậu một cái, rồi nháy mắt về phía hành lang bên trái, về phía một cái lỗ hổng trên vách sân mà người khác không để ý.

Lặn đặt gánh xuống. Năm phu gánh còn lại ngồi bệt xuống đá, thở hồng hộc. Sủng đứng ở giữa sân, mắt dán vào hành lang giữa.

Lặn không đi qua ba cái vòm. Cậu nghe.

Từ trong hành lang giữa, có tiếng nước. Không phải tiếng nước đọng. Tiếng nước chảy vào, ồ ạt, rồi chảy ra, rồi im. Cậu đếm. Bốn mươi nhịp thở nước chảy vào. Một trăm hai mươi nhịp im. Rồi bốn mươi nhịp chảy vào.

Ông Vững đã kể. Hành lang nước thở. Cồn Táng Thủy chỉ nổi lên một phần, phần đáy của nó vẫn chìm dưới biển, và biển vỗ vào những lỗ hổng dưới đáy, đẩy nước vào trong những hành lang thấp theo nhịp sóng lừng. Ai biết đếm nhịp thì đi qua lúc nước ra. Ai không biết thì bị nhốt lại giữa chừng lúc nước vào, ngập tới cổ, tới đầu.

Mười tám người áo lam không ai dừng lại đếm.

– Phu kia, đi đâu?

Một người của Ty Thuế quát. Lặn đang đi tới chỗ lỗ hổng trên vách sân.

– Dạ, con đi tiểu.

Người kia nhìn Sủng. Sủng không quay lại, phẩy tay.

Lỗ hổng trên vách dẫn vào một con lạch khô giữa hai dãy nhà đổ, chạy vòng quanh mặt bắc của điện. Lặn đi được hai mươi bước thì thấy Mây.

Cô ngồi xổm trên một bậc đá, áo nâu ướt tới đầu gối, bím tóc quấn lên đầu, cột bằng một sợi chỉ. Thấy cậu, cô đứng dậy.

– Anh trễ, – cô nói.

– Tôi đi theo đoàn tông.

– Biết. Cả biển thấy. – Cô nhìn cậu, rồi nhìn ra phía biển, nơi cái vệt hồng đã thành màu vàng. – Anh nói đúng. Mười bảy. Người ta về gần hết. Cha tôi bảo tôi hôn tay anh, tôi nói thôi để dịp khác.

Lặn đỏ mặt. Mây không cười. Cô quay đi.

– Đi. Cha tôi tả rồi. Vườn sâm ở mặt tây bắc điện, dưới một cái vòm kính vỡ. Đi theo con lạch này.

Họ đi. Mây đi trước, nhanh, chân đặt chắc trên san hô giòn như người quen đi rạn. Lặn đi sau, vừa đi vừa nghe. Cậu nghe tiếng nước thở trong những hành lang hai bên. Mỗi hành lang thở một nhịp khác, như mười một vòng xoáy ở Chợ Đá Trôi. Có cái thở bốn mươi nhịp vào, một trăm hai mươi nhịp ra. Có cái thở ba mươi nhịp vào, chín mươi nhịp ra. Có cái thở không đều, lúc nhanh lúc chậm.

Con lạch đi vòng qua một khúc quanh rồi ngừng lại trước một bức tường. Bức tường có một ô cửa tròn, thấp, nước đọng tới đầu gối. Từ ô cửa ấy có tiếng nước thở.

– Qua cửa này là tới, – Mây nói. – Cha tôi nói vậy. Hai mươi năm trước cha tôi đi qua chỗ này lúc nước vào. Cha tôi bị nhốt bên trong nửa khắc. Lúc nước ra lại thì...

Cô không nói tiếp. Lặn nhớ con mắt trắng đục và bàn tay phải co quắp.

Cậu ngồi xuống, nghe.

– Năm mươi nhịp vào, – cậu nói, sau một lúc. – Một trăm bốn mươi nhịp ra. Nước vừa ra xong. Đếm tới mười rồi đi. Đi qua mất chừng sáu mươi nhịp nếu không vấp. Còn dư.

Mây nhìn cậu. Rồi cô gật.

Họ đếm tới mười, rồi đi.

Ô cửa tròn dẫn vào một đường hầm thấp, phải cúi người. Tối. Nước dưới chân rút dần, róc rách chảy ngược ra phía sau. Lặn đếm. Mười lăm. Ba mươi. Năm mươi. Đường hầm rẽ trái. Có ánh sáng phía trước. Bảy mươi. Họ bước ra.

Vườn sâm nằm dưới một cái vòm.

Vòm ấy ngày xưa có lẽ lợp bằng một thứ gì trong suốt, giờ đã vỡ gần hết, chỉ còn lại cái khung đá cong vút như xương sườn một con cá voi. Ánh sáng ban mai đổ xuống qua những khung xương ấy, vàng như mật ong, rọi lên một khoảng sân tròn lát đá. Mặt sân lỗ chỗ những hố nước nhỏ, mỗi hố to bằng cái chậu, nước trong vắt, đáy cát trắng.

Trong mỗi hố nước có một cái cây.

Cây cao chừng một gang tay, thân mềm như rong, lá xanh ngả lam, xòe ra như bàn tay. Ở giữa chùm lá có một nụ hoa nhỏ màu trắng, khép kín. Dưới đáy hố, chỗ gốc cây cắm vào cát, có thể thấy một cái củ màu ngà, to bằng ngón tay cái, hình như một người nhỏ đang co gối ngủ.

– Bích Lư sâm, – Mây nói, giọng nhỏ hẳn. – Cha tôi nói không sai.

Có chừng bốn chục cái hố. Phần lớn đã trống, cây chết khô, cát đen lại. Lặn đếm được chín cái hố còn cây xanh.

Và ở chính giữa sân, có một cái hố to hơn hết thảy, to bằng cái ao nhỏ, nước đục ngầu. Trên mép hố có những vết cào sâu hoắm trong đá.

– Cua đá, – Mây thì thầm. – Cha tôi nói nó canh vườn. Mai nó cứng như đá, hai càng to bằng đùi người. Nó nằm dưới cái hố đó. Ai lại gần cây nào là nó trồi lên.

Lặn ngồi xuống sau một cái cột đổ, nhìn cái hố đục ngầu. Mặt nước trong hố gợn lên, rồi phẳng, rồi gợn lên. Cậu nghe. Cái hố ấy cũng thở. Nó nối với một hành lang nào đó dưới đáy cồn. Nước vào, nước ra. Mỗi lần nước ra, mặt hố hạ xuống chừng một gang tay.

– Cua núp hang khi nước lên, – cậu nói. – Ở Hòn Gù, cua đá rạn lúc nước lên thì chui sâu vào khe, nước ròng mới bò ra kiếm ăn. Con này chắc cũng vậy.

– Nó là yêu thú, không phải cua rạn.

– Yêu thú thì cũng là cua.

Mây nhìn cậu, mím môi nhịn cười.

– Vậy anh định làm gì?

Lặn rút từ cạp quần ra một cuộn chỉ. Chỉ khóa khí, cuộn còn lại sau hai tháng vá lưới. Cậu cắt ra một đoạn dài chừng ba sải, thắt một đầu thành một cái nút thòng lọng to bằng cái mâm. Mây nhìn cái nút, rồi nhìn cậu.

– Đặt cái này ở miệng hố, – cậu nói. – Lúc nước ra, nó bò lên. Càng trước bò lên trước. Mình kéo. Không cần giữ lâu, chỉ cần giữ cái càng ấy chừng ba mươi nhịp. Cô đi nhổ củ gần nhất. Tôi giữ dây.

– Anh giữ nổi một con yêu thú tầng chín bằng một sợi chỉ?

– Không nổi. – Lặn đưa đầu dây cho cô coi. – Nhưng đầu này tôi buộc vào cái cột đổ kia bằng nút neo. Nút neo chịu được cả mỏ neo ghe bầu kéo trên đáy rạn. Tôi chỉ giữ cho nó không tuột. Cái cột giữ con cua.

Mây im một lúc. Rồi cô cầm lấy cuộn chỉ, ướm thử trong tay.

– Chỉ của tôi, – cô nói. – Tôi giữ. Anh đi nhổ.

Họ đặt cái thòng lọng quanh miệng hố đục. Lặn buộc đầu dây vào cái cột đổ, thắt nút neo ngược cha dạy, kéo thử. Chặt. Mây ngồi sau cột, hai tay nắm đoạn dây giữa. Lặn bò tới cái hố có cây sâm gần nhất, cách cái hố đục chừng năm bước. Cậu nằm sấp, chờ.

Mặt nước trong hố đục bắt đầu hạ xuống.

Một nhịp. Hai nhịp. Có cái gì đó cựa quậy dưới đáy. Một cái bóng to, tròn, sẫm màu, nhô dần lên. Đầu tiên là hai cái mắt trên hai cái cuống, đen bóng như hai hạt nhãn. Rồi đến mép mai, xám đen, lởm chởm như đá rạn. Rồi một cái càng. To bằng đùi người. Đỏ sẫm. Ngấp nghé vươn ra khỏi mép hố, đúng chỗ cái thòng lọng nằm.

Lặn đưa tay xuống hố nước trước mặt, nắm lấy gốc cây sâm.

Ở đâu đó phía nam, phía bên kia bức vách, có tiếng đập.

Không phải tiếng nước. Tiếng nắm tay đập vào đá. Liên hồi. Hoảng loạn. Rồi một tiếng hét, nghẹn lại giữa chừng như bị nước tràn vào miệng.

Lặn quay đầu lại. Bức vách phía nam vườn sâm có một kẽ nứt dài chạy từ chân lên tới ngang ngực. Qua kẽ nứt ấy, cậu thấy một căn buồng nhỏ, tối, nước đang tràn vào từ dưới sàn, lên tới thắt lưng, lên nữa. Trong buồng có một người đang dùng hai tay đập vào cánh cửa đá đã đóng sập.

Áo trắng viền lam. Mặt trắng bệch, trắng hơn cả vỏ ốc tai tượng. Đôi mắt màu nâu nhạt mở trừng trừng, không phải mắt của một người đã Trúc Cơ, cháu đích tôn tông chủ, mà là mắt của một đứa trẻ đang chìm.

Tạ Minh Quyền.

— Hết chương 14 —