Chén xốt thứ hai

Chương 18: Chén xốt thứ hai

Hộp gỏi cuốn bằng nhựa trong có in hình bông hoa lan trắng trên nắp, và cái chén xốt me nhỏ bằng nhựa đậy kín được gài vào một góc hộp như một món quà tặng kèm.

Tráng đặt nó lên bàn inox trong bếp quán cơm bà Hai lúc mười giờ sáng chủ nhật, chín tháng Tám.

– Ba chục ngàn. – Anh nói. – Gỏi cuốn ngó sen, xốt me. Tui mua lúc chín giờ. Con nhỏ bán hàng hỏi tui có muốn thêm xốt không, tui nói có. Nó múc thêm một chén từ cái bình inox sau quầy.

Anh đặt chén xốt thứ hai bên cạnh hộp gỏi cuốn.

Thạch nhìn hai cái chén xốt. Màu nâu đỏ, sẫm, đục. Trên mặt xốt có một vòng dầu óng mỏng.

Anh mở nắp chén thứ nhất. Anh không nếm ngay. Anh cúi xuống, đưa mũi sát mép chén, nhắm mắt lại.

Me. Tỏi. Đường. Ớt. Nước mắm. Một chút bột ngọt. Và ở dưới tất cả những thứ đó, như một nốt trầm rất thấp trong một bản nhạc, cái mùi béo ngầy ngậy của một thứ hạt rang.

Anh chấm đầu ngón tay út vào xốt, đưa lên lưỡi, giữ yên. Anh để vị chua, vị ngọt, vị cay đi qua. Rồi chờ. Cái hậu vị đến sau cùng, rất mờ, ở cuống lưỡi, nơi người ta cảm nhận cái béo và cái đắng nhẹ. Anh biết vị này. Anh đã rang đậu phộng hàng ngàn lần trong đời, cho xôi, cho chè, cho gỏi, cho muối mè. Đậu phộng rang tới khi vỏ lụa bong ra, hạt chuyển màu ngà, dầu bắt đầu rịn ra, có một mùi rất riêng, ấm, tròn, như mùi bánh nướng.

– Có. – Anh nói. – Dầu phộng rang. Rất ít. Mà có.

Nguyên đứng sát bên, hai tay nắm chặt mép bàn.

– Anh chắc không anh?

– Anh chắc như anh chắc nước màu khét ba giây. – Thạch nói. – Nhưng anh chắc thì không ai tin. Ở buổi họp kỷ luật anh nói anh chắc, người ta ghi vô biên bản là "anh Thạch dựa vào cảm giác".

Hôm qua, ở chợ Tân Định, khi bàn tay Long đặt lên vai anh, Thạch đã đứng im rất lâu sau khi Long đi khỏi. Anh đã đi về phía gian trưng bày của Mộc Lan Đài, đứng ở đó nhìn mấy cô nhân viên áo xanh rêu mời khách nếm gỏi cuốn. Anh đã không nếm. Anh sợ mình nếm rồi sẽ đứng đó mà không giữ được mặt.

Tối qua, anh kể cho cả nhóm nghe về cái mùi trên tay Long. Rồi anh kể lại chuyện tối mùng bảy tháng Ba, lần này kể hết, không bỏ chi tiết nào, kể cả chuyện Ngà và cái thùng nhựa trắng đổ xuống cống lúc hai giờ sáng. Hảo, Tráng, Nguyên ngồi nghe, không ai cắt lời. Khi anh kể xong, Nguyên là người lên tiếng đầu tiên.

– Anh Thạch. – Cậu nói. – Em kể anh nghe chuyện hồi em thực tập ở Phúc Hưng Thịnh.

Bây giờ, sáng chủ nhật, cậu kể lại cho rõ hơn, đứng bên cái bàn inox có hai chén xốt.

– Xưởng đó có bốn cái bồn trộn inox lớn. – Cậu nói, tay vẽ lên mặt bàn bốn cái vòng tròn. – Mỗi bồn năm trăm lít. Họ làm nhiều loại xốt: xốt me, xốt mắm nêm, tương đậu phộng chấm bò bía, xốt sa tế. Bồn số ba với bồn số bốn dùng chung cho xốt me và tương đậu phộng. Sáng làm tương, chiều làm me.

– Giữa hai mẻ thì sao?

– Dạ, theo quy trình thì phải rửa bồn bằng nước nóng, xà phòng chuyên dụng, rồi tráng lại, rồi kiểm tra. Mất hai tiếng. – Nguyên dừng lại. – Nhưng hồi em thực tập, có nhiều bữa đơn gấp, mấy anh công nhân chỉ xịt nước lạnh cho trôi bớt, rồi đổ mẻ xốt me vô liền. Em có nói với anh tổ trưởng. Ảnh nói: "Xốt me thì làm gì có đậu phộng mà lo. Súc nước là sạch rồi em." Em là sinh viên thực tập, em không dám nói nữa.

– Trên nhãn ghi gì?

– Dạ trên bảng thành phần xốt me ghi: "Không chứa đậu phộng." – Nguyên nói. – Vì công thức xốt me thật sự không có đậu phộng. Người ta ghi đúng công thức. Cái người ta không ghi là cái bồn.

Hảo, đang đứng ở cửa bếp, khoanh tay lại.

– Vậy là đậu phộng dính trong cái bồn, lọt qua xốt me. – Chị nói. – Bàn khác ăn thì không sao. Ông khách bàn bảy dị ứng thì…

– Thì một chút xíu cũng đủ. – Nguyên nói. – Người dị ứng đậu phộng nặng, có khi chỉ cần một lượng rất nhỏ là phản ứng. Cái đó em học trong môn an toàn thực phẩm.

Không ai nói gì. Ngoài hẻm, tiếng một đứa con nít khóc đòi mẹ mua kem.

– Mình chứng minh được không? – Tráng hỏi.

– Dạ được. Một phần. – Nguyên nói. – Có những trung tâm kiểm nghiệm nhận phân tích mẫu thực phẩm cho người dân, có xét nghiệm tìm dị nguyên đậu phộng. Em có đứa bạn cùng lớp cũ, nó làm kỹ thuật viên ở một trung tâm như vậy. Em hỏi nó rồi. Tốn chừng hai triệu rưỡi, một tuần có kết quả.

– Một phần là sao? – Thạch hỏi.

Nguyên nhìn anh. Cậu nói chậm, như người phải báo một tin không vui.

– Dạ, mẫu này mình mua hôm nay, tháng Tám, ở cửa hàng cơm nhà. Không phải mẫu xốt đêm tiệc tháng Ba ở nhà hàng. Thùng xốt đêm đó đổ xuống cống rồi. Nếu kết quả dương tính, mình chứng minh được là xốt me của Phúc Hưng Thịnh bây giờ có dính đậu phộng, dù nhãn ghi không có. Mình không chứng minh được chén xốt bàn bảy đêm đó có xốt của Phúc Hưng Thịnh.

Thạch gật đầu. Anh biết. Anh đã nghĩ tới đó từ tối qua.

Anh nhìn lại chén xốt thứ nhất, cái vòng dầu óng mỏng như vân móng tay. Rồi anh nghĩ tới chén xốt bàn bảy. Lá ngò chữ V của anh vẫn cắm nghiêng trên mặt. Xốt của anh trong, nâu đỏ, không có vòng dầu. Xốt trong chén thu về thì sẫm hơn, đục hơn, có vòng dầu. Giống y cái chén nhựa này.

Ai đó đã cho xốt nền vào chén của anh. Anh vẫn không biết là ai.

– Mình gửi mẫu. – Anh nói. – Hai triệu rưỡi.

Hảo nhìn anh, mở miệng định nói gì đó về kỳ trả nợ ngày hai mươi, rồi lại thôi. Chị gật đầu.

Thứ Hai, mười tháng Tám, Nguyên chở hai hộp mẫu xốt me tới trung tâm kiểm nghiệm. Một hộp Tráng mua hôm chủ nhật, một hộp Nguyên tự mua sáng thứ Hai ở một cửa hàng khác của chuỗi Mộc Lan Cơm Nhà vừa mở ở phường Tân Định. Cậu điền phiếu yêu cầu, đóng tiền, nhận biên nhận. Bạn cậu, một cô gái gầy đeo kính tên Tâm, niêm phong hai hộp mẫu trước mặt cậu, ghi ngày giờ.

Một tuần đó dài như một tháng.

Quán vẫn mở. Video giới thiệu các đội vào vòng hai được đăng lên trang của cuộc thi chiều thứ Hai. Trong video có đoạn Tráng đứng bên chảo dầu, nói: "Tui ở tù sáu năm rưỡi. Tui nấu cơm cho tám trăm người. Giờ tui nấu cho quán cơm bà Hai." Đoạn đó dài mười một giây.

Tới tối thứ Ba, đoạn mười một giây ấy được cắt riêng ra, chia sẻ khắp nơi. Nguyên đọc bình luận cho cả quán nghe, rồi ngừng đọc giữa chừng. Có những bình luận không đọc lên được trước mặt Khế. Có người viết: "Quán này ai dám ăn." Có người viết: "Đi tù về rồi thì cho người ta làm lại chứ." Có người viết: "Ông này chặt gà nhìn sướng mắt thiệt." Có người cãi nhau dưới bình luận của người khác, hàng trăm dòng.

Trưa thứ Tư, quán cơm bà Hai bán được tám mươi bảy dĩa. Nhiều nhất từ hôm khai trương. Một nửa là người lạ, đi từ những phường xa tới, đứng ở cửa nhìn vào bàn chặt gà trước khi bước vào. Một cô gái xin chụp ảnh với Tráng. Tráng đứng im như tượng, để cô chụp, rồi quay lại chặt gà.

Thứ Năm, mười ba, Thạch kho cá cho bà Năm. Tối thứ Tư, vùi tro. Chiều thứ Năm, hơ lại trên lò than, gõ đũa ba cái. Bà Năm ăn hết chén cơm, rồi ăn thêm nửa chén. Bà không nói gì về chuyện trên mạng. Bà chỉ nói: "Thằng Tráng nói được câu đó, giỏi."

Thứ Hai, mười bảy tháng Tám, bốn giờ chiều, điện thoại Nguyên reo. Cậu đang lau bàn. Cậu nghe máy, nói "dạ", "dạ", "dạ", rồi đứng im. Rồi cậu nói: "Tâm gửi tao bản chính liền nghen."

Cậu đặt điện thoại xuống bàn. Cả quán nhìn cậu.

– Cả hai mẫu. – Cậu nói. – Dương tính. Có protein đậu phộng.

Hảo ngồi phịch xuống ghế. Tráng đặt dao xuống thớt. Thạch đứng giữa bếp, hai tay buông thõng.

Anh đã biết. Từ sáng chủ nhật, từ cái chạm ngón tay út vào mép chén nhựa, anh đã biết. Nhưng biết bằng lưỡi và biết bằng một tờ giấy có con dấu là hai cái biết khác nhau. Lần đầu tiên sau năm tháng, anh không phải là người duy nhất biết.

Tối hôm đó, anh nhắn tin cho Ngà. Tin nhắn ngày hai mươi tháng Bảy của anh vẫn nằm đó, "đã xem", không có hồi âm. Anh gõ thêm một tin mới:

"Ngà. Anh gửi xốt me của chuỗi Mộc Lan Cơm Nhà đi kiểm nghiệm. Kết quả có đậu phộng, dù nhãn ghi không có. Nhà cung cấp là Phúc Hưng Thịnh, cũng là chỗ giao thùng xốt trắng cho nhà hàng. Anh không xin em làm gì. Anh chỉ muốn em biết là em không điên, và anh cũng không điên."

Mười phút sau, tin nhắn hiện "đã xem". Rồi có ba cái chấm nhảy lên nhảy xuống ở góc màn hình, rất lâu, như người đang gõ rồi xóa, gõ rồi xóa.

Rồi một dòng chữ: "Mai tối tám giờ. Bờ kênh Nhiêu Lộc, chỗ cầu gần chợ. Anh đi một mình."

Tối thứ Ba, mười tám tháng Tám.

Bờ kênh Nhiêu Lộc buổi tối có gió. Những hàng cây dọc bờ kè đổ bóng xuống mặt nước đen, đèn đường hắt lên những vệt vàng run run. Có người chạy bộ, có cặp đôi ngồi trên ghế đá, có một ông già bán bắp nướng trên cái lò than nhỏ đặt sau yên xe đạp. Mùi bắp nướng, mùi mỡ hành, mùi nước kênh.

Ngà ngồi trên một cái ghế đá ở chỗ khuất dưới tán cây, sát chân cầu. Cô mặc áo khoác chống nắng màu hồng như hôm tới hẻm, nhưng lần này cô không đội mũ bảo hiểm. Mặt cô gầy hơn hồi tháng Tư.

Thạch ngồi xuống đầu ghế bên kia, cách cô một khoảng. Anh không nói gì trước.

– Má em chạy thận tuần ba buổi. – Ngà nói, mắt nhìn xuống mặt nước. – Tiền bảo hiểm trả phần lớn. Phần còn lại em trả. Lương phụ bếp của em bảy triệu rưỡi. Em không có chỗ nào khác nhận em với lương đó.

– Anh biết.

– Anh không biết. – Cô nói, không gay gắt. – Anh là bếp phó. Anh bị đuổi thì anh mở quán. Em bị đuổi thì má em…

Cô dừng lại. Ông già bán bắp quạt lò, những đốm than đỏ bay lên trong gió rồi tắt.

– Đêm đó, – Ngà nói, – lúc bảy giờ bốn mươi mấy, em đứng ở trạm cuốn gỏi, sát cửa ra món. Khay bàn bảy anh để ở đó, chờ anh Phước tới bưng. Em thấy cái chén có lá ngò chữ V của anh.

Thạch ngồi im. Anh không dám thở mạnh.

– Có người tới cửa ra món. Người đó cầm cái chén lên, nếm thử bằng cái muỗng nhỏ. Rồi nói "nhạt quá". Rồi người đó đi tới cái thùng nhựa trắng ở góc bàn sơ chế, múc một muỗng xốt nền, đổ vô chén của anh, khuấy lên. Lá ngò vẫn để nguyên.

Ngà quay lại nhìn Thạch. Lần đầu tiên trong buổi tối, cô nhìn thẳng vào anh.

– Em tưởng sau buổi họp kỷ luật anh đã đoán ra. Rồi em lại tưởng anh nghĩ người đó là anh Long, nên anh mới không buông.

– Không phải anh Long?

Ngà lắc đầu. Cái lắc đầu chậm, khác hẳn cái lắc đầu nhanh như giật mình ở phòng họp.

– Người múc xốt vô chén bàn bảy không phải anh Long. – Cô nói. – Là chị Lan.

— Hết chương 18 —