Người bị đuổi việc

Chương 11: Người bị đuổi việc

– Cẩn thận chuyện gì? – Thu hỏi.

Ở đầu kia, Khúc Đình Nghị thở ra, cái tiếng thở của người sắp nói một điều mình không muốn nói, hoặc muốn người khác tin là mình không muốn nói.

– Kha Minh Nhựt từng là nhân viên của hãng, chị Thu. Kỹ sư trực điều khiển bay ở trạm mặt đất Mũi Én, từ năm năm mươi tám. Tháng Mười Hai năm năm mươi chín, hãng chấm dứt hợp đồng với anh ta.

– Vì sao?

– Vì anh ta làm một bản báo cáo kỹ thuật sai lệch, rồi tự ý gửi ra ngoài, gây hoang mang. Hãng đã mời chuyên gia độc lập xem lại, kết luận báo cáo không có cơ sở. Hãng mời anh ta lên nói chuyện. Anh ta không nghe. Sau khi nghỉ việc, anh ta còn nhắn cho tôi, nguyên văn, "anh sẽ phải trả lời cho những người trên Hồng Hạc 2".

Thu ngồi yên. Bên ngoài tấm kính khoang lái, những bông hoa sương trên nóc chiếc xe đỏ đã nở kín.

– Anh Nghị. Anh đang nói với tôi là anh ta phá tàu?

– Tôi không nói thế. – Giọng Nghị chậm lại, cẩn trọng từng chữ, như người đi trên mặt băng. – Tôi không biết anh ta làm gì. Tổ điều tra sẽ làm việc đó. Tôi chỉ nói chị nên biết. Một người có hiềm khích với hãng, có hiểu biết kỹ thuật, tự nhiên có mặt trên đúng con tàu gặp sự cố, đúng cái lỗi mà anh ta từng viết. Chị là cơ trưởng. Chị có quyền biết ai đang ngồi trên tàu của chị.

– Cái lỗi anh ta từng viết là lỗi gì?

Nghị im một lúc.

– Lỗi van chặn nhiên liệu chính.

– Cái van mà hãng nói đã thay cho toàn bộ đội tàu sau vụ Hồng Hạc 2.

– Đúng.

– Nếu đã thay, thì sao nó vẫn kẹt?

– Chị Thu. Đó là việc của tổ điều tra. – Giọng anh ta lại nhẹ đi, lại nhã nhặn. – Tôi xin chị một điều. Đừng nói chuyện này với những người trong xe. Họ đang sợ. Một chiếc xe nhỏ, sáu người, ba ngày, mà trong đó có một người bị nghi ngờ thì chị biết chuyện gì sẽ xảy ra. Chị giữ cho họ bình tĩnh. Phần còn lại để hãng lo.

Thu không trả lời. Cô tháo tai nghe ra, cầm trên tay một lúc, nhìn nó như nhìn con nhện vừa bò lên tay áo. Rồi cô đặt nó xuống.

Cô ngồi trong bóng tối của khoang lái thêm năm phút nữa. Cô nghĩ tới những gì Nghị vừa nói. Nghĩ tới những gì Nghị không nói. Nghĩ tới cái chữ "Nón Lá", tới cái câu hỏi về van chặn trước giờ cất cánh, tới con số trên cổ tay Nhựt chạy qua giây thứ bốn trăm. Nếu người ta muốn phá một con tàu, người ta có ngồi trên con tàu ấy, đếm từng giây cho tới lúc nó hỏng không?

Có thể có. Nếu người ta điên. Hoặc nếu người ta muốn chứng minh điều gì đó.

Và có thể không. Nếu người ta chỉ là một người đã biết trước, và cầu mong mình sai.

Cô bật đèn lên. Cô bấm nút loa sang xe.

– Anh Nhựt – cô nói. – Tôi có một câu hỏi. Tôi sẽ hỏi trước mặt mọi người, vì tôi không muốn có chuyện gì trên con tàu này mà chỉ một người biết.

Trong xe, bốn người lớn quay về phía cái loa. Nhựt ngồi ở hàng ghế giữa, cạnh bà Chiu. Thằng Chít đã ngủ say sau bài ru, Bưởi bế nó về hàng sau, ôm trong lòng. Nhựt không ngẩng lên. Cậu ta nhìn xuống hai bàn tay mình đang đan chặt trên đùi, như thể đã biết câu hỏi từ trước.

– Dạ.

– Anh từng làm cho hãng Hồng Hạc phải không?

Một khoảng lặng.

– Dạ phải.

Hưỡng quay phắt lại. Bưởi ngồi thẳng lên. Bà Chiu không cử động, nhưng Hưỡng thấy trong gương chiếu hậu bà nhắm mắt lại một giây, rồi mở ra.

– Kể cho tôi nghe – Thu nói. – Kể cho cả xe nghe.

Nhựt kể. Cậu ta kể bằng cái giọng đều đều, như đọc một bản báo cáo đã soạn sẵn từ lâu, đã đọc thầm nhiều lần.

Năm năm mươi tám, cậu ta ra trường, về làm kỹ sư trực ở trạm mặt đất của hãng Hồng Hạc tại Mũi Én. Công việc là ngồi trong phòng, theo dõi từng chuyến tàu nhảy từ lúc phóng tới lúc đáp, đọc số liệu, báo cho trưởng ca khi có gì bất thường. Cậu ta làm hai năm. Cậu ta thích công việc ấy. Mỗi lần một con tàu đáp xuống an toàn, cả phòng vỗ tay.

Rằm tháng Mười năm năm mươi chín, Hồng Hạc 2 mất tín hiệu ở phút thứ sáu.

– Em hông có mặt lúc tàu mất – Nhựt nói. – Hôm đó em hông trực ca đó. Mà mấy ngày sau, em đọc lại số liệu. Em thấy trước khi mất tín hiệu, có mấy con số của van chặn chính hông đúng. Van báo đóng mà áp suất sau van hông giảm. Em tìm hiểu. Em đọc lại hồ sơ thiết kế. Cái van đó, khi máy chạy lâu, nóng lên, thì thân van giãn ra nhanh hơn cái lõi. Bình thường hông sao. Mà gặp chuyến nào máy chạy nặng, nóng hơn mọi khi, thì cái lõi có thể bị kẹt. Kẹt ở vị trí mở.

– Anh viết báo cáo – Thu nói.

– Dạ. Em gửi trưởng phòng. Em xin cho đội tàu ngưng bay tới khi kiểm tra xong. Trưởng phòng nói hãng sẽ xem xét. Mười ngày hông thấy gì. Em gửi thẳng lên Cục An toàn bay. – Cậu ta dừng lại. – Tuần sau đó, em bị chấm dứt hợp đồng. Lý do là vi phạm bảo mật, tự ý đưa tài liệu nội bộ ra ngoài.

– Rồi anh nhắn cho anh Nghị là anh ta sẽ phải trả lời cho những người trên Hồng Hạc 2.

Nhựt ngẩng lên. Lần đầu tiên, cậu ta nhìn thẳng vào cái loa, như nhìn vào mặt người.

– Ổng nói với chị câu đó hả?

– Đúng.

– Dạ. Em có nhắn. Em nhắn lúc em giận. Em hông hối hận.

Hưỡng bấm nút đỏ, không phải để nói với Thu, mà như để mọi người cùng nghe điều anh sắp nói.

– Rứa mi lên chuyến ni làm chi? – Giọng anh rè đi, không phải vì máy. – Mi biết cái van đó hỏng, mi biết nó kẹt, mà mi vẫn lên? Mi lên để làm chi, mi nói tau nghe? Mi lên để coi nó kẹt cho vui? Hay mi lên để…

Anh không nói hết. Không cần nói hết. Bưởi đã ôm chặt lấy thằng Chít đang ngủ, kéo nó sát vào người mình, mắt nhìn Nhựt như nhìn một con chó lạ vừa chui vào nhà.

– Em lên vì hãng nói đã thay van – Nhựt nói. Cậu ta không nhìn Hưỡng. Cậu ta nhìn ra ngoài kính, nơi hoa sương đang tan dần vì nắng đã trở lại. – Hãng nói với báo, với Cục, với tất cả mọi người, là đã thay van đời mới cho cả đội tàu. Em muốn tin. Em muốn tin là báo cáo của em có tác dụng, là em bị đuổi mà ít nhất người ta cũng sửa. Em đã hỏi chị Thu trước giờ cất cánh. Chị Thu nói đã thay. Em tin chị.

– Mi tin rồi mi đếm giây? – Hưỡng gầm lên.

– Em đếm vì em sợ mình sai, anh! – Nhựt quay lại, lần đầu tiên to tiếng. – Người ta tin mà hông sợ thì người ta hông đếm!

Trong xe im lặng. Thằng Chít cựa mình trong lòng mẹ, nhưng không thức.

Bà Chiu lên tiếng. Giọng bà rất khẽ, khẽ tới mức ai cũng phải nín thở để nghe.

– Cậu làm ở trạm Mũi Én hồi tàu thằng Vận rơi.

– Dạ.

– Cậu có biết con tui không?

Nhựt im lâu.

– Dạ… con hông quen anh Vận, bác. Con chỉ thấy tên anh trên danh sách chuyến bay. Con chưa nói chuyện với anh lần nào.

– Rứa răng cậu đi chung xe với tui?

Không ai nói gì. Hưỡng nhớ lại cái tin nhắn ba tuần trước, cái câu hỏi xe về miền Trung có chở bà Chiu không. Anh nhìn Nhựt trong gương. Mặt Nhựt trắng bệch.

– Dạ – cậu ta nói. – Con muốn hỏi bác một chuyện. Mà con chưa dám.

– Chuyện chi?

– Để… để về tới đất, con xin phép hỏi bác.

Bà Chiu nhìn cậu ta rất lâu. Rồi bà quay mặt đi, ôm cái hộp thiếc vào lòng, không hỏi thêm câu nào nữa. Cái cách bà quay đi làm Hưỡng nhớ tới mạ anh, những lần anh hồi nhỏ nói dối mà mạ biết, mạ không mắng, mạ chỉ quay đi.

Hưỡng tháo dây bụng của mình ra.

– Cậu Nhựt – anh nói, không còn gọi là "mi" nữa, mà cái chữ "cậu" lúc này còn lạnh hơn. – Từ chừ cậu lên ngồi ghế trước, cạnh tui. Chuyển mấy thùng nước ra sau. Tay cậu để trên đùi. Để tui ngó.

– Anh Hưỡng… – Bưởi nói.

– Em đừng nói. Trong xe này có đứa con nít. Tui không biết cậu ta có làm chi không. Tui cũng không biết cậu ta không làm chi. Mà tui là chủ xe.

Nhựt không cãi. Cậu ta tháo dây, kéo người qua khe giữa hai ghế trước, lấy hai thùng nước suối và cái túi táo ở ghế phụ chuyền ra sau cho bà Chiu giữ. Rồi cậu ta ngồi xuống ghế phụ, cài dây, đặt hai bàn tay lên đùi, ngửa ra, như người đứng trước cổng nhà người lạ chìa tay cho chó ngửi.

Trong loa, Thu không can thiệp. Một lúc lâu, cô mới nói.

– Anh Nhựt. Cái mã linh kiện của van đời mới là gì?

Nhựt ngẩng lên.

– Dạ, van cũ mã VC-2. Đời mới, nếu có, theo bản thiết kế em thấy hồi đó, là VC-3. Thân van bằng hợp kim khác, giãn nở bằng lõi.

– Chờ tôi.

Trong khoang lái, Thu mở hồ sơ bảo dưỡng của Hồng Hạc 4. Cô chưa bao giờ đọc kỹ phần này. Phi công tàu nhảy không đọc từng dòng bảo dưỡng; có cả một phòng kỹ thuật làm việc đó, ký tên, đóng dấu, và phi công chỉ ký vào tờ cuối cùng: "tàu đủ điều kiện bay". Cô đã ký tờ ấy ba mươi mốt lần.

Cô lần theo danh mục. Hệ đẩy. Máy chính. Đường nhiên liệu. Van chặn chính.

Van chặn chính: thay mới ngày mười bốn tháng Ba năm sáu mươi. Mã linh kiện: VC-2. Số lô: 0617.

Cô đọc lại. Rồi đọc lại lần nữa. Cô lần ngược lên những dòng cũ hơn. Ngày tàu được đóng: van chặn chính, mã VC-2, số lô 0291.

Cùng một mã. Chỉ khác số lô.

Hãng đã thay van. Hãng không nói dối chuyện đó. Hãng tháo một cái van ra, lắp vào một cái van khác, ghi ngày tháng, đóng dấu, gửi giấy báo cho Cục. Cái van mới cũng chính là cái van cũ, chỉ là một cái mới xuất xưởng hơn.

Thu ngồi yên một lúc. Cô nghĩ tới tấm ảnh anh Vận trên cái giá trong buổi tưởng niệm ở cảng Nordvik. Nghĩ tới ba mươi mốt tờ giấy mình đã ký. Nghĩ tới con gái mình ở ngõ Cây Thị.

Cô bấm loa sang xe. Giọng cô không run. Cô không cho nó run.

– Anh Nhựt. Cả xe nghe tôi. Van trên tàu này mã VC-2. Thay tháng Ba năm sáu mươi, cùng mã với cái cũ. Đổi số lô, không đổi đời.

Trong xe, không ai nói gì. Nhựt nhắm mắt lại.

– Họ nói dối cả tôi – Thu nói.

— Hết chương 11 —