Môn chủ Thiết Hỏa

Chương 24: Môn chủ Thiết Hỏa

Cái lỗ thủng hình cái đe trên ngực áo Kẽm vẫn còn đó, và hai gã thủ cổng núi Đe nhìn vào nó trước khi nhìn mặt nó.

– Thằng Kẽm. – Một gã nói. – Mày còn dám vác mặt về đây.

– Tui không vô. – Kẽm nói. – Tui đưa người tới gặp môn chủ.

– Môn chủ không gặp ai. Mà gặp thì cũng không gặp đứa bị đuổi.

Sáng hai mươi lăm tháng Chín, sương mù còn phủ kín chân núi Đe. Cổng Thiết Hỏa Môn không có mái, chỉ là hai cột sắt đen to bằng thân cây, trên đỉnh mỗi cột đúc một cái đe. Qua cổng là một con dốc đá chạy lên những dãy xưởng mái ngói đen, ống khói gạch đen sì, tiếng búa vọng xuống dồn dập như mưa đá. Không khí ở đây có mùi sắt nung và mùi than đá, khác hẳn mùi thuốc khô ở Vân Lô.

Nhen đứng sau lưng Kẽm, gùi trên vai. Trong gùi có một bọc vải nhỏ, một ống tre đựng nước giếng Lạnh, và mảnh đáy một cái bình lưu ly vỡ từ hồi tháng Tư mà cô vẫn giữ.

– Bảo môn chủ là học trò của Ung Lộ tới. – Cô nói.

Gã thủ cổng nhìn cô từ đầu tới chân. Tên Ung Lộ không làm gã khựng lại như Kiều Lẫm. Gã chỉ nhổ một bãi nước bọt xuống đất.

– Đứa không có lửa ở Đan Thí. – Gã nói. – Mày làm bên tao mất Hỏa Khẩu sáu chục năm, còn tới đây đòi gặp môn chủ?

Họ chưa kịp nói thêm thì có tiếng chửi vang lên từ trên dốc.

– Mẹ cái lò! Đứa nào chở than mà làm đổ cả xe giữa đường vậy?

Một tốp trẻ con đang lúi húi trên con dốc, mười mấy đứa, đứa lớn nhất chừng mười hai, đứa nhỏ nhất chưa tới bảy tuổi. Chúng đang nhặt từng cục than rơi vãi từ một cái xe cút kít lật nghiêng, bỏ vào thúng. Đứng giữa chúng, hai tay chống nạnh, là một ông già to như con gấu, râu tóc đỏ quạch, áo xám xắn tới khuỷu.

Khuất Đồng Hưng không quát đứa nào. Ông ta cúi xuống, một tay nhấc cái xe cút kít dựng lên như nhấc cái rổ, rồi tự mình nhặt than cùng bọn trẻ. Đứa nhỏ nhất ôm một cục than to bằng đầu nó, lảo đảo. Ông ta cầm lấy cục than, bỏ vào thúng, rồi xoa đầu nó một cái, bàn tay to bằng cái quạt.

Rồi ông ta ngẩng lên và thấy Kẽm.

Ông ta đứng thẳng dậy. Bọn trẻ cũng thôi nhặt, quay lại nhìn. Có đứa reo lên "anh Kẽm", rồi bị đứa lớn hơn huých cho im.

– Mày. – Hưng nói.

– Dạ.

– Tao bảo mày cút.

– Dạ, tui cút rồi. – Kẽm nói. – Giờ tui dẫn người tới.

Hưng nhìn sang Nhen. Ông ta nhìn rất lâu, như nhìn một thỏi sắt xem nó có lẫn xỉ không.

– Con nhóc có cái chai. – Ông ta nói. – Mày tới làm gì?

– Con tới nói với ông về cái Thiên Nhãn. – Nhen nói.

Bọn trẻ con im phăng phắc. Hai gã thủ cổng nhìn nhau. Hưng không nói gì một lúc. Rồi ông ta quay người, đi lên dốc.

– Vô. – Ông ta nói không ngoái lại. – Đứa nào để than rớt nữa thì tối nay nhịn cơm.

Xưởng lớn của Thiết Hỏa Môn nằm trên lưng chừng núi, mái cao gấp ba mái đình, cửa mở toang. Bên trong rộng như một bãi chợ, nền đất nện đen bóng, những cái lò rèn to bằng cái nhà đứng dọc hai bên. Giữa xưởng là một khoảng trống, trên đó còn dấu một cái vòng tròn to bằng sân đình in trên nền đất, chỗ người ta đã đúc cái thứ tròn ấy suốt cả năm.

Thiên Nhãn không còn ở đó. Kẽm nói ruột lưu ly đã đúc xong, ủ chín ngày, đã chở đi từ tháng Sáu. Cái khung thì đang làm ở dãy xưởng phía sau.

Hưng dẫn hai người vào một gian nhỏ ở góc xưởng. Trong gian có một cái bàn gỗ to, mặt bàn cháy xém chi chít, trên tường treo đủ thứ búa, kìm, đục. Ở giữa bàn, đặt trên một cái giá đồng nhỏ, là một vật tròn bằng cái mâm, trong như nước, ánh khói nâu nhạt. Mặt nó phồng lên ở giữa, mỏng dần ra mép.

– Mẫu thử. – Hưng nói. – Thợ cả đúc để đo độ cong trước khi đúc cái lớn. Mười phần cái lớn thì cái này một phần. – Ông ta khoanh tay. – Mày muốn nói gì về nó?

Nhen không nói gì. Cô bước tới cửa gian, chỗ nắng sớm vừa xuyên qua lớp sương chiếu vào. Cô bê cái mẫu thử ra khỏi giá, nặng hơn cô tưởng, rồi đặt nó nghiêng trên bậu cửa sổ, đón nắng. Cô lấy trong gùi ra một miếng đồng lá mỏng như lá chuối, loại đồng xe anh Sáu chở lên Vọng Thiên, đặt nó lên cái giá đồng phía sau. Cô dịch cái giá xa ra, rồi gần lại, nhìn cái đốm sáng tròn trên mặt đồng.

Đốm sáng nhỏ dần. Nhỏ dần. Tới khi nó còn bằng hạt đậu xanh, trắng lóa.

Mặt đồng chỗ đốm sáng đổi màu. Vàng sang đỏ. Đỏ sang trắng. Một làn khói mảnh bốc lên. Rồi đồng chảy, nhỏ một giọt xuống mặt bàn, xèo lên.

Kẽm đứng sau lưng cô, không thở.

Hưng không động. Ông ta nhìn cái lỗ thủng trên miếng đồng lá, mép lỗ còn đỏ.

– Kính đốt. – Nhen nói. – Nắng buổi sáng, sương chưa tan, mà nó đốt chảy được đồng. Cái lớn gấp mười lần cái này. Đặt trên đỉnh Vọng Thiên, giữa trưa, không có sương.

– Tao biết nó là kính đốt. – Hưng nói. Giọng ông ta trầm xuống. – Tao đúc kim loại bốn trăm năm. Tao không cần một con nhóc dạy tao kính lồi gom nắng.

– Vậy ông biết người ta đặt nó để đốt cái gì không?

Hưng không trả lời.

– Thợ cả của ông nói đặt nghiêng một góc cho đúng. – Nhen nói. – Gom hết lửa trời vào một chỗ, trên Thang Mây, chỗ chín người đứng. Để Thượng Giới thấy mà tiếp dẫn. – Cô đặt cái mẫu thử trở lại lên giá. – Ông đúc đồ cả đời. Ông gom lửa vô một chỗ thì để làm gì?

Hưng nhìn cô, không nói.

– Để nung. – Ông ta nói.

Gian xưởng im. Ngoài kia tiếng búa vẫn gõ đều, xa xa. Hưng đi tới bàn, cầm miếng đồng lá thủng lên, xoay xoay giữa hai ngón tay to như củ gừng.

– Kiều Lẫm nói với tao, – ông ta nói, – Thiên Nhãn là để Thượng Giới nhìn xuống. Lão nói nó là con mắt. Lão trả bằng linh thạch thượng phẩm. Lão hứa sau Đại Đăng Vân, Thiên Thăng Các sẽ xét lại chuyện Hỏa Khẩu. – Ông ta đặt miếng đồng xuống. – Tao không hỏi nhiều. Tao cần lửa. Bên tao bốn chục đứa mồ côi, đứa nào cũng phải ăn. Năm sau Lửa Hạ, không có địa hỏa thì tao lấy cái gì nấu cơm cho tụi nó?

– Năm sau, – Nhen nói, – bốn chục đứa nhỏ của ông cũng ở dưới cái nắp.

– Cái nắp nào?

Nhen kể. Lần này cô kể theo kiểu kể cho một người thợ. Cô kể ngọn đèn tổ sư thổi một hơi là tắt, tông chủ Vân Lô tự tay thổi trước năm trưởng lão. Cô kể mặt trời có thanh ghi, bầu trời cong như vung. Cô kể đáy khe số Ba cũng có thanh ghi. Cô kể viên Ôn Dưỡng Đan vòng văn ngược. Cô không kể chữ Lô Đồng.

Hưng nghe không ngắt lời. Lúc cô kể xong, ông ta ngồi phịch xuống một cái ghế đẩu, cái ghế kêu răng rắc dưới sức nặng.

– Mẹ cái lò. – Ông ta nói. Lần này không phải chửi. Như người ta thở dài.

Ông ta ngồi im lâu tới mức Kẽm phải nhích chân.

– Mày tới đây xin tao cái gì? – Ông ta hỏi.

– Con không xin. – Nhen nói. – Con nói cho ông biết ông đang đúc cái gì. Ông muốn làm gì với nó là việc của ông.

– Con nhóc ranh. – Hưng nói. Nhưng ông ta cười, lần đầu tiên, một cái cười khục khục trong cổ như than nổ. – Mày nói giống hệt một người tao nghe kể.

Ông ta đứng dậy, đi tới góc phòng, lôi ra từ dưới gầm bàn một cuộn giấy da vẽ chi chít. Bản vẽ khung Thiên Nhãn. Ông ta trải ra trên bàn, gõ ngón tay lên chỗ chân đế.

– Khung còn chưa giao. – Ông ta nói. – Giao trước Đông chí năm sau là được, Kiều Lẫm nói vậy. Tao giao trễ. Tao nói khung đồng to quá, rèn xong phải ủ lại chín ngày, mà ủ chín ngày thì ai dám cãi. Để tới tháng Mười năm sau tao mới giao. Lúc đó tụi nó không còn thời giờ mà đúc lại cái khác.

– Dạ.

– Còn cái chân đế. – Hưng nói. Ông ta lấy than vạch lên bản vẽ một cái hình tròn nhỏ ở giữa chân đế. – Tao làm cho nó một cái khớp xoay. Bề ngoài thì khóa cứng, đặt nghiêng góc nào là chết góc đó. Mà bên trong có một cái chốt. Ai biết chỗ cái chốt, rút nó ra, thì một người cũng xoay được cả con mắt. – Ông ta nhìn Kẽm. – Chỗ cái chốt chỉ tao với thằng thợ rèn cái khớp biết.

– Ai rèn cái khớp? – Kẽm hỏi.

– Mày. – Hưng nói. – Mai mày vô xưởng sau. Ban đêm. Không ai thấy.

Kẽm đứng sững.

– Môn chủ cho tui về hả?

– Không. – Hưng nói. – Mày vẫn bị đuổi. Mày không phải người núi Đe. Một đứa không phải người núi Đe lẻn vô xưởng ban đêm rèn bậy một cái khớp thì tao đâu có biết. – Ông ta cuộn bản vẽ lại. – Rèn xong thì cút.

Kẽm gãi đầu. Bên trái. Rồi bên phải. Rồi nó không gãi nữa, nó đứng thẳng, cúi đầu thật thấp trước ông già râu đỏ.

Chiều hôm đó, Hưng tiễn hai người ra tận cổng. Bọn trẻ con đã nhặt xong than, đang ngồi thành hàng trên bậc đá ăn cơm nắm. Đứa nhỏ nhất chạy lại níu vạt áo Kẽm, đưa cho nó một miếng cơm cháy. Hưng giả vờ không thấy.

Tới cổng, ông ta dừng lại.

– Con nhóc. – Ông ta nói. – Mày nói giống một người tao nghe kể. Mày biết người đó là ai không?

– Dạ không.

– Thầy của thầy tao hồi trẻ lên Vọng Thiên rèn cổng thành cho Thiên Thăng Các. Rèn ba năm. – Ông ta nhìn lên phía bắc, nơi đỉnh Vọng Thiên chìm trong mây. – Có một đêm Các chủ uống rượu. Lần duy nhất trong đời, lão nói vậy. Các chủ ngồi trong xưởng với mấy thằng thợ, uống tới say, rồi khóc. Lão kể ngày xưa lão có một bà thầy. Bà già nhỏ thó, ngày nào cũng uống nước bằng một cái bát sành mẻ miệng, uống xong ngâm nga. Bà dạy lão giữ lửa bằng nước. Lão bỏ bà ấy mà đi. – Hưng quay lại nhìn Nhen. – Thầy của thầy tao nói, chuyện đó Các chủ kể như kể chuyện người chết. Hơn sáu trăm năm trước rồi.

Nhen đứng chết lặng ở cổng sắt.

– Mục Trường Thanh. – Hưng nói. – Các chủ Thiên Thăng Các. Đệ tử đầu tiên của một bà già uống nước bằng cái bát mẻ. – Ông ta nhìn mảnh lưu ly trên cổ cô. – Thầy của thầy tao không biết bà già đó tên gì. Mày thì chắc biết.

— Hết chương 24 —