Nước lên

Chương 21: Nước lên

– Chum nào nặng thì hai người, đừng có ráng một mình! Đặt lên ván, đừng đặt xuống nền! Nền đình ẩm, nha nó hút hơi nước là chua đáy!

Ông Bảy Tửu đứng ở bậc tam cấp đình, chống gậy, la khàn cả giọng. Ông không thấy rõ ai là ai, nhưng ông nghe được tiếng chum sành chạm nhau, và tiếng nào chạm mạnh là ông la.

Mười giờ đêm thứ Sáu. Mưa không còn là mưa nữa, nó là một thứ nước trút từ trên trời xuống không có hạt, chỉ có tiếng. Đèn pin, đèn đội đầu, đèn điện thoại chớp chớp khắp con đường đất từ hợp tác xã lên đình. Cả xóm ra. Không ai gọi ai, mà ai cũng ra.

Đình xóm nằm trên cái gò cao nhất Gò Nha, mái ngói rêu, cột gỗ lim đen bóng, sân gạch rộng. Mấy chục năm nay, lũ nào lớn người ta cũng chạy lên đây. Ông Bảy nói lũ năm Thìn nước lên tới bậc tam cấp thứ ba, chưa lần nào lên tới sân.

Hiệp chia người làm ba tốp. Tốp thanh niên khiêng chum nha từ kho lên xe ba gác, thằng Thao cầm lái, chạy tới chân gò. Tốp đàn bà và người già đứng thành hàng dọc theo con dốc lên đình, chuyền tay nhau mấy cái thùng nhựa nhỏ, mấy bao mộng lúa đã ủ. Tốp thứ ba là Thi, Giáng và ông Chín, ở lại trong kho, đếm, ghi, dán nhãn từng chum, để mai còn biết chum nào của mẻ nào.

– Chum số mười bốn, mẻ ngày mùng chín, ông Chín đứng chảo. – Thi đọc. Giáng ghi. Nước mưa nhỏ xuống trang sổ, chị lấy vạt áo lau.

– Mầy ghi kỹ dữ vậy chi? – ông Chín hỏi. – Lũ mà.

– Lũ thì mai mới cần kỹ, chú Chín. – Thi nói. – Nước rút rồi, công ty hỏi chum nào còn nguyên, chum nào nghi vô nước, mình phải trả lời được từng chum.

Ông Chín nhìn cô một giây, rồi cúi xuống dán nhãn tiếp, dán rất thẳng.

Một tấn tám nha. Ba mươi sáu chum, mỗi chum năm chục ký. Thêm hai mươi bao mộng lúa mới ngâm ba ngày, đang lên mầm đẹp nhất. Thêm hai trăm hộp kẹo gương mẫu má làm thêm tuần trước, chưa kịp gửi đi. Tới một giờ sáng, cái chum cuối cùng lên tới sân đình. Thằng Thao ngồi bệt xuống bậc tam cấp, hai tay buông thõng, hai lòng bàn tay sẹo ngửa lên trời hứng mưa.

Hiệp đứng giữa sân đình, đếm lại một lượt bằng đèn pin. Ba mươi sáu. Anh gật đầu với Thi, một cái gật rất nhỏ. Cô gật lại.

Sáng thứ Bảy, nước đã tràn qua mặt đường đất.

Từ sân đình nhìn xuống, cả xóm Gò Nha giống như một cái mâm ai đổ nước vào. Con đường đỏ biến mất. Mấy dãy nhà ngập tới bệ cửa sổ. Vườn chuối sau nhà Thi chỉ còn ló mấy ngọn lá rách. Bức tường cháy đứng giữa nước, đen sẫm, như một cái bia. Phía cuối xóm, ba cái trại lò hợp tác xã ngập tới nửa vách tôn, nước đục ngầu chảy xiết qua sân lò, cuốn theo củi, rơm, mấy cái thúng tre trôi lềnh bềnh.

Cái cây gòn ở bến chỉ còn nửa thân trên mặt nước.

Người ta dắt nhau lên đình từ sáng sớm. Bà con mang theo nồi cơm, gói mì, chăn mền, con gà nhốt trong giỏ. Bé Tôm ngồi trong lòng Giáng, ôm con diều đỏ đã dán lại góc rách bằng băng keo, mắt tròn xoe nhìn nước. Má Thi ngồi ở góc đình, cái hộp thuốc huyết áp trong túi áo, cái máy đo Diễn để lại thì Thi ôm trong ba lô, quấn bao nilon.

– Đếm người đi Giáng. – Hiệp nói.

Giáng cầm cuốn sổ, đi từng gia đình. Nhà ông Bảy đủ. Nhà ông Chín đủ, thằng Lượm đậu xe tải trên quốc lộ, lội bộ về. Nhà bà Sáu Mít đủ, bà còn mang theo một thùng nước mía. Nhà ông Ba Lành đủ. Nhà dì Tư đủ.

– Nhà bác Năm... – Giáng ngừng lại.

Hiệp quay phắt lại.

– Má anh đâu? Hồi sáng sớm anh biểu thằng Thao qua dắt má lên rồi mà.

– Em qua rồi. – Thao đứng bật dậy. – Lúc năm giờ. Bác nói bác dọn cái bàn thờ lên gác xong rồi bác lên. Bác đuổi em đi trước.

Hiệp không nghe hết câu. Anh đã chạy xuống bậc tam cấp.

Thi nhìn xuống. Nhà bà Năm ở giữa xóm, sát vách nhà cô, là chỗ trũng. Nước chỗ đó đã lên tới gần mái hiên. Mái ngói nhà bà Năm dột ba chỗ, cô nhớ ba cái thau nhôm.

– Anh Hiệp! – thằng Thao la lên. – Anh đi bằng gì? Ghe máy hư mà!

Hiệp đứng ở chân gò, nước ngập tới đùi. Cái ghe chèo của ông Bảy buộc vào gốc cây bàng ở đó, sóng nước vỗ lắc lư. Anh tháo dây.

Thằng Thao chạy xuống trước khi ai kịp nói gì. Nó nhảy vào ghe, giành cây dầm lái trong tay Hiệp.

– Anh ngồi mũi đi. – nó nói. – Tay anh không cầm lái lâu được, em biết.

Hiệp nhìn nó. Thi thấy cái tay trái của anh, cái tay có mảng da phỏng, nắm cái mép ghe chặt tới trắng bệch. Rồi anh leo vào mũi ghe.

Thi chạy xuống dốc.

– Chị Hai, chị ở lại!

– Ghe chở ba người được. – Thi nói, lội nước leo vào giữa ghe, cầm cây dầm thứ hai. – Bác Năm lên là bốn. Hai người chèo không nổi nước ngược.

Không ai cãi. Thằng Thao đẩy ghe ra.

Nước trong xóm không êm như nước sông. Nó chảy xiết qua mấy khe nhà, xoáy ở mấy góc tường, cuốn theo đủ thứ: cái ghế nhựa đỏ, cái thau, một bó củi, một con gà đã chết. Hiệp ngồi mũi, đẩy mấy thứ trôi ra bằng cây sào. Thi chèo giữa. Thằng Thao chèo lái, cái dầm cắm xuống nước, kéo về, nhấc lên, đều như máy.

Thi nhìn hai bàn tay em trên cán dầm. Hai vệt sẹo trắng ngang lòng bàn tay áp vào thân gỗ ướt. Mười tám năm trước, trên một khúc sông cách đây không xa, ba cô cũng chèo ghe như vậy, đi cứu cái tài sản cuối cùng của nhà bên.

Ghe tới cổng sắt xanh. Nước đã ngập quá nửa cổng. Thằng Thao lái ghe lách qua khe giữa hai cột cổng, vào sân. Mấy chậu mai chiếu thủy chìm mất tăm.

– Bác Năm! – Thao la. – Bác Năm ơi!

Không có tiếng trả lời. Rồi có. Rất nhỏ, từ trong nhà.

– Tao đây.

Cửa chính mở. Ghe không vào được, nước trong nhà tới ngực người. Hiệp nhảy xuống, lội vô. Thi bám mép cửa, nhìn vào.

Bà Năm đứng trên cái bộ ván gỗ, cái bộ ván mà sáng Chủ nhật hai tuần trước bà ngồi rót trà cho cô. Nước đã lên tới mặt ván, tới mắt cá chân bà. Bà ôm tấm ảnh ông Năm Khương trong lòng, lồng trong bao nilon. Cái tủ thờ sau lưng bà đã chìm nửa dưới, lư hương trôi mất. Trên gác lửng, bà đã kịp đặt lên bát nhang, mấy cái chén, cái hộp giấy tờ nhà. Mấy cái thau nhôm hứng dột trôi lềnh bềnh quanh chân ván.

– Má! – Hiệp đứng dưới nước, ngửa mặt lên. – Sao má không đi?

– Tao dọn xong mới đi. – bà Năm nói, giọng run mà cứng. – Bàn thờ ông bà, tao để đó cho nước cuốn hả?

– Má leo xuống. Con cõng.

– Tao không đi ghe.

Hiệp đứng im. Thi hiểu trước anh. Từ năm 2007, bà Năm không bước xuống ghe. Cả xóm biết. Thi chưa từng để ý.

Thằng Thao buộc dây ghe vào song cửa sổ, rồi lội vào. Nước tới ngực nó. Nó đi tới cạnh bộ ván, ngẩng lên nhìn bà Năm.

– Bác Năm. – nó nói. – Ba con đi ghe ra cứu con trâu nhà bác. Ba con không về. Bây giờ con đi ghe vô cứu bác. Bác mà không lên, con đứng đây với bác. Nước lên tới đâu con đứng tới đó.

Bà Năm nhìn thằng Thao. Nước mưa dột từ mái ngói nhỏ xuống đầu bà, chảy dài trên mặt.

Bà cúi xuống, đặt bàn tay lên đầu nó. Rồi bà đưa tấm ảnh cho Hiệp, leo xuống lưng con trai.

Đường về khó hơn đường đi. Ghe chở bốn người, mép ghe sát mặt nước. Tới khúc đầu xóm, chỗ nước từ ruộng đổ ra sông, dòng chảy cuộn lên như có ai khuấy. Thằng Thao hét "chị Hai, bên trái, mạnh!", Thi chèo tới rát cả hai bàn tay, lớp da non chỗ bọng nước hôm chở lúa bong ra, xót buốt. Hiệp ngồi mũi, một tay cầm sào, một tay giữ tấm ảnh. Bà Năm ngồi co giữa ghe, hai tay bám chặt hai mạn ghe, mắt nhắm nghiền.

Rồi ghe ra khỏi khúc nước xoáy, trôi êm vào chân gò.

Bà Năm mở mắt ra. Bà nhìn thằng Thao ở lái, nhìn hai bàn tay nó trên cán dầm. Bà không nói gì cả quãng đường lên đình.

Tối đó, đình đốt hai đống lửa ở hai góc sân, nấu hai nồi cháo lớn. Người ta ngồi quây quần, đắp chăn chung, kể chuyện lũ năm này năm kia. Bà Năm ngồi trong góc, tấm ảnh ông Năm dựng bên cạnh, cái mền mỏng quấn quanh vai. Má Thi bưng tới một chén cháo, đặt xuống cạnh bà. Hai bà không nói gì. Má ngồi xuống bên cạnh, cách một gang tay. Ngồi vậy rất lâu. Rồi bà Năm cầm chén cháo lên ăn.

Thi nhìn từ đống lửa bên kia, không dám thở mạnh.

Mười một giờ đêm, Hiệp đứng ở bậc tam cấp nhìn xuống cuối xóm. Mấy cái trại lò tối thui giữa nước. Thi đứng cạnh anh.

– Kệ mẫu lưu. – anh nói. – Trong chòi văn phòng. Một tháng nay mỗi mẻ một hũ, em bắt dán ngày giờ, người nấu. Bốn chục hũ. Anh để trên kệ cao, mà nước lên nữa là tới.

– Mất thì thôi anh. Nha thật vẫn còn trên đình.

– Mất là mất cái chứng. – Hiệp nói. – Mai công ty hỏi chum số mười bốn nấu ngày nào, ai nấu, mình đưa cái gì ra? Em dạy anh vậy mà.

– Mai nước rút rồi tính.

– Ừ. – anh nói. – Mai tính.

Thi tin anh. Cô đi vào trong, nằm xuống tấm chiếu cạnh má, kéo cái mền lên tới cổ. Ngoài trời mưa đã nhỏ lại. Cô nghe tiếng thằng Thao ngáy ở góc đình, tiếng bé Tôm nói mớ, tiếng ông Bảy ho khan. Cô ngủ thiếp đi lúc nào không biết.

Một giờ sáng, có người lay vai cô.

Giáng ngồi xổm bên cạnh, mặt trắng bệch dưới ánh đèn pin.

– Thi. – chị nói nhỏ, sợ đánh thức cả đình. – Em có thấy anh Hiệp không? Chị đi một vòng không thấy ảnh. Ghe của ông Bảy không còn ở chân gò.

— Hết chương 21 —