Tiền gửi mỗi tháng

Chương 19: Tiền gửi mỗi tháng

– Chị ký chỗ này nè em. Dưới tên anh Vĩnh.

Chị Phượng chìa cây bút bi. Miên nhận lấy, đặt cuốn sổ theo dõi mốc nứt lên đầu gối, ký vào tờ biên bản nghiệm thu mẫu vữa. Nét chữ M của cô hôm nay không kéo dài như cái mái. Nó gãy ở giữa, như một cái mái bị ai đạp lên.

Ông Hoành đã đi. Nghe ba cô nói xong, ông chỉ gật đầu một cái rất nhẹ, như gật với người vừa đọc cho mình nghe một bản án mình đã thuộc. Rồi ông quay ra đầu hẻm, ngang qua hai mẫu vữa, không nhìn chúng nữa.

Cả hẻm hậu làm như không có chuyện gì. Chỉ có Phi là quay hẳn mặt về phía Miên, mắt mở to sau cặp kính, như con mèo thấy người ta đánh rơi cái chén mà không ai chịu nhặt.

Ba cô cạo vữa trên mũi bay vào thành thùng. Cạo rất kỹ. Rồi ông lau cái bay vào miếng giẻ, gói lại, bỏ vào túi vải.

– Miên. – Ông gọi, không quay lại. – Chở ba về.

– Dạ.

Thạch đứng ở giữa hẻm. Anh nhìn cô. Cô đi ngang qua anh, cách một bờ vai, không nhìn lại.

Đường về chợ Bà Chiểu buổi trưa nắng như đổ chì. Ba ngồi sau, hai tay đặt trên đùi, không ôm eo cô như sáng nay. Qua cầu, cô chờ ba nói gì đó vào tai mình. Ba không nói. Tới đầu hẻm, ông mở tủ sắt, bày lại hộp phôi chìa, cái giũa, cây kìm, đúng thứ tự mỗi ngày, như ông vừa đi chợ về.

– Ba.

– Bây đi làm đi. – Ông nói. – Tối ba nói.

– Con không đi được.

– Đi. – Ông kẹp một phôi chìa vào máy cắt, bật công tắc. Tiếng máy rít lên, tóe ra những mạt đồng li ti, át hết mọi câu cô định nói. – Tối.

Cô đi. Không phải về dãy nhà. Cô ngồi ở một quán nước mía ven kênh Nhiêu Lộc, nhìn ly nước tan đá cho tới khi nó nhạt như nước lã. Điện thoại rung bốn lần. Cô úp nó xuống bàn.

Tháng này anh khỏi gửi nữa. Con tui nó làm ra tiền rồi.

Bảy giờ tối, ba dọn sạp. Má đang ở trong bếp, tiếng dao thớt chặt sả lốc cốc vọng ra tới đầu hẻm. Miên ngồi xuống cái ghế đẩu cạnh tủ sắt, cái ghế cô vẫn ngồi hồi nhỏ, chờ ba đánh xong chìa cho khách rồi chở đi học thêm.

– Tiền bảo hiểm của ba. – Cô nói. – Là tiền ông Hoành gửi.

Ông Sáu cầm cái giũa nhỏ lên, lau vào vạt áo, đặt vào ngăn.

– Ừ.

Cô đã chuẩn bị cả buổi chiều cho một câu chối. Cô không chuẩn bị cho một chữ "ừ".

– Hai mươi tám năm?

– Từ tháng Tám năm chín bảy.

– Ba té giàn giáo. – Cô nói. – Ở một công trình. Của người ta. Công trình đó là cái kho Hiệp Thành, phải không ba?

Ông Sáu đóng cửa tủ sắt. Ổ khóa kêu tách một tiếng. Ông đứng quay lưng lại với cô, một tay vẫn đặt trên nắm cửa tủ, cái chân trái hơi co lên như mọi khi đứng lâu.

– Ừ. – Ông nói. – Cái tường đổ vô. Ba đứng trên giàn. Cái chân kẹt dưới đống gạch.

Miên nhìn cái chân trái đó. Hai mươi tám năm nó là "té giàn giáo hồi bây ba tuổi". Giờ nó là một bức tường gạch thẻ đổ vào phía trong, trong tin báo ba trăm chữ cô đã đọc ở thư viện tháng Tám. Hai công nhân bị thương. Báo không nêu tên. Hôm đó cô ngồi trước trang báo rất lâu và chỉ nghĩ về thầy.

– Sao ông Hoành gửi tiền cho ba? – Cô hỏi. – Thầy con đứng tên chủ trì. Báo ghi lỗi của thầy. Sao người gửi là ông Hoành?

Ông Sáu quay lại. Dưới ngọn đèn đường, mặt ông giống hệt mặt ông những lần cô hỏi chuyện xưa hồi nhỏ: không giận, không buồn, chỉ đóng lại, như một cánh cửa lá sách khép từng lá một.

– Chuyện người lớn. – Ông nói.

– Con ba mươi mốt tuổi rồi ba.

– Ba biết.

– Vậy con không phải người lớn hả?

Ông nhìn cô. Bên trong nhà, tiếng dao thớt đã ngừng. Tiếng má gọi vọng ra: "Hai cha con vô ăn cơm, canh nguội hết." Ông Sáu quay đầu về phía cửa, rồi quay lại cô.

– Má bây không biết. – Ông nói, giọng hạ xuống. – Má bây tin là tiền bảo hiểm. Đừng nói má.

Miên há miệng, rồi ngậm lại.

– Ba nói con giữ giùm ba?

– Ừ.

– Ba vừa không nói gì với con, rồi ba nhờ con giấu má?

– Ừ. – Ông Sáu cúi xuống kéo tấm bạt che sạp. – Ba kỳ vậy đó. Vô ăn cơm.

Bữa cơm tối đó là bữa cơm dài nhất đời Miên. Má hỏi thằng Thạch hôm qua về có khen má nấu ngon không. Miên trả lời bằng giọng của mình, mà nghe như từ phòng bên vọng sang. Cô nhìn má gắp cho ba miếng cá ngon nhất, như mọi tối, và nghĩ: má không biết. Má đã đóng tiền điện, tiền nước, tiền học của cô bằng tiền đó hai mươi tám năm, và khen cái công ty bảo hiểm tốt nhất Sài Gòn.

Giờ cô cũng biết, và cô cũng không nói.

Tám giờ rưỡi, cô nói với má là phải lên xưởng lấy tài liệu. Má dặn chạy chậm.

Trăng gần rằm lên cao trên mái tôn đầu hẻm Ba Cây Me, tròn tới mức nhìn kỹ mới thấy một bên còn hơi méo. Đèn tầng trệt xưởng còn sáng. Từ hồi té cầu thang, thầy Lộc không lên kho bản vẽ ban đêm nữa, nhưng vẫn ngồi tầng trệt tới chín giờ, cho tới khi chị Phượng gọi xe chở về.

Ông ngồi trong ghế mây. Ly trà nguội trên bàn. Cổ tay trái đeo nẹp vải màu da. Ông ngẩng lên khi cô bước vào, và nhìn cô lâu hơn mọi khi, như người thợ cả nhìn một bức tường thấy nó nghiêng mà chưa biết nghiêng mấy li.

– Mày ăn cơm chưa?

– Thầy biết ba con là ai.

Thầy Lộc đặt tờ báo xuống. Ông không gọt bút chì. Lần đầu tiên trong bảy năm, khi bị hỏi một câu khó, ông không với tay vào ngăn kéo lấy con dao rọc.

– Biết. – Ông nói.

– Từ hồi nào?

– Từ cái lý lịch mày nộp hồi thực tập. Năm mười lăm. – Ông nhìn ra cửa sổ, nơi trăng gần rằm treo trên mái tôn. – Họ tên cha: Hà Văn Sáu. Nghề nghiệp: thợ hồ, nay sửa khóa. Tao đọc dòng đó ba lần. Tuần sau, ba mày tới đón mày ở đầu hẻm, đi cà nhắc. Tao đứng trên lầu nhìn xuống. Tao biết cái chân đó.

Miên đứng giữa xưởng, giữa những mô hình bằng bìa mà phần lớn do tay cô dựng. Bảy năm.

– Thầy nhận con vì ba con.

– Tao nhận mày vì…

– Thầy nhận con vì ba con bị đè chân ở công trình của thầy. – Cô nói, và giọng cô lịch sự tới mức chính cô thấy nó như một con dao rọc giấy mới thay lưỡi. – Thầy bảo con dựng cây chống trước khi tháo bất cứ cái gì. Thầy bắt con ký tên vào từng tờ biện pháp. Thầy cho con nửa cây thước. Con tưởng thầy dạy con nghề. Con tưởng thầy coi bài đo vẽ của con rồi nói "mai tới" vì bài đó tốt.

Thầy Lộc nhìn cô. Tay phải ông, bàn tay run, nằm trên đùi, run đều như có ai lên dây cót.

– Tao nợ ba mày một cái chân. – Ông nói. Giọng khàn, chậm, như đọc lại một dòng đã khắc. – Tao là người chủ trì. Báo ghi rồi.

– Vậy tiền của ông Hoành là sao?

Ông Lộc không trả lời.

– Thầy trả nợ bằng con. – Miên nói. – Ông Hoành trả nợ bằng tiền. Hai người chia nhau trả. Hai mươi tám năm. Ba con nhận. Má con không biết. Còn con thì đi khoe với bốn chỗ thực tập từ chối mình là cuối cùng cũng có một ông thầy thấy mình giỏi.

– Miên.

– Dạ, thầy nói đúng. Thầy lúc nào cũng đúng.

Bảy năm, thầy Lộc biết cô giận thì lịch sự. Ông nhắm mắt lại.

– Mày về đi. – Ông nói. – Tao nói gì lúc này mày cũng không nghe.

Cô về. Không phải về nhà. Cô ra tới đầu hẻm Ba Cây Me thì dừng xe, ngồi trên yên, dưới một cây me, nhìn đèn tầng trệt xưởng vẫn sáng. Cô móc điện thoại ra. Mười một cuộc gọi nhỡ. Sáu cái của Thạch.

Cô bấm gọi lại. Anh bắt máy trước khi chuông kêu hết hồi đầu.

– Em.

– Anh biết từ hồi nào?

Bên kia im lặng một nhịp. Có tiếng xe cộ ở xa, như anh đang đứng ngoài đường.

– Hai mươi bảy tháng Mười. – Anh nói. – Thứ Hai. Ba giờ chiều. Anh thấy một tờ giấy rơi ở máy in trước phòng chú Hoành. Danh sách các khoản chi cá nhân của chú. Có tên ba em. Bốn triệu một tháng. Từ tháng Tám năm chín bảy. Không kết thúc.

Miên nhắm mắt. Hai mươi bảy tháng Mười. Buổi sáng cô uống trà ở tầng hai mươi hai. Buổi tối cô hỏi: vậy sao ổng biết. Anh trả lời: anh không biết.

– Tối hôm đó em hỏi anh. – Cô nói. – Anh nói "anh không biết".

– Anh không biết vì sao chú biết. – Anh nói. Rồi anh ngừng. – Anh nói vậy là đúng chữ. Mà sai ý. Anh biết.

– Rồi hôm qua anh ngồi ăn cơm nhà em. Ba em gắp cho anh miếng cá bụng.

– Hôm qua. – Thạch nói, và giọng anh lần đầu tiên không còn giống người đọc biên bản. – Hôm qua lúc dọn sạp, anh nói với ba em là anh đã thấy một tờ giấy. Ba em không hỏi tờ giấy gì. Ba em biết. Ba em nói đừng nói với em. Để ba nói. Cho ba ít bữa.

Miên mở mắt. Trăng gần rằm treo trên ngọn me, sáng tới mức cô thấy bóng mình đổ xuống mặt đường dưới chân xe.

– Ba em nhờ anh giấu. – Cô nói chậm. – Và anh giấu.

– Anh đã định nói em ngay chiều thứ Sáu, ở gốc me. Em nói để Chủ nhật. Rồi Chủ nhật ba em…

– Anh đừng đổ cho em.

– Anh không đổ. – Anh nói. – Anh kể đúng thứ tự. Lỗi là của anh. Anh có tám ngày. Anh không nói.

Cô ngồi im trên yên xe. Ở đầu dây bên kia, anh cũng im. Hai người im lặng qua điện thoại như hai người ngồi hai đầu một cây thước gấp đã bị rút đinh.

– Anh biết gì nữa? – Cô hỏi.

– Anh không biết gì nữa. Anh đoán ba em là một trong hai người thợ bị thương ở cái kho. Anh không biết chắc. Anh không biết vì sao người gửi tiền là chú Hoành mà không phải bác Lộc. Anh không biết vì sao chú khóa cái ngăn kéo. Anh thề với em.

– Ba em nói rồi. Ba em bị đè ở cái kho đó. – Cô nói. – Thầy em biết em là con ba từ năm mười lăm. Thầy nói thầy nợ ba em một cái chân.

Bên kia im lặng.

– Em đang ở đâu? Anh tới.

– Đừng tới.

– Em…

– Anh biết em đang nghĩ gì không? – Miên nói, và cô nghe giọng mình vỡ ra ở giữa, như mảnh thạch cao trét ngang một vết nứt sống. – Ba em giấu em hai mươi tám năm vì thương em. Thầy em giấu em mười năm vì thương em, hoặc vì nợ ba em, em không còn biết. Còn anh giấu em tám ngày vì ba em nhờ. Ông Hoành thì em không tính, ổng là người ngoài. Ba người đàn ông em thương nhất. Ai cũng có lý do. Ai cũng thương. Mà không ai hỏi em có muốn được thương kiểu đó không.

– Em nói đúng.

– Đừng nói em đúng. – Cô nói. – Em ghét câu đó nhất.

Cô cúp máy.

Nửa tiếng sau, đèn tầng trệt tắt, chị Phượng đón thầy về. Cô đi bộ vào hẻm, mở cửa xưởng bằng chìa của mình. Cô bật cây đèn kẹp trên bàn thầy, kéo một tờ giấy A4 trong khay máy in, ngồi xuống cái ghế mây đã sờn tay vịn, cái ghế cô chưa từng dám ngồi.

Cô viết bằng tay. Bảy dòng. Kính gửi thầy Nghiêm Bá Lộc. Con xin nghỉ việc kể từ ngày mai. Con sẽ bàn giao toàn bộ hồ sơ dãy Mười Bốn Căn cho chị Phượng trong tuần. Con cảm ơn thầy bảy năm. Hà Thục Miên.

Cô đọc lại. Cô xóa chữ "bảy năm" bằng một gạch ngang, rồi nhìn nó, rồi viết lại bên cạnh.

Rồi cô móc nửa cây thước trong túi ra. Năm khúc gỗ vàng sậm, khúc đầu có chữ "L" mòn gần mất, khúc cuối có cái lỗ khoen đồng trống trơn. Cô đặt nó lên lá đơn, ngay ngắn, đầu số không hướng về phía ghế mây, như người ta trả lại một món đồ mượn.

Sáng thứ Ba, bảy giờ kém năm, chị Phượng mở cửa xưởng, như mọi ngày, để kịp đá cái máy in hai cái trước khi thầy tới.

Chị đứng sững trước bàn thầy, tay còn cầm chùm chìa khóa.

Trên mặt bàn, cạnh ly trà nguội từ tối hôm trước, là một tờ giấy A4 viết tay, và trên tờ giấy là nửa cây thước gấp, đầu số không quay về phía cái ghế mây trống.

— Hết chương 19 —