Lời khai của Tôn Bá Hựu

Chương 34: Lời khai của Tôn Bá Hựu

Ông Tôn cởi cái áo xanh lục ra. Ông gấp nó lại, chậm, vuông vức, như người gấp áo cho người chết, rồi đặt nó xuống nền gạch hiên điện. Ông không gỡ hai nếp tay áo. Ông để chúng nằm đó, hằn lên lớp vải xanh, như mười bảy năm trước.

Rồi ông quỳ xuống.

– Bẩm Hoàng thượng. – Ông nói. – Là thần.

Không ai trong điện Minh Chính lên tiếng. Ngải đứng cách ông ba bước, hai tay buông thõng, đầu ngón tay còn ám mùi khói lò. Nàng nghe tiếng gió thu lùa qua cửa điện, tiếng lá bàng khô cào trên nền đá ngoài sân.

– Thần mặc cái áo ấy. – Ông nói. – Trưa mười chín tháng Mười năm Hoằng Khánh thứ năm. Thần đưa cái lọ cho bà Lương. Thần nói thầy Đồng dặn. Chiều, thần quay lại lấy cái lọ. Đêm, thần rửa cái nồi trên bếp Ngự dược phòng. Sáng hai mươi mốt, thần trả cái áo, quên cái thẻ trong túi tay áo. Thần giữ cái thẻ mười bảy năm. Thần giữ cái lọ mười bảy năm.

Ông nói đều đều, không vấp, như đọc một tờ đơn thuốc đã thuộc lòng. Đại lý tự khanh ra hiệu cho lại viên ghi. Tiếng bút lông sột soạt trên giấy.

– Ai đưa cái lọ cho ông? – Đại lý tự khanh hỏi.

Ông Tôn không trả lời ngay. Ông quay đầu, rất chậm, nhìn về phía hàng ghế đầu bên trái.

Quốc cữu Lâm Hữu Đạo vẫn ngồi yên, hai tay đặt trên đầu gối. Mặt ông ta vẫn đầy đặn, hiền lành như một ông giáo làng. Chỉ có hai bàn tay đặt trên đầu gối là trắng bệch ở các khớp.

– Quan Thị lang bộ Hộ năm ấy. – Ông Tôn nói. – Nay là Thượng thư bộ Hộ. Lâm Hữu Đạo.

Cả điện ồ lên như ong vỡ tổ. Lính áo đỏ đập cán giáo xuống nền đá ba lần mới im được.

Lâm Hữu Đạo đứng dậy. Ông ta không vội. Ông ta sửa lại vạt áo, rồi quay về phía tấm rèm châu, quỳ xuống.

– Bẩm Hoàng thượng. – Ông ta nói, giọng ôn tồn, hơi buồn. – Một kẻ vừa nhận mình đầu độc phi tần, vừa bị lột mặt trước điện, thì kéo ai theo mà chẳng được. Thần với Tôn Bá Hựu không qua lại. Thần làm Thượng thư bộ Hộ, coi tiền lương, kho đụn. Thần không biết thuốc. Thần không có lý do gì.

– Ông có lý do. – Ông Tôn nói. Ông không nhìn Lâm. Ông nhìn xuống cái áo xanh lục gấp vuông trên nền gạch. – Năm ấy Thục phi được sủng nhất cung. Tam hoàng tử ba tuổi, khôn hơn mọi đứa trẻ cùng tuổi, Hoàng thượng thương. Người trong cung bảo nhau, rồi ngôi Đông cung sẽ đổi. Ông là cậu ruột của Đông cung.

Lâm Hữu Đạo không quay lại.

– Còn thần thì có một đứa con trai. – Ông Tôn nói tiếp. – Tôn Đắc. Năm ấy nó mười chín tuổi. Tháng Sáu năm ấy, nó đánh nhau ở một sòng bạc ngoài cửa Tây, đẩy một người ngã đập đầu chết. Thần quỳ khắp các cửa quan, không ai giúp. Người của quan Thị lang bộ Hộ đến tìm thần. Kinh triệu ghi say rượu ngã chết. Thằng Đắc về nhà. Bốn tháng sau, quan Thị lang cho gọi thần, đưa cho thần cái lọ. Ông ấy bảo, sổ của Kinh triệu về vụ sòng bạc ông ấy vẫn giữ.

Hàn Kỳ bước ra.

– Bẩm Hoàng thượng. – Anh nói. – Sổ Kinh triệu tháng Sáu năm Hoằng Khánh thứ năm thiếu bốn tờ, mép giấy còn chỗ xé. Ông khám nghiệm già của Kinh triệu còn sống, nhớ vụ ấy, nhớ được bảo ghi say rượu cho một người không có hơi rượu. Ông ấy xin đừng phải nói trước điện. Thần đã ghi lời ông ấy, có ký tên.

Lâm Hữu Đạo vẫn quỳ thẳng.

– Mười bảy năm trước. – Ông ta nói. – Bốn tờ sổ mất. Một ông già lẩm cẩm. Một kẻ đầu độc. – Ông ta lắc đầu, như thương hại. – Bẩm Hoàng thượng, thần xin Hoàng thượng xét.

– Còn năm nay. – Ông Tôn nói. – Tháng Chạp năm ngoái, Phương Tứ mang thư của Liêu Thanh đến cho thần. Nó cũng mang đến cho ông. Ông muốn Liêu chết ở làng. Thần quỳ xin để thần lo. Thần bảo Phương Tứ, đắng xong thì ngậm ngọt. – Giọng ông lần đầu run lên. – Thần không hỏi nó chọn ai. Nó chọn một thằng bé mười bảy tuổi.

Ở cuối điện, Nhót bật khóc thành tiếng. Uyển Nhi ôm lấy vai con bé.

– Tháng Năm, thần báo với ông là Đại lý tự gọi đứa ở lên. Đêm hôm sau, Phương Tứ chết ở cống Lá. Cái thẻ số bảy, thần đưa cho Phương Tứ từ tháng Tư, thần biết nó sẽ chỉ về đâu. Tháng Sáu, thần nói với ông, cái vật chứng để ở chỗ có lính canh suốt đêm. Mùng ba tháng Bảy, Đại lý tự cháy. Tối mùng sáu tháng Tám, ông đưa cho thần cái hộp gỗ sơn đỏ. Thần bỏ cái hộp ấy vào hộp bánh của điện Cảnh Phúc. – Ông dừng lại, thở. – Thần không hỏi trong hộp có gì. Thần tự bảo mình, ông chỉ muốn điện hạ ốm một trận.

Khang vương đứng ở đầu hiên, vịn tay vào cột. Mặt ông trắng như tờ giấy.

– Lính bộ Hình đứng chờ ở cổng Tây cung từ giờ Dậu đêm rằm. – Hàn Kỳ nói. – Viên đội trưởng khai do Thị lang Mạc Đình Khuê sai. Thị lang Mạc là người quan Thượng thư bộ Hộ tiến cử lên bộ Hình bốn năm trước.

Thị lang Mạc ngồi im trên ghế. Mặt ông ta xám ngoét. Ông ta không đứng lên nữa.

Lâm Hữu Đạo vẫn quỳ thẳng. Nhưng lần này ông ta im lâu hơn. Rồi ông ta nói, vẫn ôn tồn:

– Bẩm Hoàng thượng. Tất cả là lời của một kẻ đầu độc.

Sau tấm bình phong ở cửa điện, có tiếng áo lụa sột soạt.

– Bẩm Hoàng thượng.

Giọng một người đàn bà. Không to. Rõ, đều, như đọc một bài văn tế.

Cả điện quay về phía tấm bình phong. Hoàng hậu Lâm thị không bước ra. Bà đứng sau tấm lụa, chỉ thấy bóng, lưng thẳng.

– Đêm mười chín tháng Mười năm Hoằng Khánh thứ năm, đêm Thục phi mất. – Bà nói. – Anh thần vào cung, chia buồn với thần. Anh ngồi trong điện thần, uống một chén trà, rồi nói một câu. Anh nói, từ nay Thái tử không còn ai phải lo nữa. – Bà dừng lại. – Mười bảy năm, thần nghe câu ấy mỗi đêm. Thần không có chứng. Thần chỉ có câu ấy. Hôm nay thần nói ra, không phải để xin cho anh, cũng không phải để đổ cho anh. Thần nói ra, để con thần làm vua không phải mang cái liếc của người đời.

Lâm Hữu Đạo quay đầu lại nhìn tấm bình phong. Lần đầu tiên từ sáng, mặt ông ta đổi khác. Cái vẻ hiền lành như ông giáo làng rơi xuống như một lớp men bong.

– Em… – Ông ta nói.

Tấm bình phong không trả lời.

Sau tấm rèm châu, bóng người áo vàng ngồi im rất lâu. Rồi giọng già vang lên, chậm, khàn, mỗi chữ như phải nhấc lên từ một chỗ rất sâu.

– Mười bảy năm trước. – Hoàng thượng nói. – Trẫm ngồi ở chỗ này. Bộ Hình tâu thầy thuốc bỏ độc. Thái y viện tâu thuốc có độc. Trẫm phẩy tay. – Ông dừng lại. – Trẫm chưa từng hỏi cái bát ở đâu.

Không ai dám thở.

– Lâm Hữu Đạo. – Giọng già nói. – Cách hết chức tước. Giam ở ngục bộ Hình. Giao Đại lý tự với bộ Hình cùng xét, không cho người của bộ Hộ nhúng tay. Mạc Đình Khuê, cách chức, giam chờ xét. Tôn Bá Hựu, giam chờ án. Khâu Tuấn Đức, tội giết người lái thuốc, xóa. Tội biết mà im, giao Đại lý tự xét. Lương Thị Ấm, giam ở cung Thượng cung, chờ xét.

– Bẩm phụ hoàng. – Khang vương nói, giọng khàn. – Lương Thị Ấm hầu mẹ con từ năm mười lăm tuổi. Bà ấy đã đứng ra hôm nay.

– Trẫm biết. – Giọng già nói. – Chờ xét.

Ông dừng lại. Ngải thấy bóng áo vàng sau rèm châu khẽ cúi xuống, như nhìn về phía giữa điện, nơi cha nàng đang đứng, hai tay bám vào vai người lính.

– Án làng Nghiêm Cát, phủ Phù Vân, hủy. – Hoàng thượng nói. – Án năm Hoằng Khánh thứ năm đối với Đồng Khải và Liêu Thanh, hủy. Đồng Khải, phục chức, lập bài vị ở Thái y viện. Liêu Thanh, tha, trả lại tên họ. – Ông dừng một lúc lâu. – Cái bát trả lại cho người đã giữ nó.

Lính tháo xích ở cổ chân cha nàng. Tiếng sắt rơi xuống nền gạch điện Minh Chính kêu một tiếng khô khốc.

Lính bộ Hình đến đứng hai bên ông Tôn. Ông vẫn quỳ trước cái áo xanh lục gấp vuông. Ông không nhìn lính. Ông ngẩng lên, nhìn về phía cha nàng.

– Thanh. – Ông nói.

Cha nàng quay lại.

– Đêm ấy. – Ông Tôn nói. – Ta đứng sẵn ở cửa ngách. Vì ta biết đệ sẽ chạy lối ấy. Ta mở cửa cho đệ. Ta nghe đệ ngã. Ta đứng đấy đến sáng. – Ông dừng lại. – Ta không biết ta mở cửa để cứu đệ hay để đệ đi cho khuất mắt ta.

Cha nàng nhìn ông rất lâu. Hai người đàn ông già, một người quỳ, một người đứng không vững. Ngải nhớ ông Tôn kể chuyện ngày Đoan ngọ ở vườn thuốc, ba thầy trò thi hái lá, người hái nhanh nhất được thưởng cái bánh tro. Ta hái chậm. Thầy thương nó nhất.

– Sư huynh. – Cha nàng nói. Chỉ thế.

Lính đỡ ông Tôn đứng dậy, dẫn ra. Đi ngang qua chỗ Ngải, ông dừng lại một thoáng. Ông không nói gì. Ông chỉ nhìn bàn tay phải của nàng, bàn tay cầm dao cầu với ngón trỏ đè lên sống dao, như một người khác. Rồi ông đi. Hai ống tay áo nâu xám của ông vẫn xắn hai nếp.

Lâm Hữu Đạo được dẫn ra sau. Ông ta không nhìn ai. Ông ta đi thẳng, chậm, như một ông giáo làng đi ra khỏi lớp học.

Người ta tản ra. Các quan đứng dậy, rì rầm. Thái giám thu dọn các án thư. Ngoài sân, lính bắt đầu nhặt mười hai cái lọ, ba cái bát. Hàng kiến vẫn bò lên cái lọ thứ chín.

Cha nàng đứng giữa điện, không có lính đỡ nữa. Ông đứng một mình, chân trái tập tễnh, tay không bám vào đâu. Ông nhìn ra cửa điện, nơi người ta đang bưng cái bát men ngọc sứt miệng vào.

Ngải chạy đến. Nàng không biết mình chạy lúc nào. Nàng ôm lấy cha. Ông gầy đến nỗi nàng ôm trọn được hai vai ông trong vòng tay.

– Con. – Cha nàng nói, rất khẽ, trên đầu nàng. – Con nhìn thấy kiến.

Người thái giám đặt cái bát vào tay ông. Ông cầm nó bằng cả hai bàn tay. Ông không nghiêng nó lên nhìn đáy. Ông chỉ cầm, như cầm một con chim nhỏ còn sống.

— Hết chương 34 —