Năm phút của Mi

Chương 12: Năm phút của Mi

– Hít vào bằng mũi. – Thầy Thiệm nói. – Em đếm theo thầy. Một. Hai. Ba. Bốn.

Thầy quỳ một gối xuống bãi cỏ trước mặt Mi, cách cô ta một sải tay, không chạm vào. Giọng thầy chậm, đều, như giọng thầy đọc đề Toán. Mi vẫn ôm lấy hai đầu gối, ngực phập phồng.

– Thở ra bằng miệng. Một. Hai. Ba. Bốn. Năm. Sáu.

Nhìa đứng đó, cục pin đồng hồ vẫn nắm chặt trong tay. Pín đứng sau lưng cô, nước mắt chảy ròng ròng mà không biết là mình đang khóc. Hơ đã chạy đi gọi cô Gấm.

– Lại. Hít vào. Một. Hai. Ba. Bốn.

Lần thứ ba, lần thứ tư, hơi thở của Mi chậm dần. Lần thứ bảy, cô ta buông hai đầu gối ra. Lần thứ mười, cô ta đưa tay lần trên cỏ, tìm cặp kính. Nhìa cúi xuống nhặt, lau vào vạt áo, đưa cho cô ta. Lần thứ hai cô làm việc này.

Mi đeo kính vào. Mặt cô ta trắng như vôi, môi tím lại, tóc dính bết vào trán vì mồ hôi lạnh.

– Em xin lỗi. – Mi nói, giọng khản đặc. – Em làm đổ hết quân của bạn ấy rồi.

– Không sao. – Thầy nói. – Quân đổ thì nhặt.

Thầy đứng dậy, lùi ra xa. Thầy quay mặt ra cổng như mọi lần. Nhưng lần này Nhìa thấy thầy đưa cả hai tay lên mặt, xoa mạnh, rồi buông xuống.

Cô Gấm chạy tới, rồi bác sĩ Nguyệt chạy tới sau, áo blouse trắng còn mặc trên người, vì Hơ chạy thẳng xuống trạm y tế trước khi đi tìm cô Gấm. Bác sĩ Nguyệt quỳ xuống cạnh con, ôm lấy đầu con vào ngực, không nói gì. Hai mẹ con ngồi đó rất lâu.

Rồi bác sĩ Nguyệt ngẩng lên nhìn Nhìa.

– Cháu đưa Mi về giúp cô được không? Cô còn bệnh nhân ở trạm. Cô về ngay.

Nhìa gật.

Hai đứa đi bộ xuống con dốc bê tông qua chợ. Chiều muộn, chợ vắng tanh, gió đầu đông thổi những tờ giấy gói hàng bay lật phật dọc lề đường. Mi đi chậm, hai tay thọc túi áo phao. Nhìa đi bên cạnh, xách cái hộp cờ nhựa màu nâu đã xếp lại đủ quân. Không ai nói gì suốt quãng đường.

Về tới phòng ở sau trạm y tế, Mi ngồi xuống mép giường. Nhìa đặt hộp cờ lên bàn, cạnh xấp giấy giải thế. Cô định đi. Nhưng Mi nói:

– Cậu ngồi đi.

Nhìa ngồi xuống cái ghế trước bàn. Mi nhìn ra cửa sổ. Ngoài kia là bụi dã quỳ đã tàn hoa, chỉ còn những cái đài khô.

– Tháng Năm năm ngoái. – Mi nói. – Giải cờ vua học sinh thành phố Hà Nội, lứa tuổi mười ba. Tớ đánh vòng cuối. Thắng ván ấy thì tớ vô địch, được vào đội tuyển trẻ thành phố đi tập huấn mùa hè.

Mi kể chậm, như đọc lại một biên bản ván cờ.

– Bố tớ đứng ở ngoài. Ở đấy có một bức tường kính ngăn khu thi đấu với khu khán giả. Bố tớ đứng sát kính. Suốt ván. Bố tớ không được vào, nhưng bố tớ đứng ngay sau lưng tớ, cách một lớp kính. Tớ không nhìn, nhưng tớ biết bố tớ đứng đấy. Tớ nghe thấy tiếng bố tớ gõ ngón tay lên kính. Cộc. Cộc.

Mi dừng lại.

– Đến nước thứ ba mươi tư, tớ có một nước thắng. Một nước thí xe. Tớ thấy nó. Tớ đếm ra nó. Tớ chắc chắn. Tớ cầm con xe lên. Rồi tớ nghe bố tớ gõ lên kính mạnh hơn. Cộc. Cộc. Cộc. Tớ quay lại. Tớ không định quay lại, nhưng tớ quay lại. Bố tớ đang lắc đầu. Bố tớ đang nói gì đó qua tấm kính, tớ không nghe được, chỉ thấy miệng bố tớ mấp máy. Mặt bố tớ đỏ lên. Bố tớ nghĩ tớ đi sai.

Mi nhìn hai bàn tay mình.

– Tớ đặt con xe xuống. Ô cũ. Rồi tớ đi một nước khác. Nước khác ấy làm tớ thua. Mười nước sau tớ thua. Tớ ngồi đấy, nhìn bàn cờ, rồi tớ khóc. Giữa phòng thi. Trọng tài phải đưa tớ ra ngoài.

– Thế bố mày...

– Bố tớ bảo, đáng lẽ con phải đi nước xe ấy. – Mi nói, và cô ta cười, một cái cười méo mó. – Lúc về xem lại, bố tớ bảo, nước xe ấy thắng, sao con không đi. Bố tớ không nhớ là bố tớ đã lắc đầu.

Nhìa ngồi im. Cô nghĩ đến bố cô. Bố cô cũng hay quát. Nhưng bố cô chưa bao giờ đứng sau lưng cô khi cô đánh cờ. Bố cô ngồi xổm ngoài sân trường Pắc Ta, hút thuốc lá cuộn, quay mặt ra núi.

– Từ hôm ấy, cứ có đồng hồ chạy là tớ bị thế. – Mi nói. – Tay run. Không thở được. Buồn nôn. Giải trên giấy thì được. Đánh không đồng hồ thì được. Có đồng hồ là không được. Bố mẹ tớ ly hôn đầu năm nay. Mẹ tớ xin lên đây hai năm. Tớ đi theo. Tớ nghĩ lên đây thì không ai bắt tớ đánh cờ nữa.

– Thế sao hôm ở Pắc Ta, ở dưới tỉnh, mày đánh được?

– Tớ đánh được. – Mi nói. – Tớ đánh rất nhanh. Để không phải nhìn đồng hồ lâu. Mười phút là xong. Rồi tớ ra nôn.

Nhìa nhớ lại. Đúng. Ván nào của Mi cũng xong trước tiên. Ván nào cũng chưa đến nửa thời gian. Cô cứ tưởng Mi đánh nhanh vì Mi giỏi.

– Nhưng ở Hà Nội, sáu mươi phút một ván. – Mi nói. – Bọn kia giỏi hơn bọn dưới tỉnh nhiều. Không xong trong mười phút được. Tớ sẽ phải ngồi trước đồng hồ một tiếng. Hai tiếng. Tớ không ngồi được.

Ngoài sân trạm y tế, có tiếng xe máy của bác sĩ Nguyệt về.

Nhìa đứng dậy. Cô đi tới bàn, mở hộp cờ nhựa màu nâu, bày bàn cờ ra. Rồi cô thò tay vào túi áo khoác, lấy ra cục pin đồng hồ mà cô vẫn nắm từ chiều đến giờ.

Mi nhìn cục pin. Mặt cô ta tái đi.

– Tao không lắp vào. – Nhìa nói. – Tao chỉ để nó ở đây.

Cô đặt cục pin lên góc bàn, cạnh cái cốc trà gừng.

– Mai mày đánh với tao. Ở đây. Không đồng hồ. Cục pin để ở góc bàn. Mày nhìn nó cũng được, không nhìn cũng được. Chỉ để đấy thôi.

Mi nhìn cô rất lâu.

– Cậu học cái này ở đâu?

– Bà tao. – Nhìa nói. – Hồi bé tao sợ suối. Bà tao không bắt tao qua. Bà tao chỉ bắt tao đứng ở bờ, nhìn nước chảy. Đứng một ngày. Hôm sau đứng sát hơn. Hôm sau nữa nhúng chân. Một tuần thì qua được.

Từ hôm ấy, gần như chiều nào Nhìa cũng xuống trạm y tế. Hôm nào có lịch ở tảng đá thì tập xong cô mới xuống, về khu bán trú lúc trời đã tối mịt.

Buổi đầu, cục pin nằm ở góc bàn. Hai đứa đánh ba ván. Mi thắng cả ba. Mi không nhìn cục pin lần nào. Nhưng tay Mi chạm quân rồi rút về rất nhanh, như chạm vào nồi nóng.

Buổi thứ hai, Nhìa mang cái đồng hồ đến. Không pin. Cô đặt nó ở góc bàn, mặt quay vào tường. Mi nhìn cái lưng đồng hồ đen bóng, nuốt nước bọt. Hai đứa đánh hai ván.

Buổi thứ ba, đồng hồ quay mặt ra, vẫn không pin. Màn hình tối đen.

Buổi thứ năm, Nhìa lắp pin vào. Đồng hồ quay mặt về phía Nhìa, chỉ Nhìa nhìn thấy số. Không bấm chạy. Chỉ để màn hình sáng. Mi nhìn cái ánh đỏ hắt lên mặt bàn, hai tay nắm chặt dưới gầm bàn. Ván ấy Mi đánh dở nhất từ trước tới giờ. Nhưng Mi không nôn.

Buổi thứ bảy, đồng hồ chạy. Năm phút. Chỉ năm phút, chỉ bên Nhìa chạy, bên Mi không bấm. Mi nghe tiếng tích tắc. Mi bắt đầu thở gấp.

– Mày kể tên một món ăn ở Hà Nội đi. – Nhìa nói, không ngẩng lên khỏi bàn cờ.

– Hả?

– Kể tên một món. Món gì cũng được.

– Phở. – Mi nói.

– Món nữa.

– Bún chả. Bánh cuốn. Bánh tôm Hồ Tây. Xôi xéo. – Mi nói, và hơi thở của cô ta chậm lại theo từng chữ. – Kem que bờ hồ. Ốc luộc. Bánh mì pa tê.

– Ốc luộc là cái gì?

– Ốc. Luộc lên. Chấm nước mắm gừng. – Mi nói. Rồi cô ta bật cười. – Cậu chưa ăn ốc bao giờ à?

– Ăn rồi. Ốc suối. Bà tao nướng.

Năm phút hết. Mi vẫn ngồi đó. Mi không chạy ra ngoài.

– Giờ cậu kể đi. – Mi nói. – Tớ kể món ăn. Cậu kể cái gì?

Nhìa nghĩ.

– Cỏ. – Cô nói. – Tao kể tên cỏ trong rừng.

Thế là từ hôm ấy thành một trò. Mỗi lần tay Mi bắt đầu run, Mi kể tên một món ăn Hà Nội. Mỗi lần Nhìa nghĩ lâu quá, Mi bắt Nhìa kể tên một loại cỏ trong rừng. Cỏ lào. Cỏ tranh. Cỏ mần trầu. Lá ngón, không được ăn. Rau dớn. Rau bò khai. Cây thuốc bà dùng đắp vết thương. Mi bắt cô kể cả tên tiếng Mông, rồi nhại lại, sai be bét, hai đứa cười tới mức bác sĩ Nguyệt ở phòng ngoài phải ló đầu vào xem.

Buổi thứ mười, đồng hồ chạy cả hai bên. Mười phút. Mi đánh hết ván. Buổi thứ mười bốn, hai mươi phút.

Buổi thứ mười lăm rơi vào ngày ba mươi mốt tháng Mười Hai, ngày cuối cùng của năm. Hôm ấy Mi ngồi trước đồng hồ ba mươi phút. Ván ấy Mi thắng. Mi không nôn. Mi chỉ ngồi nhìn cái màn hình còn bảy phút bên mình, rồi nói:

– Cậu ơi.

Nhìa ngẩng lên. Mi vẫn gọi cô là "cậu" như mọi khi. Nhưng chữ "cậu ơi" này khác, mềm hơn, như gọi một người đang ngồi rất gần.

– Cậu cứ xưng tao mày với tớ thế. – Mi nói. – Nghe như cậu sắp đánh tớ.

Nhìa đỏ mặt.

– Ở trên này ai cũng nói thế.

– Tớ biết. – Mi nói. – Nhưng cậu thử nói tớ với cậu đi. Một lần thôi.

Nhìa nhìn bàn cờ. Cái chữ ấy mắc ở cổ họng cô như cái xương cá.

– Tớ... – Cô nói. Rồi im. Mặt nóng ran. – Tớ thua rồi.

Mi cười. Cười to, lần đầu tiên Nhìa nghe Mi cười to.

Mấy hôm sau, ở tảng đá, Nhìa lỡ miệng gọi Mi là "cậu". Pín nghe thấy, ngã lăn ra cỏ cười, hét lên "Chị Nhìa nói như trên ti vi!", và suốt một tuần liền nó gọi Nhìa là "chị Nhìa Hà Nội".

Tối hôm ấy, ngày cuối năm, bác sĩ Nguyệt nấu một nồi canh cải, rán mấy quả trứng, giữ Nhìa ở lại ăn cơm. Ăn xong, hai đứa ngồi ở bậc cửa trạm y tế, nhìn lên trời. Đêm cuối năm trời trong, trăng đã quá nửa vành, treo trên đỉnh núi phía đông, sáng tới mức nhìn rõ cả đường viền những ngọn cây.

– Cậu thích Sềnh. – Mi nói. Không hỏi. Nói.

Nhìa cứng người.

– Không.

– Cậu thích. – Mi nói. – Hôm trên xe khách, tớ ngủ trên vai cậu. Lúc tớ tỉnh dậy, tớ thấy cậu đang nhìn Sềnh. Cậu nhìn như nhìn một ván cờ mà cậu sợ thua.

Nhìa không nói gì. Cô thấy mặt mình nóng tới mức đêm sương muối cũng không làm nguội được.

– Tớ không nói với ai đâu. – Mi nói. – Tớ hứa.

– Mày... Cậu cũng không được nói với Pín. Pín mà biết thì cả xã biết.

– Pín biết rồi. – Mi nói. – Nhìn mặt nó là biết.

Nhìa ôm mặt. Mi cười khúc khích.

Rồi Mi im một lúc lâu. Cô ta nhìn lên vầng trăng, hai tay ôm lấy cốc trà gừng nóng.

– Tớ chưa kể với cậu một chuyện. – Mi nói. – Hồi tháng Bảy, trước khi lên đây, tớ đến câu lạc bộ chào thầy Hưng. Tớ bảo thầy là tớ nghỉ hẳn, mẹ tớ xin lên Ngàm Lũng công tác. Thầy hỏi Ngàm Lũng ở đâu. Tớ nói tên xã. Thầy im lâu lắm. Rồi thầy hỏi tớ: Trên đó có thầy giáo nào tên là Thiệm không?

Nhìa quay sang.

– Tớ bảo tớ không biết. Tớ chưa lên đây bao giờ. – Mi nói. – Hồi ấy tớ không biết thầy Thiệm là ai. Tớ quên luôn chuyện ấy. Cho tới hôm ở dưới tỉnh, cái ông trọng tài đọc tên thầy.

Cô ta xoay cái cốc trà trong tay.

– Thầy Hưng hỏi câu ấy lạ lắm. – Mi nói. – Thầy hỏi như người ta hỏi về một người đã chết.

— Hết chương 12 —