Cây đàn đi về mỗi tuần

Chương 5: Cây đàn đi về mỗi tuần

Sáng thứ Hai, có một người ngủ gật trước cửa tiệm, ôm một cây đàn.

Khuê thấy anh ta khi mới kéo cửa cuốn lên được một gang. Đầu tiên là đôi giày vải trắng đã ngả màu đất, rồi cái quần bò rách gối, rồi một cái hộp đàn bằng vải dù đen dựng nghiêng, và một cái đầu tóc rối gục lên trên cái hộp ấy. Tiếng cửa rít làm anh ta giật mình, ngẩng lên, quệt tay ngang miệng.

– Em chào chị. – Anh ta đứng bật dậy. – Em xin lỗi, em ngồi chờ ông, em ngủ quên.

Rồi anh ta nhớ ra. Khuê nhìn thấy cái khoảnh khắc anh ta nhớ ra, rõ như nhìn một người bước hụt bậc thang. Mặt anh ta đờ đi.

– À. Em quên. Em đi đám ông rồi mà em quên.

Anh ta chừng hai mươi tư, gầy, da rám nắng, có một vết chai ở đầu ngón tay trái thấy rõ khi tay anh ta nắm quai hộp đàn. Giọng có chút âm vùng trung du, chữ "rồi" hơi kéo dài.

– Anh cầm đàn à? – Khuê hỏi.

– Dạ. Thứ Hai nào em cũng cầm. Thứ Sáu em chuộc.

Anh ta tên Hầu Quốc Lâm. Khuê dò bảng tính, rồi dò sổ thu chi của ông. Cái tên ấy xuất hiện đều như tiếng chuông nhà thờ. Thứ Hai: "Lâm – đàn ghi-ta – 3.000.000." Thứ Sáu: "Lâm – chuộc – lãi 10.000." Thứ Hai tuần sau lại thế. Hai năm. Có một tuần tháng Tám năm ngoái, dòng thứ Sáu không có chữ "chuộc" mà là "Lâm sốt xuất huyết, thôi". Tuần sau đó, thứ Hai, ông ghi: "Lâm khỏi. Cầm tiếp."

Mười nghìn đồng một tuần. Khuê nhẩm. Ba triệu, một rưỡi phần trăm một tháng, chia ra theo tuần, quả đúng chừng mười nghìn. Hai năm, chừng một trăm tuần, ông thu của anh ta tổng cộng một triệu đồng tiền lãi. Trong sổ chi của ông cũng có một dòng đều đặn không kém: "chè, bánh mì cho thằng Lâm."

– Em xin lỗi anh. – Khuê nói. – Tiệm em bây giờ không nhận cầm món mới được nữa. Giấy phép đứng tên ông, ông mất thì phải làm lại. Em đang làm.

– Dạ. – Lâm gật đầu ngay, như đã chờ sẵn câu ấy. – Bao giờ thì xong hả chị?

– Em chưa biết. Vài tuần.

– Dạ.

Anh ta không nói gì thêm. Anh ta cúi xuống, kéo khoá hộp đàn kiểm tra lại, kéo lên, rồi đứng thẳng dậy, khoác hộp đàn lên vai.

– Thôi em đi tiệm khác. Em cảm ơn chị.

– Anh định đi đâu?

Lâm hất cằm về phía cuối phố. Ở góc ngã tư có một cửa hàng mặt tiền kính, biển đèn sáng trưng cả ban ngày, chữ "cầm đồ – vay nhanh – giải ngân trong 15 phút" chạy lấp lánh. Khuê đã đi ngang đó hai lần. Lần nào cũng thấy trên cửa kính dán một tờ giấy A4: "Nhận cầm mọi thứ."

– Anh đừng cầm ở đó.

– Em cũng không muốn. – Lâm nói. – Nhưng em không có cách khác.

– Anh cần ba triệu để làm gì?

Câu hỏi bật ra trước khi cô kịp ngăn. Ông không bao giờ hỏi. Bà Nụ hôm thứ Bảy nhắc lại câu ấy như nhắc một đức tính. Nhưng ông có bốn mươi năm. Cô có bốn mươi phút trước khi anh ta đi sang cái cửa hàng đèn nháy kia.

Lâm đứng im một lúc, ngón tay cái miết lên quai hộp đàn.

– Em gửi về cho em gái em. Nó học năm nhất sư phạm ở Thái Nguyên. Thứ Hai nào em cũng gửi. – Anh ta nói. – Cuối tuần em hát ở phố đi bộ, được tiền thì em gửi luôn cũng được. Nhưng tiền hát rong là tiền lẻ, có tuần mưa thì không có đồng nào. Thứ Hai cầm đàn, có ngay một cục. Từ thứ Hai đến thứ Năm em làm phục vụ quán nướng, ca tối, lương trả theo tuần, thứ Sáu nhận lương thì em chuộc đàn. Thứ Bảy Chủ nhật em đi hát. Ông bảo thế là em có một cái vòng, chị ạ. Đừng để đứt.

– Ông bày cho anh à?

– Dạ. Lúc đầu em xin vay không, ông không cho. Ông bảo vay không thì thành ra mắc nợ ông, mà mắc nợ người già thì nặng lắm. Cầm thì sòng phẳng. – Lâm cười, lần đầu tiên. – Ông nói thế chứ ông còn mua bánh mì cho em suốt.

Khuê nhìn cái hộp đàn trên vai anh ta. Cô biết rất rõ chuyện gì sẽ xảy ra ở cái cửa hàng góc phố. Người ta sẽ định giá cây đàn thấp hơn, tính "phí lưu kho", "phí thẩm định", thứ Sáu anh ta chuộc sẽ mất thêm vài trăm nghìn chứ không phải mười nghìn. Tuần sau lại vậy. Đến tuần thứ năm, thứ sáu, cái vòng ông bày cho anh ta sẽ bắt đầu thắt lại.

– Anh chờ em một chút.

Cô quay vào, mở ngăn kéo quầy, lấy ví của mình. Ba triệu. Cô đếm ra, gấp đôi, đưa qua ô cửa.

Lâm nhìn xấp tiền, không cầm.

– Cái này không phải tiệm cho vay. – Khuê nói. – Tiệm không được nhận cầm. Đây là em cho anh vay, tiền của em, không giữ đàn, không lãi. Thứ Sáu anh trả em.

– Không được đâu chị.

– Sao không được?

– Ông bảo mắc nợ thì nặng lắm.

– Ông bảo mắc nợ người già. – Khuê nói. – Em hai mươi tám.

Lâm nhìn cô, nhìn xấp tiền, rồi cuối cùng cầm lấy. Anh ta cầm bằng hai tay, như bà Lụa đưa tờ biên nhận hôm nào.

– Thứ Sáu em trả chị.

Anh ta đi rồi, Khuê ngồi xuống ghế mây, mở bảng tính, rồi đóng lại. Không có cột nào để ghi khoản này. Cô lấy một mẩu giấy, viết: "Lâm – 3.000.000 – thứ Sáu", rồi kẹp vào cuốn sổ của ông.

Con mèo Lãi nhảy xuống, đi một vòng quanh chân cô, rồi nằm lên đúng mẩu giấy ấy.

– Mày đừng có nhìn chị như thế. – Cô bảo nó.

Thứ Ba, thứ Tư, thứ Năm, Lâm không đến. Cũng không có lý do gì để anh ta đến. Khuê vẫn ngước lên mỗi khi có bóng người dừng ở ô cửa.

Tuần ấy có mười một người đến chuộc đồ. Một cô gái chuộc sợi dây chuyền, đếm tiền bằng cả mười ngón tay, xong nước mắt chảy ròng ròng mà vẫn cười. Một ông cụ chuộc cái tẩu thuốc, cầm lên ngửi, bảo vẫn còn mùi. Một anh thanh niên chuộc cái điện thoại cũ, vỏ dán đầy hình dán hoạt hình, bảo của con gái anh, con anh khóc ba tháng nay. Khuê ghi từng người vào bảng tính, ở cột cuối cùng cô thêm một cột mới mà cô không biết đặt tên là gì. Cuối cùng cô gõ: "Ghi chú." Và ghi vào đấy những gì người ta nói khi cầm lại đồ của mình.

Thằng Tũn sang phụ, đọc trộm cột ấy, rồi ngẩng lên nhìn cô bằng con mắt lạ.

– Chị Khuê, chị viết văn à?

– Ghi chú.

– "Ông cụ bảo cái tẩu vẫn còn mùi." Ghi chú kiểu gì thế chị?

– Làm việc đi.

Chiều thứ Tư, Khuê đi ngang cái cửa hàng đèn nháy ở góc phố, rồi quay lại, đẩy cửa kính bước vào.

Bên trong mát lạnh hơi điều hoà, sàn lát gạch bóng, có một cái ghế sô pha da và một cây cảnh giả. Một cô nhân viên trẻ, tóc nhuộm hạt dẻ, đứng dậy cười rất tươi.

– Chị cần hỗ trợ gì ạ?

– Chị muốn hỏi cầm cái điện thoại. – Khuê nói, đặt cái điện thoại cũ của mình lên bàn. – Cầm một tuần thì mất bao nhiêu?

Cô nhân viên bấm máy tính, nói một tràng. Lãi suất theo quy định. Cộng phí thẩm định tài sản. Cộng phí bảo quản theo ngày. Cộng phí hồ sơ. Chuộc trước hạn thì tính phí tất toán sớm. Khuê nhẩm. Một tuần, ba triệu, mất gần hai trăm nghìn. Gấp hai mươi lần mười nghìn của ông.

– Phí bảo quản là bảo quản cái gì em?

– Dạ, là bảo quản tài sản của chị trong kho ạ.

– Kho ở đâu?

Cô nhân viên chỉ tay về phía sau, một cánh cửa nhôm kính có dán giấy mờ. Khuê cảm ơn, cầm điện thoại đứng dậy. Ra đến cửa, cô thấy trên tấm kính có dán một tờ giấy nhỏ, chữ in: "Nhận cầm mọi thứ. Không cần chính chủ."

Không cần chính chủ. Cô đứng nhìn dòng chữ ấy, nhớ đến thằng bé với con rô-bốt của anh nó, nhớ đến anh Duy với bộ ấm của mẹ. Rồi cô chụp một tấm ảnh, gửi cho anh Thuận, không kèm chữ nào.

Mười phút sau anh ta trả lời: "Đã nhận. Cảm ơn chị."

Thứ Sáu, Lâm vẫn không đến.

Năm giờ chiều. Sáu giờ. Bảy giờ, Khuê kéo cửa cuốn xuống một nửa. Cô đứng trong tiệm, nhìn cái mẩu giấy kẹp trong sổ. Ba triệu không phải con số lớn. Cô từng ký những bản báo cáo có những khoản chênh lệch ba tỷ. Nhưng cái mẩu giấy làm cô khó chịu theo một kiểu mà ba tỷ chưa bao giờ làm được.

Tám giờ, cô kéo cửa xuống hẳn, khoá lại, đi bộ ra phía hồ.

Tối thứ Sáu, các con phố quanh hồ Gươm đã cấm xe, người đi bộ đông như nước chảy. Mùi xúc xích nướng, mùi kem dừa, tiếng loa của một nhóm nhảy hiện đại, tiếng trẻ con chơi kéo co. Khuê đi dọc bờ hồ, qua chỗ những người vẽ chân dung, qua chỗ một ông cụ thổi sáo trúc, qua một nhóm sinh viên đang hát đồng ca.

Cô nghe thấy tiếng đàn trước khi nhìn thấy anh ta.

Lâm ngồi trên một cái ghế đẩu nhựa gần quảng trường, hộp đàn mở ra dưới chân, bên trong lác đác vài tờ tiền. Anh ta đang hát một bài hát cũ về Hà Nội mùa thu, giọng không to, hơi khàn, nhưng mỗi chữ đều tròn. Có chừng hai chục người đứng nghe. Một bà cụ lẩm bẩm hát theo. Một cặp khách Tây đứng ôm nhau, không hiểu lời mà vẫn đứng yên.

Khuê đứng ở rìa đám đông, nghe hết bài.

Lâm hát xong, cúi đầu cảm ơn, ngẩng lên, nhìn thấy cô. Anh ta đặt đàn xuống, đi thẳng tới, rút trong túi quần ra một cái phong bì gấp đôi.

– Em xin lỗi chị. Em định mai mang sang. Em đi làm từ chiều không kịp.

Khuê mở phong bì. Ba triệu. Và một tờ mười nghìn.

– Cái này là gì?

– Lãi ạ. – Lâm gãi đầu. – Chị bảo không lãi. Nhưng em quen rồi. Không trả em thấy thiếu thiếu.

Khuê cầm tờ mười nghìn, không biết nên cười hay nên cáu. Cuối cùng cô cười.

– Thứ Hai tuần sau anh tính thế nào?

– Thứ Hai tuần sau em không cần cầm nữa chị ạ. – Lâm nói, mặt sáng lên. – Em có việc rồi. Chủ nhật vừa rồi em hát ở đây, có một chị đứng nghe từ đầu đến cuối. Chị ấy bảo em sang hát ở sân trong khách sạn của chị ấy, tối thứ Bảy với Chủ nhật, mỗi tối hai tiếng. Chị ấy trả trước một tháng. Sáu triệu.

– Khách sạn nào?

– Mái Ngói. Ngay phố mình, chị ạ. Số mười lăm Hàng Phèn, cách tiệm ông có hai nhà.

Một đám trẻ con chạy ngang qua giữa hai người, đứa đi sau cùng làm rơi một quả bóng bay hình con cá. Quả bóng bay vút lên, lơ lửng trên những tán cây, nhỏ dần trong ánh đèn vàng. Khuê đứng nhìn theo nó.

– Chị ấy tên gì?

– Chị Diễm. Đẹp lắm, mà nói chuyện hơi lạ, chị ạ. Kiểu như đọc văn bản ấy. – Lâm ngập ngừng. – Chị ấy hỏi em nhiều về ông. Hỏi em ông có hay mở cái tủ gỗ nhỏ trong kho ra không.

– Anh trả lời thế nào?

– Em bảo em không biết có cái tủ nào. – Lâm nói, rồi nhìn cô, chợt hiểu ra điều gì đó qua nét mặt cô. – Có cái tủ thật hả chị?

— Hết chương 5 —