Tao biết từ tháng Tám

Chương 28: Tao biết từ tháng Tám

Mẹ đứng dậy, đi đến bàn thờ, kéo cái ngăn kéo gỗ nhỏ ra.

Cái ngăn kéo kêu kẹt một tiếng. Nhụy nghe thấy bố hít vào một hơi rất mạnh, như người sắp bị ai đánh. Trong ngăn kéo là những thứ cô biết từ bé: sổ đỏ bọc túi nilon, sổ hộ khẩu cũ bìa xanh. Cái hộp sắt đựng mấy đồng xu cổ ông nội để lại, xấp phong bì mừng tuổi năm nào mẹ cũng giữ. Mẹ thò tay xuống dưới cùng, dưới cả cái sổ đỏ, lấy ra một cái phong bì trắng đã ngả vàng.

Mẹ quay lại. Mẹ rút trong phong bì ra một tờ giấy bóng mỏng, đặt lên bàn nước, giữa ba chén chè chưa ai uống.

Một tờ siêu âm. Hình xám xám mờ mờ, một cái bóng cong cong như hạt đỗ. Góc trên in tên phòng khám, in một dòng chữ nhỏ. Nhụy cúi xuống đọc. Họ tên sản phụ: Tống Bích Thoa. Tuổi thai: ba mươi hai tuần. Ngày khám: mùng sáu tháng Tám năm 2022.

– Tao giặt cái áo khoác của bố mày, – mẹ nói. – Cái áo bộ đội. Tháng Tám mà trời mưa, bố mày mặc đi chợ về, vắt ở ghế. Tao cho vào chậu, sờ túi xem có tiền không như mọi lần. Có cái này.

Mẹ ngồi xuống lại, thẳng lưng, hai tay đặt trên đùi.

– Tao đọc cái tên. Tao biết ngay. Con Thoa sạp góc chợ, cái con nói giọng trong Nam, năm nào cũng lấy đào nhà mình. Tao bán hàng bốn chục năm, tao nhìn một cái là biết đứa nào nói dối giá, đứa nào nợ tiền ai. Tao không nhìn ra nó. – Mẹ cười, một tiếng cười khô như cành củi gãy, đúng cái tiếng hôm ở phòng tập nói. – Tao không nhìn ra bố mày.

Bố ngồi trên xe lăn, khóc. Không thành tiếng. Vai bố rung lên dưới bàn tay Nhụy.

– Tao cầm tờ giấy ra lều. Tối ấy. Bố mày đang ngồi uống chè. Tao đặt nó lên chõng. Bố mày nhìn nó rồi quỳ xuống. Quỳ ngay trên nền đất. Bố mày kể hết. Bố mày bảo thằng Thạc biết từ tháng Sáu, thằng Thạc đang lo giúp, tháng nào cũng chuyển tiền. – Mẹ nhìn sang Thạc. – Bố mày bảo thằng Thạc ra điều kiện, tao mổ xong thì bố mày phải tự nói với cả nhà.

Thạc ngồi im. Anh không động đậy. Anh nhìn tờ siêu âm trên bàn như nhìn một tờ giấy ghi một ngày mà anh không hề biết là có.

– Tao bảo bố mày không ai được nói, – mẹ nói tiếp. – Tao bảo tao sắp lên bàn mổ. Tao không lên bàn mổ với cái tiếng chồng có con với con buôn hoa góc chợ. Cả cái chợ hoa ấy biết tao. Cả cái bãi này biết tao. Tao không để người ta cười vào mặt tao lúc tao nằm viện. – Mẹ dừng một chút. – Tao bảo nếu con Nhụy hỏi, ông chối. Ông cứ chối. Thằng Thạc nó không nói đâu, nó hứa với ông rồi. Để thằng Thạc nó chịu. Nó là đàn ông. Đàn ông chịu được. Con Nhụy nó giận chồng vài tháng rồi nó nguôi.

Nhụy đứng im. Cô nhìn mẹ. Cô nhìn cái miệng mẹ nói những câu ấy, đều đều, rõ ràng, như đọc giá đào.

Bốn năm trước, ở hành lang khoa tim, bố nói "bố không quen đứa nào tên Thoa". Bố nói thế vì mẹ bảo bố nói thế.

– Mẹ bắt bố chối, – cô nói. Giọng cô không phải giọng cô.

– Ừ.

– Hôm con hỏi bố ở hành lang. Mẹ nằm trong phòng. Mẹ biết con đang hỏi bố.

– Ừ. Tao nằm trong phòng. Tao nghe thấy mày hỏi.

– Mẹ nghe thấy bố khóc.

Mẹ không trả lời ngay. Ngón tay mẹ trên đùi co lại một chút.

– Ừ.

Ba nén hương trên bát hương đã cháy được một nửa. Tàn hương dài ra, cong xuống. Một đoạn tàn rơi xuống mặt bàn thờ, vỡ ra thành bụi xám.

– Rồi mày đứng đơn, – mẹ nói. – Tháng Mười. Tao vừa mổ được mấy tuần, vết mổ chưa lành. Mày vào viện, mày bảo con với anh Thạc không hợp. Tao hỏi không hợp cái gì, mày bảo không hợp. – Mẹ nhìn cô. Lần đầu tiên từ đầu buổi tối mẹ nhìn thẳng vào cô. – Tao không ngờ mày ly hôn nhanh thế. Tao tưởng mày giận. Tao không biết mày là đứa giận thì đi luôn.

– Mẹ biết sao mẹ không nói?

– Tao định nói. – Mẹ nói. Giọng mẹ lần đầu tiên run lên một chút, rồi mẹ giữ lại được. – Tao nằm viện, tao định nói. Rồi tao nghĩ, tao nói ra bây giờ thì mày mất cả bố lẫn chồng. Mày sẽ không bao giờ nhìn mặt bố mày nữa. Tao nghĩ để qua đợt này. Để mày nguôi. Rồi tòa xử. Rồi mày đi Đà Lạt. Rồi qua Tết. Rồi thì muộn rồi.

Thạc vẫn ngồi im. Anh không nhìn mẹ. Anh nhìn tờ siêu âm.

– Hợp đồng, – anh nói. Giọng anh rất nhỏ. – Năm Giáp Thìn. Bố bảo con là bố đòi viết.

– Tao bảo bố mày viết, – mẹ nói. – Tao bảo bố mày vay tiền mày. Tao biết mày có tiền, tao biết mày sẽ cho, tao biết mày sẽ không đòi giấy. Tao bảo bố mày phải viết giấy, phải cho mày phần trăm. Bốn mươi chín. Để mày có cớ xuống bãi. Để mày còn là người nhà. Để sau này con Nhụy về… – Mẹ dừng lại. – Để sau này nó còn thấy mày ở đấy.

– Còn tiền chợ Tết, – Thạc nói. – Năm kia. Mẹ nhét vào túi con.

– Từ tháng Ba năm ấy bố mày không có tiền đưa mày nữa. Bố mày kể với tao. Bố mày bảo thằng Thạc vẫn chuyển đủ. – Mẹ nhìn anh. – Tao không có gì trả mày. Tao không mở mồm xin lỗi mày được. Tao nhét tiền vào túi mày. Mày trả lại. Tao mắng mày cả buổi.

Thạc đặt hai tay lên đầu gối. Anh cúi đầu xuống. Nhụy nhìn hai vai anh, nhìn cái gáy anh, và cô thấy cái gáy ấy run.

– Mẹ để con chịu, – anh nói.

Câu ấy không phải câu hỏi.

Mẹ nhìn anh. Mẹ không chối. Bà Nhàn bán đào chợ hoa bốn chục năm chưa bao giờ chối giá đã hô.

– Ừ, – mẹ nói. – Tao để mày chịu.

Thạc đứng dậy. Cái ghế gỗ lùi ra sau, rít một tiếng trên nền gạch. Anh đứng đấy một giây, nhìn mẹ, nhìn bố, nhìn tờ siêu âm. Anh không nói thêm câu nào. Anh quay người, đi ra cửa, mở cửa, đi ra ngõ. Cánh cửa khép lại sau lưng anh, không đóng sập, chỉ khép, nhẹ như người ra ngoài lấy cái gì rồi vào.

Nhụy không chạy theo. Cô đứng nguyên chỗ cũ, bàn tay vẫn đặt trên vai bố.

– Hôm con hỏi "cái Thoa là đứa nào", – cô nói. – Ở trung tâm. Mẹ ngồi đan len. Mẹ biết.

– Tao biết. Tao hỏi xem mày biết chưa.

– Con bảo không ai cả.

– Mày bảo không ai cả. Tao biết mày chưa biết. – Mẹ nhìn xuống tay mình. – Tao thấy nhẹ người. Rồi tao thấy tao là đứa tồi nhất cái nhà này.

– Hôm bố nói "xin lỗi". Mẹ hỏi xin lỗi ai.

– Tao biết xin lỗi ai.

– Hôm anh Thạc nói tên chị ấy với mẹ. Mẹ chỉ "ừ".

– Tao còn hỏi gì nữa. – Mẹ nói. – Tao biết cả rồi. Tao còn hỏi gì.

Nhụy nhớ ra cái ấm nước sôi trào trên bếp hôm ấy. Nhớ mẹ đứng trước bếp, hai tay buông thõng. Nhớ cái áo len xám chì không dài thêm được hàng nào suốt mấy ngày. Nhớ câu mẹ nói hôm cô cầm tờ giấy cọc chờ mẹ lúc bốn giờ sáng, cái câu làm cô lạnh gáy mà không biết vì sao.

Nhà này giữ được đến hôm nay là nhờ có người biết im.

– Mẹ nhìn con ly hôn, – cô nói.

– Tao nhìn.

– Mẹ nhìn con đi Đà Lạt. Bốn năm. Tết nào con cũng không về. Mẹ gọi điện hỏi con ăn cơm chưa. Mẹ biết hết mà mẹ hỏi con ăn cơm chưa.

– Ừ.

– Mẹ nhìn anh ấy xuống bãi bốn năm. Ngồi với bố. Cầm phong bì. Bán xe. Bán xưởng. Bị cả họ nhà anh ấy nói. Mẹ nhìn hết.

Mẹ không trả lời nữa.

Bố cựa mình trên xe lăn. Bàn tay trái của bố nắm lấy tay Nhụy đang đặt trên vai mình, siết lại. Cô cúi xuống. Bố nhìn cô, mắt đỏ, môi mấp máy, cổ gồng lên như mọi lần bố đẩy một chữ ra khỏi cái cửa hẹp ấy.

– Nhàn, – bố nói. Rồi bố nói thêm một chữ nữa. Chữ mà hôm bố mới về nhà, bố đã cố mãi không ra, cái âm khàn khàn đứt quãng mà cô đã đoán thay, đoán sai. – Biết.

Nhàn biết.

Nhụy đứng thẳng lên. Cô hiểu ra. Hôm ấy bố không bảo đừng cho mẹ biết. Bố đã cố nói với cô rằng mẹ biết rồi. Bố nhìn lên bàn thờ, nhìn xuống cái ngăn kéo, nhìn mãi. Bố đã cố. Bố bị một cái lời hứa với vợ khóa miệng bốn năm, rồi bị cơn đột quỵ khóa miệng thêm gần ba tháng. Đến khi bố cố mở được một khe nhỏ thì con gái bố đã đoán thay bố, đoán sai, rồi bảo bố "con hiểu rồi".

Cô đã làm đúng cái việc cô ghét nhất ở tất cả mọi người trong cái nhà này: cô đã kết luận thay một người không nói được.

– Bố, – cô nói. – Con xin lỗi bố.

Bố lắc đầu.

Mẹ đứng dậy. Mẹ cầm tờ siêu âm trên bàn lên, định gấp lại cho vào phong bì. Tay mẹ run. Tờ giấy bóng mỏng tuột khỏi ngón tay mẹ, rơi xuống nền gạch, trượt vào gầm bàn nước.

Mẹ cúi xuống nhặt. Mẹ cúi được nửa chừng thì dừng lại.

Mẹ đưa tay lên ngực.

– Nhụy, – mẹ nói. Giọng mẹ khác hẳn. Không phải giọng đọc giá đào. Không phải giọng bà Nhàn chợ hoa. Một giọng nhỏ, hụt hơi, như giọng người vừa leo bốn tầng gác. – Tao… tim tao nó đập…

Nhụy lao tới. Mẹ đã ngồi sụp xuống cái ghế, một tay ôm ngực, một tay bám mép bàn. Mặt mẹ tái đi. Môi mẹ nhợt. Nhụy nắm lấy cổ tay mẹ, ngón tay tìm mạch như hồi học sơ cứu năm thứ nhất. Mạch mẹ đập dưới ngón tay cô, nhanh, loạn, nhịp này dồn vào nhịp kia, không đều, như một bầy chim bị nhốt trong lồng.

– Mẹ. Mẹ thở đi. Thở chậm thôi.

– Tao… chóng mặt…

Bố trên xe lăn đập tay trái xuống tay vịn, đập liên hồi, miệng mở ra mà không có chữ nào bật ra.

Mẹ nhìn Nhụy. Rồi mắt mẹ trôi ra phía cửa, phía cánh cửa vừa khép lại sau lưng một người.

– Thằng Thạc, – mẹ nói, hụt hơi. – Thằng Thạc đâu…

— Hết chương 28 —