Nét móc chữ L

Chương 9: Nét móc chữ L

Từ tòa về, Lụa ngồi vô máy, may tới tối. Chị không biết làm gì khác. Đường may là thứ duy nhất chị còn điều khiển được.

Mai Thơ không hỏi. Dì Chín không hỏi. Chỉ có Gấm, lúc dọn cơm, đứng ở chân thang, hỏi một câu:

– Má đâu chị?

– Má về Bình Thới. Mai má về quê.

Gấm đặt mâm cơm xuống, leo lên gác. Đêm đó nó không xuống ăn.

Lụa nằm, nhìn lên cái gác tối, nghĩ tới cái móc nhỏ ở chân chữ L.

Ai biết chữ ký hồi cấp hai của chị? Má không biết, má đọc chữ còn chậm. Bạn học cũ thì giờ ở đâu chị cũng không rõ. Cô chủ nhiệm lớp bảy, người có chữ ký đẹp, đã về hưu từ lâu. Khiêm thì không. Khiêm quen chị năm 2000, ở tiệm may chợ Tân Bình, khi chị đã ký kiểu mới năm năm rồi.

Chị nằm nghe tiếng Gấm trở mình trên gác. Chị không cho phép mình nghĩ tiếp.

Ba ngày sau là Thứ Sáu, ngày Lụa trả công tuần cho thợ.

Chị trả công theo tuần, từ cái tuần đầu tiên Mai Thơ qua làm hẳn. Mỗi người một phong bì, chị ghi số tiền ngoài phong bì, và mỗi người ký nhận vào một tờ giấy chị kẻ sẵn bằng thước, có cột tên, cột số tiền, cột ký. Kiếp trước chị không làm vậy. Kiếp trước chị đưa tiền tay, nói một câu, thợ cảm ơn một câu, rồi thôi. Năm 2025 chị mới hiểu một tờ giấy có chữ ký nặng hơn mười năm chị nói miệng.

Gấm cũng nhận công. Chị trả nó tiền cắt chỉ, gấp hàng, mỗi tuần sáu chục nghìn. Tuần đầu nó không nhận. Tuần thứ hai nó nhận, ký một chữ "Gấm" rồi thôi. Tuần này tờ giấy cũ bị đổ dầu máy, chị kẻ tờ mới, ghi sẵn họ tên đầy đủ từng người cho dễ coi.

Gấm cầm cây bút, ký vào ô của mình. Lư Thị Gấm.

Nó ký nhanh, như ký cái gì nó đã ký cả ngàn lần. Rồi nó cầm phong bì, đi lên gác.

Lụa nhìn tờ giấy.

Chữ L đầu chữ Lư có một cái móc nhỏ ở chân. Cong lên như cái lưỡi câu.

Chị đứng đó rất lâu. Mai Thơ đếm tiền trong phong bì của mình, cảm ơn chị, về. Dì Chín khập khiễng về phòng số sáu. Chị vẫn đứng.

Hồi Gấm học lớp một, má đi chợ từ ba giờ sáng tới trưa, đâu có thời giờ coi bài cho con. Sổ liên lạc của Gấm, tuần nào cô giáo cũng ghi nhận xét, phụ huynh phải ký. Lụa mười hai tuổi, học lớp bảy, ký thay má. Chị ký suốt năm năm, từ lớp một tới lớp năm của Gấm, cái chữ ký có cái móc nhỏ mà chị cho là đẹp. Gấm sáu tuổi ngồi kế bên coi chị ký, hỏi chị Hai sao chữ L có cái đuôi.

Chị không nhớ mình trả lời gì. Chắc chị nói: vậy mới đẹp.

Mười ba năm sau, con nhỏ vẫn viết chữ L có cái đuôi.

Đêm đó, mười giờ, Lụa lấy bản sao tờ giấy mượn tiền mà chị xin cô thư ký hôm ở tòa, đặt lên mặt bàn máy. Chị đặt tờ giấy ký nhận tiền công cạnh nó. Chị bật cây đèn bàn kẹp trên đầu máy, chỉnh cho ánh sáng rọi vào hai tờ giấy. Rồi chị ngồi xuống mép nệm, chờ.

Gấm xuống lúc mười một giờ, đi vệ sinh. Nó leo xuống thang, đi ngang qua bàn máy. Nó dừng lại.

Lụa nhìn em đứng đó, dưới ánh đèn vàng, nhìn xuống hai tờ giấy. Hai cái chữ L. Hai cái đuôi.

Gấm không chạy. Nó không khóc liền. Nó đứng một lúc, rồi ngồi xuống ngay trên nền gạch, dựa lưng vào chân bàn máy, hai tay ôm đầu gối, như cái đêm ngồi trên bậc cửa.

– Chị biết hồi nào? – Nó hỏi.

– Hồi chiều.

Gấm gật đầu. Một lúc lâu.

– Ảnh về dưới quê đầu tháng Ba. – Nó nói, giọng đều, nhỏ, như đọc một bài thuộc lòng. – Ảnh nói chuyện với má cả buổi. Ảnh nói anh chị sắp mở cơ sở may, thiếu vốn mua máy, chị Hai bận hàng không về được. Ảnh viết giấy sẵn, ảnh ký sẵn. Ảnh nói chị Hai đồng ý rồi, mà chị Hai chưa kịp ký, giờ chạy lên chạy xuống mất công. Má hỏi ai ký thay được. Ảnh nhìn em.

– Má biết không?

– Má không biết. Lúc em ký, má đang ra sau hè rút tiền trong lu gạo. Má về, thấy đủ ba chữ ký thì má đưa tiền.

– Rồi em ký.

– Ảnh nói chị Hai biết. – Gấm ngẩng lên. Mắt nó khô. – Ảnh nói chị Hai nhờ. Ảnh nói đi, ký giùm, em ký chữ chị Hai giống y mà, hồi nhỏ em tập hoài. Em… em có tập thiệt. Hồi chị lên đây, em lấy mấy cuốn sổ liên lạc cũ ra tập. Em tập chữ ký chị.

– Sao em tập?

Gấm không trả lời câu đó. Nó nói tiếp, như không nghe:

– Ảnh hứa cho em lên đây. Ảnh nói em lên phụ anh chị, ảnh đóng tiền cho em đi học bổ túc ban đêm, rồi học kế toán. Ảnh nói chị Hai bận quá, đâu có nhớ tới em. Ảnh nói đúng mà.

Lụa nghe câu đó như nghe kim đâm vô đầu ngón tay. Không đau nhiều. Mà nó cứ ở đó.

– Hồi tháng Tư chị nộp đơn. – Gấm nói. – Bữa ảnh chở máy đi, ảnh nói với em ngoài hành lang. Ảnh nói nếu chị Hai làm lớn, đi giám định chữ ký, người ta ra là chữ em, thì em là người giả chữ ký để lấy tiền. Em đi tù. Ảnh nói ảnh thì không sao hết, ảnh chỉ viết giấy, ảnh tưởng em có hỏi chị rồi.

Nó cười, một tiếng cười khô khốc, không giống tiếng cười của đứa con gái mười chín tuổi.

– Hôm nay chị xin giám định rồi. Vậy là em đi tù hả chị?

Lụa nhìn em gái chị. Nó ngồi trên nền gạch, áo bà ba hồng bạc màu, hai đầu gối co lên tới cằm. Nó không xin. Nó chỉ hỏi.

Hai mươi ba năm nữa, có một người đàn bà mặc áo trắng sẽ đứng sau cửa kính. Người đàn bà đó lập bảng lương có tên chị ở cột nhân viên. Người đàn bà đó là đứa nhỏ đang ngồi dưới chân chị đây.

Mà đứa nhỏ đang ngồi dưới chân chị đây chưa làm chuyện đó. Nó mới ký một chữ ký. Nó ký vì một người đàn ông hai mươi tám tuổi nói ngọt với nó, hứa cho nó đi học. Cái người đàn ông đó cũng đã từng nói ngọt với chị, hứa với chị bao nhiêu thứ.

– Em không đi tù. – Lụa nói. – Em đi ngủ đi.

– Chị…

– Đi ngủ đi Gấm.

Sáng Thứ Bảy, Lụa nhắn qua thằng nhỏ bán vé số hay đứng trước xưởng ông Tài, nhờ nói với Khiêm chị muốn gặp. Bốn giờ chiều, hai người ngồi đối diện nhau ở quán cà phê cóc trên lề đường An Dương Vương, bàn nhựa thấp, ghế nhựa thấp, cái dù sọc xanh trắng che nắng.

Khiêm kêu hai ly cà phê đá. Anh ngồi chờ chị nói trước.

– Tôi biết ai ký tờ giấy đó. – Lụa nói.

Khiêm không nhúc nhích.

– Tôi biết ai viết giấy sẵn, ai về nói với má là tôi đồng ý, ai đưa cây viết cho con nhỏ mười chín tuổi. – Chị nói chậm, từng chữ, như đọc một cái rập. – Giám định ra là chữ con Gấm. Tòa sẽ hỏi con Gấm ai biểu nó ký. Con Gấm nói. Má sẽ nói ai về nhà má, ai đưa giấy cho má, ai nói tôi đã đồng ý. Tôi không học luật, mà tôi biết mấy chuyện như vầy tòa có thể chuyển qua công an coi lại. Lúc đó người ta không coi con Gấm là đứa giả chữ ký một mình đâu, anh Khiêm.

Khiêm cầm ly cà phê lên, uống một ngụm. Đá kêu lóc cóc.

– Em muốn gì?

– Thuận tình. – Lụa nói. – Anh rút yêu cầu chia nợ. Nợ ông Tài là anh vay, anh ký, anh trả. Hai chục triệu của má thì tôi trả. Tôi trả má một mình, coi như con trả cho má, không liên quan tới anh. Tôi rút yêu cầu giám định. Không ai hỏi con Gấm gì hết.

– Còn cái máy?

Lụa im một chút.

Cái máy nắp gỗ sứt góc. Cái máy chị đứng ngoài cổng sắt xin lại mà không được. Cái máy chị chọn bằng tiếng mô-tơ.

– Anh muốn nó thì anh giữ.

Khiêm đặt ly cà phê xuống. Anh nhìn chị. Cái nhìn đó lâu, lâu hơn cái nhìn ở bờ kênh. Chị không đọc được anh nghĩ gì. Hai mươi bốn năm chung sống, có những lúc chị đọc được anh qua cách anh cầm đũa. Bây giờ thì không.

– Được. – Anh nói.

Nhanh quá. Chị đã chuẩn bị cho một buổi chiều mặc cả, cãi vã. Anh nói được như người ta nói được khi được mời thêm một ly trà.

– Mà em nè. – Khiêm nói, đứng dậy, móc tiền trả hai ly cà phê, sáu nghìn. – Sao em không giành cái máy? Hồi đó em giành cái gì cũng giành tới cùng mà.

Hồi đó. Chị nhìn anh.

– Đời này em lạ lắm, Lụa. – Anh nói, rồi đi ra xe.

Thứ Ba, mùng một tháng Bảy, phiên hòa giải mở lại. Lụa rút yêu cầu giám định. Khiêm rút yêu cầu chia nợ. Hai bên thỏa thuận ly hôn. Cái máy may về tay anh. Nợ ông Tài là nợ riêng của anh, ông Tài ngồi ở ghế sát vách gật đầu, không nói gì. Chị cam kết trả bà Phan Thị Nhạn hai mươi triệu đồng, mỗi tháng ít nhất năm trăm nghìn, trả cho đủ thì thôi.

Má có mặt. Má ký vào biên bản, chữ nắn nót kiểu lớp ba. Má vẫn mặc cái áo bà ba lụa đen.

Ra tới hành lang, má đi ngang chị, dừng lại.

– Vậy mà hồi bữa mày la làng. – Má nói.

Lụa không trả lời. Chị chỉ dạ một tiếng rất nhỏ. Má đi xuống cầu thang. Má không biết. Má sẽ không biết, nếu chị còn giữ được.

Tối đó Gấm xếp đồ vô cái giỏ đệm.

Lụa ngồi ở máy, không quay lại. Chị nghe tiếng giỏ kéo trên ván gác, tiếng cái thang tre kẽo kẹt. Gấm đứng ở cửa, cái giỏ đệm trên tay, đôi dép mới Khiêm mua dưới chân.

– Anh Khiêm xin cho em vô xưởng ông Tài. – Nó nói. – Có chỗ ở tập thể. Ông Tài cho em học việc ở phòng kế toán.

– Ừ.

– Chị không hỏi gì hả?

Lụa quay lại. Ngoài đầu hẻm, dưới cột đèn, có một chiếc xe máy đang nổ máy chờ. Người ngồi trên xe đội nón bảo hiểm, chị không thấy mặt, mà chị biết dáng ngồi đó.

– Em có cần gì không? – Chị hỏi.

Gấm nhìn chị. Mắt nó lần đầu tiên đỏ lên trong suốt cái tuần này.

– Em không cần chị thương hại. – Nó nói.

Rồi nó đi. Tiếng dép nhựa mới lẹp xẹp trên hành lang, ra tới đầu hẻm. Chiếc xe máy chạy đi về hướng An Lạc.

— Hết chương 9 —