Căn nhà của ông Mười Sang

Chương 10: Căn nhà của ông Mười Sang

– Năm bảy lăm, cái hẻm này còn là ruộng rau muống. – Ông Mười Sang nói. – Tui cất cái nhà này bằng cây gỗ tạp mua của mấy ông lính cũ, lợp lá. Tới năm tám mươi lăm mới lợp tôn. Con ngồi đi, ngồi đi.

Lụa ngồi xuống cái ghế đẩu. Ông Mười ngồi trên cái ghế bố kê dưới gốc cây mận trước sân, tay cầm cây quạt nan, quạt chậm, như quạt cho có. Ông sáu mươi ba tuổi, gầy, lưng hơi còng, mặc bộ bà ba trắng đã ngả màu ngà. Vợ ông mất ba năm trước. Con cái ông, đứa ở trong trung tâm thành phố, đứa ở bên Mỹ. Ông ở một mình trong cái chái nhỏ cất thêm phía sau, còn căn nhà chính cho thuê.

Căn nhà chính nằm sâu trong một con hẻm xe ba gác vô được, nhánh ra từ đường Lũy Bán Bích. Nhà cấp bốn, mái tôn, nền gạch bông đỏ đã mòn, rộng chừng năm thước, dài mười tám thước. Phía trước có cái sân xi măng nhỏ với cây mận. Phía sau có cái giếng bơm tay, giờ không ai xài.

Lụa biết căn nhà này. Kiếp trước, vợ chồng chị thuê nó vào năm 2005, khi xưởng lên tám máy. Chị ở đó mười năm, tới năm 2015 dời về Dĩ An. Mười năm ngồi trong căn nhà đó, chị đã nghe ông Mười kể chuyện năm bảy lăm không dưới hai trăm lần.

Chị cũng biết một điều mà Khiêm không bao giờ để ý: ông Mười không cho thuê nhà vì tiền. Con cái ông gửi về đủ ăn. Ông cho thuê vì muốn có người ở, có tiếng máy, có ai nghe ông kể chuyện. Năm 2005, ông từ chối hai người trả cao hơn, rồi cho vợ chồng chị thuê, vì chị ngồi nghe ông kể chuyện nguyên một buổi chiều.

Lần này chị ngồi nghe ông kể nguyên một buổi chiều.

Ông kể chuyện cây mận, chuyện cái giếng, chuyện thằng con trai lớn đi học bên Mỹ không chịu về, chuyện bà vợ hồi xưa bán xôi ở chợ Bà Quẹo. Chị ngồi nghe, thỉnh thoảng hỏi một câu, đúng chỗ. Năm giờ chiều, ông Mười đứng dậy, vô chái lấy ra cái chìa khóa.

– Một triệu tám một tháng. – Ông nói. – Đóng trước hai tháng. Làm máy may thì làm, mà mười giờ đêm phải nghỉ. Ông già ngủ sớm.

– Dạ. – Lụa nói. – Ông cho con thuê một năm nghen ông.

– Một năm thì một năm. – Ông xua tay. – Giấy tờ chi cho mệt, ông với con nói là được rồi.

Chị cầm cái chìa khóa. Chìa khóa đồng, cũ, có buộc sợi dây chỉ đỏ đã bạc. Hồi đó chị cầm nó suốt mười năm.

Chị chưa có đủ tiền đóng hai tháng.

Đó là giữa tháng Bảy. Tờ quyết định của tòa về tới phòng trọ vào sáng Thứ Ba, mười lăm. Công nhận thuận tình ly hôn giữa chị Lư Thị Lụa và anh Đặng Vĩnh Khiêm. Ghi nhận sự thỏa thuận của các đương sự về tài sản và nghĩa vụ. Một trang rưỡi, có dấu đỏ.

Lụa đọc nó ở bậc cửa, rồi gấp làm tư, bỏ vào bao thư chung với tờ giấy bán máy, tờ biên lai án phí. Chị đi ra đầu hẻm, ngồi xuống cái xe hủ tiếu gõ, kêu một tô. Bảy nghìn đồng. Hủ tiếu nước, có hai lát thịt, một cục gan, ít hẹ. Chị ăn hết, húp sạch nước. Ông bán hủ tiếu hỏi bữa nay sao ăn ngon vậy. Chị nói tại đói.

Hai tháng sau đó chị làm như con trâu kéo cày.

Chị Phụng giao bao nhiêu chị nhận bấy nhiêu. Đồ bộ, áo thun, quần đùi, đồ ngủ phụ nữ. Hai cái máy thuê của Kha với cái máy vắt sổ của dì Chín chạy từ sáu giờ sáng tới mười giờ đêm, trong căn phòng trọ mười hai mét vuông với cái hành lang mượn. Mai Thơ ăn ngủ luôn ở đó mấy đêm hàng gấp. Dì Chín vắt sổ, rồi tập luôn đóng nút, đóng khuy.

Mỗi tuần chị trả công, mỗi người ký nhận vào tờ giấy kẻ thước. Mỗi cuối tháng chị ra bưu điện gửi một phiếu chuyển tiền về Gò Công, người nhận Phan Thị Nhạn. Tháng Bảy năm trăm nghìn. Tháng Tám một triệu. Tháng Chín một triệu. Phiếu báo nhận về đều đặn, chữ ký nắn nót kiểu lớp ba. Má không gửi lời nhắn gì kèm theo.

Gấm không gửi lời nhắn gì.

Khiêm thì chị nghe tin qua Mai Thơ, mà Mai Thơ thì nghe qua mấy đứa bạn cũ còn làm ở xưởng ông Tài. Anh đã có một cái xưởng nhỏ, thuê một cái nhà sau lưng xưởng ông Tài, có bốn máy, trong đó có cái máy nắp gỗ sứt góc. Anh nhận hàng của ông Tài về làm. Gấm ở tập thể, làm ở phòng kế toán xưởng ông Tài, tối đi học bổ túc. Ai đóng tiền học, Mai Thơ không biết.

Lụa nghe, rồi cúi xuống may tiếp.

Đầu tháng Chín, chị đã gom đủ ba triệu sáu tiền nhà hai tháng. Chị còn thiếu máy.

Chị xuống tiệm Kha vào một buổi chiều Chủ nhật. Bé Mơ đang ngồi trên quầy, mặc bộ đồ bộ hoa nhí chị may, đã giặt nhiều lần, màu hơi nhạt. Nó thấy chị thì nhảy xuống, chạy ra, kéo vạt áo bên trái lên, chỉ vô đường sườn.

– Cô ơi, con thấy cái dấu của cô nè!

Ba mũi chỉ vàng hoa cau dưới nách trái, vẫn còn nguyên sau mấy chục lần giặt.

– Con giỏi quá. – Lụa nói. – Có ai lấy đồ của con chưa?

– Chưa. Mà ai lấy con cũng biết.

Kha đi ra từ sau nhà. Anh cầm theo hai ly nước sâm mua ở xe đẩy ngoài đường, đưa chị một ly.

– Cô dọn đi hả?

– Dạ. Em thuê được cái nhà trong hẻm Lũy Bán Bích. – Chị uống một ngụm nước sâm, lạnh, ngọt, có mùi lá dứa. – Em muốn mua hai cái máy anh đang cho thuê, thêm một máy một kim nữa, với một cái vắt sổ năm chỉ. Mà em chưa đủ tiền, em muốn trả góp.

Kha không hỏi trả góp bao lâu. Anh chỉ hỏi:

– Cô có hàng đều không?

– Có. Chị Phụng giao đều.

– Vậy thì được.

– Anh tính tiền đi. Em trả sáu tháng. Tháng nào em trả bao nhiêu, ngày nào, anh ghi vào giấy, em ký.

Kha nhìn chị một chút. Rồi anh vô trong lấy cuốn hóa đơn bán lẻ màu hồng ra. Anh viết, chị ký. Ba máy một kim, một máy vắt sổ năm chỉ, tổng cộng bảy triệu bốn. Mỗi tháng chị trả một triệu hai trăm ba chục nghìn, vào ngày mười. Tháng cuối lẻ ra hai chục nghìn, Kha nói thôi bỏ đi, chị nói không, tháng cuối chị trả đủ.

Ngày mười lăm tháng Chín, Thứ Hai, Lụa dọn vô nhà ông Mười Sang.

Không có nhiều thứ để dọn. Một cái nệm mút, cái mền hoa xanh, một cái giỏ đệm quần áo, một thùng các-tông giấy tờ, cây kéo cắt vải, mấy cuộn chỉ, cái thước dây, hộp kim. Chiếc xe ba gác của Kha chở bốn cái máy tới. Dì Chín đi theo, ngồi trên cái máy vắt sổ năm chỉ, tay ôm hũ dưa cải muối.

– Dì ơi, dì ở trọ bên kia, đi qua đây xa. – Lụa nói. – Con trả tiền xe ôm cho dì mỗi ngày.

– Thôi khỏi. – Dì Chín nói, leo xuống xe, khập khiễng đi vô sân. – Dì trả phòng bên đó rồi. Dì ở đây với tụi bây luôn. Phía sau có cái chái trống kìa, dì nằm đó được.

Lụa nhìn dì. Kiếp trước, năm 2004 dì Chín về Vĩnh Long. Năm 2011 dì mất. Chị nghe tin qua bà Tư Mập, không về được.

– Dì ở thì con tính tiền công cho dì như thợ chính. – Chị nói. – Mà dì phải để con chở đi bác sĩ coi cái đầu gối.

– Bác sĩ thì thôi. – Dì phẩy tay. – Bác sĩ nói già rồi, đau là phải.

Tuần đó, chị đi đăng ký hộ kinh doanh. Chị điền tờ khai bằng mực xanh, nắn từng chữ. Tên hộ kinh doanh: Cơ sở may Lư Lụa. Chủ hộ: Lư Thị Lụa. Địa chỉ: căn nhà ông Mười Sang. Ngành nghề: may gia công quần áo. Chị ký. Chữ L không có cái móc.

Mười ngày sau chị cầm tờ giấy chứng nhận màu vàng nhạt, dấu đỏ tròn. Chị không đóng khung. Chị bỏ nó vào bao thư, chung với mấy tờ giấy kia.

Ông Mười bắc cái ghế bố ra sân mỗi chiều, nghe tiếng máy may trong nhà, quạt cây quạt nan. Chiều nào Lụa cũng ra ngồi với ông mười lăm phút, nghe ông kể chuyện. Mai Thơ hỏi chị sao mà kiên nhẫn quá. Chị nói ông già ở một mình buồn.

Hai thợ mới vô làm cuối tháng Chín, hai chị em ruột quê Bến Tre, chị Ngọc với em Nga, do chị Hạnh tổ trưởng chuyền ba giới thiệu. Chị Hạnh dặn qua Mai Thơ: hai đứa này may đàng hoàng, mà ở chỗ ông Tài bị trừ lương hoài vì đi trễ năm phút. Lụa nhận. Chị nói với hai chị em: ở đây vô bảy giờ, trễ năm phút thì ở lại bù năm phút, không trừ lương.

Năm người, năm cái máy, một cái nhà có cây mận.

Một chiều cuối tháng Chín, ông Mười đang kể dở chuyện bà vợ bán xôi thì ngừng lại, nhìn ra đầu hẻm.

– Mấy bữa nay có người tới hỏi mua đất trong hẻm này. – Ông nói. – Người ta nói đường Lũy Bán Bích sắp mở rộng, rồi đất ở đây lên giá dữ lắm. Con ở thành phố lâu, con thấy sao?

Lụa nghĩ một chút. Chị thật sự không biết. Hai mươi mấy năm ở Sài Gòn, kiếp trước chị không mua một miếng đất nào, không biết giá đất đường nào lên đường nào xuống. Mấy chuyện đó Khiêm lo, mà Khiêm cũng không mua được miếng nào, vì tiền nào cũng đổ vô xưởng. Chị chỉ nhớ căn nhà này kiếp trước ông Mười giữ tới năm 2015, rồi sau đó ra sao chị không hay.

– Con không biết ông. – Chị nói. – Con chỉ biết vải.

Ông Mười cười khà khà, quạt quạt.

– Ờ, vậy mà hay. Thằng con trai tui ở bên Mỹ điện về hỏi hoài, ông già có biết gì đâu mà hỏi.

Sáng Thứ Hai, hai mươi tháng Mười, có tiếng xe máy chạy vô hẻm, dừng trước sân. Lụa đang ngồi giác sơ đồ trên tấm ván cắt, ngẩng lên.

Chị Phụng bước xuống, mặc áo sơ mi hoa, đeo cặp kính gọng đồi mồi. Chị Phụng chưa bao giờ tới chỗ chị. Sau lưng chị Phụng, một người đàn ông bước xuống từ chiếc xe máy thứ hai. Chừng ba mươi ba tuổi, mặc sơ mi trắng tay dài bỏ vô quần, đeo kính cận gọng mảnh, tay xách cái cặp da đen. Tóc rẽ ngôi gọn. Anh nhìn quanh cái sân, nhìn cây mận, nhìn qua cửa vô năm cái máy đang chạy.

Lụa đặt cây phấn xuống.

Chị biết người này. Kiếp trước chị gặp anh vào năm 2007, ở một văn phòng nhỏ gần chợ Bến Thành, khi đó anh đã có tóc bạc hai bên thái dương. Anh là người đưa chị vào hàng Nhật. Anh là người đã dạy chị cái gì gọi là quản lý kim gãy, cái gì gọi là dò kim. Anh tên Kiều Văn Thông.

Năm 2007, không phải năm 2003.

– Lụa, đây là anh Thông. – Chị Phụng nói. – Anh Thông làm cho một công ty thương mại, chuyên đặt hàng cho bên Nhật. Anh đang kiếm một xưởng nhỏ may kỹ. Chị khoe với ảnh cái bộ đồ bộ em may lại hồi tháng Ba.

Thông gật đầu chào. Anh nhìn chị bằng con mắt của người đi mua hàng, không vồn vã, không coi thường.

– Chào chị Lụa. – Anh nói. Giọng Bắc di cư, nhỏ, rõ. – Tôi xin hỏi thẳng. Chị có dám làm hàng Nhật không?

— Hết chương 10 —