Trung thu dưới cây sứ

Chương 7: Trung thu dưới cây sứ

– Dạ, em tự tập.

Quyến nghe giọng mình nói câu đó, nhanh và trơn, như một câu đã chuẩn bị sẵn. Cô không biết tại sao mình nói vậy. Có lẽ vì cô không muốn nhắc tới ba ở cái phòng này, nơi ba nói là nghề của nhà giàu. Có lẽ vì cái cách thầy Thạc nhìn ngón út của cô làm cô thấy như mình vừa bị lục túi.

Thầy Thạc gật đầu.

– Ừ. – Thầy nói. Rồi thầy đi lên bục, cầm cục phấn, viết bài tập tuần sau lên bảng, như chưa từng hỏi gì.

Tan học, Hy đi cạnh cô ra trạm xe buýt.

– Bà nói xạo. – Cậu nói.

– Xạo gì?

– Bà tự tập cầm bút kiểu đó thì bà đã tự sửa được rồi. Người tự tập là người tự sửa được.

Quyến không trả lời. Hy cũng không hỏi nữa. Hai đứa đứng chờ xe dưới mái che, nhìn mưa chiều đổ xuống mặt đường thành từng vệt trắng.

Bức tường ở quán anh Ngạn xong vào chiều Chủ nhật, mùng năm tháng Mười. Ông Tám bán chè đứng dưới gốc cây vú sữa, áo bà ba nâu, quần đen xắn ống, hai tay giơ lên ngang ngực, mỗi tay một cái chén chung, một cái hơi nghiêng như vừa gõ xong. Quyến vẽ ông bằng một nét cọ nhỏ, không vẽ rõ mặt, chỉ vẽ cái nón lá nghiêng và một bên má có nếp nhăn. Bà cụ ngồi xe lăn nhìn ông Tám rất lâu, rồi nói một câu không ai hiểu: "Ổng còn thiếu tui một chén chè." Anh Ngạn đưa cho mỗi đứa một phong bì. Trong phong bì của Quyến có một triệu tám, nhiều hơn hai trăm ngàn.

– Tiền chè. – Anh Ngạn nói. – Ông Tám thiếu má anh một chén, anh trả dùm.

Tối đó, Quyến lấy một cái phong bì mới, ghi bằng bút chì lên mặt: "Laptop". Cô bỏ vào một triệu sáu. Hai trăm ngàn tiền chè, cô bỏ vào phong bì cũ dưới nệm, cái phong bì má khâu, để tiêu.

Laptop đồ họa cũ, cô đã hỏi giá ở mấy tiệm gần trường. Chín triệu là loại chạy được phần mềm dựng hình, chậm nhưng chạy. Một triệu sáu trên chín triệu. Cô nhìn cái phong bì một lúc, rồi nhét xuống dưới nệm, nằm đè lên.

Sáng thứ Hai, mùng sáu tháng Mười, rằm tháng Tám âm lịch, cô Huyên dán lên bảng tin ở chân cầu thang bắc một tờ giấy viết tay:

"Tối nay Trung thu nhà K. Bảy giờ, sân cây sứ. Mỗi phòng góp hai chục ngàn. Phòng nào có tài thì góp tài. Cấm đốt nến trên lầu. Cấm thả đèn trời."

Dưới tờ giấy, ai đó đã viết thêm bằng bút bi: "Cô ơi cho đốt nến dưới sân được không?" Và bên dưới, nét chữ của cô Huyên: "Được. Cô đứng canh."

Quyến xin bà Bảy nghỉ một tối. Bà Bảy càu nhàu, nhưng nói Trung thu quán vắng, người ta về nhà ăn bánh với con cái, nghỉ thì nghỉ.

Chiều đó, cô với Hy ngồi ở hành lang tầng trệt dãy nam làm lồng đèn. Hy xin được một bó tre chẻ ở công trình của Toản, Quyến mua giấy kiếng ở tiệm tạp hóa cổng ký túc. Hai đứa làm lồng đèn ông sao, loại năm cánh, khung tre cột bằng chỉ, dán giấy kiếng. Ở rẫy, năm nào ba cũng làm cho cô với cu Bin hai cái, nên Quyến làm nhanh. Hy thì cột chỉ lóng ngóng, nhưng cậu đo khung đều tới mức năm cánh sao như in ra từ máy.

– Màu nào đây? – Hy cầm lên một tờ giấy kiếng.

– Đỏ.

– Còn tờ này?

– Xanh lá.

Hy cầm hai tờ giấy kiếng lên ngang mắt, nhìn qua nhìn lại. Rồi cậu lấy cây bút lông dầu, viết một chữ "Đ" thật nhỏ lên góc tờ đỏ, một chữ "X" lên góc tờ xanh.

– Tui thấy hai tờ này giống nhau. – Cậu nói. – Hơi khác độ sáng. Mà ban đêm, thắp đèn lên, thì tui chịu.

– Ban đêm đèn sáng thì ai cũng thấy đẹp. – Quyến nói. – Mà ông làm cái màu xanh dương đi, tờ này nè, tui chắc ông thấy đúng.

– Xanh dương thì tui thấy. – Hy cười. – Trời xanh dương, biển xanh dương. Tui là đứa thấy trời đẹp nhất nhà.

Toản ghé công trình lãnh lương về, mồ hôi nhễ nhại, áo phản quang vắt trên vai, tay xách một bịch nilon to.

– Ê, tau mang bánh về đây! – Toản đặt cái bịch xuống. Trong đó là cả chục cái bánh nướng, bánh dẻo, cái nào cũng méo hoặc vỡ một góc. – Ông chủ thầu mua cho anh em công trình, mấy cái bể đóng gói hắn cho tau hết. Ăn thì ăn, chê thì tau ăn một mình.

Toản người nhỏ, đen nhẻm, răng khểnh, nói giọng Nghệ An nhanh tới mức Quyến phải nghe hai lần mới hiểu. Cậu ở chung phòng với Hy, học Xây dựng, đi làm bảo vệ ca đêm cho một công trình nhà xưởng gần ký túc. Cậu thi rớt đại học một lần, ở nhà phụ cha đi biển một năm rồi thi lại.

– Đứa Hải Phòng phòng mi có đi Trung thu không? – Toản hỏi, mắt nhìn đi đâu đó.

– Nghi hả? Có. – Quyến nói.

– À. Ừ. Hỏi rứa thôi. – Toản cầm một cái bánh nướng vỡ lên, cắn một miếng to, nhai rất kỹ.

Hy nhìn Quyến, nhướng mày. Quyến nhịn cười.

Bảy giờ tối, sân nhà K chưa bao giờ đông như thế. Mấy trăm sinh viên từ hai dãy đổ xuống, ngồi trên chiếu, trên ghế nhựa mượn từ căn tin, trên bậc xi măng bao quanh gốc cây sứ. Mỗi phòng một mâm nhỏ: bánh trung thu chia tám, chia mười, bưởi, chuối, khoai lang luộc, có phòng có cả một nồi chè đậu xanh nấu lén. Cô Huyên ngồi trên một cái ghế đẩu cạnh chân cầu thang bắc, khoanh tay, nhìn nồi chè mà không nói gì. Hàng chục cây nến được thắp lên, cắm trên nắp chai nhựa, xếp thành một vòng quanh gốc sứ.

Quyến với Hy treo mười hai cái lồng đèn ông sao lên mấy sợi dây căng từ lan can lầu một dãy bắc qua lan can lầu một dãy nam. Lồng đèn lắc lư trong gió, ánh nến bên trong hắt màu đỏ, xanh, vàng lên mặt người ngồi bên dưới.

Phòng hai mười bốn ngồi gần gốc cây. Chị Mỉn bày ra một đĩa xôi gấc, nói là chị nấu ở nhà một đứa bạn ngoài ký túc. Sô Phy mang ra một bịch bánh in Mế gửi lên, bánh làm bằng bột nếp, có hình bông sen, ăn vào tan ngay trên lưỡi. Nghi ngồi lướt điện thoại suốt, thỉnh thoảng lại cười một mình.

– Mày cười gì đấy? – Chị Mỉn hỏi.

– Tao vào được một nhóm làm nhiệm vụ online. – Nghi giơ điện thoại lên, nhưng không quay màn hình cho ai xem. – Hôm nay tao làm thử, bấm theo dõi mấy cái trang bán hàng, được trả năm chục nghìn. Tiền về tài khoản thật luôn. Tao chụp màn hình rồi.

– Năm chục nghìn? Để làm gì? – Chị Mỉn nhíu mày.

– Để mua bánh trung thu chứ làm gì. – Nghi cười, nhét điện thoại vào túi.

Chị Mỉn nhìn Nghi một lúc, rồi thôi. Quyến cũng không nghĩ gì thêm. Năm chục ngàn, cô nghĩ, còn ít hơn nửa tiếng rửa chén.

Tám giờ, mấy đứa dãy nam bắt đầu đánh trống bằng cái thùng nhựa đựng nước, múa lân bằng một cái mền đỏ trùm lên đầu hai người. Toản cầm đầu lân, múa tới đâu đổ đồ tới đó, cuối cùng bò tới trước mâm phòng hai mười bốn, ngẩng đầu mền lên, nói:

– Lân xin một miếng bánh!

– Lân Nghệ An à? – Nghi hỏi.

– Lân Nghệ An mới đói. – Toản nói.

Nghi bẻ cho cậu một miếng bánh dẻo. Toản ngậm miếng bánh, bò đi, vấp vào chân Hy, ngã sấp xuống chiếu. Cả sân cười. Quyến thấy Nghi cũng cười, cười to tới mức cầm điện thoại cũng quên nhìn.

Rồi cô Huyên đứng dậy, gõ cái muỗng vào một cái ca nhôm.

– Bây im coi. Năm nay nhà K có con H'Riêm phòng hai mười bốn. – Bà nói. – Cô biết nó không thích đứng chỗ sáng. Nên cô kêu bây tắt hết đèn điện thoại, chỉ để nến. Ai rọi đèn vô mặt nó, cô đuổi khỏi sân.

Cả sân im phắc. Những ô màn hình điện thoại sáng xanh lần lượt tắt. Chỉ còn ánh nến lung linh quanh gốc cây, và mười hai cái lồng đèn đung đưa phía trên.

H'Riêm không đứng dậy liền. Chị ngồi trên bệ xi măng, ôm cây đàn, cúi đầu, ngón tay lướt nhẹ trên dây. Quyến ngồi cách chị hai bước chân, thấy rõ hai bàn tay chị đang run.

– Chị ơi, chị nhắm mắt lại hát. – Quyến nói nhỏ. – Nhắm mắt thì đâu có thấy ai.

H'Riêm nhìn cô một cái, rồi nhắm mắt.

Chị hát bài có con nai. Rồi một bài tiếng Ê Đê, bài ru con của các bà trong buôn. Rồi một bài tiếng Việt về mùa trăng ở quê. Giọng chị lúc đầu run, tới câu thứ ba thì vững, tới bài thứ hai thì vang khắp lòng chữ U, lên tới tận lầu hai, nơi ánh nến không còn rọi tới. Không ai vỗ tay giữa bài. Không ai nói chuyện. Có mấy đứa con gái dãy nam ngồi ôm nhau khóc, chắc là nhớ nhà. Sô Phy ngồi sát bên Quyến, mở điện thoại ra, bấm ghi âm, để điện thoại úp xuống chiếu cho màn hình không sáng. Quyến biết Sô Phy sẽ gửi nó về cho Mế.

Lúc H'Riêm hát bài cuối, Quyến thấy ông Tư.

Ông đứng ở góc sân, chỗ gần cái chòi tôn, tay cầm một cây sào tre dài, đầu sào treo một cái lồng đèn. Không phải lồng đèn ông sao. Đó là một cái lồng đèn kéo quân hình lục giác, khung tre đã đen bóng vì cũ, giấy dán đã ngả vàng. Bên trong, một cây nến nhỏ làm cho những hình cắt giấy xoay vòng, in bóng lên mặt giấy. Ông đi vòng ra sau gốc cây, nơi không ai ngồi, giơ cây sào lên, móc cái lồng đèn vào cành sứ cao nhất, cái cành vươn về phía lầu hai dãy bắc. Rồi ông rút sào về, đứng dưới gốc, ngửa cổ nhìn lên.

Cái lồng đèn đung đưa trên cành cây, những hình cắt giấy bên trong xoay chầm chậm. Quyến nhìn theo hướng cái cành cây chỉ. Nó chỉ thẳng vào một ô cửa sổ đóng kín, kính bám bụi, cái cửa sổ của phòng hai lẻ bảy.

Tiệc tan lúc mười giờ rưỡi. Mọi người dọn chiếu, gom rác, cô Huyên đi thổi từng cây nến. Lồng đèn ông sao được gỡ xuống, phòng nào thích thì mang về. Cái lồng đèn kéo quân trên cành sứ thì vẫn ở đó, nến bên trong đã tắt, khung tre đen in lên nền trời có trăng rằm.

Đêm đó Quyến ngủ ngon nhất từ khi xuống Sài Gòn.

Sáng thứ Ba, cô dậy sớm, đi xuống cầu thang bắc để ra trạm xe buýt. Chân cầu thang đông nghẹt người. Không ai nói to. Mười mấy đứa sinh viên đứng chen nhau trước cái bảng tin, đứa cầm ly cà phê, đứa ôm cặp, đứa còn mặc đồ ngủ. Cô Huyên đứng ở rìa đám đông, không đeo kính, mặt xám ngắt.

Tờ giấy Trung thu viết tay của cô Huyên đã bị gỡ xuống. Ở chỗ của nó là một tờ giấy A4 đánh máy, có mộc đỏ, có chữ ký.

"Thông báo về việc giải phóng mặt bằng khu nhà K, Ký túc xá Cụm Đông.

Căn cứ kế hoạch nâng cấp hạ tầng ký túc xá giai đoạn 2026–2028, Ban quản lý thông báo: nhà K sẽ ngừng tiếp nhận sinh viên kể từ ngày 30 tháng 6 năm 2026. Toàn bộ khu nhà K sẽ được tháo dỡ để xây dựng khối nhà ở mới. Sinh viên đang ở nhà K có nhu cầu tiếp tục ở ký túc xá sẽ được ưu tiên đăng ký tại khối nhà mới, mức phí dự kiến…"

Quyến đọc tới đó thì có người chen qua làm cô lùi lại một bước. Cô quay đầu, nhìn ra sân.

Ông Tư đang đứng dưới gốc cây sứ, tay cầm vòi nước như mọi sáng. Nhưng ông không tưới. Nước chảy ra từ đầu vòi, chảy xuống đất, chảy thành một vũng quanh chân ông, ngấm vào đôi dép tổ ong. Cái lồng đèn kéo quân vẫn treo trên cành cao, giấy dán ướt sương đêm, rủ xuống. Ông đứng nhìn lên nó, như không biết là mình đang cầm vòi nước.

— Hết chương 7 —