Cô về trường

Chương 27: Cô về trường

Cô Tịnh đếm bậc thang thành tiếng, và cả lớp mười hai A ba đứng trên hành lang tầng ba nghe cô đếm.

– Chín. Mười. – Cô nói, rất khẽ. – Mười một.

Ở bậc thứ mười một, cô dừng lại. Cái bậc có chỗ mẻ, dán hai vạch băng dính vàng chanh. Cô đặt chân lên, dò, rồi bước qua. Chị Thảo đi bên phải cô, một tay đỡ khuỷu tay cô, một tay xách cái túi vải. Cô không vịn chị. Cô vịn lan can.

Bảy giờ kém mười lăm sáng thứ Năm, bảy tháng Năm. Cô Quyên cho cả lớp ra đứng ở hành lang từ bảy giờ kém hai mươi. Chúng tôi đứng thành một hàng dọc theo lan can, từ cửa lớp đến đầu cầu thang phía tây, không ai nói một câu. Bổng đứng đầu hàng, ngay chỗ cầu thang. Con Linh đã cầm sẵn cái khăn mùi xoa. Ở cuối hàng, sát cửa lớp, thằng Nghiêm đứng một mình, cách đứa gần nhất một khoảng.

Cô lên đến tầng hai. Mười chín bậc nữa. Cô đếm tiếp.

Tôi đứng giữa hàng, cạnh Mến. Mến nắm tay tôi. Tay nó lạnh. Tay tôi còn lạnh hơn.

Cô lên đến bậc cuối cùng.

Cô mặc cái áo dài màu xanh ngọc, cái áo cô mặc hôm hội giảng. Áo rộng ra một chút ở vai, như người mặc nó đã gầy đi. Tóc cô bạc hơn tôi nhớ, búi gọn sau gáy. Cô đeo cặp kính râm to, gọng đen. Mắt trái không còn miếng nhựa che. Cô đứng ở đầu cầu thang, quay đầu sang trái, chậm, rồi sang phải, chậm, nhìn dọc cái hàng học trò đứng dọc lan can.

– Tổ Chòi đâu? – Cô hỏi.

– Dạ, tổ Chòi đây cô ơi. – Bổng nói. Lần này nó không hét. Giọng nó nghẹn lại như có cục xôi mắc ở cổ.

Cô cười. Cô đưa tay ra phía tiếng nói của nó. Bổng cúi xuống, để cô đặt tay lên đầu nó, cái đầu to tròn tóc cắt cua. Cô xoa xoa hai cái.

– Thằng này lại béo ra. – Cô nói.

Cả hàng cười. Con Linh khóc.

Cô đi dọc hành lang, chị Thảo đi bên phải. Cô đi chậm, sát lan can, như ngày nào. Đi qua đứa nào, đứa ấy nói "em chào cô", và cô gật đầu về phía tiếng chào, đúng phía, không chệch. Đi qua chỗ tôi, tôi nói "em chào cô". Cô gật đầu. Cô không dừng lại.

Vào lớp, cô Quyên đã đứng chờ ở bục giảng. Cô Quyên bước xuống, đi ra cửa đón.

– Chị Tịnh.

– Quyên đấy à. – Cô Tịnh nói. Cô đưa cả hai tay ra, cô Quyên cầm lấy. – Quyên ơi. Cô nghe giọng em trong cái điện thoại của cái Mến mấy tháng nay. Em đọc thơ dạo này có hồn rồi đấy.

Cô Quyên không trả lời. Cô Quyên, cái người đọc thơ như đọc biên bản, đứng giữa cửa lớp, hai tay nắm hai tay cô Tịnh, cúi đầu. Tôi đứng gần nhất. Tôi thấy hai vai cô Quyên run.

Cô Tịnh đi lên bục giảng. Cô đặt cái túi vải lên ghế. Rồi cô thò tay vào túi, lấy ra một cái gì đó bọc trong cái khăn mặt.

Cái cốc sứ trắng quai mẻ.

Cô rót nước từ cái phích nhựa của lớp vào cốc. Cô đặt cái cốc xuống mép bàn, bên trái, chỗ mảng sơn bong. Một nửa đáy thò ra ngoài.

Thuật ngồi bàn đầu. Cả lớp nhìn nó. Nó đưa hai ngón tay ra, đẩy cái cốc vào trong một gang.

Cô Tịnh ngồi xuống. Cô mở cái sổ điểm danh cô Quyên đã đặt sẵn trên bàn. Rồi cô tháo cặp kính râm ra, gấp lại, đặt lên mặt bàn. Mắt cô đỏ, cái mắt trái nhỏ hơn mắt phải một chút, mi hơi sụp. Cô nhắm mắt lại.

– Bạch Thị Duyến.

– Có ạ.

Giọng Duyến tròn, rõ, từng chữ, như ngày đầu năm học. Chỉ có điều cái chữ "ạ" ở cuối nó run.

– Tạ Đức Bổng.

– Có cô ạ!

– Nguyễn Văn Toàn.

– Có ạ. – Thằng Toàn nói. Không ai nói hộ nó. Không ai cười.

Cô đọc từng cái tên. Sau mỗi tiếng "có", cô gật đầu rất khẽ, như người thợ lên dây đàn nghe một sợi dây đã đúng tiếng. Cô Quyên đứng ở cuối lớp, chỗ ba cái ghế nhựa của các thầy dự giờ hôm hội giảng, khoanh tay, nghe.

– Hà Thu Vang.

Tôi mở miệng. Từ tháng Một, nhất là từ cái đêm Giỗ Tổ, tôi không đọc to được một câu nào. Cô Quyên gọi đọc bài thì tôi đứng dậy, lắc đầu, cô cho ngồi xuống. Tôi sợ cái chữ "có" của mình cũng không ra.

– Có ạ.

Nó ra. Nhỏ. Nhưng nó ra.

– Ừ. – Cô nói.

Chỉ một tiếng "ừ". Cô đọc tên tiếp theo.

– Hứa Bảo Nghiêm.

Cả lớp không ai quay xuống. Lần đầu tiên từ tháng Một, khi có ai đó gọi cái tên ấy, cả lớp không ai quay xuống.

– Có. – Nghiêm nói. Giọng Hà Nội. Dẹt và gọn.

– Ừ. – Cô nói.

Ba mươi tám tiếng "có". Cô gấp sổ lại. Cô vẫn nhắm mắt.

– Đủ. – Cô nói.

Rồi cô mở mắt, đeo lại cặp kính râm, quay về phía cuối lớp, về phía cô Quyên.

– Quyên ơi, em có biết vì sao cô điểm danh bằng tai không?

– Dạ, em biết, chị ạ. – Cô Quyên nói.

– Thế sao em không điểm danh bằng tai?

Cả lớp quay xuống nhìn cô Quyên. Cô Quyên đứng ở cuối lớp, khoanh tay, đỏ mặt như một đứa học trò bị gọi lên bảng.

– Em không dám. – Cô Quyên nói. – Điểm danh bằng tai là của chị.

Cô Tịnh cười. Cô quay lại phía chúng tôi.

– Cô Quyên của các em đi thực tập dạy Văn ở lớp cô tám năm trước. – Cô nói. – Hồi ấy cô ấy đọc thơ như đọc biên bản. Cô bảo cô ấy đọc to lên, cô ấy đỏ mặt như thế kia. Đến khi cô ấy về trường mình dạy, cô bảo cô ấy: em đừng dạy như cô, em cứ dạy như em. Cô ấy nghe cô thật.

Lớp im. Rồi lớp cười. Cười ồ lên, cười như chưa bao giờ được cười từ tháng Một đến giờ. Cô Quyên lấy tay che mặt. Tôi quay xuống nhìn cô. Tôi nhớ lại cái hôm đầu tiên cô nhấc cái cốc sứ lên, đặt vào góc bục giảng, bảo để đấy cho cô Tịnh. Tôi đã ghét cô vì cái việc ấy. Bây giờ tôi mới hiểu cô đã không dám đặt cái cốc ấy ra mép bàn. Mép bàn không phải chỗ của cô.

Hết tiết một, cô Tịnh xin cô Quyên cho cô gặp riêng hai em.

– Cô gặp anh Nghiêm trước. – Cô nói. – Mười phút. Ở phòng giáo viên.

Thằng Nghiêm đứng dậy từ cái bàn ở góc. Cả lớp nhìn nó đi lên. Nó đi qua năm dãy bàn, đi qua chỗ tôi, không nhìn tôi. Chị Thảo đỡ cô đứng dậy. Ba người đi ra hành lang, đi về phía cầu thang phía tây.

Cả lớp ngồi im. Rồi mọi người bắt đầu thì thầm. Thằng Toàn bảo cô gặp nó để mắng nó. Con Linh bảo không phải, cô không mắng ai bao giờ. Mến bảo câm hết đi. Duyến ngồi thẳng, nhìn lên bảng, không quay xuống, không nói gì.

Mười phút. Rồi mười lăm phút.

Tôi ngồi bàn ba, nhìn cái cốc sứ trên bàn giáo viên. Cô để nó lại. Cô không mang nó xuống phòng giáo viên. Cái cốc đứng ở giữa bàn, nơi Thuật đã đẩy vào, nước trong cốc vẫn còn đầy, không ai uống.

Ở bàn đầu, Thuật ngồi quay lưng lại. Nó không quay xuống lần nào.

Tôi mở hộp bút. Từ khi trời nóng, tôi không mặc áo khoác nữa, và mảnh giấy anh bác sĩ đưa cho tôi ở Hà Nội đã chuyển sang nằm trong hộp bút, kẹp dưới cái thước nhựa. Nó đã mềm như vải, mép sờn xơ ra như mép một tờ tiền cũ. Thứ Hai, hai mươi sáu tháng Một. Khoa Glôcôm. Gọi số này. Ngày ấy đã qua hơn ba tháng. Cô đã mổ. Cô đã ngồi trên cái ghế tựa ở gian giữa nhà mình suốt cái Tết với một miếng nhựa che mắt. Cô đã đếm từng bậc thang lên đây sáng nay. Mảnh giấy không còn để làm gì. Vậy mà tôi không vứt được nó đi. Tôi cầm nó lên, nhìn cái số điện thoại, rồi lại kẹp nó xuống dưới cái thước, đóng hộp bút lại.

Mến nhìn cái hộp bút của tôi, rồi nhìn tôi. Nó không hỏi.

Thằng Nghiêm quay lại lớp sau hai mươi phút. Nó đi vào, đi qua năm dãy bàn, về cái góc của nó. Mặt nó vẫn thế, trắng, đôi mắt một mí rất đen. Nhưng có cái gì đó khác. Nó ngồi xuống, không nhét tai nghe vào tai. Nó đặt hai tay lên mặt bàn, lên chỗ hai chữ bút xoá đã mờ, rồi nhìn ra sông.

– Vang ơi. – Chị Thảo đứng ở cửa lớp. – Mẹ chị gọi em.

Mến bóp tay tôi một cái, thật mạnh. Rồi nó buông ra.

Tôi đi xuống cầu thang phía tây. Mười chín bậc. Chiếu nghỉ tầng hai, cái bóng đèn tuýp Thuật thay hồi tháng Mười một vẫn sáng, dù đang ban ngày, vì không ai nhớ tắt. Mười chín bậc nữa. Bậc thứ mười một, hai vạch vàng chanh. Tôi đếm thành tiếng, như cô, rất khẽ, khẽ đến mức chỉ mình tôi nghe thấy.

Phòng giáo viên ở tầng một dãy B. Giờ ấy các thầy cô đang lên lớp, phòng chỉ có mình cô. Chị Thảo dắt tôi đến cửa, rồi đi ra sân, đứng dưới gốc phượng đầu dãy, quay lưng lại.

Cô Tịnh ngồi ở cái bàn cạnh cửa sổ. Cái bàn có tấm kính mỏng đè lên mặt gỗ. Dưới tấm kính vẫn là mấy tấm ảnh các lớp cũ, vẫn là tờ giấy không tên viết chữ in hoa, vẫn là mảnh giấy nhỏ bằng nửa bàn tay: cô đừng đi cầu thang phía tây buổi tối. Không ai dọn đi. Bốn tháng cô vắng, cái bàn ấy để trống. Cô Quyên ngồi bàn khác.

Trên mặt kính, cạnh tay cô, là cái tấm bìa đen khoét khe.

– Vang đấy à. – Cô nói.

– Dạ.

– Con đứng vào giữa đi. Cho cô nhìn.

Tôi đi đến, đứng trước mặt cô. Đúng chính giữa. Cô tháo cặp kính râm ra. Cô nhìn tôi rất lâu. Tôi biết cô nhìn thấy tôi. Tôi biết vì cô nheo mắt lại một chút, như người ta nheo mắt nhìn một thứ ở rất xa, mà tôi chỉ đứng cách cô có một bước.

– Con gầy đi. – Cô nói.

Tôi không trả lời được.

Cô đặt bàn tay lên cái tấm bìa đen. Cô không cầm nó lên. Cô chỉ đặt tay lên, như cái hôm đầu năm cô đặt bàn tay lên tấm kính, đúng chỗ tờ giấy không tên nằm bên dưới.

– Thầy Khang đọc thư cho cô nghe rồi. – Cô nói.

Ngoài sân, có tiếng trống đổi tiết. Tôi nghe tiếng chân học trò chạy rầm rập trên các dãy hành lang. Tôi nghe tiếng ai đó gọi nhau. Tôi nghe tiếng tim mình đập trong tai, như cái hôm sinh hoạt lớp, cái hôm ba mươi bảy cánh tay giơ lên.

Cô Tịnh nhìn tôi. Giọng cô không đổi. Trầm. Chậm. Khàn.

– Trong thư có một câu mà cả đời này chỉ hai người nghe thấy, Vang ạ.

— Hết chương 27 —