Cái lán đã ra biển

Chương 12: Cái lán đã ra biển

Cao Xuân Trác ngồi đối diện Doãn, lần này không có luật sư, áo sơ mi không sơ vin, và hai tay đặt trên bàn run nhẹ như người mất ngủ nhiều đêm.

– Tôi bảo Thắng đốt, – anh ta nói, trước khi Doãn kịp hỏi. – Tôi sẽ ký. Tôi sẽ trả lại tiền bảo hiểm nếu họ đã chi. Tôi biết tôi sai.

Doãn đặt tờ lời khai của Thắng xuống bàn, không mở.

– Chuyện cái kho, bên điều tra kinh tế sẽ làm với anh. Tôi muốn hỏi anh chuyện khác.

Trác gật. Anh ta nhìn ra cửa sổ, nơi cái chợ xã đang tan, mấy bà bán cá đang dội nước rửa sạp.

– Bố tôi tai biến tháng Sáu năm 2024. Trước đó bố tôi là người cứng nhất cái xã ni. Không ai dám cãi. Bố tôi chưa bao giờ khóc trước mặt tôi. – Anh ta ngừng lại. – Từ hôm nằm viện về, đêm mô bố tôi cũng khóc. Bố tôi không nói được, chỉ ư ư. Ngồi xe lăn ngoài hiên là quay mặt về phía Cồn Rùa. Có lần tôi đưa bút cho bố tôi viết bằng tay trái. Bố tôi viết được hai chữ cái, chữ T với chữ L, rồi quăng bút, khóc như con nít.

– Chữ T, chữ L.

– Tôi không hiểu. Tôi tưởng bố tôi lẫn. – Trác nhìn Doãn. – Rồi ông Hạnh chết. Rồi người ta đào mộ gió ông Thuấn lên thì thấy thằng Ngợi. Cả xóm nói ông Thuấn giết thằng Ngợi. Mà bố tôi nghe tin đó thì đập tay trái xuống tay vịn tới chảy máu. Tôi phải giữ tay bố lại. – Anh ta nuốt khan. – Tôi bốn mươi tuổi rồi anh Doãn. Tôi đủ khôn để biết bố tôi có chuyện. Tôi muốn biết trước các anh, để tôi còn kịp… tôi không biết kịp làm cái chi. Tôi chỉ muốn biết.

– Anh muốn gặp ông Tạo để hỏi.

– Ông Tạo là người duy nhất còn sống mà không phải người của nhà tôi.

Doãn nhìn anh ta rất lâu.

– Còn anh Cẩn?

– Cẩn thì bố tôi nuôi từ năm hai mươi tuổi. Cho vay tiền đóng tàu, không lấy lãi. Tết nào Cẩn cũng tới lạy bố tôi. – Trác cười nhạt. – Hỏi Cẩn về bố tôi thì cũng như hỏi tôi.

Doãn trải tờ giấy học trò của ông Tạo ra trước mặt Trác. Anh ta nhìn hình chữ nhật có chữ "lán", nhìn cái dấu nhân tô đậm, nhìn dòng chữ viết hoa bên dưới. Mặt anh ta tái đi.

– Cái lán lưới ngày xưa của nhà anh ở Cồn Rùa, bây giờ ở đâu?

– Bố tôi phá đi năm 2007, xây cái kho bê tông. – Trác nói, giọng lạc đi. – Xây trên nền lán cũ. Tôi nghe bố tôi nói vậy. Năm đó tôi đang học trên Vinh, tôi không về.

– Tôi cần anh ký đồng ý cho khám xét và đào nền kho.

Trác ký. Tay anh ta run tới mức chữ ký nghiêng hẳn sang một bên.

Sáng mùng một tháng Tư, có quyết định khám xét và phê chuẩn của viện kiểm sát. Một chiếc máy khoan bê tông và sáu người thợ được đưa ra Cồn Rùa. Nền kho cháy đen còn đọng nước mưa. Doãn đứng ở góc phía biển của cái kho, nhìn tờ giấy học trò, rồi nhìn cái góc. Chỗ để thúng. Ngày xưa người ta để thúng ở góc nào thì không ai còn nhớ, nhưng góc phía biển của một cái lán lưới thì chỉ có một.

Người ta khoan vỡ một ô bê tông ba mét nhân ba mét. Bên dưới là lớp đá dăm, rồi cát. Đào xuống một mét, một mét rưỡi, hai mét. Cát vàng sạch, khô, rồi ướt dần, rồi gặp nước ngầm mặn chát. Không có gì. Không một mảnh vải, không một khúc xương.

Họ mở rộng ra thêm hai mét về mỗi phía. Tới ba giờ chiều, cả góc kho là một cái hố ngập nước. Vẫn không có gì.

Mơn đứng ngoài bức tường cháy đen từ trưa, không nói gì, nhìn ra biển. Gần bốn giờ, chị bước vào, đứng cạnh Doãn ở mép hố.

– Anh Doãn. Không phải chỗ ni.

– Anh Trác nói kho xây trên nền lán cũ.

– Anh Trác không có ở đây năm 2007. – Chị chỉ ra phía biển, qua khung cửa sổ trống hoác của cái kho. – Em đã nói với anh rồi. Hôm đi bộ trên bãi. Cái lán cũ nằm ngoài kia. Em không nghĩ tới, vì ai cũng nói kho xây trên nền lán. Nhưng không phải. Ông Đạc lùi kho vô trong vì sợ biển ăn. Ông ấy là người nhìn bãi biển giỏi nhất xóm.

Đêm hôm đó, chị mở cái kho lưu trữ của trạm, chỗ cái ổ khoá mới thay, tới kệ cuối cùng, nơi xếp hồ sơ đo bãi biển. Hộp ảnh năm 2006 vẫn còn. Không ai lấy. Người lấy trộm chỉ quan tâm tới con nước, không quan tâm tới cát.

Doãn ngồi cạnh chị trong phòng máy tới gần nửa đêm, trong khi chị trải ra từng tấm ảnh, đối chiếu với sổ đo.

Mỗi năm, vào tháng Tư, người của trạm đi dọc bãi biển Cồn Rùa, tới từng cái cọc mốc bê tông chôn cố định trên đụn từ năm 1998. Họ đứng ở đúng một chỗ, chụp ảnh về bốn hướng, rồi đo khoảng cách từ cọc tới chân đụn, tới mép nước. Ảnh năm 2006 chụp ngày mười tám tháng Tư, sáu tháng trước cơn bão. Cọc CR-04 nằm trên đỉnh đụn. Ảnh hướng biển của cọc ấy cho thấy một cái lán lưới mái lá, vách phên tre, nằm sát chân đụn, cửa quay ra biển. Cạnh lán có hai cái thúng chai úp sấp. Sổ đo ghi: chân đụn cách cọc hai mươi tám mét theo hướng một trăm mười độ.

– Cái lán nằm ngay chân đụn, – Mơn nói, đặt ngón tay lên tấm ảnh. – Tức là cách cọc CR-04 chừng hai mươi tám tới ba mươi mét, hướng đông đông nam.

Chị kéo tấm ảnh năm 2025 ra đặt cạnh. Cùng cái cọc ấy, cùng hướng ấy. Không còn lán, không còn chân đụn cũ. Chỉ còn một vách cát dựng đứng ở cách cọc hai mươi bốn mét, và bên dưới vách là bãi cát ướt.

– Chân đụn lùi vô bốn mét, còn bãi phía ngoài thì biển ăn mất hơn hai chục mét. Cái chỗ cái lán đứng năm 2006 giờ nằm dưới chân vách, ngoài vách bốn năm mét. Nước lớn thì sóng đánh tới. Nước ròng thì lộ ra.

– Lộ ra bao lâu?

– Tuỳ con nước. – Chị kéo cuốn bảng thuỷ triều in sẵn của năm, lật tới tháng Tư. – Rằm là mai, mùng hai. Nước cường mạnh nhất rơi vào một hai ngày sau rằm. Sáng thứ Bảy, mùng bốn, nước ròng sát lúc năm giờ mười, thấp nhất trong tháng. Từ bốn giờ tới bảy giờ rưỡi, chỗ đó khô. Ba tiếng rưỡi. Rồi nước lên lại, nhanh lắm.

Doãn nhìn hai tấm ảnh cạnh nhau. Một cái lán lưới mái lá nhỏ bé dưới nắng tháng Tư năm 2006, cửa mở toang, có một cái võng mắc ngang hai cây cột. Và một vách cát trống trơn năm 2025.

– Ông Tạo hỏi bà chủ nhà nghỉ bữa mô rằm, – anh nói.

Mơn ngẩng lên.

– Ông ấy cũng muốn đợi nước ròng sát, – chị nói chậm. – Ông ấy biết cái lán ở đâu. Ông ấy muốn ra đó. Hoặc muốn dẫn ai đó ra đó.

– Hoặc muốn chắc chắn trước khi nói.

Anh nghĩ tới một chuyện nữa, và anh nói ra, vì đã mười hai giờ đêm và anh không giữ được ý nghĩ trong đầu lâu hơn.

– Anh Cẩn nói hai giờ sáng hôm đó thấy ông Thuấn đi một mình về phía bắc. Về phía bắc là đi xa nhà. Nhà chị ở phía nam.

– Phía bắc Cồn Rùa ba cây số hồi đó có cái trạm kiểm soát biên phòng nhỏ, – Mơn nói. – Năm 2010 người ta bỏ. Bọ em mà muốn đi báo thì đi lên đó là gần nhất. Gần hơn về xóm.

– Ừ. – Doãn gật. – Vậy thì câu chuyện của anh Cẩn đứng được.

– Mà bọ em nằm dưới cái lán.

– Nếu ông Tạo nói thật.

– Thì có người đã đưa bọ em quay lại.

Doãn không trả lời. Anh nghĩ tới một ông chủ tàu đi bộ về xóm theo bãi biển lúc mười giờ đêm và hẹn quay lại lúc sáng sớm. Một người đàn ông có thể đã quay lại sớm hơn hẹn. Một người đàn ông bây giờ ngồi xe lăn, tay trái viết được hai chữ cái T và L, rồi khóc.

Chiều mùng hai, Doãn làm thủ tục cho cuộc khai quật sáng thứ Bảy. Lịch huy động mười người, xẻng, máy bơm, đèn pha chạy máy nổ. Duệ hứa xuống từ tối thứ Sáu. Mơn cắm ba cái cọc tre ở chân vách cát, đánh dấu cái hình chữ nhật ba mét nhân năm mét mà chị tính ra từ ảnh, rồi cột một sợi dây ni lông đỏ quanh ba cái cọc. Chị buộc bằng cái nút của bọ chị: một vòng ghế đơn, rồi thêm một vòng khoá vắt ngang cổ nút.

Đêm mùng hai tháng Tư, rằm tháng Hai âm lịch, trăng tròn và sáng tới mức trên bãi cát có thể đọc được chữ.

Mười giờ mười lăm, điện thoại Doãn reo. Giọng Lịch hổn hển, nền là tiếng người la và tiếng còi xe cấp cứu đang tới gần.

– Anh Doãn. Ra Ba Gành ngay. Ông Tạo. Người ta vừa kéo ông Tạo lên khỏi lạch.

Khi Doãn tới, xe cấp cứu đã đậu sát mép kè, đèn xanh đỏ quét qua mặt nước lạch đang lên đầy. Ông Tạo nằm trên cáng, người ta đang úp bóng bóp vào mặt ông, áo ông ướt sũng, một bên thái dương có vệt máu đã loãng ra vì nước. Ông không mở mắt.

Cẩn ngồi bệt trên nền cát vàng của bến, ướt từ đầu tới chân, run bần bật, một người đàn bà nào đó khoác cho anh cái chăn. Bên cạnh anh là một ông già cầm cái đèn pin đội đầu, ông Tư Rớ bán mồi câu, run không kém.

– Tui đi ra thả lưới, – ông Tư kể, ai hỏi cũng kể, – tui nghe tiếng ùm, tui soi đèn qua thì thấy thằng Cẩn đang ôm một người dưới nước, kéo vô kè. Tui chạy lại phụ nó kéo lên. Người ta bất tỉnh rồi.

Doãn ngồi xuống trước mặt Cẩn.

– Anh làm gì ở đây giờ này?

– Em xuống coi dây neo tàu. – Cẩn nói, răng va vào nhau. – Nước cường, đêm rằm, em sợ dây chùng. Em đi tới đầu kè thì nghe có người vùng vẫy dưới nước. Em nhảy xuống. Em không biết là ai cho tới khi kéo lên. – Anh ngẩng lên nhìn Doãn, mắt đỏ ngầu dưới ánh đèn cấp cứu. – Chú Tạo. Anh Doãn ơi, chú Tạo.

Xe cấp cứu rú còi chạy đi. Đèn đỏ khuất sau dãy nhà máy nước đá.

Cẩn nhìn theo, rồi nhìn xuống mặt lạch đang lấp loáng ánh trăng.

– Lại là Ba Gành, – anh nói, giọng như người đang nói một mình. – Lại là Ba Gành.

— Hết chương 12 —