Bao tải có dấu xanh

Chương 12: Bao tải có dấu xanh

Khách trong quán đứng dậy cả, không ai bảo ai. Một ông khách đò bỏ dở bát cơm, móc tiền đặt lên phản rồi đi thẳng xuống bến. Ba người thợ lò gạch uống vội ngụm chè cuối, liếc nhau, rồi cũng đi.

– Gạo này cô mua của ai? – Anh Hựu hỏi.

– Của thuyền lão Đĩnh, anh ạ. Hai tuần trước. Hai bao, em trả tiền ngay tại bến.

– Có ai thấy không?

– Bố em thấy. Thằng Nổi em trai em cũng thấy. Mấy nhà vạn ở bến đều thấy.

Ông Thược khẽ cười, cái cười như người lớn nghe trẻ con nói dối.

– Dân vạn làm chứng cho dân vạn. – Ông nói với người cán bộ xã, không nhìn Dương. – Anh Hựu xem đấy. Thóc hợp tác xã năm ngoái mất bốn tạ, nhà bà Cử đền rồi, nhưng thóc trôi đi đâu thì đến giờ chưa ai biết. Bây giờ bao của kho nằm ngay dưới gầm phản nhà con dâu bà Cử. Mà bà Cử thì là mẹ thằng Đằng.

Anh Hựu không trả lời ông. Anh mở nắp hai cái chum, vốc một nắm gạo, đưa lên nhìn, đưa lên mũi ngửi, rồi thả xuống. Anh cầm cái bao tải từ tay ông Thược, lật đi lật lại, nhìn cái dấu mực xanh, nhìn đường khâu miệng bao.

– Lão Đĩnh bây giờ ở đâu? – Anh hỏi Dương.

– Thuyền lão đi xuôi từ hôm kia, anh ạ. Mười ngày lão ngược lên một lần.

Anh Hựu đứng im một lúc. Anh là người đàn ông ngoài ba mươi, mặt vuông, đen sạm, hai tay to như tay người làm ruộng. Dương nghe nói anh đi bộ đội về rồi mới làm công an xã, ai trong làng cũng bảo anh thẳng, nhưng chậm.

– Hai chum gạo này tạm niêm phong. – Anh nói. – Quán tạm nghỉ bán cho đến khi làm rõ. Tôi cho cô một tuần. Trong một tuần, lão Đĩnh ngược lên thì tôi hỏi lão. Cô có cái gì để chứng minh gạo cô mua thì cô mang đến ủy ban.

Người cán bộ xã lấy trong cặp ra hai mảnh giấy, dán ngang miệng hai cái chum, đóng một cái dấu đỏ. Ông Thược đứng nhìn, gật gù. Lúc dắt xe đi, ông quay lại nhìn Dương, nói với cái giọng ôn tồn như mọi khi:

– Đàn bà con gái, buôn bán thì buôn bán, đừng ham rẻ.

Tin ấy về đến xóm trước cả Dương.

Khi cô về đến cổng, bà Cử đã đứng ở giữa sân. Mấy cái đầu đã nhấp nhô sau hàng rào dâm bụt, như hồi đầu tháng Hai, cái ngày cô ngã ao. Chỉ khác là lần này không có tiếng cười khẩy. Chỉ có tiếng thì thào.

– Mày làm cái gì? – Bà Cử hỏi. Bà không quát. Giọng bà khản đặc, run. – Mày mua thóc của kho? Mày mua của lão Đĩnh?

– Con mua gạo của thuyền buôn, u ạ. Cái bao ấy con giữ lại là vì…

– Vì cái gì! Mày không biết cái gì cả! – Bà Cử bước tới, nắm lấy hai vai cô, lắc. Hai bàn tay bà lạnh ngắt. – Mày có biết người ta đang nói gì không? Người ta nói thằng Đằng ăn cắp thóc năm ngoái, năm nay vợ nó mang ra bán! Người ta nói nhà này cả nhà ăn cắp!

– U ơi…

– Mày về thuyền bố mày đi. – Bà Cử buông cô ra, lùi lại một bước. Mắt bà đỏ ngầu. – Mày về đi. Tối nay về luôn. Tao xin mày. Mày ở đây thì nhà này chết.

Cả sân im phắc. Giang đứng ở cửa bếp, tay cầm cái rổ, miệng mở ra mà không nói được. Liễn bế cái Mít đứng ở hiên. Tuệ đứng dưới gốc cau, cúi đầu nhìn xuống đất.

Dương nhìn bà Cử. Lần này, cô không thấy giận trên mặt bà. Cô thấy sợ. Cái sợ cô đã thấy một lần trong bếp, đêm Đằng nói "tiền công con, con đưa vợ con". Cái sợ cô thấy trên mặt bà tối hôm ông Thược đứng nói chuyện dưới gốc cau.

Tiếng xe đạp ở ngõ. Đằng về. Anh dắt xe vào sân, nhìn quanh, nhìn mẹ, nhìn vợ. Có lẽ người ta đã chặn anh ở đầu xóm mà kể.

Anh dựng xe. Anh đi đến đứng cạnh Dương. Không đứng trước cô, không đứng sau cô. Đứng cạnh.

– Cô ấy đi thì con đi, u ạ. – Anh nói.

Bà Cử nhìn con trai. Môi bà mấp máy. Dương thấy cái gì đó trên mặt bà vỡ ra, rồi lại khép vào, như mặt ao vừa bị ném đá.

– Mày… – Bà nói. – Mày cũng thế à?

– Con biết người ta nói gì. – Đằng nói. – Người ta nói con ăn cắp đã chín tháng nay. Con nghe quen rồi. Nhưng cô ấy thì không. Cô ấy không làm gì sai. Cô ấy đi, thì con đi theo cô ấy.

Bà Cử không nói gì nữa. Bà quay vào nhà, đi qua mặt Tuệ đang đứng dưới gốc cau. Đi ngang qua đứa con cả, bà dừng lại nửa bước. Dương thấy bà nhìn Tuệ, một cái nhìn rất nhanh, rất lạ, như nhìn một vết thương. Rồi bà đi vào buồng, đóng cửa.

Đêm ấy Dương không ngủ. Cô nằm trên giường, nhìn lên mái rạ tối. Đằng nằm ở gian ngoài, nhưng cô biết anh cũng không ngủ, vì cô nghe tiếng anh trở mình mãi.

Gần nửa đêm, có tiếng gõ khẽ vào khung cửa buồng.

– Cô ngủ chưa? – Đằng hỏi, giọng thì thào.

– Chưa.

Anh không vào. Anh ngồi xuống bậc cửa, quay lưng vào trong, như người canh cửa. Trong bóng tối, cô chỉ thấy cái gáy và đôi vai xuôi của anh.

– Nếu phải về thuyền thật. – Anh nói. – Tôi biết chèo. Ở biên giới, đơn vị tôi chèo thuyền qua suối cả mùa mưa. Tôi đi lưới thì chậm, nhưng tôi học được.

Dương nằm im. Cổ họng cô nghẹn lại, không nói được gì.

– Cô ngủ đi. – Anh nói.

Anh ngồi ở bậc cửa đến khi gà gáy lần thứ nhất mới đứng dậy.

Cô nghĩ về cái bao tải.

Bao tải có dấu hợp tác xã thì từ đâu ra? Từ kho. Ai giữ kho? Ông Thược. Thóc trong kho muốn ra khỏi kho thì phải qua tay ông, bao cũng thế. Vậy mà ông Thược lại là người cúi xuống lôi hai cái bao ấy ra trước mặt anh Hựu.

Có hai khả năng. Một, ông biết cô mua gạo của lão Đĩnh, biết bao của lão là bao của kho, và ông dùng chính nó để đánh cô. Ông tin chắc lão Đĩnh không bao giờ dám nói thật, còn lời dân vạn thì không ai tin. Hai, ông cố ý để lão Đĩnh bán cho cô.

Khả năng nào thì cũng có nghĩa là ông Thược không sợ. Ông không sợ người ta lần theo cái bao ngược về kho. Vì ông tin không ai dám lần.

Gần sáng, cô dậy, đi ra sân. Tuệ đã ngồi ở bậc hiên từ lúc nào, hút thuốc lào, cái điếu cày đặt cạnh chân.

Cô ngồi xuống cách anh một quãng.

– Anh Tuệ. – Cô nói khẽ. – Những đêm anh khuân thóc xuống thuyền lão Đĩnh, thóc đựng trong bao gì?

Tuệ rít một hơi thuốc. Khói bay lên, trắng đục trong sương sớm.

– Bao kho. Có dấu xanh. – Anh nói. – Ông Thược bảo bao cũ, hợp tác xã thanh lý rồi.

– Lão Đĩnh có biết mặt anh không?

Tuệ không trả lời. Anh không cần trả lời. Dương nhìn bàn tay anh cầm cái điếu cày, run run.

– Nếu anh Hựu bắt được lão Đĩnh, hỏi lão thóc đâu mà lão có bao kho… – Tuệ nói, rất khẽ. – Lão sẽ không khai ông Thược. Lão sợ ông Thược. Lão sẽ khai anh. Lão sẽ bảo thằng Tuệ con bà Cử bán cho lão.

Anh đặt cái điếu cày xuống.

– Thím ơi. Hay là thím cứ để anh đi nhận. Cho xong.

– Không.

Tuệ ngẩng lên.

– Anh nhận thì ông Thược vẫn ngồi đấy. – Dương nói. – Cân ông ấy vẫn dôi ra. Năm sau lại có người khác khuân thóc cho ông ấy. Anh không phải là cái gốc của chuyện này, anh Tuệ. Anh là cái bao tải.

Tuệ nhìn cô rất lâu, như không hiểu cô nói gì. Rồi anh cúi đầu, hai tay ôm lấy đầu.

Một tuần. Lão Đĩnh mười ngày mới ngược lên một lần. Có khi lão không ngược lên nữa.

Cả ngày hôm ấy Dương ngồi ở quán đóng cửa ở bến Mía, nhìn hai cái chum dán giấy niêm phong. Ông Lềnh mang cơm lên cho cô. Thằng Nổi ngồi canh ở đầu bãi, mắt nhìn về phía hạ lưu, chờ con thuyền mui cót. Không thấy.

Chiều muộn, mặt trời đã xuống sau lũy tre bên kia sông, có một người đạp xe xuống bãi.

Nguyệt.

Cô giáo trẻ dắt xe, đi chậm qua bãi cỏ, đến trước cái lều. Cô không đội mũ, tóc tết lệch, mắt sưng như người vừa khóc. Cô dựng xe, đứng ở cửa lều, không bước vào.

– Chị Rươi. – Nguyệt nói. – Em xin lỗi chị.

– Em có làm gì đâu mà xin lỗi.

– Bố em làm. – Nguyệt nói. – Em biết bố em làm.

Dương nhìn cô gái. Nguyệt bước vào, ngồi xuống mép phản ván thuyền, hai tay đan vào nhau trên đùi, các đầu ngón tay trắng bệch.

– Hôm nay cả làng nói chuyện cái bao. – Nguyệt nói. – Em đứng ở nhà trẻ nghe người ta nói, mà em muốn chui xuống đất. Người ta bảo chị mua thóc ăn cắp. Bà Tần cãi nhau với người ta ở giếng, bà bảo cô Rươi không bao giờ làm thế. Em thì đứng im. Em không dám nói gì.

Cô ngẩng lên. Mắt cô đỏ hoe.

– Chị ơi, em không biết bố em làm gì với thóc. Thật đấy. Em chỉ biết một chuyện thôi. Từ nhỏ em đã thấy rồi, nhưng em không nghĩ gì. Cho đến hôm nay.

Ngoài bến, tiếng nước vỗ vào mạn thuyền. Trời tối dần.

– Bố em có hai quả cân năm cân. – Nguyệt nói. – Giống hệt nhau. Một quả để ngoài kho, cùng với mấy quả kia. Còn một quả, bố em mang về nhà, bọc giẻ, để dưới gầm giường. Mỗi mùa thu thóc, sáng nào bố em cũng mang nó đi. Tối nào cũng mang nó về.

— Hết chương 12 —