Đất sét tím

Chương 5: Đất sét tím

A Toan và Vũ đi xuống dốc lúc bảy giờ rưỡi, mỗi người một cây sào tre với một cuộn dây dù. Đến chín giờ rưỡi họ mới về, ống quần bết bùn tới đùi.

– Khúc bảy mất rồi, – A Toan nói, đứng giữa sảnh, nước còn nhỏ tong tong từ vạt áo. – Mất chừng sáu chục mét đường, trôi xuống vực hết. Đất còn chảy. Đứng bên này nhìn qua không thấy bên kia đâu.

– Đi bộ qua được không? – Tân hỏi.

– Bây giờ thì không. Đất đang trôi, giẫm vô là đi theo nó luôn.

Vũ ngồi phịch xuống ghế, cởi ủng.

– Cột sóng bên kia núi cũng tắt đèn đỏ rồi. Chắc mất điện, hết pin dự phòng.

Kha cầm điện thoại lên, nhìn, rồi đặt úp xuống bàn. Lần đầu tiên từ hôm qua anh không cất nó vào túi.

Không ai ăn sáng. Bà Sáu vẫn nấu một nồi cháo trắng với mấy quả trứng luộc, bày ra bàn, rồi ngồi một góc lau nước mắt bằng vạt áo. Trâm ở trên nhà gỗ với ba. Thằng Bi ngồi trên bậc cầu thang, ôm đầu gối, nhìn người lớn.

Tân là người đứng ra nói. Thiều nhận ra anh ta có cái giọng của người quen chủ trì những cuộc họp mà kết luận đã được viết sẵn từ trước.

– Tôi nghĩ mình nên bình tĩnh. Chuyện đau lòng, nhưng rõ ràng. Anh Khiêm đi xuống nhà phơi lúc mười giờ mười lăm, chị Sáu thấy, chị Châu thấy. Ảnh đi lên lại, trời mưa, bậc đá trơn, ảnh trượt chân. Bà Ngự là người có chuyên môn, bà nói ảnh mất khoảng mười một giờ tới một giờ. Mọi chuyện khớp nhau. Bây giờ việc của mình là chờ đường thông, giữ sức khoẻ, giữ bình tĩnh.

– Mười một giờ tới một giờ, – bà Sáu nhắc lại, giọng khàn đặc. Bà ngẩng lên. – Lúc đó mọi người ngủ ở đây hết. Ai đi ra ngoài?

Không ai trả lời.

– Tui hỏi ai đi ra ngoài? – Bà Sáu đứng dậy. – Tui nằm đó tui nghe hết. Mười hai giờ rưỡi có người đi ra. Một giờ có người đi ra.

– Một giờ là tôi, – Tân nói, giơ tay lên như học trò. – Tôi ra hiên hút điếu thuốc. Mười phút. Chị Thiều thấy.

Thiều gật đầu. Chị thấy, đúng vậy. Mười phút, và mùi bạc hà theo vào.

– Mười hai giờ rưỡi là tôi, – Vũ nói. – Tôi ra chòi xe.

– Lại chòi xe. – Bà Sáu nhìn anh trân trân. – Hồi mười giờ cậu cũng ra chòi xe. Cái xe của cậu nó có chuyện gì mà đêm đi coi hai lần?

– Nó đổ, tôi dựng lại. Gió vẫn còn, tôi ra coi nó còn đứng không.

– Hồi chiều cậu đứng dưới nhà phơi cãi với ổng, tay cầm dao rựa. Tối cậu xông vô bữa cơm nói ổng bán đi rồi coi còn ngủ được không. Tui nghe chính miệng cậu nói đó.

– Chị Sáu! – Vũ đứng bật dậy. – Chị nói vậy là sao?

– Tui không nói gì hết. Tui hỏi.

Tân giơ hai tay lên, giọng hoà giải mà không hoà giải chút nào:

– Thôi thôi. Tôi tin anh Vũ. Có điều, tôi nghĩ mình cũng nên khách quan. Anh Vũ ra ngoài lúc mười hai giờ rưỡi, đi gần nửa tiếng. Đó là sự thật, tôi không suy diễn.

– Hai mươi phút, – Vũ nói qua kẽ răng.

– Anh Vũ không làm vậy.

Tiếng nói từ cửa sau. Trâm đứng đó, mắt đỏ hoe, hai bàn tay nắm chặt hai vạt áo khoác. Chị vừa từ trên nhà gỗ xuống.

– Anh Vũ không làm vậy, – chị lặp lại, nhanh, như sợ ai cướp lời. – Anh Vũ với ba con có cãi nhau, nhưng anh Vũ không làm vậy. Mọi người đừng nói nữa.

Cả sảnh im. Vũ nhìn Trâm một giây, rồi cúi xuống, xỏ chân vào ủng, đi ra cửa không nói một lời.

Thiều nhìn Trâm. Chị nghĩ tới cái chạm tay trên vai Vũ tối qua, nhẹ như phủi bụi. Chị nghĩ tới cái tốc độ mà Trâm nói câu vừa rồi. Có những người bênh ai đó vì tin. Có những người bênh vì biết.

Chị không nói gì cả. Chị đứng dậy, khoác áo, đi ra phía sau nhà.

Lối vườn dẫn tới nhà phơi lát gạch vỡ, hai bên trồng sả với hoa dã quỳ. Mái vòm nhựa trong mờ cao hơn đầu người, bên dưới là sáu dãy giàn phơi bằng lưới cước căng trên khung tre, cà phê trái chín trải dày một lớp đỏ thẫm. Cả sáu dãy đều được phủ bạt kín, bạt chằng dây vào cọc chắc chắn. Thiều đi dọc theo các dãy. Ba dãy bên trái buộc dây kiểu thắt nút thòng lọng, đầu dây giắt gọn vào trong. Ba dãy bên phải buộc nút chết, quấn nhiều vòng, đầu dây thả lòng thòng. Hai kiểu tay khác nhau.

Cây đèn bão treo trên cái đinh ở khung cửa phía sau nhà phơi, chỗ chân con dốc bậc đá bắt đầu. Chụp thuỷ tinh ám khói. Thiều không chạm vào nó. Chị đưa mũi lại gần: mùi dầu hoả, mùi bấc cháy, mùi kim loại ướt. Chị chụp một tấm ảnh, rồi chụp mấy dãy bạt.

Một người đàn ông sáu mươi tư tuổi, một mình, giữa trời bão, phủ bạt sáu dãy giàn phơi trong hai mươi lăm phút, rồi buộc ba dãy theo kiểu này, ba dãy theo kiểu khác. Chị không biết thế là lạ hay không lạ. Chị chỉ biết mình đã nếm đủ cà phê để hiểu rằng hai lô hàng đổ chung một bao thì bao giờ cũng để lại dấu.

Chị đi ngược lối vườn về nhà chính, đứng lại ở hiên.

Ngoài hiên, mưa dầm. Trời xám như tro bếp. Từ đây chị nhìn thấy cả cái mái vòm giàn phơi và con dốc bậc đá chạy lên sườn đồi, khuất sau tảng đá lớn. Chị đứng nhìn, và để mấy thứ trong đầu tự sắp hàng như những cái bát trên bàn nếm.

Bát thứ nhất: cây đèn bão. Nếu ông Khiêm xách nó xuống nhà phơi, rồi đi lên lại, sao ông bỏ nó ở dưới? Gió thổi tắt, A Toan nói. Ừ thì gió thổi tắt. Một người già leo tám chục bậc đá trong mưa gió, có cây đèn trong tay, dù đã tắt, cũng không treo nó lại rồi đi tay không.

Bát thứ hai: cái áo mưa. Ông Khiêm nằm trên bậc đá trong chiếc áo len, không áo mưa. Cái áo mưa bộ đội của ông treo khô cong sau cửa nhà gỗ. Vậy mà người xách đèn đi xuống nhà phơi lúc mười giờ mười lăm trùm áo mưa kín mít. Một người đi ra giữa bão thì mặc áo mưa. Một người đi về nhà thì không cởi áo mưa ra giữa đường.

Bát thứ ba: cái ca men. Tối nào ông cũng pha một ca cà phê lúc mười giờ, nghe bản tin. Bà Sáu nói vậy, thằng Bi cũng nói vậy. Đêm qua có bão, cái đêm mà một người như ông càng phải nghe bản tin. Vậy mà cái ca men khô cong trên giá, cái radio tắt.

Bát thứ tư: hai cái tách. Một cái uống cạn, ba muỗng đường. Một cái đầy nguyên, không ai đụng tới. Vậy là tối qua có người lên nhà ông, ít nhất một người, có thể là hai.

Chị biết, cũng như khi nếm cà phê, mỗi vị riêng lẻ không nói lên được điều gì. Vị chua có thể là chua sáng của trái chín tới, cũng có thể là chua lên men của trái hư. Phải đặt chúng cạnh nhau. Phải để nguội.

Sau lưng chị, mọi người đang lục tục đứng dậy. Bà Sáu dọn bát cháo, Tân về bungalow lấy đồ, bà Ngự đi vào nhà vệ sinh. Thiều quay vào, và ánh mắt chị dừng lại ở hàng giày dép xếp ngoài bậc cửa sảnh.

Hôm qua mưa, sáng nay mưa, ai vào sảnh cũng cởi giày ra để ngoài cho đỡ bẩn sàn. Giờ chúng nằm thành một hàng lộn xộn: ủng cao su của A Toan, ủng của Vũ đã đi rồi, đôi giày da của Tân, dép tổ ong của bà Sáu, đôi giày vải của chị. Phần lớn đều dính đất đỏ, cái màu đỏ quạch như gạch non của đất bazan, đất của con dốc, của lối vườn, của cả cái cao nguyên này.

Chỉ có hai đôi khác.

Đôi giày thể thao trắng của Kha, giờ đã khô, bám một lớp bùn cứng màu tím sẫm, tím như mực, như màu vỏ cà tím phơi nắng. Và đôi dép nhựa quai hậu của bà Ngự, đặt ngay ngắn ở góc trong, đế dép đã được ai đó chùi qua, nhưng trong những rãnh cao su còn sót những vệt đất mịn cùng một màu tím ấy.

– Toan, – Thiều gọi khi anh đi ngang. – Đất tím tím này là đất ở đâu vậy em?

A Toan cúi nhìn đôi giày của Kha, nhíu mày.

– Đất sét tím. Có một vỉa ở lối sau, đoạn đi từ thềm mấy căn bốn năm sáu lên sau lưng nhà ông Khiêm, rồi lên mỏm Đá Bằng. Ông Khiêm hay lấy về nặn chậu trồng lan. Mưa xuống nó trôi lem nhem ra cả thềm bên đó.

– Chỗ khác có không em?

– Không. Cả đồi này đất đỏ hết, chỉ có chỗ đó.

Chị cảm ơn anh. Chị đứng nhìn đôi giày của Kha thêm một lúc. Hôm qua anh ta nói anh ta ra chòi xe tìm sóng. Chòi xe ở phía đông, ngay đầu lối vào, đổ xi măng.

Còn bà Ngự thì ở căn số năm, trên cái thềm phía tây bắc đó. Đi ra đi vào nhà mình thôi, dính chút đất trôi lem nhem cũng phải. Chị không nghĩ thêm.

Ngoài sân, mưa đã ngớt một chút. Chị định quay vào phòng thì có một bàn tay nhỏ kéo kéo vạt áo khoác của chị.

Thằng Bi. Nó đứng ngay sau lưng chị từ lúc nào, mắt sưng húp, mũi đỏ. Nó nhìn quanh, như sợ ai nghe, rồi kéo chị cúi xuống.

– Cô ơi, – nó thì thầm. – Người ta nói ông ngoại xuống nhà phơi. Mà ông ngoại đâu có đi xuống đâu.

– Sao con biết?

– Con thấy mà. Ông ngồi trên đó hoài. Con kêu mẹ, mẹ không tin con.

Thiều quỳ xuống, ngang tầm thằng bé, nắm lấy hai bàn tay lạnh ngắt của nó.

– Bi. Con thấy lúc nào? Con kể cô nghe từ đầu được không?

Thằng bé gật đầu. Rồi nó lắc đầu.

– Con kể cô thì cô có la mẹ con không?

– Cô không la ai hết.

Nó nhìn chị thêm một lúc, như ông già cân nhắc một vụ mua bán lớn. Rồi nó buông tay chị ra, chạy lên cầu thang, ngoắc tay ra hiệu cho chị đi theo.

— Hết chương 5 —