Hai chén trà trên mỏm đá

Chương 17: Hai chén trà trên mỏm đá

– Bác Ngự.

Thiều gọi không lớn. Chị đứng lại ở rìa trong của phiến đá, chỗ còn bám vào sườn đồi, không bước tới. Mưa chảy từ tóc xuống cổ áo chị, lạnh buốt.

Bà Ngự không quay lại.

– Cô lại đây ngồi, – bà nói. – Đừng sợ. Tôi nói rồi, tôi không làm chuyện dại.

Thiều bước tới. Từng bước, chậm, dò chân trên mặt đá ướt. Chị ngồi xuống cách bà một sải tay, xa mép hơn bà một chút. Đá lạnh buốt xuyên qua lớp quần. Phía trước là khoảng không trắng xoá. Gió từ dưới thung lũng thốc lên, mang theo mùi lá mục và mùi đất mới vỡ.

Thứ trong tay bà Ngự là một tấm ảnh nhỏ, bằng ba ngón tay, ép nhựa đã ố vàng. Bà đưa nó cho Thiều xem.

Một thanh niên gầy, tóc cắt ngắn, mặc áo bộ đội cũ không quân hàm, ngồi xổm trước một cái lán lợp lá. Cậu cười, cái cười hở lợi của người chưa quen đứng trước ống kính. Trên tay cậu là một cái ca men trắng, giơ lên như mời người chụp ảnh uống chung.

– Nó gửi về trong lá thư thứ ba, – bà Ngự nói. – Ông kỹ sư chụp cho nó đó. Ông Khiêm có cái máy ảnh, ổng chụp cho cả tổ. Nó ghi sau lưng: "Mẹ coi, con vẫn uống nước bằng ca của mẹ."

Thiều trả tấm ảnh lại. Bà Ngự cầm nó, nhìn thêm một lúc, rồi đặt nó dựa vào cái lư hương bằng đá, nơi mấy chân nhang cũ đổ rạp. Mưa rơi lên lớp nhựa, lăn thành giọt.

Có tiếng chân sau lưng. Trâm đi tới, chậm, ôm cái ca men. Chị dừng lại bên cạnh lư hương. Chị nhìn tấm ảnh rất lâu. Rồi chị cúi xuống, đặt cái ca men bên cạnh, ngay dưới tấm ảnh. Bông sen đỏ phai trên lớp men cũ quay về phía người thanh niên đang cười.

Bà Ngự đưa tay lên che mặt.

Một lúc sau, bà hạ tay xuống. Bà nói, và lần này bà nói hết.

– Tôi nói với hai đứa sáng nay là ổng tiễn tôi ra hiên, rồi tôi về. Không phải vậy.

– Trong nhà, ổng có nói với tôi một chuyện mà sáng nay tôi không kể. Ổng chỉ vô cái ca úp trên giá. Ổng nói: chị biết không, ba mươi năm nay, đêm nào mười giờ tôi cũng pha cà phê vô cái ca đó, pha thật đặc, không đường. Uống cho nó đắng. Uống xong mới ngủ được. Tôi nói anh uống bằng ca của con tôi mà anh ngủ được. Ổng nói, không phải ngủ, là ngất đi. Rồi ổng nói ổng định trả cái ca cho tôi. Ổng định lấy nó ra khỏi giá, đưa cho tôi. Tôi nói tôi không lấy. Tôi nói anh giữ đi, giữ mà uống tới chết. – Bà ngừng lại. – Tôi nói câu đó. Tôi nói "uống tới chết". Tối đó ổng không kịp uống ca nào nữa.

Thiều nhớ cái ca khô cong trên giá phơi. Chị nhớ chị đã đứng nhìn nó sáng ngày thứ hai, nghĩ: chưa tới mười giờ.

– Ổng tiễn tôi ra hiên, thì đúng. Ổng cầm điện thoại rọi đèn xuống mấy bậc đá phía trước, như tiễn khách. Tôi nói tôi không về lối sau nữa. Tôi nói tôi đi xuống lối trước, xuống nhà chính, và anh đi với tôi. Đi xuống ngay bây giờ. Con gái anh ở dưới đó, khách của anh ở dưới đó. Anh nói với họ đi. Anh nói cái biên bản đó là anh viết. Anh nói thằng Lâm không hút thuốc. Nói ngay bây giờ, đừng để mai.

– Ổng nói chị về đi. Tôi không về. Tôi nắm tay áo ổng. Tôi kéo. Ổng nói buông ra. Ổng giằng. Tôi níu chặt hơn. Ba mươi năm cô ơi, ba mươi năm tôi không níu được cái gì, giờ níu được cái tay áo đó tôi không buông. Ổng giằng mạnh, xoay người đi vô nhà. Tôi đẩy vai ổng. Tôi không biết tôi đẩy để làm gì. Để ổng quay lại. Để ổng đi xuống dốc. Để ổng đi trước tôi xuống nhà dưới, như tôi muốn.

Bà ngừng. Mưa rơi.

– Ổng đi dép trong nhà. Bậc đá ướt. Ổng hụt chân ở bậc thứ hai. Ổng ngã xuống, ngã sấp, trượt một khúc dài. Đầu ổng đập vô cạnh đá. Một tiếng. Tôi nghe rõ cái tiếng đó tới bây giờ.

– Tôi hét tên ổng. Tôi chạy xuống. Cái điện thoại rớt ngay dưới tay ổng, đèn còn sáng, rọi lên mặt đá. Tôi lật ổng lại. Mắt ổng mở. Tôi đặt tay lên cổ ổng. Không có. Tôi cúi xuống nghe. Không có. Tôi ép tim. Ép, đếm, ép, đếm. Ba mươi cái, thổi hai hơi. Ba mươi cái nữa. Giữa trời mưa, quỳ trên bậc đá. Tôi làm cái việc tôi làm cả đời.

Bà nhìn hai bàn tay mình, mở ra trên đùi.

– Tới phút thứ hai thì tôi biết. Như ép lên bao gạo. Rồi sét nổ, đèn hiên tắt. Chỉ còn cái đèn điện thoại dưới đất.

– Tôi ngồi đó. Tôi không biết bao lâu. Rồi tôi sợ. Ba mươi hai năm làm hồi sức tôi không biết sợ là gì, mà lúc đó tôi sợ. Tôi nghĩ ai xuống đây thấy tôi ngồi cạnh ổng, ai cũng biết tôi là ai, tôi lên đây làm gì. Tôi lật ổng nằm lại như cũ. Tôi để cái điện thoại lại dưới tay ổng. Tôi leo lên hiên, đi vòng ra sau, theo lối mòn đi về. Tôi bỏ ổng nằm đó. – Giọng bà vỡ ra, lần đầu tiên. – Ba mươi hai năm, tôi chưa bao giờ bỏ một người nằm đó.

Không ai nói gì. Trâm đứng bất động bên cái lư hương. Thiều thấy vai chị run lên dưới lớp áo mưa.

– Về tới căn nhà, tôi rửa dép. Rửa không sạch, đất tím nó bám trong rãnh. Tôi thay đồ. Rồi máy nổ chạy, nhà chính có đèn, tôi đi lối sỏi qua đó. Tôi ngồi bên lò sưởi cả đêm. Cô thấy tôi mở mắt mà.

– Dạ, – Thiều nói. – Cháu thấy.

– Mười giờ mười lăm, chị Sáu nói ông Khiêm xách đèn đi xuống nhà phơi. Tôi ngồi đó nghe. Tôi biết không phải ổng. Mà tôi không nói. Sáng ra, tôi quỳ xuống bên ổng, tôi nói ổng mất lúc mười một giờ tới một giờ. Tôi biết nói sao cho người ta tin. – Bà quay sang nhìn Thiều. – Cô hỏi tôi tối qua mà. Người làm nghề như tôi, muốn thì biết nói sao.

Bà ngừng thật lâu.

– Ổng không có xấu đâu con, – bà nói, và lần này bà nói với Trâm. – Tôi lên đây tưởng ổng là quỷ. Ổng không phải quỷ. Ổng hèn. Hồi đó ổng ba mươi tư tuổi, sợ đi tù, sợ mất việc, sợ người ta khinh. Rồi ổng hèn ba mươi năm, trồng thông, thắp nhang, mà không dám nói một câu. Hai cái đó khác nhau. Tôi không biết cái nào làm tôi giận hơn.

Trâm quỳ xuống bên cái lư hương. Chị nhìn tấm ảnh, nhìn cái ca men. Mưa chảy trên mặt chị, không biết đâu là mưa.

– Năm nào ba cũng lên đây, – chị nói. – Sáng mười bốn tháng Ba. Ba mang theo một bình trà. Hồi tôi mười hai tuổi, tôi lén đi theo, núp sau gốc thông kia. Tôi thấy ba ngồi chỗ bà đang ngồi. Ba rót hai chén. Một chén ba để cạnh cái lư hương. Một chén ba cầm. Ba ngồi tới trưa, không uống. Rồi ba đổ cả hai chén xuống đá, đi về.

Bà Ngự quay lại nhìn chị. Môi bà run lên.

– Hai chén?

– Hai chén. Năm nào cũng hai chén. Tôi tưởng ba thắp cho bạn của ba.

Bà Ngự không nói gì nữa. Bà cúi gập người xuống, hai bàn tay ôm lấy mặt, và bà khóc. Không thành tiếng. Đôi vai gầy dưới lớp áo gió màu cà phê sữa rung lên từng đợt, như người đang ho. Thiều ngồi đó, cách một sải tay, và không làm gì cả. Có những lúc người ta không cần ai đỡ. Chị biết điều đó từ sáu năm trước.

Mưa ngớt dần. Sương dưới thung lũng bắt đầu tan ra thành từng mảng, lộ ra những sườn rừng xanh thẫm phía dưới, những con suối trắng bạc chảy xiết.

Một lúc lâu sau, bà Ngự ngẩng lên. Bà lau mặt bằng vạt áo, như bà vẫn lau mặt cho Châu. Bà nhìn sang Thiều.

– Khi công an lên, – bà nói, giọng đã bình tĩnh lại, – cô nói giùm tôi một chuyện. Cô nói là tôi tự nói. Không ai bắt tôi nói.

– Bác tự nói với họ đi bác. Cháu chỉ kể những gì cháu thấy.

Bà Ngự nhìn chị, rồi gật đầu.

– Cô nếm người cũng giỏi.

– Cháu không nếm người, – Thiều nói. Rồi chị ngừng lại. – Cháu chỉ để nguội.

Bà Ngự cười, một cái cười rất nhỏ. Bà nhìn ra thung lũng, nơi sương đã tan gần hết, những sườn rừng xanh thẫm lộ ra từng lớp, từng lớp, như ai vừa vén một tấm màn.

– Ba chục năm rồi tôi mới thấy rừng trên này, – bà nói. – Lần trước lên, tôi chỉ thấy tro.

Rồi bà chống tay xuống mặt đá, đứng dậy, lùi lại khỏi mép phiến đá. Lưng bà đã không còn thẳng như mọi khi.

Trâm vẫn quỳ bên cái lư hương. Chị nhặt tấm ảnh lên, lau nước mưa trên lớp nhựa bằng tay áo, rồi đưa lại cho bà Ngự. Bà Ngự nhìn tấm ảnh, nhìn Trâm.

– Con giữ đi, – bà nói. – Đặt cạnh cái ca. Tôi không còn chỗ để nó nữa.

Trâm cầm tấm ảnh. Chị không nói gì. Chị đặt nó vào túi áo ngực, cài nút lại, rồi cầm cái ca men lên.

Ba người đi xuống. Đến đoạn lối mòn dốc nhất, đất sét tím trơn như mỡ, bà Ngự trượt chân. Trâm đưa tay ra. Bà Ngự nhìn bàn tay ấy một giây, rồi nắm lấy. Họ đi xuống như vậy, bà già vịn vào tay con gái người đàn ông mà bà đã đẩy.

Lúc vòng qua sau lưng căn nhà gỗ, Thiều dừng lại. Từ chỗ này, qua một khe hở giữa những thân thông, chị nhìn thấy dãy núi phía đông, nơi sương vừa tan.

Trên một sống núi rất xa, có mấy chấm nhỏ đang di chuyển. Năm chấm. Một chấm xanh nhạt đi đầu, ba chấm xanh lá đậm ở giữa, một chấm đi khập khiễng cuối hàng. Chúng đi thành hàng một, chậm, theo một đường mòn mà chị không nhìn thấy, đi về phía đồi Sương.

— Hết chương 17 —