Dây với mạn

Chương 14: Dây với mạn

Bà Kiều, má của Hân, đặt cái phong bì lên bàn họp như người ta đặt một con át chủ bài.

– Ba chục triệu. – Bà nói. – Tui đóng góp cho đội. Chỉ có một điều kiện nhỏ thôi thầy. Trận nào con Hân cũng có tên trong sáu người đá chính.

– Đánh chính, má, – Hân nói nhỏ.

– Ờ, đánh chính.

Đó là buổi họp phụ huynh của đội vào một chiều thứ Bảy giữa tháng Một, trong phòng hội đồng của trường. Thầy Toàn ngồi đầu bàn, trước mặt là tờ dự trù kinh phí kẻ ô ngay ngắn, dòng cuối cùng gạch đỏ hai lần: còn thiếu năm mươi mốt triệu. Từ hôm về Buôn Ma Thuột, trường quyên được năm triệu, xã hỗ trợ ba triệu, cô Mỹ bên Bến Đá gửi một triệu kèm lời nhắn "trả nợ ba mươi sáu điểm". Còn lại vẫn là một con số mà không ai trong phòng dám nhìn lâu.

Ba chục triệu trong cái phong bì của bà Kiều nằm trên bàn, dày cộm.

Thầy Thạch ngồi cuối bàn, cái chân trái duỗi thẳng. Thầy không nhìn cái phong bì.

– Chị Kiều. – Thầy nói. – Tui cám ơn chị.

– Dạ, có gì đâu thầy.

– Mà tui không nhận.

Cả phòng im phăng phắc. Bà Kiều chớp mắt.

– Sao vậy thầy? Con tui đánh chính có gì sai? Nó đánh hay mà.

– Nó đánh hay. – Thầy Thạch nói. – Nó đánh hay thì nó đánh chính. Nó đánh dở thì nó ngồi ngoài. Tiền của chị không mua được cái đó. Tui mà bán một chỗ trên sân, thì năm đứa kia đứng trên sân cũng thành đồ mua được.

Bà Kiều đỏ mặt. Bà cầm cái phong bì lên, bỏ vào túi xách, đứng dậy.

– Thầy coi thường người ta quá.

Hân ngồi im, mặt cúi gằm, hai tay bóp chặt mép bàn tới trắng bệch. Bà Kiều đi ra cửa, Hân không đi theo.

Tối đó Hân nhắn cho Tươm: "Qua nhà tui. Có chuyện."

Cái homestay của nhà Hân nằm trên mỏm gành phía nam, mười hai phòng, cửa sổ phòng nào cũng nhìn ra biển. Mùa này khách vắng, chỉ còn một cặp vợ chồng già người Pháp ở dài ngày. Hân dẫn Tươm vào bếp, chỗ bà Kiều đang ngồi lặt rau một mình, cái túi xách vẫn đặt trên ghế bên cạnh.

– Má. – Hân nói. – Con nói chuyện với má.

Bà Kiều không ngẩng lên.

– Hồi đầu con vô đội là vì hồ sơ du học. Con nói thiệt. Con vô để có hình đăng lên mạng, có giấy chứng nhận bỏ vô hồ sơ. – Hân đứng trước mặt má, hai tay nắm lại. – Bây giờ không phải vậy nữa. Hồi ở Bến Đá thầy cho con ngồi ngoài, con muốn bỏ về. Rồi con nhảy trước khi bóng tới. Rồi con đánh trúng. Rồi con đứng trên sân ở Buôn Ma Thuột, hiệp năm, mười ba đều, con không nghĩ tới hình gì hết, má.

Bà Kiều đặt bó rau xuống.

– Má cho tiền là thương con, – bà nói.

– Con biết. – Hân nói. – Má thương con thì má cho đội của con. Đừng mua chỗ cho con. Con mà đánh chính nhờ tiền của má, con đứng trên sân con không dám nhìn mặt con Tươm.

Tươm đứng ở cửa bếp, muốn biến mất. Bà Kiều nhìn qua nó, nhìn rất lâu, như lần đầu nhìn thấy đứa con gái đen nhẻm, tóc khô vì nắng gió, đi đôi dép tổ ong.

– Con nhỏ này là chuyền hai? – Bà hỏi Hân.

– Dạ.

– Nó chuyền cho con hả?

– Dạ. Nó chuyền cho cả đội.

Bà Kiều đứng dậy, mở túi xách, lấy cái phong bì ra. Bà rút ra mấy xấp tiền, đếm, bỏ lại một xấp vào túi. Phần còn lại, bà nhét vào phong bì, đưa cho Tươm.

– Hai chục. Cho đội. Không điều kiện. – Bà nói, giọng vẫn còn cứng. – Mười triệu kia để má mua cho con đôi giày tử tế. Đôi đó thì má không nhường ai.

Hân bật cười. Lần đầu tiên Tươm thấy Hân ôm má nó.

Hội cha mẹ học sinh góp thêm mười ba triệu. Tết Bính Ngọ tới khi đội còn thiếu mười tám triệu.

Mùng Một, Gấm chạy qua nhà Tươm khoe ba má nó từ Đồng Nai về, mua cho bà Tám cái áo len mới, bà mặc vô dù trời ba mươi độ. Bà khỏi bệnh từ hồi cuối tháng Mười Hai, giờ ngồi quán chè lại, ai tới cũng kể chuyện cháu nội đánh banh "lên tới tỉnh", rồi kể chuyện thằng Đăng cầm điện thoại cho bà nghe, rồi kể chuyện cái chiêng của người buôn.

Nhà Tươm ăn Tết lặng lẽ. Cái ghe nằm trên bãi từ tháng Mười, máy tháo ra để trong nhà kho, phủ tấm bạt xanh. Ba Tươm không ra biển được bốn tháng. Ba đi làm bạn ghe cho người ta được mấy chuyến, mỗi chuyến chia được vài trăm. Má bán cá cho người khác, không còn cá nhà.

Tối mùng Ba, ba gọi cả nhà ra hiên.

– Ra giêng ba bán ghe.

Má ngồi im. Thằng Tũn chín tuổi, đang chơi pháo giấy, ngẩng lên nhìn ba.

– Ông Năm ở xã bên trả bốn mươi lăm triệu, cả vỏ lẫn máy hư. Trả nợ tiền dầu, tiền lưới mấy tháng nay xong còn hai chục. Ba đi làm bạn tàu xa bờ cho người ta ở cảng Quy Nhơn. Một chuyến hai mươi ngày. Có lương tháng.

– Quy Nhơn xa lắc, – má nói, giọng như không có hơi.

– Xa gì. Đi xe hai tiếng.

Tươm ngồi trên bậc thềm, nhìn ra cái ghe nằm trên bãi trong bóng tối. Cái ghe nó ngồi từ hồi ba tuổi, đi theo ba ra tới mép rạn, ba cho nó cầm cái cần lái. Cái ghe có trái phao đỏ mà giờ đang buộc ở chính giữa cái lưới bóng chuyền ngoài bãi.

– Ba ơi. – Nó nói. – Con nghỉ đội. Con đi làm đông lạnh. Tiền đi Hà Nội để cho...

– Câm. – Ba nói. Không lớn, nhưng thằng Tũn giật mình làm rơi cái pháo giấy. – Ba bán ghe chứ ba không bán con.

Ba đứng dậy, đi ra bãi. Tươm nhìn theo cái bóng của ba đi tới chỗ cái ghe, đứng đó, đặt tay lên mạn ghe, như người ta đặt tay lên lưng một con trâu già trước khi dắt đi bán.

Rằm tháng Giêng, thầy Toàn báo cả đội đã đủ tiền. Mười tám triệu cuối cùng đến từ một nơi không ai ngờ: mấy chục chủ ghe ở bến Vũng Me, mỗi ghe góp hai trăm, ba trăm, có ghe góp một triệu, gom lại trong một cái thùng các tông đặt ở sạp cá của má Tươm. Người đi gom là ông Tư Đỗ, ba của Nụ.

Má Tươm không góp được đồng nào. Má chỉ đặt cái thùng ở sạp, ngày nào cũng lau cho sạch vảy cá.

Đăng thì góp bằng cách khác. Sau Tết, nó ra bãi sớm hơn, ở lại muộn hơn. Nó vẫn bơi ra lấy bóng. Có một chiều, đứng trên bờ đưa quả bóng cho Tươm, nó nói:

– Học xong lớp Mười hai tui đi Nha Trang học nghề. Thuyền viên.

– Đi xa vậy?

– Không xa. – Nó nói. – Bà đi Hà Nội còn xa hơn.

Nó đưa quả bóng cho Tươm, rồi lại đi về cái thúng chai, như mọi lần.

Rạng sáng Chủ nhật, mười lăm tháng Ba, ông Năm ở xã bên tới coi ghe lần cuối trước khi giao tiền.

Ông muốn coi lườn. Muốn coi lườn thì phải kéo ghe xuống mép nước cho nổi, rửa sạch, rồi kéo ngược lên bãi trên mấy khúc gỗ tròn làm con lăn, lật nghiêng ra. Tám người đàn ông trong xóm tới phụ. Đăng tới. Tươm cũng ra.

Nước lớn. Sóng đầu mùa gió nồm bắt đầu cao. Ghe nổi lên, chòng chành. Ba Tươm đứng mũi, la từng nhịp. Hai sợi dây thừng to bằng cổ tay buộc vào hai bên mạn, mỗi sợi bốn người kéo. Tươm đứng ở sợi bên trái, cuối hàng, sát mạn ghe nhất, tay nắm lấy đoạn dây vắt qua mép gỗ.

– Kéo! – Ba la.

Ghe trườn lên con lăn thứ nhất. Rồi con lăn thứ hai. Tới con lăn thứ ba, một con sóng lớn từ ngoài khơi đánh vào lái ghe. Cả cái ghe lắc mạnh sang trái. Sợi dây trong tay Tươm giật căng, siết lại.

Bàn tay phải của nó đang nằm giữa sợi dây và mạn ghe.

Nó không nghe tiếng gì. Chỉ thấy một cái gì đó trắng xóa trong đầu, rồi một cơn đau nhói chạy từ ngón áp út lên tới khuỷu tay. Sợi dây thừng ép ngón tay nó vào mép gỗ trong một giây, có lẽ chưa tới một giây, rồi chùng ra khi ghe trở về thăng bằng.

Nó rút tay ra. Ngón áp út tay phải đỏ rực, ngay khớp giữa, rồi trong vòng một phút, bắt đầu sưng lên.

Ba nó đứng đầu mũi, không thấy. Ông Năm đứng ở lái, không thấy. Tám người đàn ông đang hò nhau đẩy ghe qua con lăn cuối, không ai thấy.

Đăng thấy.

Nó bỏ sợi dây, đi tới chỗ Tươm, nắm lấy cổ tay nó, nhìn ngón tay.

– Đưa đây. Tui chở bà đi trạm y tế.

Tươm giật tay lại, giấu vào túi áo khoác.

– Không sao.

– Sưng vậy mà không sao?

– Kẹt chút xíu thôi. Chườm đá là hết.

– Tươm.

– Còn bốn tuần nữa là đi Hà Nội. – Tươm nói, nhanh, thấp, mắt nhìn chằm chằm xuống cát. – Ông nói ra là thầy cho tui ngồi ngoài. Ba tui mà biết là ba tui... hôm nay ba tui bán ghe. Ông đừng nói. Coi như tui xin ông.

Đăng đứng im. Tay nó vẫn còn chìa ra. Sau lưng hai đứa, cái ghe đã lên tới bãi, nằm nghiêng trên con lăn cuối cùng, phơi cái lườn rêu xanh ra dưới nắng sớm. Ông Năm đi vòng quanh, gõ gõ vào lườn ghe, gật gù.

– Một tuần. – Đăng nói. – Một tuần mà còn sưng, tui nói.

Tươm gật đầu. Nó nắm chặt bàn tay phải trong túi áo, và nghĩ tới câu ba nó nói hồi tháng Chín, khi gạt tay nó ra khỏi sợi dây: Dây với mạn, đừng để tay vô giữa. Nói hoài. Nó cũng nghĩ tới Gấm, đứng trên bãi chiều tháng Mười Một, giật cuộn dây cước khỏi tay nó: Lần sau có chuyện gì mày nói. Hứa không?

Nó đã hứa.

— Hết chương 14 —